Chiếc trống có chữ khắc duy nhất trong thành Cổ Loa

Mặt trong chân trống Cổ Loa có khắc chìm dòng chữ Hán, được dịch là ‘Trống thứ 48 của bộ Tây Vu, nặng hai trăm tám mươi mốt cân’.

Trong số bảo vật quốc gia Bảo tàng Hà Nội đang lưu giữ, trống Cổ Loa thuộc hàng quý hiếm bởi kích thước lớn, hoa văn trang trí trên mặt và thân cầu kỳ. Trống được phát hiện ngày 21/6/1982 khi nhóm thanh niên giúp gia đình ông Tái Kim Quang, xóm Chợ, xã Cổ Loa (Đông Anh, Hà Nội) hạ thấp thửa ruộng ở khu Mả Tre.

Chiếc trống có chữ khắc duy nhất trong thành Cổ Loa - Hình 1

Trống đồng Cổ Loa có niên đại 2000-2.500 năm thuộc thời kỳ văn hóa Đông Sơn. Ảnh: Phương Hòa.

Chiếc trống nằm ngửa, chứa trong lòng 3 trống đồng bé hơn chỉ còn những mảnh nhỏ cùng hơn 200 hiện vật bằng đồng gồm lưỡi cày, rìu đồng, mũi tên đồng có niên đại trên 2.000 năm. Bộ sưu tập lưỡi cày đồng gồm 20 chiếc, chủ yếu có 3 kiểu chính là lưỡi cày hình tim, hình bầu dục và gần hình tròn. Trải qua hàng nghìn năm tuổi, những chiếc lưỡi cày màu xanh rỉ đồng có niên đại từ thời kỳ văn hóa Đông Sơn cách đây 2.000-2.500 năm đã bị sứt mẻ, cong vênh phần nào.

Sau khi phát hiện, UBND xã Cổ Loa đã cùng Sở Văn hóa Hà Nội khảo sát lại nơi phát hiện và tổ chức nhiều đợt thu hồi hiện vật. Do tìm thấy ngẫu nhiên nên khu vực quanh chiếc trống nằm đã bị đào bới lộn xộn, các nhà khoa học không thể nghiên cứu được mối quan hệ giữa trống và lớp gốm Cổ Loa cũng như thứ tự sắp xếp các hiện vật ban đầu. Tháng 12/2015, trống Cổ Loa cùng 20 lưỡi cày đồng được công nhận bảo vật quốc gia.

Thuộc nhóm trống đồng Đông Sơn đẹp nhất, cổ nhất hiện nay ở Việt Nam, trống Cổ Loa xếp cùng nhóm với những chiếc trống bảo vật quốc gia khác như Ngọc Lũ, Hoàng Hạ, Sông Đà. Dù hoa văn trang trí trên trống Cổ Loa ít và giản đơn hơn nhưng họa tiết đặc trưng, không trùng lặp với hàng trăm chiếc trống đã phát hiện trước đó và sau này.

Chính giữa mặt trống là hình ngôi sao nổi 14 cánh, trang trí họa tiết lông công xen giữa các cánh. Băng hoa văn số 6 chia thành hai nửa giống nhau, mỗi nửa đều có khắc họa hình người hóa trang, mái nhà cong hình thuyền có chim đậu trên nóc, trong nhà có một cặp nam nữ ngồi đối diện nhau. Một đầu nhà có hình trống đồng đặt nghiêng, đầu kia có người ngồi co gối đánh trống, phản ánh lễ hội cầu mùa của cư dân nông nghiệp.

Chiếc trống có chữ khắc duy nhất trong thành Cổ Loa - Hình 2

Chính giữa mặt trống là hình ngôi sao 14 cánh và 15 băng hoa văn trang trí tinh xảo tính từ tâm. Ảnh: Phương Hòa.

Đặc biệt, đây là chiếc trống đầu tiên có minh văn (chữ khắc) được tìm thấy trong thành Cổ Loa. Mặt trong chân trống có khắc chìm một dòng chữ Hán, được phiên âm là “Tây Vu tập bát cổ, trọng lưỡng cá bách bát thập nhất cân”. Dịch là “Trống thứ 48 của bộ Tây Vu, nặng hai trăm tám mươi mốt cân” (khoảng 72 kg).

Theo TS Nguyễn Việt, Giám đốc Trung tâm tiền sử Đông Nam Á thì chữ Tây Vu là cách ghi biến âm của Tây Âu, nhóm tộc người mà tương truyền Thục Phán An Dương Vương làm thủ lĩnh đã liên kết với Lạc Việt – Văn Lang của các vua Hùng thành nhà nước Âu Lạc ở cuối thế kỷ 3 trước công nguyên. Việc phát hiện trống Tây Vu trong thành Cổ Loa của An Dương Vương chứa đầy vũ khí và đồ đồng Đông Sơn của những người Tây Âu – Lạc Việt cũng là điều hợp lý.

Trống Cổ Loa cũng là chiếc đầu tiên có minh văn ở Việt Nam được tìm thấy trong khu vực thành Cổ Loa. Đây từng là kinh đô của nhà nước Âu Lạc dưới thời An Dương Vương (thế kỷ 3 trước công nguyên) và của nước Đại Việt dưới thời Ngô Quyền (thế kỷ 10). Thành Cổ Loa được các nhà khảo cổ học đánh giá là tòa thành cổ nhất, quy mô lớn bậc nhất, cấu trúc thuộc loại độc đáo nhất trong lịch sử xây dựng thành lũy của người Việt cổ. Mả Tre vốn là khu nghĩa địa nằm ở phía Tây Nam của cửa Nam thành Cổ Loa. Nhiều nhà nghiên cứu đi đến giả thuyết rằng Mả Tre có thể là kho chôn giấu tài sản trước biến động lớn trong xã hội hàng nghìn năm trước.

Ngoài trống đồng và các lưỡi cày đồng, Cổ Loa còn có hàng loạt di chỉ khảo cổ được phát hiện, phản ánh thời kỳ phát triển liên tục của dân tộc Việt từ sơ khai qua đồ đá, đồ đồng và đồ sắt mà đỉnh cao là văn hóa Đông Sơn, vẫn được coi là nền văn minh sông Hồng thời kỳ tiền sử của dân tộc Việt Nam.

Chiếc trống có chữ khắc duy nhất trong thành Cổ Loa - Hình 3

Những lưỡi cày đồng được phát hiện cùng với trống Cổ Loa. Ảnh: Phương Hòa.

PGS.TS Tống Trung Tín, Chủ tịch Hội Khảo cổ học đánh giá, trống đồng Cổ Loa cùng bộ sưu tập lưỡi cày đồng là nguồn sử liệu bằng vật chất, phác họa phần nào cuộc sống sinh hoạt và trình độ khoa học của người Việt cổ cách đây hơn 2.000 năm, dưới thời kỳ nhà nước Âu Lạc mà trung tâm là kinh đô Cổ Loa. Từ công cụ sản xuất như lưỡi cày đồng, đến nhạc khí như trống đồng, hay mũi tên đồng để chiến đấu, phòng vệ, tất cả cho thấy sự hoàn hảo của kỹ thuật đúc đồng thời đó.

“Những hoa văn trang trí hình người, hình thuyền trên chiếc trống Cổ Loa cũng cho thấy thẩm mỹ của cư dân Đông Sơn rất cao, đời sống tinh thần phong phú. Chiếc trống được tìm thấy thuộc loại đẹp nhất, lớn nhất trong số trống đồng thời kỳ đông Sơn nên có thể tin tưởng rằng nó là của quý tộc. Nhưng ai là chủ sở hữu thì vẫn còn là một câu hỏi cần nghiên cứu thêm”, PGS Tín cho hay.

Phương Hòa

Theo VNE

Bạn thấy bài viết này có hữu ích không?
Có
Không

Tin liên quan

Tiêu điểm

Vụ nổ gas làm 3 người chết ở TPHCM, xem xét khởi tố cá nhân liên quanVụ nổ gas làm 3 người chết ở TPHCM, xem xét khởi tố cá nhân liên quan
20:45:40 19/11/2026
Phát hiện thi thể nam giới trong hộp quảng cáo ở công viên biển Nha TrangPhát hiện thi thể nam giới trong hộp quảng cáo ở công viên biển Nha Trang
20:49:49 19/11/2026
Nghẹt thở khoảnh khắc tài xế túm áo thanh niên nhảy cầu: 'Tôi đã linh tính từ trước'Nghẹt thở khoảnh khắc tài xế túm áo thanh niên nhảy cầu: 'Tôi đã linh tính từ trước'
21:02:07 19/11/2026
Chồng thiệt mạng, vợ và con gái bị thương sau cú tông xeChồng thiệt mạng, vợ và con gái bị thương sau cú tông xe
05:49:33 20/11/2026
Cháy xuyên đêm tại nhà máy giấy lớn nhất Cần Thơ, lửa bao trùm 20.000mCháy xuyên đêm tại nhà máy giấy lớn nhất Cần Thơ, lửa bao trùm 20.000m
08:17:01 20/11/2026
Xuyên đêm tìm kiếm cháu bé đi lạc trong rừng ở Lào CaiXuyên đêm tìm kiếm cháu bé đi lạc trong rừng ở Lào Cai
11:12:19 20/11/2026
3 xe đầu kéo tông liên hoàn, bốc cháy ngùn ngụt, 2 tài xế dương tính ma túy3 xe đầu kéo tông liên hoàn, bốc cháy ngùn ngụt, 2 tài xế dương tính ma túy
11:17:16 20/11/2026
Hiện trường vụ cháy nhà máy giấy lớn nhất Cần Thơ, lửa bao trùm hàng chục nghìn mHiện trường vụ cháy nhà máy giấy lớn nhất Cần Thơ, lửa bao trùm hàng chục nghìn m
16:25:07 20/11/2026

Tin đang nóng

Từ 22/11 đến 31/12: 3 tuổi công việc thuận lợi, quý nhân dẫn đườngTừ 22/11 đến 31/12: 3 tuổi công việc thuận lợi, quý nhân dẫn đường
10:19:22 21/11/2026
49 ngày tới: 3 con giáp Trúng Số giàu to49 ngày tới: 3 con giáp Trúng Số giàu to
08:54:06 21/11/2026
3 con giáp càng nổi bật càng dễ bị ghét ngầm3 con giáp càng nổi bật càng dễ bị ghét ngầm
10:24:29 21/11/2026
Sau ngày mai, thứ Bảy 21/11/2026, số trời đã định, 3 con giáp bước ra cửa gặp Thần tài, tiền tiêu thả ga, sự nghiệp 'phất như diều gặp gió'Sau ngày mai, thứ Bảy 21/11/2026, số trời đã định, 3 con giáp bước ra cửa gặp Thần tài, tiền tiêu thả ga, sự nghiệp 'phất như diều gặp gió'
10:07:17 21/11/2026
Tôi đưa mẹ chồng 100 triệu dưỡng già, bà không nhận nhưng lại làm một việc khiến tôi tức vô cùngTôi đưa mẹ chồng 100 triệu dưỡng già, bà không nhận nhưng lại làm một việc khiến tôi tức vô cùng
10:33:13 21/11/2026
Tháng 10 âm 2 con giáp có cát tinh trợ giúp, tiền bạc rủng rỉnh, 2 con giáp lại cần thận trọngTháng 10 âm 2 con giáp có cát tinh trợ giúp, tiền bạc rủng rỉnh, 2 con giáp lại cần thận trọng
10:12:23 21/11/2026
"Tất cả đã hết thật rồi": Không có chuyện Jensen Huang về với NVIDIA, "phép thuật" của Elon Musk tan thành mây khói"Tất cả đã hết thật rồi": Không có chuyện Jensen Huang về với NVIDIA, "phép thuật" của Elon Musk tan thành mây khói
11:31:22 21/11/2026
Người mẫu Hailey Bieber tái hiện phong cách thời trang của biểu tượng thanh lịch thập niên 1990Người mẫu Hailey Bieber tái hiện phong cách thời trang của biểu tượng thanh lịch thập niên 1990
09:37:17 21/11/2026

Tin mới nhất

Vợ về trước, chồng ở lại tắm biển rồi gặp nạn tử vong tại Vũng Tàu

Vợ về trước, chồng ở lại tắm biển rồi gặp nạn tử vong tại Vũng Tàu

09:49:23 21/11/2026
Người đàn ông 72 tuổi cùng vợ đi tắm biển Bãi Sau (TPHCM), sau đó ông ở lại tắm một mình và được nhân viên cứu hộ phát hiện trong tình trạng trôi dạt trên biển.
TPHCM sắp đón đợt triều cường vượt báo động 3, vùng biển động mạnh

TPHCM sắp đón đợt triều cường vượt báo động 3, vùng biển động mạnh

07:29:37 21/11/2026
Vùng biển TPHCM và Lâm Đồng dự báo có sóng cao 2-4m, biển động mạnh từ ngày 21/11. Trong khi đó, triều cường rằm tháng 10 âm lịch đang lên, nguy cơ gây ngập các vùng trũng thấp tại TPHCM.
Bắc Bộ trời rét, Trung Bộ mưa to

Bắc Bộ trời rét, Trung Bộ mưa to

06:19:41 21/11/2026
Theo cơ quan khí tượng, khu vực Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ tiếp tục rét, vùng núi Bắc Bộ có nơi rét đậm trước khi tăng nhiệt trong 2 ngày 22-23/11.
Đi soi ếch ban đêm, phát hiện bé gái sơ sinh trong thùng xốp giữa rừng cao su

Đi soi ếch ban đêm, phát hiện bé gái sơ sinh trong thùng xốp giữa rừng cao su

19:26:05 20/11/2026
Trong lúc đi soi ếch ban đêm tại một khu rừng cao su ở Đà Nẵng, 3 người dân bất ngờ phát hiện bé gái sơ sinh bị bỏ rơi trong thùng xốp.
Hình ảnh mái kho nhà máy giấy lớn nhất Cần Thơ đổ sập, biến dạng sau nhiều giờ cháy

Hình ảnh mái kho nhà máy giấy lớn nhất Cần Thơ đổ sập, biến dạng sau nhiều giờ cháy

16:57:18 20/11/2026
Sau vụ hỏa hoạn kéo dài nhiều giờ, mái kho nguyên liệu Nhà máy Giấy Lee & Man ở TP Cần Thơ đổ sập, biến dạng; nhiều cuộn giấy, bao bì cháy đen.
Ô tô tải tông gãy lan can cầu, lao xuống sông chìm nghỉm, tài xế bơi vào bờ

Ô tô tải tông gãy lan can cầu, lao xuống sông chìm nghỉm, tài xế bơi vào bờ

16:53:22 20/11/2026
Đang lưu thông qua cầu Tùng Lý, ô tô tải chở vật liệu xây dựng bất ngờ gặp sự cố, tông gãy lan can rồi lao xuống sông, chìm hoàn toàn.
Xử lý 3 người nước ngoài chạy xe máy đánh võng ở Đà Nẵng

Xử lý 3 người nước ngoài chạy xe máy đánh võng ở Đà Nẵng

13:24:07 19/11/2026
Ba người nước ngoài không đội mũ bảo hiểm, chạy xe máy lạng lách, đánh võng trên đường Cửa Đại (Đà Nẵng) đã bị xử phạt tổng cộng 19,5 triệu đồng.
Xác minh thông tin thầy giáo ở Hà Nội có hành vi không phù hợp với nữ sinh

Xác minh thông tin thầy giáo ở Hà Nội có hành vi không phù hợp với nữ sinh

12:01:22 19/11/2026
Trước thông tin lan truyền trên mạng xã hội về việc một thầy giáo bị phản ánh có hành vi không phù hợp với nữ sinh tại Trường THPT Yên Hòa, cơ quan công an đã mời những người liên quan đến làm việc.
Vụ mẹ livestream khen con chưa có bằng vẫn lái xe giỏi: Phạt 77 triệu đồng

Vụ mẹ livestream khen con chưa có bằng vẫn lái xe giỏi: Phạt 77 triệu đồng

11:32:26 19/11/2026
Một người sinh năm 2008 lái ô tô khi chưa có giấy phép lái xe, khiến chủ phương tiện bị xử phạt dự kiến 56-60 triệu đồng. Tổng mức phạt hai trường hợp lên tới 77 triệu đồng.
Phát hiện thi thể nam shipper có thùng xốp buộc vào người

Phát hiện thi thể nam shipper có thùng xốp buộc vào người

11:28:17 19/11/2026
Thi thể một nam shipper được người dân phát hiện trôi dạt vào bờ biển Hà Tĩnh, bên cạnh có túi da màu nâu và thùng xốp rỗng buộc vào người.
Chìm thuyền giữa hồ Thủy điện Na Hang, một người mất tích

Chìm thuyền giữa hồ Thủy điện Na Hang, một người mất tích

05:45:38 19/11/2026
Chiếc thuyền chở 2 người đàn ông ở Tuyên Quang đang di chuyển trên hồ Thủy điện Na Hang thì bị chìm. Trong quá trình bơi vào bờ, một nạn nhân đã mất tích.
Hà Nội có thể xuất hiện giông lốc, sét dày đặc khi không khí lạnh về chiều nay

Hà Nội có thể xuất hiện giông lốc, sét dày đặc khi không khí lạnh về chiều nay

14:44:14 18/11/2026
Dự báo trong khoảng chiều cùng ngày, vùng mây đối lưu này tiếp tục gây mưa rào và giông tại các phường, xã Phúc Thịnh, Vĩnh Thanh, Sóc Sơn, Bồ Đề, Hồng Hà và các khu vực khác của thành phố Hà Nội.

Có thể bạn quan tâm

Lý Nhược Đồng tiết lộ bí quyết chăm tóc ít người để ý: Gội đầu xong đừng chỉ sấy khô, còn một việc đáng làm

Lý Nhược Đồng tiết lộ bí quyết chăm tóc ít người để ý: Gội đầu xong đừng chỉ sấy khô, còn một việc đáng làm

14:53:27 21/11/2026
Sở hữu mái tóc dày, đen mượt đáng ngưỡng mộ, Lý Nhược Đồng gây chú ý khi chia sẻ thói quen chăm sóc da đầu sau mỗi lần gội.
Trồng cây dây leo trong nhà có ảnh hưởng gì đến tài vận, sức khỏe không?

Trồng cây dây leo trong nhà có ảnh hưởng gì đến tài vận, sức khỏe không?

Trắc nghiệm

14:52:08 21/11/2026
Hiện nay, việc trồng cây xanh trong không gian sống gia đình đang trở nên ngày càng phổ biến. Tìm hiểu xem nên trồng cây dây leo gì trong nhà qua bài viết sau.
Nga nêu lập trường hòa bình, bác bỏ ý định tấn công NATO

Nga nêu lập trường hòa bình, bác bỏ ý định tấn công NATO

Thế giới

14:49:34 21/11/2026
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova ngày 20/11 tuyên bố Moscow mong muốn sống trong hòa bình và không có kế hoạch tấn công các quốc gia NATO.
Bức thư tay chồng Tổng giám đốc gửi Hoa hậu Đỗ Hà lúc 10 giờ đêm

Bức thư tay chồng Tổng giám đốc gửi Hoa hậu Đỗ Hà lúc 10 giờ đêm

Sao việt

14:45:43 21/11/2026
Việc Viết Vương nhớ đến cột mốc đặc biệt trong hành trình của vợ, đồng thời chuẩn bị hoa và thư tay vào buổi tối khiến nhiều người thích thú.
"Day 1 MAMA 2026 là một mớ hỗn độn"

"Day 1 MAMA 2026 là một mớ hỗn độn"

Nhạc quốc tế

14:40:51 21/11/2026
Tối 20/11, lễ trao giải Mnet Asian Music Awards (MAMA) 2026 - chính thức diễn ra Day 1 tuy nhiên đang trở thành tâm điểm tranh cãi.
Công an Huế thông tin nguyên nhân 2 hiệu trưởng trường tiểu học bị khởi tố

Công an Huế thông tin nguyên nhân 2 hiệu trưởng trường tiểu học bị khởi tố

Pháp luật

14:36:37 21/11/2026
Cơ quan chức năng thành phố Huế đang điều tra vụ án đưa, nhận hối lộ liên quan 2 hiệu trưởng trường tiểu học trên địa bàn.
5 món đồ phụ nữ U40 mê phong cách tối giản nên có, dễ phối từ công sở đến dạo phố

5 món đồ phụ nữ U40 mê phong cách tối giản nên có, dễ phối từ công sở đến dạo phố

Thời trang

14:20:25 21/11/2026
Phụ nữ U40 yêu thích phong cách tối giản thường ưu tiên những trang phục có kiểu dáng kinh điển, màu sắc nhã nhặn và dễ kết hợp, vừa thanh lịch khi đi làm vừa thoải mái trong những buổi dạo phố.
Geely hé lộ Galaxy M8: SUV cỡ lớn 5 chỗ đầu tiên thuộc thương hiệu

Geely hé lộ Galaxy M8: SUV cỡ lớn 5 chỗ đầu tiên thuộc thương hiệu

Ôtô

13:20:21 21/11/2026
Geely Galaxy M8 sở hữu kích thước tương đương M9 nhưng chuyển sang cấu hình 5 chỗ, sử dụng hệ truyền động hybrid sạc điện với bộ pin dung lượng 53,42 kWh.
Xóm nhỏ - Tập 21: Duyên tiếp tục chơi xấu Trâm

Xóm nhỏ - Tập 21: Duyên tiếp tục chơi xấu Trâm

Phim việt

13:04:17 21/11/2026
Sau màn chơi xấu khiến Trâm mất hợp đồng, Duyên lại tiếp tục tung chiêu mới khiến Phong không khỏi nghi ngờ.
Hương Liên - con dâu cựu Chủ tịch một tập đoàn lớn công bố thông tin bất ngờ về bản thân

Hương Liên - con dâu cựu Chủ tịch một tập đoàn lớn công bố thông tin bất ngờ về bản thân

Netizen

12:58:14 21/11/2026
Loạt ảnh mừng sinh nhật mới đây của Hương Liên bất ngờ khiến cư dân mạng chú ý, đặc biệt là thông tin về tuổi thật của cô nàng.
Honda Rebel 500 giảm giá mạnh nhờ nội địa hóa, bản E-Clutch gây chú ý

Honda Rebel 500 giảm giá mạnh nhờ nội địa hóa, bản E-Clutch gây chú ý

Xe máy

12:57:57 21/11/2026
Honda tiếp tục làm mới tập sản phẩm năm 2027 với việc trình làng Rebel 500 phiên bản 2027, mẫu xe vừa được bán ra tại Ấn Độ.