Độc đáo khu chợ cốp xe ở thủ đô Nam Phi

Khi những tia nắng đầu tiên còn chưa kịp làm tan cái se lạnh đặc trưng của vùng cao nguyên Gauteng (Nam Phi) vào mỗi sáng thứ Bảy, bầu không khí tại Công viên SoM ở thủ đô Pretoria đã rộn ràng tiếng động cơ và những lời chào hỏi ấm áp.

Cứ đều đặn từ 7h30 đến 12h, bãi đỗ xe rộng lớn nơi đây lại biến thành không gian của “My Car Boot Sale” – một trong những khu chợ cốp xe độc đáo và sống động nhất tại Pretoria.

My Car Boot Sale, một trong những khu chợ cốp xe độc đáo và sống động nhất tại Pretoria.

Theo phóng viên TTXVN tại Pretoria, không lộng lẫy như những trung tâm thương mại xa hoa, cũng không xô bồ như các khu chợ đầu mối, không gian này mang trong mình một hơi thở rất riêng của xứ sở rực rỡ sắc màu: bình dị, hào phóng và đậm chất đại ngàn. Khái niệm “Car Boot Sale” (chợ cốp xe) vốn có nguồn gốc từ nước Anh, nhưng khi du nhập vào Nam Phi, nó đã tự khoác lên mình một tấm áo văn hóa bản địa đặc sắc. Đúng như tên gọi, gian hàng của mỗi người bán chính là chiếc cốp xe ô tô của họ.

Đúng như tên gọi, gian hàng của mỗi người bán chính là chiếc cốp xe ô tô của họ.

Từ đầu giờ sáng, hàng trăm chiếc xe – từ những chiếc sedan gia đình cũ kỹ, những chiếc SUV hầm hố cho đến những chiếc xe bán tải bakkie gầm cao – đã xếp thành hàng lối ngay ngắn theo vạch kẻ. Chỉ trong vòng 30 phút, những chiếc cốp xe đồng loạt mở tung, biến thành những quầy trưng bày đầy sắc màu. Tại đây, người ta có thể tìm thấy bất cứ thứ gì thuộc về ký ức và đời sống. Từ những chiếc máy ảnh phim nhuốm màu thời gian, đĩa than của các ban nhạc thập niên 80, cho đến trang phục denim vintage hay váy áo thổ cẩm truyền thống của các bộ tộc bản địa. Ở một góc khác, những cuốn sách bọc bìa da thơm mùi giấy cũ nằm cạnh những bộ dụng cụ cơ khí gia đình hay đồ chơi trẻ em. Tất cả được sắp xếp ngăn nắp, mời gọi những cuộc tìm kiếm đầy duyên nợ.

Quầy sách cũ tại chợ.

Chia sẻ với phóng viên TTXVN, bà Margaret, một cư dân Pretoria, cho biết: “Cách bán hàng ở đây là chúng tôi để giá mọi thứ rất rẻ, cốt là để người khác có thể tái sử dụng chúng lần nữa. Nói thực là đi chợ kiểu này không hẳn vì mục đích kiếm tiền, chúng tôi chỉ muốn dọn bớt những món đồ mà bản thân không còn cần đến nữa để nhà cửa gọn gàng hơn, và quan trọng là tìm thấy niềm vui khi kết nối với mọi người”. Triết lý “cũ người mới ta” giản dị của người phụ nữ luống tuổi này cũng chính là tinh thần chung của hàng trăm chủ “gian hàng di động” tại đây.

Ở một góc khác, Sipho – sinh viên trường Đại học Pretoria – đang hào hứng khoe chiếc túi da cổ điển mà anh vừa “săn” được với giá chỉ bằng một bữa ăn trưa. Với những người trẻ như Sipho, việc đến chợ cốp xe không chỉ vì tiêu chí tiết kiệm, mà vì mỗi món đồ ở đây đều mang một câu chuyện, một hành trình riêng. Anh cho biết: “Săn đồ ở chợ cốp xe giống như một cuộc khám phá kho báu đầy bất ngờ”.

Cái hay của những phiên chợ này còn nằm ở văn hóa mặc cả. Người mua và người bán trao đổi với nhau bằng những nụ cười, những câu đùa hóm hỉnh. Sự trả giá ở đây không mang lại cảm giác căng thẳng của việc mua bán hơn thua, mà trở thành cái cớ để những người xa lạ kéo gần khoảng cách, mở lòng với nhau hơn.

Đúng như tên gọi, gian hàng của mỗi người bán chính là chiếc cốp xe ô tô của họ.

Nếu chỉ dừng lại ở việc giao thương, chợ cốp xe đã không thể trở thành một “đặc sản” cuối tuần được người dân Pretoria mong đợi. Khu chợ này thực chất là một ngày hội cộng đồng thu nhỏ, nơi phản ánh rõ nét tinh thần Ubuntu – triết lý sống nhân sinh “Tôi tồn tại vì chúng ta tồn tại” vốn là cội nguồn sức mạnh của người Nam Phi.

Không gian chợ luôn ngập tràn trong tiếng nhạc dân gian sôi động hoặc những giai điệu Jazz phóng khoáng phát ra từ hệ thống loa thùng của một chiếc xe nào đó. Mùi thơm nức mũi của những miếng xúc xích boerewors nướng trên bếp than bốc khói nghi ngút – món ăn truyền thống không thể thiếu trong các buổi tiệc nướng “braai” của người bản địa – hòa quyện với hương cà phê rang xay thơm nồng, níu chân bất kỳ vị khách nào bước qua.

Bộ nến mang hình Ngũ Đại thú độc đáo.

Tại đây, mọi ranh giới về sắc tộc, tuổi tác hay tầng lớp xã hội đều bị xóa nhòa. Người ta dễ dàng bắt gặp những gia đình dắt theo thú cưng đi dạo, những nhóm bạn trẻ hào hứng check-in bên những chiếc xe cổ, hay các bậc cao niên ngồi thảnh thơi uống trà trên chiếc ghế xếp cạnh cốp xe của mình. Tất cả cùng hòa vào một bầu không khí sẻ chia và niềm vui thuần khiết.

Giữa nhịp sống hiện đại, nét văn hóa chợ cốp xe ô tô tại Pretoria vẫn vẹn nguyên sức hút mãnh liệt.

Chợ cốp xe ở Pretoria không chỉ đơn thuần là một mô hình kinh tế tuần hoàn sinh động – nơi kéo dài vòng đời của những món đồ cũ để bảo vệ môi trường, mà đã trở thành một nét văn hóa, một góc tâm hồn của thủ đô nước Nam Phi. Một buổi sáng cuối tuần ghé thăm những phiên chợ cốp xe tại Nam Phi sẽ mang lại cho du khách một trải nghiệm có thể chạm vào nhịp đập chân thực và ấm áp nhất của cuộc sống nơi đây.