Iran đang phát đi thông điệp hai chiều

Theo Aljazeera, Iran đang gửi thông điệp hai chiều tới Mỹ: vừa sẵn sàng leo thang vừa để ngỏ khả năng hạ nhiệt căng thẳng.

Iran tuyên bố phóng tên lửa và UAV nhằm vào các cơ sở quân sự của Mỹ tại Jordan, Kuwait và Bahrain, trong đó có căn cứ Ali Al Salem ở Kuwait và căn cứ Sheikh Isa tại Bahrain. Ảnh: IRNA/TTXVN phát

Điều này được thể hiện qua các cuộc điện đàm giữa Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi với những người đồng cấp trong khu vực, bao gồm Thổ Nhĩ Kỳ và Saudi Arabia, cũng như với các quan chức Pakistan đang làm trung gian cho các cuộc đàm phán.

Ngoại trưởng Araghchi đưa ra thông điệp hoàn toàn nhất quán rằng Iran sẵn sàng tiếp tục thúc đẩy các nỗ lực ngoại giao, chừng nào cánh cửa đối thoại vẫn còn để ngỏ. Đồng thời, ông cũng khẳng định Iran có quyền và sẽ thực thi quyền đó để tự vệ, cho thấy vẫn tồn tại khả năng xảy ra vòng leo thang căng thẳng mới.

Iran cuối tuần này đã cảnh báo Mỹ không thực hiện “hành động phiêu lưu mạo hiểm”, đồng thời tuyên bố sẽ đáp trả nếu các lực lượng Mỹ thực hiện những lời đe dọa của Tổng thống Donald Trump về việc mở những cuộc tấn công mới nhằm vào các mục tiêu của Iran.

Trong các cuộc trao đổi với Tổng tham mưu trưởng quân đội Pakistan Asim Munir, và Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Hakan Fidan, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi khẳng định Tehran sẽ đáp trả dứt khoát mọi hành động “gây hấn”.

Theo tài khoản Telegram của ông Araghchi, các cuộc trao đổi cũng đề cập đến những hệ lụy từ những “hành động gây mất ổn định” của Mỹ, cũng như nguy cơ tình hình an ninh khu vực tiếp tục xấu đi.
Sau đó, ông Araghchi chia sẻ với Ngoại trưởng Saudi Arabia Faisal bin Farhan, rằng mọi cuộc tấn công của Mỹ và Israel, hoặc sự tham gia của các quốc gia trong khu vực vào những hành động như vậy, sẽ vấp phải “phản ứng tương xứng”.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi (phải) và người đồng cấp Saudi Arabia Faisal bin Farhan. Ảnh: IRNA/TTXVN phát

Trong một diễn biến liên quan, ngày 1/8, Tổng thống Trump cho biết Mỹ và Israel đã đồng ý tạm hoãn mọi cuộc tấn công mới nhằm vào Iran.

Theo Global Times (Trung Quốc), Tổng thống Trump tuyên bố Iran yêu cầu tạm dừng và hai bên đã nhất trí về các thông số của một thỏa thuận, bao gồm việc mở lại eo biển Hormuz và chấm dứt mối đe dọa hạt nhân từ Tehran. Thông báo này được đưa ra sau khi ông Trump đe dọa sẽ tấn công Iran “rất mạnh” và được cho đang cân nhắc các cuộc tấn công dữ dội mới, bao gồm cả các mục tiêu cơ sở hạ tầng năng lượng.

Trước đó cùng ngày 1/8, Bộ Ngoại giao Mỹ đã kêu gọi công dân nước này ở khắp Trung Đông xem xét rời khỏi khu vực hoặc chuẩn bị sẵn sàng rời đi trong thời gian ngắn. Bộ này cũng cảnh báo về tình trạng gián đoạn chuyến bay và rủi ro an ninh khi cuộc xung đột với Iran dường như đang leo thang.

Về phần Tehran, hãng thông tấn Mehr đưa tin Bộ Ngoại giao Iran cùng ngày 1/8 đã ra tuyên bố khẳng định quyết tâm của nước này duy trì con đường kháng cự và kiên định cho đến khi hoàn toàn đẩy lùi được dã tâm của kẻ thù. Bộ Ngoại giao Iran cũng cáo buộc Mỹ vi phạm bản ghi nhớ (MoU) ngày 18/6 khi duy trì lệnh phong tỏa hải quân đối với các cảng và hoạt động vận chuyển thương mại của Iran, tiến hành các cuộc tấn công tàn bạo trên khắp nước này đồng thời gia tăng áp lực kinh tế cũng như các mối đe dọa bất hợp pháp.

Do đó, Bộ Ngoại giao Iran khẳng định lực lượng vũ trang nước này sẽ duy trì các cuộc tấn công phòng thủ với toàn bộ sức mạnh đồng thời tuyên bố rằng Iran sẽ sử dụng mọi biện pháp để thực hiện quyền tự vệ vốn có của mình.

Ông Zhu Yongbiao, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Afghanistan thuộc Đại học Lan Châu (Trung Quốc), nhận định với Global Times rằng dù Mỹ tin rằng họ sở hữu sức mạnh quân sự vượt trội, Washington lại không sẵn sàng gánh chịu cái giá của một cuộc xung đột kéo dài về thời gian, tài chính và thương vong. Điều này khiến khoảng cách giữa năng lực thực tế, mục tiêu chiến lược và kết quả đạt được ngày càng nới rộng.

Ông Zhu Yongbiao bổ sung rằng mặc dù Tổng thống Trump là người có quyền quyết định cuối cùng về các hành động quân sự nhưng quá trình ra quyết định của ông vẫn rất khó dự đoán. Ngay cả Lầu Năm Góc và giới hoạch định chính sách đối ngoại Mỹ cũng không thể chắc chắn về ý định của ông.

Theo ông Zhu Yongbiao, trước những rủi ro khó kiểm soát của một cuộc chiến kéo dài, ông Trump không muốn đẩy nước Mỹ vào thêm một cuộc chiến tốn kém khác. Đây là một trong những nguyên nhân chính khiến ông tiếp tục tỏ ra do dự.