Giáo sư ĐH Thanh Hoa chỉ rõ: 3 dấu hiệu chỉ có ở trẻ thông minh, 20 năm sau AI vẫn không thể thay thế
Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo phát triển như vũ bão, nhiều phụ huynh không khỏi lo lắng: Điều gì sẽ giúp con mình không bị máy móc thay thế trong tương lai ? Câu trả lời của Giáo sư Bành Khải Bình (Peng Kaiping), Đại học Thanh Hoa, khiến không ít người phải nhìn lại cách nuôi dạy con hôm nay.
Theo vị giáo sư, dù AI có thể thay thế ngày càng nhiều công việc kỹ thuật, có những năng lực cốt lõi của con người mà trong 20 năm tới, máy móc vẫn rất khó chạm tới. Ở trẻ em, những năng lực này thường bộc lộ qua ba dấu hiệu quan trọng dưới đây.
1. Trẻ có khả năng diễn đạt ngôn ngữ tốt và biết giao tiếp cảm xúc
Giáo sư Bành Khải Bình cho rằng ngôn ngữ là “vũ khí” đặc biệt nhất của con người. Giao tiếp không chỉ là nói cho đúng, mà là khả năng dùng ngôn từ để kết nối, thuyết phục, chia sẻ cảm xúc và tạo ảnh hưởng đến người khác.
Nhiều người nghĩ rằng nói chuyện là bản năng, nhưng thực tế, không phải ai nói nhiều cũng nói đúng, nói trúng. Một đứa trẻ thông minh thường thể hiện ở việc biết:
Diễn đạt suy nghĩ mạch lạc, có đầu có cuối
Lựa chọn từ ngữ phù hợp với hoàn cảnh và đối tượng
Nhận biết cảm xúc của người đối diện và điều chỉnh cách nói
Theo giáo sư, đây chính là điểm AI khó thay thế nhất. Máy móc có thể tạo ra câu chữ trôi chảy, nhưng không thực sự hiểu cảm xúc, ngữ cảnh xã hội và mối quan hệ con người. Trong tương lai, trẻ nào làm chủ được giao tiếp sẽ có lợi thế rõ rệt trong học tập, công việc và cuộc sống.
2. Trẻ hay nói chuyện, đặt câu hỏi và kích hoạt não bộ liên tục
Ngay từ thế kỷ XIX, nhà khoa học Pierre Paul Broca đã chỉ ra mối liên hệ mật thiết giữa ngôn ngữ và sự phát triển não bộ. Các nghiên cứu hiện đại tiếp tục chứng minh: khả năng ngôn ngữ phản ánh trực tiếp mức độ hoạt động của não.
Một nghiên cứu đăng trên tạp chí Nature cho thấy, những người thường xuyên rèn luyện ngôn ngữ có mật độ chất xám cao hơn, trong khi chất xám đóng vai trò then chốt trong tư duy , trí nhớ và khả năng học tập. Mật độ chất xám cao cũng thường gắn liền với chỉ số IQ tốt hơn.
Ở trẻ nhỏ, điều này thể hiện rất rõ qua thói quen nói và hỏi. Trẻ thông minh không chỉ hỏi nhiều, mà còn hỏi nối tiếp, có logic. Ví dụ, khi được giải thích “mặt trời mọc ở phía Đông là quy luật tự nhiên”, một số trẻ sẽ dừng lại. Nhưng trẻ có năng lực tư duy tốt sẽ tiếp tục hỏi: Quy luật là gì? Vì sao lại hình thành? Có ngoại lệ không?
Chuỗi câu hỏi này cho thấy não bộ của trẻ đang xử lý thông tin, so sánh, suy luận và mở rộng nhận thức – những năng lực mà AI chỉ có thể mô phỏng, chứ không thật sự “hiểu”.
3. Trẻ biết lắng nghe, suy nghĩ và hình thành quan điểm riêng
Theo Giáo sư Bành Khải Bình, giao tiếp không chỉ là nói, mà còn là lắng nghe và phản hồi có suy nghĩ. Một đứa trẻ thông minh thường không chỉ nói theo cảm xúc tức thời, mà biết tiếp nhận thông tin, suy ngẫm và dần hình thành chính kiến.
Nhà tỷ phú John D. Rockefeller từng nói: “Mỗi cuộc trò chuyện đều là một quá trình tư duy.” Khi trẻ diễn đạt điều mình nghĩ, não bộ buộc phải sắp xếp ý tưởng, kết nối trải nghiệm và sử dụng logic. Qua thời gian, trẻ sẽ hình thành khả năng phân tích và nhìn nhận vấn đề từ nhiều góc độ.
Các nghiên cứu của MIT cũng cho thấy, những người có khả năng diễn đạt tốt thường vượt trội về trí tuệ cảm xúc (EQ), khả năng kiểm soát tâm lý và sự ổn định tinh thần. Đây đều là những năng lực mang tính dài hạn, quyết định thành công trong cuộc sống, chứ không chỉ điểm số ở trường.
Cha mẹ có thể nuôi dưỡng những năng lực này như thế nào?
Theo chuyên gia giáo dục Dana Suskind, trò chuyện thường xuyên giữa cha mẹ và con cái là một trong những yếu tố quan trọng nhất giúp phát triển não bộ và ngôn ngữ.
Trước hết, cha mẹ cần là người lắng nghe tốt nhất của con. Thay vì vội sửa sai hay dạy dỗ, hãy kiên nhẫn nghe con nói hết suy nghĩ. Trong những câu nói ngây ngô, đôi khi ẩn chứa những ý tưởng rất sáng tạo .
Bên cạnh đó, hãy linh hoạt trong đối thoại, dẫn dắt trẻ mở rộng suy nghĩ. Từ chuyện ăn uống, đi học, nấu ăn hay tin tức thời sự, mọi chủ đề đều có thể trở thành cơ hội rèn luyện ngôn ngữ và tư duy.
Quan trọng không kém là dành thời gian trò chuyện cố định mỗi ngày. Dù chỉ 10-15 phút trước giờ ngủ hoặc sau bữa ăn, những cuộc nói chuyện đều đặn sẽ giúp trẻ cảm thấy được tôn trọng, khuyến khích bày tỏ và phát triển tư duy.
Các chuyên gia cho rằng, một đứa trẻ được khuyến khích nói, nghe và đối thoại từ sớm sẽ bước vào tương lai với nền tảng khác biệt – nền tảng mà ngay cả khi AI phát triển mạnh mẽ sau 20 năm nữa, cũng khó lòng thay thế hoàn toàn.
Trường THPT Tô Hiến Thành nói gì về nguyên nhân vụ sửa 126 điểm số?
Báo cáo của Trường THPT Tô Hiến Thành (Thanh Hóa) khẳng định vụ việc sửa điểm thi xảy ra tại nhiều bộ môn, giáo viên không cố ý mà do lỗi kỹ thuật.
Ngày 1-2, tin từ Sở Giáo dục và Đào tạo Thanh Hóa cho biết đơn vị đã nhận được báo cáo giải trình của Trường THPT Tô Hiến Thành (phường Hạc Thành, tỉnh Thanh Hóa) liên quan đến vụ việc nhiều giáo viên tại trường có hiện tượng nâng, hạ điểm, tự ý sửa điểm thi học kỳ của học sinh.
Theo đó, tại báo cáo giải trình, Trường THPT Tô Hiến Thành khẳng định phản ánh về việc giáo viên sửa điểm là có cơ sở. Nhưng sau đó, điểm số đã được điều chỉnh lại đúng như thời điểm công bố ban đầu.
Trường THPT Tô Hiến Thành, nơi hàng trăm điểm thi của học sinh đã bị nâng lên, hạ xuống
Cũng theo báo cáo, qua rà soát, ghi nhận tại một số lớp, môn học có hiện tượng chênh lệch điểm giữa kỳ và cuối kỳ. Các sai lệch này chủ yếu xảy ra ở những lớp có sĩ số đông, nhiều cột điểm hoặc giáo viên giảng dạy nhiều lớp.
Trường THPT Tô Hiến Thành khẳng định qua rà soát cho thấy chưa phát hiện trường hợp giáo viên có hành vi cố ý can thiệp, nâng điểm hoặc làm sai lệch kết quả đánh giá học tập của học sinh vì mục đích cá nhân.
"Các sai sót phát sinh được xác định là lỗi kỹ thuật trong quá trình thao tác nhập liệu. Sau khi phát hiện, giáo viên đã chủ động điều chỉnh, khắc phục và không làm ảnh hưởng đến kết quả đánh giá cuối cùng của học sinh khi công bố"- báo cáo nêu.
Về nguyên nhân dẫn tới sai sót, Trường THPT Tô Hiến Thanh cho rằng có nhiều nguyên nhân, trong đó, có việc một số giáo viên lớn tuổi còn hạn chế trong việc tiếp cận và thao tác công nghệ thông tin nên đã phát sinh các lỗi mang tính kỹ thuật. Một số giáo viên giảng dạy nhiều lớp, đảm nhiệm khối lượng công việc lớn, thời gian thực hiện nhiệm vụ gấp rút nên dễ xảy ra nhầm lẫn trong quá trình nhập và kiểm dò điểm...
"Do khối lượng công việc tập trung lớn vào thời điểm cuối học kỳ I, việc phân công và phối hợp rà soát, đối chiếu có lúc chưa kịp thời, dẫn đến việc phát hiện sai sót chưa được thực hiện sớm; ý thức tự kiểm tra, rà soát sau khi hoàn tất nhập điểm của một số giáo viên chưa trở thành thói quen thường xuyên, chủ yếu tập trung hoàn thành nhiệm vụ đúng thời hạn theo yêu cầu"- báo cáo cho hay.
Đối với trường hợp theo đơn phản ánh về việc cô Đoàn Thị Hằng tự ý sửa 126 điểm thi, nhà trường xác định phản ánh là có cơ sở. Qua xác minh, cô Hằng cho biết các điểm số bị chênh lệch tăng, giảm là do sơ suất và chủ quan không rà soát lại. Sau khi phát hiện, giáo viên đã chủ động cập nhật lại đúng điểm cho học sinh.
Trường THPT Tô Hiến Thành cũng cho biết đã yêu cầu các giáo viên để xảy ra sai sót thực hiện giải trình bằng văn bản và tổ chức kiểm điểm nghiêm túc tại tổ chuyên môn; đồng thời đã tiến hành nhắc nhở, rút kinh nghiệm đối với các cá nhân liên quan.
Trong báo cáo, Trường THPT Tô Hiến Thành xin nghiêm túc tiếp thu ý kiến chỉ đạo của Sở Giáo dục và Đào tạo Thanh Hóa và các thông tin phản ánh của cơ quan báo chí; đồng thời đã chủ động rà soát, chấn chỉnh và hoàn thiện công tác kiểm tra, đánh giá và vào điểm theo đúng quy định.
Nhà trường nghiêm túc nhìn nhận trách nhiệm trong công tác quản lý, chỉ đạo; đồng thời khẳng định sự việc phát sinh do sai sót kỹ thuật, khách quan, đã được xử lý kịp thời, đúng quy định, không gây hậu quả đối với học sinh.
Trong tiếng Việt có một từ rất khó dịch sang tiếng Anh vì nó tượng trưng cho sự tinh tế của người Việt!
Tiếng Việt sao mà hay, sao mà tinh tế đến thế! Trong tiếng Anh, khi muốn diễn tả sự không thoải mái trong giao tiếp, người ta thường dùng "shy" (nhút nhát), "afraid" (sợ hãi) hay "hesitate" (ngập ngừng). Thế nhưng, khi đặt vào những tình huống đời thường của người Việt, những từ ngữ ấy bỗng trở nên thô cứng và lệch...
Tiêu điểm
Tin đang nóng
Tin mới nhất

Hơn 100 trường đại học công bố lịch nghỉ Tết Bính Ngọ: "Kỷ lục" kéo dài gần 2 tháng

Phía sau điểm số 96,1/100 của tân Thủ khoa kỳ thi đánh giá tư duy Bách khoa

Nhìn cơ sở vật chất hoành tráng, to rộng cỡ này, ai mà nghĩ được: đây chỉ là một trường mầm non công lập!

Ngôi trường được mệnh danh "Harvard Việt Nam" gây chú ý khi tặng áo khoác mới sang - xịn cho toàn bộ sinh viên

Viết tiếp series tư thế làm bài tập của học sinh tiểu học: May mà chụp ảnh lại chứ kể miệng thì không ai tin!

Bé gái 4 tuổi ở nhà không ngủ trưa bao giờ, đi học mầm non bỗng ngủ li bì, người mẹ xem camera rồi "nổ tung" vì tức giận

Nữ phiên dịch viên Việt làm nghề "kiếm tiền bằng tốc độ não": Thu nhập có thể tới 20 triệu/ngày nhưng áp lực tính theo 0,5 giây

Ông bố TP.HCM tiết lộ bí quyết giúp con thi đỗ ngôi trường đình đám: Thì ra gói gọn trong 4 thứ này!

Bộ sưu tập tư thế làm bài tập của học sinh tiểu học: Nhìn thôi đã thấy "tức cái lồng ngực"!

Một trường học ở TPHCM tổ chức bữa ăn bán trú trở lại sau vụ Sago Food

Một bức ảnh giờ ngủ trưa ở trường mầm non gây xôn xao: "Giáo viên Gen Z có thật sự thiếu trách nhiệm?"

Một lớp có 2 học sinh lập "cú đúp" 9.0 IELTS
Có thể bạn quan tâm

Phú Thọ: Khởi tố tài xế mở cửa xe gây tai nạn khiến cháu bé 5 tuổi tử vong thương tâm
Pháp luật
11:25:45 06/02/2026
Xôn xao ảnh "Em gái quốc dân" Kim Yoo Jung mang bầu?
Sao châu á
11:24:09 06/02/2026
OpenAI ra mắt Frontier, đẩy mạnh nền tảng AI cho doanh nghiệp
Thế giới số
11:21:01 06/02/2026
Khách Mỹ kể 3 ngày ở Phú Quốc: Đáng để bay 16 tiếng
Du lịch
11:20:13 06/02/2026
Xuân Hinh: "Tôi có thể kiếm tiền dễ dàng nhờ đi hát thay vì đóng phim"
Hậu trường phim
11:18:56 06/02/2026
Cách mẹ chồng đối đãi với Phương Oanh
Sao việt
11:14:57 06/02/2026
Váy sơ mi chiết eo, sơ mi họa tiết tuy đơn giản nhưng đẹp xuất sắc
Thời trang
11:14:54 06/02/2026
Tăng Duy Tân: 'Gia đình tôi nợ Tùng Dương nhiều lắm'
Nhạc việt
11:00:44 06/02/2026
Giá vé concert Kpop đang thách thức sức chịu đựng của người hâm mộ?
Nhạc quốc tế
10:57:48 06/02/2026
Chốt ngay "khung giờ vàng" tiễn Táo Quân: Cúng đúng điểm này, gia chủ năm mới tiền vào như nước, sự nghiệp thăng hoa
Trắc nghiệm
10:43:33 06/02/2026
Bài văn đang cảm động thành… “cảm lạnh” vì câu cuối: Cha mẹ biết được cha mẹ sợ đấy!
Cậu bé cấp 2 gây sốt MXH chỉ với một bức ảnh chụp sau lưng
Nhiều địa phương đã công bố môn thi thứ ba vào lớp 10, Hà Nội bao giờ?
10 lần phỏng vấn xin việc trượt cả 10, tiến sĩ trường top 1 đi làm shipper giao đồ ăn
Nhiều trường có hàng trăm học sinh đạt giải học sinh giỏi quốc gia
Nữ sinh Thanh Hóa trúng tuyển bậc thạc sĩ ngôi trường dẫn đầu châu Á
Cặp đôi chung vách ở Bắc Ninh cưới nhau, hai nhà chung rạp, rước dâu mất 10 giây
Đang viral màn xin lỗi độc lạ của VĐV Nhật Bản sau sự cố ném bóng trúng cô bé ngoài đường biên
Cô dâu 61 tuổi lấy chồng Việt kiều, được các con tổ chức đám cưới linh đình
Người mẹ què chân nhặt rác nuôi con gái vào đại học: Ngày con gái cưới, bố chồng của cô bất ngờ quỳ sụp trước mặt bà
Bức tranh linh vật ngựa cho năm Bính Ngọ hot nhất MXH lúc này
Đọc chia sẻ mới đây của 1 Hiệu trưởng mà tôi phải thốt lên: "Cảm ơn đã nói thay nỗi lòng của cả phụ huynh và học sinh"!
"Vợ Nhặt, Tây Tiến, Chiếc Thuyền Ngoài Xa, Lão Hạc, tác phẩm nào là thơ?" - Bác sĩ nội trú ấp úng, netizen tranh cãi
Thạc sĩ đại học top 1 bất ngờ trở thành shipper giao đồ ăn
Vụ cô giáo sửa bài thi để "dìm" điểm học sinh: Quyết định của nhà trường
Một trường đại học gây bất ngờ khi chi hàng chục tỷ đồng thưởng Tết Bính Ngọ 2026
Đã bắt được các nghi phạm cướp ngân hàng ở Gia Lai
Người đàn ông 'cứng đơ như khúc gỗ' cưới vợ xinh, cả hôn trường bật khóc
Tài xế gắn bảng LED có nội dung xúc phạm lực lượng Công an bị triệu tập
Hoa hậu đông con nhất Việt Nam "biến mất" sau thông báo nợ 10 tỷ, muốn sang Campuchia làm lại từ đầu
Ngày cuối đời của Từ Hy Viên: Bi kịch diễn ra chỉ trong chưa đầy 24 giờ
Ba cặp diễn viên cạch mặt nhau
Chuyện như phim nhưng là thật: Nam diễn viên từ bỏ người yêu, hốt luôn bạn thân của bạn gái làm vợ
Chồng trưởng thôn xách dao dọa chém người trong cuộc họp chi bộ
Chủ tịch tỉnh Cà Mau chỉ đạo làm rõ vụ bé gái lớp 5 bị chị họ dùng dao rạch tay
Công an vào cuộc vụ người phụ nữ nghi bị xâm hại tình dục ở vườn bạch đàn
Tổng thống Ukraine hé lộ người duy nhất khiến ông Putin e ngại
Cục CSGT nói về việc đặt chốt kiểm soát trong vụ tai nạn ở Thái Nguyên
Công an Hà Nội tạm giữ Á khôi bán dâm kiêm "tú bà" môi giới
Một CSGT ở Thái Nguyên bị tông tử vong khi đang làm nhiệm vụ
"Bạch nguyệt quang" của thiếu gia út nhà tỷ phú Jonathan Hạnh Nguyễn tự công khai điều giấu kín 3 năm
Cháy nhà hai tầng ở TP HCM, 3 mẹ con chết
Trấn Thành điên thật rồi!
Vụ nữ sinh 14 tuổi ở Vĩnh Long: Công an lý giải vì sao điều tra kéo dài