Iran chỉ rõ vấn đề chính cản trở đàm phán với Mỹ

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei cho biết vấn đề lớn nhất của Iran trong các cuộc đàm phán với Mỹ là việc Mỹ liên tục thay đổi và đưa ra các lập trường mâu thuẫn.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei. Ảnh: IRNA/TTXVN

Phát biểu với phóng viên CNN tại Tehran ngày 7/6, ông Baghaei cho biết việc trao đổi thông điệp giữa hai bên vẫn tiếp tục thông qua các nhà trung gian Pakistan. Ông Baghaei nói: “Vấn đề chính khi đàm phán với chính quyền này là phải đối mặt với quá nhiều lập trường thay đổi, liên tục thay đổi mục tiêu, các tuyên bố khác nhau và những phát biểu mâu thuẫn từ các quan chức khác nhau, khiến toàn bộ quá trình trở nên rất khó khăn”.

Ông cho biết vẫn còn khá nhiều điểm bất đồng, nhưng vấn đề chính là Mỹ phải hiểu rằng họ cần công nhận các quyền của Iran, bao gồm quyền làm giàu hạt nhân vì mục đích hòa bình theo hiệp ước quốc tế về không phổ biến vũ khí hạt nhân.

Ông Baghaei nói: “Trong khi đó, khi họ đề cập đến các tài sản bị phong tỏa của chúng tôi, họ lại không đưa ra bất kỳ nhượng bộ nào”.

Iran đang yêu cầu Mỹ đồng ý giải phóng hàng tỷ USD tài sản bị đóng băng tại các ngân hàng nước ngoài.

Ông Baghaei nói với CNN: “Mỹ đơn giản là phải chấm dứt các biện pháp trừng phạt”. Ông nói: “Liên quan đến các lệnh trừng phạt và tài sản bị phong tỏa, họ chỉ cần cho phép giải phóng các tài sản của Iran và người dân Iran có thể tiếp cận được”.

Cố vấn quân sự của Lãnh tụ Tối cao Iran, ông Mohsen Rezaei, từng nói rằng việc Mỹ gỡ bỏ phong tỏa tài sản của Iran là điều kiện quan trọng cho bất kỳ thỏa thuận nào giữa hai bên và đây sẽ được coi là “thước đo về mức độ nghiêm túc” của Washington.

Trong khi đó, lại có thông tin Mỹ có kế hoạch cho phép sử dụng các tài sản của Iran để hỗ trợ công tác tái thiết tại các quốc gia vùng Vịnh bị ảnh hưởng bởi các cuộc tấn công của Iran trong tương lai.

Theo nguồn tin này, Bộ Tài chính Mỹ cũng sẽ xem xét sử dụng các tài sản của Iran để hỗ trợ khắc phục những thiệt hại đã xảy ra trước đây.

Theo đánh giá của một số nguồn tin, động thái này có thể làm gia tăng căng thẳng trong bối cảnh Mỹ và Iran chỉ đang ràng buộc bằng thỏa thuận ngừng bắn mong manh. Số tài sản của Tehran được Washington xem xét có thể bao gồm các khoản tiền bị phong tỏa ở nước ngoài và một số tàu thuyền bị Mỹ tịch thu.

Về lệnh ngừng bắn, ông Baghaei cáo buộc Mỹ không tôn trọng lệnh ngừng bắn có hiệu lực từ tháng 4. Ông khẳng định: “Họ đã tấn công các tàu thương mại của chúng tôi, cả tại Eo biển Hormuz lẫn trên vùng biển quốc tế”.

Mới đây nhất, Bộ Ngoại giao Iran đã lên án cuộc tấn công của Mỹ nhằm vào các cơ sở radar ven biển ở khu vực vịnh Ba Tư trong đêm 5/6. Iran cho rằng đây là hành động xâm phạm chủ quyền quốc gia, toàn vẹn lãnh thổ của nước Cộng hòa Hồi giáo Iran, đồng thời vi phạm thỏa thuận ngừng bắn giữa hai bên.

Ông Baghaei cho rằng tình hình hiện nay rất bất ổn và nguy hiểm, rằng tất cả đều bắt nguồn từ cách tiếp cận của Mỹ đối với khu vực cũng như đối với lệnh ngừng bắn. Ông Baghaei cảnh báo lực lượng vũ trang Iran kiên quyết đáp trả mọi cuộc tấn công bằng toàn bộ sức mạnh.

Về phần mình, Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ (CENTCOM) xác nhận quân đội Mỹ đã không kích các trạm radar giám sát ven biển của Iran. CENTCOM cũng cho biết đã đánh chặn 6 tên lửa hướng về phía Kuwait và Bahrain. Ngoài ra, Mỹ còn bắn hạ 2 thiết bị bay không người lái (UAV) của Iran, sau khi đã bắn hạ 4 UAV trước đó phóng về phía eo biển Hormuz. CENTCOM khẳng định các lực lượng Mỹ đang duy trì trạng thái sẵn sàng để tiếp tục đối phó với những hành động từ phía Iran.