Iran thông báo tăng mức làm giàu uranium

Iran đã thông báo với Cơ quan năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) về kế hoạch tăng làm giàu uranium, một nhiên liệu có thể dùng chế tạo vũ khí hạt nhân, lên mức tinh khiết 20%, vi phạm thỏa thuận đã ký năm 2015 với các cường quốc.

BBC trích dẫn tuyên bố của IAEA cho hay, Iran đã báo cho cơ quan này biết nơi sẽ thực hiện kế hoạch trên là nhà máy làm giàu nhiên liệu Fordow, cơ sở nằm sâu trong một quả núi ở nước này. Tuy nhiên, bức thư Iran gửi IAEA không đề cập thời điểm bắt đầu xúc tiến hoạt động làm giàu uranium đến độ tinh khiết mới.

Lãnh đạo Iran đi thăm một cơ sở hạt nhân của nước này. Ảnh: EPA

Theo các chuyên gia, để chế tạo được bom nguyên tử, uranium làm giàu cần đạt độ tinh khiết tới 90%, đồng nghĩa mức làm giàu của Iran vẫn còn quá thấp so với ngưỡng đó. Tuy nhiên, thỏa thuận đã ký với các cường quốc năm 2015 ấn định Tehran phải làm giàu nhiên liệu này dưới 4%.

Báo cáo của IAEA hồi tháng 11 năm ngoái xác nhận, Iran đang làm giàu uranium ở mức cao hơn mức cam kết 3,67% theo thỏa thuận, nhưng không vượt quá 4,5% và vẫn tuân thủ cơ chế kiểm soát rất nghiêm ngặt của cơ quan giám sát thuộc Liên Hợp Quốc.

Iran bắt đầu vi phạm cam kết sau khi Tổng thống Donald Trump hồi tháng 5/2018 đơn phương rút Mỹ khỏi thỏa thuận và tái áp đặt các biện pháp trừng phạt quốc gia Hồi giáo. Song, Anh, Pháp, Đức, Nga và Trung Quốc vẫn hy vọng có thể cứu vãn thỏa thuận.

Một số nhà quan sát nhận định, vụ ám sát nhà khoa học hạt nhân Iran Mohsen Fakhrizadeh hồi tháng 11/2020 có thể góp phần dẫn đến quyết định mới của Tehran.

Các quan chức Iran từng tuyên bố sẽ trả thù cho cái chết của ông Fakhrizadeh. Cuối năm ngoái, quốc hội nước này cũng thông qua một dự luật gây tranh cãi kêu gọi sản xuất và dự trữ “ít nhất 120kg uranium đã được làm giàu 20% mỗi năm” và “chấm dứt” hoạt động thanh tra của IAEA.