‘Cơn bão’ phim nghệ thuật đổ bộ rạp chiếu Việt: Khán giả đón nhận ra sao?

Hiếm có dịp nào, rạp phim Việt Nam lại chào đón rất nhiều tác phẩm đậm chất nghệ thuật như hiện nay. Dù vậy, sự đón nhận của khán giả Việt dành cho các tác phẩm này ra sao?

Bữa tiệc điện ảnh hiếm có trong mùa hè 2022

Hai tác phẩm điện ảnh với chất lượng nghệ thuật cao về Việt Nam trong thời gian qua

Mùa hè mọi năm, khán giả Việt thường có thói quen đi xem những bộ phim bom tấn tại rạp, chủ yếu là những bộ phim đậm tính giải trí. Tuy nhiên có những phim ngoài phần hình ảnh và kỹ xảo, nội dung thường không để lại ấn tượng quá sâu sắc, dễ đến dễ đi như một cơn gió.

Thành ra khán giả Việt dễ hình thành một suy nghĩ: phim ảnh chỉ là sản phẩm giải trí đơn thuần. Điều đó chẳng hề sai, nhưng vẫn có những tác phẩm khiến con người ta đọng lại được nhiều điều, giúp người xem chiêm nghiệm nhiều hơn về cuộc sống. Có lẽ chưa có dịp nào như mùa hè 2022, khán giả Việt lại được thưởng thức nhiều bộ phim như thế tại rạp.

Mở đầu là 2 tác phẩm Hàn Quốc đến từ Liên hoan Phim Cannes 2022 – nơi nổi tiếng là cuộc tranh tài của những “quái kiệt” điện ảnh thế giới, đó là Người môi giới ( Broker) của đạo diễn Hirokazu Koreeda và Quyết tâm chia tay ( Decision to leave) của nhà làm phim kiệt xuất Park Chan Wook.

Chưa hết, điện ảnh Hàn còn mang đến thêm một “siêu phẩm” khác, chính là Thoát khỏi Mogadishu ( Escape from Mogadishu) – tác phẩm điện ảnh xuất sắc nhất Hàn Quốc 2021. Với Hollywood, phim tiểu sử Elvis về cuộc đời danh ca huyền thoại Elvis Presley cũng đã “lặng lẽ” ra rạp. Trước đó, bộ phim từng được các tạp chí danh tiếng như The Sun UK, Deadline hay Hollywood Repoter khen ngợi nức lời là “đỉnh cao” về phim tiểu sử.

Vậy khán giả Việt đã đón nhận những bộ phim này thế nào?

Nhà phát hành chấp nhận “lỗ”

Trao đổi cùng Thế giới điện ảnh, đại diện của CJ HK Entertainment cho biết, công ty họ trực thuộc CJ E&M, chính là đơn vị phát hành 2 bộ phim Broker và Decision to leave, nên CJ HK Entertainment dễ dàng đem hai tác phẩm được bạn bè quốc tế đánh giá xuất sắc tới Việt Nam. Họ cũng chia sẻ, không kỳ vọng quá nhiều về mặt doanh thu, cái họ mong muốn nhận được là có thể nâng tầm thưởng thức của khán giả Việt với điện ảnh.

Thực tế cho thấy điều mà phía CJ dự đoán là tương đối chính xác. Theo số liệu từ Boxoffice Việt Nam cập nhật, Broker chỉ thu được 5 tỉ đồng sau khoảng hơn 2 tuần công chiếu. Decision to leave thậm chí còn kém hơn, với tổng doanh thu sau gần 2 tuần là 4 tỷ đồng. Chấp nhận lỗ nhưng mục đích mà CJ hướng đến liệu có như ý hay không?

Anh Vũ Minh Đức, đồng sáng lập câu lạc bộ chiếu phim Nhà Bình An bày tỏ sự phấn khích trước giai đoạn chưa từng có của phim chiếu rạp tại Việt Nam. Anh cho hay, trước giờ cộng đồng mà mình thành lập thường tự tổ chức những buổi chiếu nhỏ với quy mô quán cafe, để đem đến những bộ phim đậm chất nghệ thuật và tương đối khó xem.

Thành viên trong cộng đồng Nhà Bình An ngoài người yêu điện ảnh, còn có những nhà làm phim, nhà biên kịch trẻ tuổi muốn tiếp thu tinh hoa từ điện ảnh nước ngoài. Anh Đức cũng chia sẻ, các thành viên Nhà Bình An, hay bạn bè mình là những người yêu phim cũng bày tỏ bất ngờ khi CJ mang một lúc 2 tác phẩm gây tiếng vang tại Cannes về tới Việt Nam.

Tuy nhiên, nếu nhìn vào doanh thu hay số lượng suất chiếu, có thể thấy đây chỉ là một tín hiệu len lói của sự đổi thay, còn để mà tạo ra một cục diện thay đổi toàn cảnh, điều đó là vô cùng khó.

Phim tiểu sử Elvis lặng lẽ ra rạp

Đánh giá về bộ phim tiểu sử Elvis, The Sun UK cho rằng khán giả sẽ “không thể không say mê câu chuyện đầy biến động về cuộc đời của ngôi sao lớn nhất thế giới từng chứng kiến”. Còn Daily Telegraph đánh giá: “Với trực giác tuyệt vời cho thể loại melodrama và sức hút bùng nổ, diễn viên chính Austin Butler đã thành công khắc họa một Elvis chân thực nhất”.

Elvis bị ép suất chiếu khi không đảm bảo được doanh thu

Nhưng về đến Việt Nam, có thể thấy phim bị “ép” suất chiếu rõ ràng. Bộ phim thường được đặt vào những khung giờ xấu, quá muộn hoặc quá sớm. Ngoài ra, 3 tiếng để thưởng thức một bộ phim tiểu sử, có lẽ rất ít khán giả Việt có thể kiên nhẫn, đó là chưa kể nhiều người chưa chắc đã biết Elvis Presley là ai.

Cụm rạp CGV từng có một bài đăng trên trang fanpage kêu gọi khán giả đi xem Elvis, nhưng điều đó cũng chẳng mấy khá thi, vì doanh thu phim không hề có sự đột biến. Thế nên, quy luật của cuộc chơi vẫn luôn diễn ra, phim “ế” khán giả sẽ phải nhường chỗ cho phim ăn khách hơn. Đơn vị phát hành đã cố gắng hết sức, nhưng kết quả ra sao, vẫn tùy thuộc vào thị hiếu của đại chúng.

Không nên quá bi quan

Sỡ dĩ các nước như Hàn Quốc, Nhật Bản hay Trung Quốc thường làm ra những tác phẩm hay, doanh thu tốt, cũng bởi họ luôn có những phương hướng cụ thể nâng cao tầm nhìn thưởng thức của khán giả. Câu chuyện họ làm thế nào đã được bàn luận quá nhiều, còn giờ chủ yếu là tại Việt Nam, sự thay đổi trong tư duy thưởng thức của khán giả có được diễn ra khi điện ảnh Việt đang dần có nhiều biến chuyển?

Câu trả lời là có, mặc dù không nhiều, nhưng đều tới từ những thay đổi kể trên như của CJ, khi những bộ phim nghệ thuật bắt đầu có sự phổ cập rộng rãi. Ít ra, khán giả Việt phần nào sẽ có một cái nhìn khác đi, rằng điện ảnh không chỉ có những bộ phim bom tấn, hay những bộ phim xem giải trí cho vui, mà điện ảnh còn đem lại nhiều hơn thế. Đó có là những tư duy, tư tưởng và góc nhìn riêng của tác giả về thế giới xung quanh mà họ muốn gửi gắm vào tác phẩm của mình.

Nhà sản xuất phát hành những phim như Decision to leave có thể không đem lại lợi nhuận cao

Với Broke, đó là câu chuyện của những con người đi tìm cho mình sự tha thứ, hay thực trạng nhói lòng những em bé sơ sinh bị bỏ rơi ở xã hội Hàn Quốc. Decision to leave thì đem đến cho chúng ta một cái nhìn hoàn toàn khác về đạo diễn “báo thù” Park Chan Wook, phim mô tả một thứ tình yêu ngang trái, ngọt ngào như cơn mưa mùa hạ, nhưng vẫn giữ được tư duy hình ảnh duy mỹ đến lạ thường của nhà làm phim họ Park. Còn với Elvis, bộ phim tiểu sử chân thật đến “rùng mình”, đem đến cái giá của danh vọng đã khiến những ngôi sao như Elvis Presley đánh đổi và mất mát ra sao.

Thị hiếu khán giả Việt đang dấn thay đổi, dù chưa hẳn quá nhiều

Nếu dạo qua một vòng mạng xã hội, cũng không thiếu những bài bình luận, nhận xét của khán giả về những bộ phim kể trên. Có người cảm thấy không hợp thị hiếu, bày tỏ những quan điểm tiêu cực về bộ phim, rồi kéo thêm những khán giả ưa thích dòng phim nghệ thuật vào tranh cãi. Một khi có tranh tranh cãi, chắc chắn tác phẩm đó đã được chú ý.

Hi vọng, nếu cơn bão phim nghệ thuật đổ bộ rạp chiếu Việt thêm một lần nữa, chúng ta sẽ nhận về nhiều tính hiệu mới mẻ hơn!

Suýt chút nữa chúng ta đã quên mất Everything Everywhere All at Once ( Cuộc chiến đa vũ trụ), tác phẩm phim độc lập xuất sắc do Dương Tử Quỳnh đóng chính cũng đã ra rạp ở thời điểm vừa rồi. Khá đáng tiếc rằng, bộ phim đã được rất nhiều người theo dõi trên các trang web “lậu”, nên khi phát hành tại rạp Việt Nam, doanh thu không đột phá. Phải chăng Everything Everywhere All at Once được ra rạp sớm hơn, có lẽ mọi chuyện đã khác?