Hối lộ bằng ‘ám hiệu’ để che giấu tội phạm tại Cục An toàn thực phẩm

CQĐT xác định, việc đưa hối lộ cho chuyên viên Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) được thực hiện thông qua chuyển khoản, ngụy trang dưới hình thức trả nợ, vay mượn, kèm các ký tự riêng để ám chỉ số hồ sơ cần giải quyết, nhằm che giấu hành vi phạm tội.

Như VietnamNet đã đưa tin, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an vừa hoàn tất kết luận điều tra vụ án Đưa hối lộ, Nhận hối lộ xảy ra tại Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) và các công ty liên quan trên địa bàn Hà Nội cùng nhiều tỉnh, thành phố trong cả nước.

Theo kết luận điều tra, từ tháng 7/2018 đến tháng 9/2024, bà Trần Việt Nga, Phó Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế), được phân công phụ trách Phòng Giám sát ngộ độc thực phẩm và Thông tin truyền thông, đồng thời là người ký Giấy xác nhận nội dung quảng cáo.

Thời gian đầu, bà Nga ký Giấy xác nhận đúng thời hạn theo đề xuất của lãnh đạo phòng. Tuy nhiên, sau đó bị can thường để hồ sơ quá hạn không ký duyệt hoặc trả lại với các lý do không rõ ràng, không thuyết phục, thậm chí không phù hợp quy định về quảng cáo, dù hồ sơ trình lên cơ bản đáp ứng đầy đủ trình tự, thủ tục theo quy định.

Trước tình trạng trên, một số cá nhân đã gọi điện hoặc trực tiếp đến Cục An toàn thực phẩm gặp các chuyên viên thẩm xét để hỏi nguyên nhân hồ sơ chậm, muộn, đồng thời nhờ hướng dẫn sửa đổi, bổ sung do yêu cầu không cụ thể. Khi đó, các chuyên viên thường trả lời “lãnh đạo bận chưa ký” hoặc cho biết sẽ trực tiếp xin ý kiến lãnh đạo và thông báo lại cho doanh nghiệp sau.

Bà Trần Việt Nga. Ảnh: Bộ Y tế

Gây khó khăn để ‘vòi’ tiền hối lộ

Trước việc bị doanh nghiệp phản ánh nhiều lần, bị can Trần Thị Thu Liễu (khi đó là Phó Trưởng phòng Giám sát ngộ độc thực phẩm và Thông tin truyền thông) đã trực tiếp lên phòng làm việc của bà Trần Việt Nga để hỏi lý do. Tại đây, bà Nga nói với Liễu rằng muốn được duyệt hồ sơ thì phải có “cơ chế” rõ ràng, ít nhất phải thu 2 triệu đồng/hồ sơ cho lãnh đạo cục; các phòng đều thực hiện như vậy và yêu cầu quán triệt việc thu tiền phải tế nhị, kín đáo.

Sau đó, các chuyên viên Phòng Giám sát ngộ độc thực phẩm và Thông tin truyền thông đã trao đổi với cá nhân, doanh nghiệp làm hồ sơ đăng ký nội dung quảng cáo rằng, để được cấp Giấy xác nhận đúng hạn, không phải sửa đổi, bổ sung nhiều lần thì phải chi tiền ngoài lệ phí theo quy định, với mức từ 2-8 triệu đồng/hồ sơ, bằng tiền mặt hoặc chuyển khoản.

Số tiền thu được, các đối tượng thống nhất phân chia theo “cơ chế”: bà Trần Việt Nga nhận từ 2-3,5 triệu đồng/hồ sơ; Trần Thị Thu Liễu nhận 500.000-700.000 đồng/hồ sơ; chuyên viên thẩm xét nhận 200.000-250.000 đồng/hồ sơ…

Thực hiện chỉ đạo của Trần Việt Nga, 6 chuyên viên đã nhận tổng cộng hơn 12 tỷ đồng từ các cá nhân có hồ sơ đề nghị cấp Giấy xác nhận nội dung quảng cáo.

CQĐT chỉ ra rằng, trong quá trình thực hiện thủ tục đăng ký công bố sản phẩm thực phẩm bảo vệ sức khỏe và xin cấp nội dung quảng cáo, nhiều doanh nghiệp gặp vướng mắc do quy định tại Nghị định số 15 còn chung chung, thiếu hướng dẫn chi tiết.

Việc tiếp nhận, xử lý hồ sơ tại Cục An toàn thực phẩm thường xuyên quá hạn hoặc bị yêu cầu chỉnh sửa, bổ sung nhiều lần, gây khó khăn cho doanh nghiệp. Từ đó, các cá nhân làm dịch vụ tư vấn đã chủ động tiếp xúc với chuyên viên của Cục An toàn thực phẩm để nhờ hướng dẫn, tạo điều kiện trong quá trình thẩm xét, hạn chế việc phải sửa đổi, bổ sung hồ sơ nhằm sớm được cấp Giấy tiếp nhận.

Theo CQĐT, khi hồ sơ đăng ký bản công bố sản phẩm được nộp trực tuyến, hệ thống sẽ cấp mã hồ sơ. Các tổ chức, cá nhân sau đó nhắn mã này cho chuyên viên để được tạo điều kiện trong quá trình thẩm xét và thỏa thuận chi tiền sau. Khi hồ sơ được cấp Giấy tiếp nhận, các cá nhân phải chi ngoài từ 5-10 triệu đồng/hồ sơ.

Các cá nhân làm dịch vụ công bố sản phẩm và xin cấp Giấy xác nhận nội dung quảng cáo đã đưa tiền mặt hoặc chuyển khoản cho các chuyên viên, với nội dung chuyển tiền được ngụy trang dưới dạng trả nợ, vay mượn, kèm các ký tự riêng để ám chỉ số hồ sơ được giải quyết, nhằm che giấu hành vi phạm tội.

Đến nay, CQĐT đã làm rõ việc một số cá nhân làm dịch vụ đăng ký bản công bố sản phẩm và xác nhận nội dung quảng cáo thỏa thuận, thống nhất đưa tiền cho các chuyên viên và lãnh đạo Cục An toàn thực phẩm để được hỗ trợ, tạo điều kiện hướng dẫn, hoàn thiện hồ sơ cấp Giấy tiếp nhận và Giấy xác nhận nội dung quảng cáo mà không bị yêu cầu chỉnh sửa, bổ sung nhiều lần, với tổng số tiền hơn 79 tỷ đồng. Trong đó, dược sĩ Trần Thị Quỳnh Trang là người đưa hối lộ nhiều nhất, với số tiền hơn 33 tỷ đồng cho 21 chuyên viên, và đã bị đề nghị truy tố về tội Đưa hối lộ.