Đào móng nhà, lọt vào thế giới tượng lớn nhất lịch sử Maya

Trong quá trình khai quật ở Guatemala, các nhà khảo cổ đã ‘lọt’ vào xưởng chế tác tượng của người Maya lớn nhất được biết đến từ trước đến nay.

Đào móng nhà, lọt vào thế giới tượng lớn nhất lịch sử Maya - Hình 1

Một ngày tháng 11, một người bạn của giáo sư Brent Woodfill đến từ đại học Winthrop ở bang Nam Carolina, Mỹ đã thấy rất nhiều mảnh gốm kỳ lạ khi đang đào móng làm nhà trên khu đất của họ.

Ngay lập tức, Woodfill và các đồng nghiệp đã đến và tiến hành khai quật địa điểm trên, được tạm gọi là Aragon, đồng thời sử dụng máy bay không người lái để khảo sát toàn bộ khu vực.

Đào móng nhà, lọt vào thế giới tượng lớn nhất lịch sử Maya - Hình 2

Một trong những bức tượng cổ gốm được phát hiện tại khu vực.

Bất ngờ thay, trước mắt các nhà khảo cổ là một công xưởng gốm khổng lồ có niên đại trên 1.000 năm tuổi, nơi đây có thể chuyên sản xuất hàng loạt những bức tượng phức tạp, việc tìm ra di chỉ quan trọng này khá may mắn. Mặc dù xưởng đã bị phá hủy, nhưng các nhà khảo cổ học vẫn phục hồi hơn 400 mảnh tượng nhỏ và khuôn để chế tạo chúng cũng như hàng nghìn mảnh gốm.

Những bức tượng nhỏ được sản xuất từ xưởng này đóng một vai trò quan trọng trong đời sống văn hóa, kinh tế, chính trị của nền văn minh Maya, và đây cũng là khu di chỉ sản xuất đồ gốm đầu tiên mà các nhà khảo cổ phát hiện thuộc về người Maya. Nhóm khảo cổ cho rằng, người Maya đã sử dụng những bức tượng này để trao cho đồng minh và các đối tượng khác để củng cố mối quan hệ, hợp tác song phương.

Xưởng Aragon có khả năng hoạt động từ khoảng năm 750 đến năm 900 (thế kỷ 8-9), rất lâu trước khi các nhà khảo cổ cho rằng người Maya xây dựng một thành phố ở khu vực này. Điều đó có nghĩa là xưởng Aragon có thể nắm giữ những manh mối quan trọng tiết lộ về nền văn minh Maya.

Nền văn minh Maya là nền văn minh cổ đặc sắc được xây dựng bởi người Maya, một bộ tộc thổ dân châu Mỹ mà từ 2.000 năm trước đây đã từng sinh sống ở bán đảo Yucatan của Trung Mỹ, thuộc đông nam Mexico, Bắc Guatemala và Honduras ngày nay. Đây là một trong những nền văn minh bí ẩn nhất thế giới, họ tin rằng thế giới ngầm ở những hang động là nơi xuất phát của các vị thần mưa và tiền bạc.

Đào móng nhà, lọt vào thế giới tượng lớn nhất lịch sử Maya - Hình 3

Nền văn minh Maya tham gia vào những cuộc chiến bạo lực sớm hơn nhiều so với suy nghĩ trước đây.

Nền văn minh Maya là nền văn minh cổ đại ở châu Mỹ từng có thời kỳ huy hoàng, nhưng sau đó suy tàn vì những nguyên nhân còn nhiều tranh cãi.

Trẻ em và phụ nữ được coi là vật phẩm trong trắng và hấp dẫn, vậy nên thường bị đưa ra cùng tế để mang lại may mắn.

Nền văn minh Maya đạt một trình độ cao không những về lĩnh vực xây dựng nhà nước mà còn phát triển rực rỡ cả lĩnh vực kiến trúc, toán học, thiên văn học và tính toán thời gian.

Căn cứ vào các di vật khám phá ngày càng phong phú, giới khảo cổ xác định được rằng các quốc gia cổ đại của người Maya được thành lập vào khoảng thế kỷ 1. Phần lớn các quốc gia người Maya bị diệt vong bởi nhiều lý do vào khoảng thế kỷ 9-10.

Cho đến nay, giới chuyên gia, nhà khoa học vẫn chưa giải mã được nguyên nhân vì sao nền văn minh Maya sụp đổ. Trước khi người Tây Ban Nha đặt chân đến nhiều thành phố của người Maya thì những nơi này đã bị bỏ hoang phế từ lâu. Nhiều giả thuyết được đưa ra để lý giải sự việc này như hạn hán, nạn đói, dịch bệnh… Tuy nhiên, tất cả chỉ là giả thuyết chưa có bằng chứng xác thực.

Mộ chum và đồ tùy táng tại di chỉ khảo cổ Bãi Cọi

Mộ chum là một trong những táng thức điển hình, được coi là dấu hiệu nhận biết của văn hóa Sa Huỳnh. Qua 3 lần khai quật Bãi Cọi (Hà Tĩnh), các nhà khảo cổ đã phát hiện được 17 mộ chum.

So với những chum gốm của các di tích văn hóa Sa Huỳnh điển hình, chum gốm ở Bãi Cọi có kích thước nhỏ hơn, hình dáng biến đổi nhiều, chủ yếu là hình trái đào và hình trứng.

Mộ chum và đồ tùy táng tại di chỉ khảo cổ Bãi Cọi - Hình 1

Đây là mộ chum cỡ vừa với nắp chum, là phần thân của loại bình có chân được cắt ra và mài nhẵn phần thân, trên mặt bị vỡ còn dấu tích của mặt cắt. Các mảnh gốm được rải đều phía trên của chum chính, tạo thành một lớp bảo vệ chum chính và đồ tùy táng được xếp xung quanh

Mộ chum và đồ tùy táng tại di chỉ khảo cổ Bãi Cọi - Hình 2

Đồ tùy táng gồm chõ, bình nhỏ, nồi nhỏ

Mộ chum và đồ tùy táng tại di chỉ khảo cổ Bãi Cọi - Hình 3

Các đồ tùy táng được tìm thấy có kích thước khá đa dạng và là các vật dụng gắn bó với đời sống cư dân

Mộ chum và đồ tùy táng tại di chỉ khảo cổ Bãi Cọi - Hình 4

Bên cạnh các đồ gốm với kiểu dáng, kỹ thuật, hoa văn đặc trưng Sa Huỳnh còn có các đồ gốm có nguồn gốc từ văn hóa Đông Sơn như: nồi, bình gốm văn chải thô, chõ gốm...

Mộ chum và đồ tùy táng tại di chỉ khảo cổ Bãi Cọi - Hình 5

Mộ nồi là loại táng thức đặc biệt được tìm thấy ở di tích Bãi Cọi. Loại hình mộ này gồm 1 chiếc nồi úp vào 1 chiếc bình hoặc nồi khác. Trong đó, 1 chiếc nồi sẽ đóng vai trò là nắp cho chiếc còn lại, tư thế chôn có thể đứng hoặc nằm. Do kích thước tương đói nhỏ nên có ý kiến cho rằng, những mộ nồi được dùng để chôn trẻ em hoặc là những ngôi "mộ gió"

Mộ chum và đồ tùy táng tại di chỉ khảo cổ Bãi Cọi - Hình 6

Chỗ gốm là hiện vật quan trọng trong di tích Bãi Cọi. Số lượng chõ gốm được phát hiện ở Bãi Cọi là 11. Trong đó, riêng đợt khai quật năm 2012 đã phát hiện 9 chõ chôn trong 7 ngôi mộ. Việc chôn chung những vật dụng sinh hoạt như chõ tại di tích mộ táng cho thấy phong tục mai táng và văn hóa ẩm thực của cư dân. Sự ảnh hưởng của gốm Đông Sơn trong gốm Bãi Cọi cũng được thể hiện rõ nét qua sự xuất hiện của chõ gốm này.

Mộ chum và đồ tùy táng tại di chỉ khảo cổ Bãi Cọi - Hình 7

Tại trưng bày chuyên đề "Bãi Cọi - Nơi gặp gỡ các nền văn hóa" vừa khai mạc tại Bảo tàng Lịch sử Quốc gia, một ngôi mộ song táng đã được phục dựng. Hai mộ này được đặt song song với nhau theo trục Đông - Tây, biên mộ được kè bởi những mảnh gốm vỡ. Đồ tùy táng được đặt tập trung ở 2 đầu mộ. Các hiện vật như công cụ, vũ khí, đồ trang sức thường được đặt ở phía Đông, còn đồ gốm thường được đặt ở phía Tây.

Mộ chum và đồ tùy táng tại di chỉ khảo cổ Bãi Cọi - Hình 8

Bình gốm được tìm thấy viền họa tiết chấm cuống rạ và hình chữ S khắc chìm

Mộ chum và đồ tùy táng tại di chỉ khảo cổ Bãi Cọi - Hình 9

Các công cụ bằng đá được tìm thấy cách ngày nay 6.000-3.500 năm do khoa Lịch sử trường Đại học Tổng hợp Hà Nội khai quật tại Bãi Phôi Phối tháng 4/1976

Mộ chum và đồ tùy táng tại di chỉ khảo cổ Bãi Cọi - Hình 10

Rìu đồng và lưỡi cày đồng

Mộ chum và đồ tùy táng tại di chỉ khảo cổ Bãi Cọi - Hình 11

Mũi chĩa đồng và lưỡi cuốc đồng

Mộ chum và đồ tùy táng tại di chỉ khảo cổ Bãi Cọi - Hình 12

Dao, khuyên sắt và mũi lao sắt

Mộ chum và đồ tùy táng tại di chỉ khảo cổ Bãi Cọi - Hình 13

Dọi xe sợi làm bằng đất nung và chì lưới bằng đất nung

Bạn thấy bài viết này có hữu ích không?
Không

Tin liên quan

Tin đang nóng

Mẹ Thuỳ Tiên: "Tôi vào cốc tu mới vừa lòng các bạn"Mẹ Thuỳ Tiên: "Tôi vào cốc tu mới vừa lòng các bạn"
15:28:35 02/04/2026
Xe máy điện giá 28 triệu đồng đẹp long lanh, pin rời, đi 142km/lần sạc, màn hình TFT 4,3 inch, rẻ hơn VisionXe máy điện giá 28 triệu đồng đẹp long lanh, pin rời, đi 142km/lần sạc, màn hình TFT 4,3 inch, rẻ hơn Vision
15:30:39 02/04/2026
Lee Min Ho kết hôn vào tháng 5Lee Min Ho kết hôn vào tháng 5
18:27:50 02/04/2026
Hãy tận dụng "thời kỳ vàng son" và cho con bạn ăn thường xuyên 5 món tươi ngon, hấp dẫn lại giúp tăng chiều caoHãy tận dụng "thời kỳ vàng son" và cho con bạn ăn thường xuyên 5 món tươi ngon, hấp dẫn lại giúp tăng chiều cao
15:42:02 02/04/2026
Suzuki 'tăng lực' cho loạt mô tô 2026Suzuki 'tăng lực' cho loạt mô tô 2026
16:35:56 02/04/2026
Mỹ dỡ bỏ trừng phạt Tổng thống lâm thời VenezuelaMỹ dỡ bỏ trừng phạt Tổng thống lâm thời Venezuela
19:11:24 02/04/2026
Bảo Anh viết tâm thư cho con gái, tiết lộ lời nói dối đẹp đẽ nhất trong 3 năm làm mẹ đơn thânBảo Anh viết tâm thư cho con gái, tiết lộ lời nói dối đẹp đẽ nhất trong 3 năm làm mẹ đơn thân
15:32:17 02/04/2026
Xuất khẩu dầu của Venezuela vượt mốc 1 triệu thùng/ngàyXuất khẩu dầu của Venezuela vượt mốc 1 triệu thùng/ngày
19:15:57 02/04/2026

Tin mới nhất

Không phải tắc đường, đây là dòng người vô tận chờ đổ xăng tại 1 quốc gia châu Á: Vấn đề không phải giá bao nhiêu nữa

Không phải tắc đường, đây là dòng người vô tận chờ đổ xăng tại 1 quốc gia châu Á: Vấn đề không phải giá bao nhiêu nữa

14:53:37 31/03/2026
Những chiếc xe máy đứng san sát nhau thành một hàng chật cứng, động cơ đã tắt, và những người lái xe thì gục đầu về phía trước trong sự nản lòng lặng lẽ
Đi câu cá, người đàn ông bất ngờ đụng độ loài vật hiếm hơn gấu trúc: Cả thế giới chỉ còn 1.000 con

Đi câu cá, người đàn ông bất ngờ đụng độ loài vật hiếm hơn gấu trúc: Cả thế giới chỉ còn 1.000 con

14:51:56 31/03/2026
Một buổi câu cá tưởng như bình thường bên hồ nước bỗng trở thành cuộc chạm mặt hiếm có với một trong những loài vật ít được ghi nhận nhất hành tinh.
Khung cảnh 'như ngày tận thế' ở Australia

Khung cảnh 'như ngày tận thế' ở Australia

10:17:11 31/03/2026
Hiện tượng bầu trời đỏ rực trước khi bão Narelle đổ bộ biến một vùng Tây Australia thành khung cảnh hiếm gặp, thu hút sự quan tâm trên mạng xã hội.
Đang ngủ trong khách sạn, cô gái hét thất thanh vì một thứ trườn qua cổ, con vật lộ diện khiến ai cũng lạnh sống lưng

Đang ngủ trong khách sạn, cô gái hét thất thanh vì một thứ trườn qua cổ, con vật lộ diện khiến ai cũng lạnh sống lưng

18:22:04 30/03/2026
Trải nghiệm kinh hoàng đã khiến một nữ du khách suýt ngất khi đang nghỉ tại khách sạn ở Krabi (Thái Lan): một con rắn hổ mang đen bất ngờ bò ngang qua cổ cô ngay lúc đang ngủ.
Được bồi thường 14 triệu USD vì ăn kem lẫn đinh sắt gây vô sinh

Được bồi thường 14 triệu USD vì ăn kem lẫn đinh sắt gây vô sinh

16:12:00 30/03/2026
Brandy Buckley (đến từ bang Florida, Mỹ) vừa được bồi thường 14 triệu USD (khoảng 368 tỷ đồng) sau khi ăn phải kem có đinh sắt, khiến cô vĩnh viễn mất khả năng sinh con.
Em bé chào đời với 'đôi cánh' trên lưng

Em bé chào đời với 'đôi cánh' trên lưng

14:20:44 30/03/2026
Hai ống dẫn lưu được đặt trong tử cung đã giúp thai nhi tràn dịch màng phổi ổn định, chào đời khỏe mạnh ở tuần 36 sau hành trình giữ thai nghẹt thở.
"Trăng hồng" và "trăng xanh" tháng 4 - 5 có gì đặc biệt?

"Trăng hồng" và "trăng xanh" tháng 4 - 5 có gì đặc biệt?

11:09:00 30/03/2026
Mặc dù vậy, bạn vẫn có thể ngắm trăng hồng trông to lớn hơn và mang màu sắc phớt hồng cam nếu quan sát nó đúng vào lúc hoàng hôn, nhờ hiện tượng ảo ảnh Mặt Trăng.
Điều đáng sợ nhất bên trong lăng mộ Tần Thủy Hoàng

Điều đáng sợ nhất bên trong lăng mộ Tần Thủy Hoàng

11:08:12 30/03/2026
Những bí ẩn về dòng sông thủy ngân, hệ thống nỏ liên hoàn hay số phận của những người thợ xây bên trong lăng mộ Tần Thủy Hoàng luôn là chủ đề thu hút sự chú ý.
Bầu trời 'đỏ như máu' gây sửng sốt ở Australia

Bầu trời 'đỏ như máu' gây sửng sốt ở Australia

09:03:46 30/03/2026
Bầu trời bang Tây Australia bất ngờ chuyển sang màu đỏ sẫm khiến khung cảnh ban ngày trông như hoàng hôn hoặc thậm chí giống một ngày tận thế.
Phi hành gia NASA công bố bức ảnh "trứng người ngoài hành tinh" với xúc tu kỳ dị, nhiều người lo ngại

Phi hành gia NASA công bố bức ảnh "trứng người ngoài hành tinh" với xúc tu kỳ dị, nhiều người lo ngại

23:19:01 29/03/2026
Một bức ảnh từ không gian khiến mạng xã hội xôn xao khi nhiều người tưởng là vật thể ngoài hành tinh, nhưng lời giải thích từ phi hành gia lại bất ngờ.
Phát hiện ngoạn mục về 2 người khác loài ở Nga

Phát hiện ngoạn mục về 2 người khác loài ở Nga

23:18:20 29/03/2026
Hài cốt của người thứ nhất chỉ bao gồm một mảnh xương nhỏ 110.000 năm tuổi, thứ giúp các nhà khoa học xác định bộ gene hoàn chỉnh thứ 4 của người Neanderthal, được đặt mã số là D17.
Một lon Coca-Cola du khách để lại có thể xoá sổ cả một bộ lạc

Một lon Coca-Cola du khách để lại có thể xoá sổ cả một bộ lạc

23:17:22 29/03/2026
Mykhailo Viktorovych Polyakov, một thanh niên 24 tuổi đến từ Mỹ, vừa bị lực lượng chức năng tại quần đảo Andaman và Nicobar của Ấn Độ bắt giữ.

Có thể bạn quan tâm

3 ngày sinh Âm lịch có số 'phú quý từ trong trứng nước'

3 ngày sinh Âm lịch có số 'phú quý từ trong trứng nước'

Trắc nghiệm

21:10:40 02/04/2026
Sinh vào những ngày Âm lịch mang nhiều phước lành, một số phụ nữ dường như đã có sẵn vận may từ khi chào đời. Phụ nữ sinh ngày mùng 5 Âm lịch
Vai trò trung gian trong xung đột Iran mang lại lợi ích gì cho Pakistan?

Vai trò trung gian trong xung đột Iran mang lại lợi ích gì cho Pakistan?

Thế giới

21:05:24 02/04/2026
Pakistan kỳ vọng vai trò của nước này trong việc mở ra lối thoát ngoại giao cho cuộc xung đột ở Iran sẽ giúp nước này trở thành nhân tố quan trọng tại Trung Đông sau khi chiến sự hạ nhiệt.
Màn nịnh vợ "hiếm có" của danh hài Xuân Hinh gây sốt

Màn nịnh vợ "hiếm có" của danh hài Xuân Hinh gây sốt

Sao việt

21:04:12 02/04/2026
Mới đây, nghệ sĩ Xuân Hinh đã chia sẻ một đoạn video ghi lại khoảnh khắc đời thường đầy thú vị, nhanh chóng thu hút sự quan tâm, chú ý lớn từ dư luận.
Không chỉ ASIAD hay LCK, Ruler hoàn toàn có thể đối diện cái kết tệ hơn nữa

Không chỉ ASIAD hay LCK, Ruler hoàn toàn có thể đối diện cái kết tệ hơn nữa

Mọt game

21:03:01 02/04/2026
Không chỉ ASIAD hay LCK, Ruler hoàn toàn có thể đối diện cái kết tệ hơn nữa Ruler có thể đối diện cái kết còn tệ hơn rất nhiều
Dư luận Hàn Quốc phẫn nộ sau vụ đạo diễn bị đánh dẫn đến chết não

Dư luận Hàn Quốc phẫn nộ sau vụ đạo diễn bị đánh dẫn đến chết não

Sao châu á

21:01:02 02/04/2026
Dư luận Hàn Quốc đang dậy sóng sau khi đoạn video từ camera giám sát ghi lại cảnh nam đạo diễn Kim Chang Min bị một nhóm người hành hung, kéo lê trên mặt đất, được công bố.
Mỹ nhân đẹp nhất thế giới khó đánh bại: Được Bộ Văn hóa vinh danh, tài sản nghìn tỷ đếm không xuể

Mỹ nhân đẹp nhất thế giới khó đánh bại: Được Bộ Văn hóa vinh danh, tài sản nghìn tỷ đếm không xuể

Nhạc quốc tế

20:48:50 02/04/2026
Ở thời điểm hiện tại, LISA hoàn toàn thoát khỏi khuôn khổ của một thần tượng Kpop đơn thuần để vươn mình thành một ngôi sao toàn cầu.
Cover bài mới của Hùng Huỳnh, nam ca sĩ khiến cả cõi mạng tranh cãi: Hay hơn bản gốc là được

Cover bài mới của Hùng Huỳnh, nam ca sĩ khiến cả cõi mạng tranh cãi: Hay hơn bản gốc là được

Nhạc việt

20:44:10 02/04/2026
Thời gian gần đây, ca khúc Đẹp Mã của Gemini Hùng Huỳnh trở thành tâm điểm bàn tán trên các nền tảng mạng xã hội.
Tuổi 44 của Khánh Thi

Tuổi 44 của Khánh Thi

Sao thể thao

20:23:01 02/04/2026
Ở tuổi 44, Nữ hoàng Dancesport Khánh Thi không chỉ khiến người ta ngưỡng mộ bởi sự nghiệp lẫy lừng hay tổ ấm hạnh phúc, mà còn bởi nhan sắc ngày càng thăng hạng
Vụ "chia bill" kì cục nhất MXH hôm nay: Hóa ra sau lưng người yêu đàn ông có thể "khôn lỏi" cỡ này

Vụ "chia bill" kì cục nhất MXH hôm nay: Hóa ra sau lưng người yêu đàn ông có thể "khôn lỏi" cỡ này

Netizen

19:46:42 02/04/2026
Câu chuyện gây xôn xao về cách chia sẻ chi phí khi đi ăn chung, làm dấy lên những tranh luận về sự tinh tế trong các mối quan hệ bạn bè.
4 cách tuyệt vời và siêu nhanh để nấu đậu phụ non: Ngon mềm, mịn và hoàn hảo khi ăn kèm với cơm

4 cách tuyệt vời và siêu nhanh để nấu đậu phụ non: Ngon mềm, mịn và hoàn hảo khi ăn kèm với cơm

Ẩm thực

18:10:06 02/04/2026
Không cần kỹ năng nấu nướng phức tạp hay nguyên liệu đắt tiền, những món này vẫn mang lại cho bạn cảm giác ngon miệng!
3 bí quyết trị thâm và khôi phục sắc môi hồng tự nhiên

3 bí quyết trị thâm và khôi phục sắc môi hồng tự nhiên

Làm đẹp

17:26:22 02/04/2026
Tuy nhiên, do tác động từ môi trường, thói quen sinh hoạt hoặc việc sử dụng mỹ phẩm không đảm bảo, nhiều người phải đối mặt với tình trạng môi thâm xỉn, khô ráp.