Bi hài xếp hàng thời bao cấp

Thời bao cấp, hàng hóa khan hiếm nên mua gì ở cửa hàng mậu dịch cũng đều bị hạn chế số lượng.

Vào một buổi trưa nắng, Giáo sư Văn Như Cương đạp xe từ trường về nhà. Qua cửa hàng mậu dịch Cầu Giấy (Hà Nội), ông chợt thấy có rất nhiều phụ nữ đứng xếp hàng trước quầy.

Dao cạo râu cũng xếp hàng

Trông vẻ mặt ai cũng hớn hở, thấy lạ, giáo sư dừng xe lại hỏi: “Các chị xếp hàng mua gì đấy?” Một chị nhận ra nhà giáo nên nhanh nhẩu: “Xếp hàng mua dao cạo râu thầy ạ!

Giáo sư thắc mắc tại sao mua dao cạo râu mà lại toàn phụ nữ xếp hàng? Hỏi thêm vài câu mới biết, thì ra hôm nay cửa hàng mậu dịch có đợt hàng dao cạo râu mới về nên mở cửa bán theo tiêu chuẩn cho mỗi người một cái. Có người xếp hàng mua dao hộ chồng, có người là “con phe” mua ra ngoài để bán lại kiếm lời.

Giáo sư Cương vội chen chân bước lại gần quầy hàng, mấy chị em phụ nữ cũng nhường lối cho ông. Đến nơi, ông nói với cô mậu dịch viên: “Cô làm ơn bán cho tôi một hộp?” Cô mậu dịch viên trố mắt: “Mỗi người chỉ được mua một cái”. “Cô cứ bán cho tôi một hộp?!”.

Lần này cô mậu dịch viên tỏ vẻ khó chịu: “Đã bảo chỉ được mua một cái. Anh mua một hộp để mang ra ngoài bán à?”

Giáo sư Cương nhẹ nhàng chỉ vào mặt mình: “Cô trông tôi có giống bọn đầu trộm đuôi cướp, hay dân con phe chợ đen không? Râu tôi nhiều thế này, chưa cạo dạo đã mòn rồi. Không lẽ cao một bên, trừ lại một bên”

Lúc này mấy người đằng sau cũng kêu lên: “Đúng đấy! Bán cho ông ấy đi!”

Kết quả, giáo sư Cương đã được cô mậu dịch viên bán cho một hộp dao cạo râu.

Bi hài xếp hàng thời bao cấp - Hình 1

Giáo sư Văn Như Cương (Ảnh: Lao động)

Nhưng đó cũng chỉ là một lần hy hữu giáo sư có nhiều dao cạo râu như vậy. Ông vốn nhiều râu, hồi đó dao cạo râu lại hiếm. Thành thử ông thường xuyên phải để râu. Có lần, bị cán bộ trường phê bình rằng, như vậy là làm xấu hình ảnh trước học sinh, ông bảo: “Tôi có muốn để vậy đâu, nhưng vì không có dao cạo”. Lâu dần, ông để luôn râu như vậy không thèm cạo nữa.

Nhà văn Lê Lựu vẫn không quên những lần xuống cửa hàng mậu dịch ở phố Ngọc Hà đứng xếp hàng cả nửa ngày trời. Đến khi ông mua được mấy con cá thì đã mủn hết, đem về lấy mỗi phần xương để kho.

Ông cười nói: “Thời gian đứng xếp hàng có người tranh thủ sáng tác được cả văn thơ”. Một trong những lần xếp hàng như thế, nhà văn đã viết được đoạn đầu tiểu thuyết “Mở rừng”. Cũng trong những ngày tháng này, nhà văn Lê Lựu đã viết tác phẩm nổi tiếng “Thời xa vắng”.

Bi hài xếp hàng thời bao cấp - Hình 2

Nhà văn Lê Lựu (Ảnh: Công an nhân dân)

Xếp hàng cả buổi, về tay không

Chúng tôi đã có dịp ôn lại kỷ niệm với rất nhiều người từng sống trong thời kỳ bao cấp. Ông Nguyễn Văn Long (60 tuổi, ở Cầu Giấy, Hà Nội) có lẽ là người nhớ tỉ mỉ nhất những câu chuyện một thời tem phiếu.

Ông Long kể: Nói đến thời bao cấp là nhắc đến thời kỳ tem phiếu và phân phối. Thời bao cấp bắt đầu ở miền Bắc từ những năm kháng chiến chống Mỹ (1965). Nhưng sau giải phóng miền Nam (1975), chế độ tem phiếu được áp dụng toàn quốc, từ thành phố tới nông thôn. Tuy nhiên, nông thôn có cái khác là phân chia theo công điểm ở hợp tác xã.

Đối với cán bộ, công nhân viên chức, những loại hàng hóa nhu yếu phẩm gồm lương thực, thực phẩm như gạo, thịt, cá… đều phải mua bằng sổ và tem phiếu theo định mức. Mỗi gia đình được cấp cho một sổ gạo mỗi năm 12 tháng ghi khẩu phần của tất cả thành viên trong nhà.

Bố mẹ là cán bộ, viên chức mỗi tháng được mua 13,5kg, nếu là công nhân lao động trực tiếp có thể nhiều hơn vài ba kg. Trẻ con tùy độ tuổi có thể được 4 hoặc 6kg…

Còn tem phiếu mua thực phẩm, người lớn được 0,5kg thịt/tháng, trẻ em là 0,3kg. Một số nhu yếu phẩm khác như chất đốt, xà phòng, mỳ chính… đều có tem phiếu quy định riêng nhưng rất ít ỏi.

Chuyện cơ cực nhất của những người sống trong thời kỳ tem phiếu là phải xếp hàng mua lương thực, thực phẩm tại các cửa hàng mậu dịch. Người thì đông, các cửa hàng mậu dịch lại ít. Bởi vậy mà trước cửa hàng, lúc nào người cần mua lương thực cũng xếp hàng nối đuôi nhau dài dằng dặc như chơi trò rồng rắn. Có những người nhà lỡ hết gạo hoặc có công buổi giỗ chạp, muốn mua được sớm phải đến đứng từ 3-4h sáng, thậm chí nửa đêm. Gặp hôm nhiều người cùng “tư tưởng lớn”, khi trời còn tối thui, đã đến xếp hàng đứng, ngồi vật vờ trước cửa hàng mậu dịch như những bóng ma.

Đứng xếp hàng lâu thế nhưng chắc gì đã mua được. Chờ mãi mới đến lượt mình thì cô nhân viên mậu dịch dõng dạc tuyên bố hết hàng rồi đóng sập cửa xuống. Tất cả những người còn lại đành lủi thủi quay lưng ra về trong sự mệt mỏi rã rời. Ngày mai, họ lại ra xếp hàng…

Câu “có tiền mua tiên cũng được” ít nhất là không thể đúng ở thời bao cấp. Thời bao cấp, sổ gạo mới là thứ quan trọng nhất. Nếu lỡ “bảo bối” này thất lạc thì cả gia đình nhịn đói. Nhịn đói không phải một ngày hay một tháng mà có khi đến dăm ba tháng. Bởi hành trình, thủ tục xin cấp lại cuốn sổ này thời đó khổ sở vô cùng. Suốt những ngày còn lại cứ thế mà chạy vạy, vay mượn bạn bè, làng xóm cố sống cho qua.

Theo 24h

Bạn thấy bài viết này có hữu ích không?
Có
Không

Tin liên quan

Tiêu điểm

Bắc Bộ trời rét, Trung Bộ mưa toBắc Bộ trời rét, Trung Bộ mưa to
06:19:41 21/11/2026
TPHCM sắp đón đợt triều cường vượt báo động 3, vùng biển động mạnhTPHCM sắp đón đợt triều cường vượt báo động 3, vùng biển động mạnh
07:29:37 21/11/2026
Vợ về trước, chồng ở lại tắm biển rồi gặp nạn tử vong tại Vũng TàuVợ về trước, chồng ở lại tắm biển rồi gặp nạn tử vong tại Vũng Tàu
09:49:23 21/11/2026
Cứu nạn nhân đuối nước ở Nha Trang, 1 người tử vong, 1 người nhập việnCứu nạn nhân đuối nước ở Nha Trang, 1 người tử vong, 1 người nhập viện
15:22:41 21/11/2026
Đào sâu tới 3m, tìm thấy 16 hài cốt liệt sĩ tại trụ sở xã cũ ở Cần ThơĐào sâu tới 3m, tìm thấy 16 hài cốt liệt sĩ tại trụ sở xã cũ ở Cần Thơ
15:27:16 21/11/2026
Miền Bắc sắp đón không khí lạnh, rét trở lại sau ít ngày ấm lênMiền Bắc sắp đón không khí lạnh, rét trở lại sau ít ngày ấm lên
20:55:13 21/11/2026
Mưa dông ở Nam Bộ gia tăng, tập trung vào chiều tốiMưa dông ở Nam Bộ gia tăng, tập trung vào chiều tối
06:52:28 22/11/2026
Miền Bắc hửng nắng trước khi đón thêm đợt không khí lạnh mớiMiền Bắc hửng nắng trước khi đón thêm đợt không khí lạnh mới
06:55:16 22/11/2026

Tin đang nóng

Nữ ca sĩ đình đám SN 1995 công bố tin cưới và mang thai cùng lúc với chồng quân nhânNữ ca sĩ đình đám SN 1995 công bố tin cưới và mang thai cùng lúc với chồng quân nhân
17:24:02 22/11/2026
Sắc vóc quyến rũ của "nữ thần màn ảnh Hàn" Kim Hye Soo ở tuổi 56Sắc vóc quyến rũ của "nữ thần màn ảnh Hàn" Kim Hye Soo ở tuổi 56
19:35:32 22/11/2026
4 con giáp có khả năng "âm thầm làm giàu" trong năm 2027: Càng về hậu vận càng sung túc, vị trí thứ 2 đặc biệt đáng chú ý4 con giáp có khả năng "âm thầm làm giàu" trong năm 2027: Càng về hậu vận càng sung túc, vị trí thứ 2 đặc biệt đáng chú ý
21:18:48 22/11/2026
Từ nay tới Tết Dương Lịch: 3 con giáp Tiền Về Như NướcTừ nay tới Tết Dương Lịch: 3 con giáp Tiền Về Như Nước
20:48:22 22/11/2026
Công chúa Kpop gặp "đối thủ nặng ký", 5 năm tranh nhau spotlight không biết mệtCông chúa Kpop gặp "đối thủ nặng ký", 5 năm tranh nhau spotlight không biết mệt
22:16:19 22/11/2026
Từ thứ Hai 23/11 đến hết tháng 11: 3 cung hoàng đạo đón vận may lớn, Cơ Hội Tăng LươngTừ thứ Hai 23/11 đến hết tháng 11: 3 cung hoàng đạo đón vận may lớn, Cơ Hội Tăng Lương
20:53:22 22/11/2026
Tử vi tuần mới 12 con giáp (23 - 29/11): Tuổi nào có cơ hội tăng thu nhập, tuổi nào cần giữ tiền?Tử vi tuần mới 12 con giáp (23 - 29/11): Tuổi nào có cơ hội tăng thu nhập, tuổi nào cần giữ tiền?
20:45:58 22/11/2026
7 ngày cuối cùng tháng 11 dương: 3 con giáp Tiền - Tài - Danh - Lộc hội tụ làm gì cũng thuận lợi7 ngày cuối cùng tháng 11 dương: 3 con giáp Tiền - Tài - Danh - Lộc hội tụ làm gì cũng thuận lợi
20:42:08 22/11/2026

Tin mới nhất

Phát hiện 123 con lợn nhiễm bệnh được chở ra chợ bán cho thương lái

Phát hiện 123 con lợn nhiễm bệnh được chở ra chợ bán cho thương lái

21:01:15 22/11/2026
Cơ quan chức năng tỉnh Đồng Tháp phát hiện, tiêu hủy 123 con lợn nhiễm dịch tả lợn châu Phi, đồng thời xử phạt chủ đàn heo 12,5 triệu đồng.
Trích camera tìm nam thanh niên cùng xe máy mất tích giữa cây cầu Chìm

Trích camera tìm nam thanh niên cùng xe máy mất tích giữa cây cầu Chìm

19:29:49 22/11/2026
Camera ghi nhận hình ảnh nam thanh niên ở TP Đà Nẵng đi xe máy xuống khu vực cầu ngập nước, sau đó bị mất liên lạc, cơ quan chức năng đang tổ chức tìm kiếm.
Cụ ông tử vong sau khi rơi từ tầng cao xuống đất ở Hà Nội

Cụ ông tử vong sau khi rơi từ tầng cao xuống đất ở Hà Nội

19:22:09 22/11/2026
Một cụ ông tử vong sau khi rơi từ tầng cao xuống đất tại khu vực Ngõ Quỳnh, phường Bạch Mai, Hà Nội. Công an đang xác minh, làm rõ nguyên nhân vụ việc.
Giấu thiết bị điện tử dưới nách và chân để gian lận thi sát hạch lái xe

Giấu thiết bị điện tử dưới nách và chân để gian lận thi sát hạch lái xe

19:02:08 22/11/2026
Lực lượng CSGT phát hiện 1 thí sinh ở Lạng Sơn cất giấu thiết bị điện tử có khả năng truyền, nhận thông tin từ bên ngoài tại vùng nách và chân, để gian lận tại kỳ thi sát hạch cấp giấy phép lái xe.
Giải cứu 6 người đang ngủ trong căn nhà bốc cháy ngùn ngụt

Giải cứu 6 người đang ngủ trong căn nhà bốc cháy ngùn ngụt

14:03:07 22/11/2026
Phát hiện 6 người đang ngủ trong căn nhà bốc cháy dữ dội ở Lâm Đồng, lực lượng chức năng cùng người dân khẩn trương phá cửa phía sau, đưa tất cả ra ngoài an toàn.
Cuốn sổ tay đặc biệt ghi hành trình tìm 99 liệt sĩ nằm chồng 4 lớp ở công viên Lê Thị Riêng

Cuốn sổ tay đặc biệt ghi hành trình tìm 99 liệt sĩ nằm chồng 4 lớp ở công viên Lê Thị Riêng

14:01:05 22/11/2026
Cuốn sổ được ghi chép bằng bút bi xanh, với những sơ đồ, con số và dòng chú thích ngắn gọn, tái hiện quá trình phát hiện hài cốt qua từng lớp đất.
Không khí lạnh lại sắp tràn xuống, Hà Nội rét 14 độ, miền Trung mưa lớn

Không khí lạnh lại sắp tràn xuống, Hà Nội rét 14 độ, miền Trung mưa lớn

13:58:21 22/11/2026
Không khí lạnh tăng cường từ đêm 23/11 khiến miền Bắc chuyển rét, nhiệt độ thấp nhất 14 độ, vùng núi cao có nơi dưới 10 độ. Trong khi đó, miền Trung đối mặt hai đợt mưa lớn, có nơi trên 200mm.
Đi soi ếch ban đêm, phát hiện bé gái sơ sinh trong thùng xốp giữa rừng cao su

Đi soi ếch ban đêm, phát hiện bé gái sơ sinh trong thùng xốp giữa rừng cao su

19:26:05 20/11/2026
Trong lúc đi soi ếch ban đêm tại một khu rừng cao su ở Đà Nẵng, 3 người dân bất ngờ phát hiện bé gái sơ sinh bị bỏ rơi trong thùng xốp.
Hình ảnh mái kho nhà máy giấy lớn nhất Cần Thơ đổ sập, biến dạng sau nhiều giờ cháy

Hình ảnh mái kho nhà máy giấy lớn nhất Cần Thơ đổ sập, biến dạng sau nhiều giờ cháy

16:57:18 20/11/2026
Sau vụ hỏa hoạn kéo dài nhiều giờ, mái kho nguyên liệu Nhà máy Giấy Lee & Man ở TP Cần Thơ đổ sập, biến dạng; nhiều cuộn giấy, bao bì cháy đen.
Ô tô tải tông gãy lan can cầu, lao xuống sông chìm nghỉm, tài xế bơi vào bờ

Ô tô tải tông gãy lan can cầu, lao xuống sông chìm nghỉm, tài xế bơi vào bờ

16:53:22 20/11/2026
Đang lưu thông qua cầu Tùng Lý, ô tô tải chở vật liệu xây dựng bất ngờ gặp sự cố, tông gãy lan can rồi lao xuống sông, chìm hoàn toàn.
Hiện trường vụ cháy nhà máy giấy lớn nhất Cần Thơ, lửa bao trùm hàng chục nghìn m

Hiện trường vụ cháy nhà máy giấy lớn nhất Cần Thơ, lửa bao trùm hàng chục nghìn m

16:25:07 20/11/2026
Kho nguyên liệu rộng hàng chục nghìn mét vuông tại Nhà máy giấy Lee & Man (Cần Thơ) chìm trong biển lửa suốt đêm. Đến sáng 20/11, khói vẫn bốc cao, nhiều điểm cháy âm ỉ bên trong các khối giấy.
3 xe đầu kéo tông liên hoàn, bốc cháy ngùn ngụt, 2 tài xế dương tính ma túy

3 xe đầu kéo tông liên hoàn, bốc cháy ngùn ngụt, 2 tài xế dương tính ma túy

11:17:16 20/11/2026
Vụ va chạm liên hoàn giữa 3 xe đầu kéo khiến lửa bùng lên dữ dội, 2 người bị thương. Qua kiểm tra, lực lượng chức năng phát hiện hai tài xế dương tính với ma túy.

Có thể bạn quan tâm

Phim có Vân Dung rời rạp, phim có Tiểu Vy nguy khốn

Phim có Vân Dung rời rạp, phim có Tiểu Vy nguy khốn

Hậu trường phim

00:01:40 23/11/2026
Án mạng karaoke kết thúc đợt chiếu với khoảng 48,47 tỷ đồng, trong khi Bò sữa bay mới thu hơn 19,3 tỷ đồng và đối diện nguy cơ thua lỗ.
Anh quản ngục đẹp trai ở trại giam hot nhất MXH Việt hiện tại, làm được anh cười chỉ có đúng 1 người!

Anh quản ngục đẹp trai ở trại giam hot nhất MXH Việt hiện tại, làm được anh cười chỉ có đúng 1 người!

Phim việt

23:52:50 22/11/2026
Giữa một Trại Giam Hạnh Phúc quy tụ nhiều nhân vật có cá tính đặc biệt, Thượng úy Tú của Ma Ran Đô bất ngờ trở thành cái tên khiến khán giả chú ý.
Bộ trưởng Giáo dục Hàn Quốc Choi Kyo-jin xin từ chức sau kỳ thi đại học

Bộ trưởng Giáo dục Hàn Quốc Choi Kyo-jin xin từ chức sau kỳ thi đại học

Thế giới

23:31:05 22/11/2026
Bộ trưởng Giáo dục Hàn Quốc Choi Kyo-jin xin từ chức hôm nay 22.11, nhận trách nhiệm về tình trạng bối rối do những thay đổi vào phút chót ngay trước kỳ thi đại học năm nay, theo Hãng tin Yonhap.
Đời tư kín tiếng của 'diễn viên nghìn tỉ' càn quét phòng vé Việt dịp cuối năm

Đời tư kín tiếng của 'diễn viên nghìn tỉ' càn quét phòng vé Việt dịp cuối năm

Sao việt

23:24:17 22/11/2026
Sau hai phim trăm tỉ vừa chiếu, Steven Nguyễn gây chú ý khi có tới 3 phim mới ra rạp trong tháng 12 tới. Đằng sau sự xuất hiện dày đặc trước khán giả, nam diễn viên luôn giữ đời tư kín tiếng.
Britney Spears xin lỗi gia đình sau nhiều năm mâu thuẫn

Britney Spears xin lỗi gia đình sau nhiều năm mâu thuẫn

Sao âu mỹ

23:21:44 22/11/2026
Trên Instagram cá nhân, Britney Spears gây bất ngờ khi có lời nhắn gửi đến gia đình sau nhiều năm xa cách vì bất hòa, mâu thuẫn.
Trấn Thành bồi hồi kể kỷ niệm được Ngọc Sơn quan tâm thuở mới vào nghề

Trấn Thành bồi hồi kể kỷ niệm được Ngọc Sơn quan tâm thuở mới vào nghề

Tv show

23:19:35 22/11/2026
Trước khi nói lời chia tay Ngọc Sơn, Trấn Thành dành nhiều thời gian chia sẻ về những kỷ niệm và sự trân trọng dành cho đàn anh.
Mâm cơm nhà tối nay tôi nấu thực đơn 5 món mà chồng con tấm tắc khen là "cực kỳ hao cơm"!

Mâm cơm nhà tối nay tôi nấu thực đơn 5 món mà chồng con tấm tắc khen là "cực kỳ hao cơm"!

Ẩm thực

23:12:41 22/11/2026
Hôm nay, tôi xin chia sẻ lại với mọi người mâm cơm nhà mà tôi đã nấu cho gia đình thưởng thức vào bữa tối với 4 món mặn và 1 món canh tủ của mình.
Hạt diêm mạch được ví là "mẹ của các loại ngũ cốc" đặc biệt tốt cho 4 nhóm người này

Hạt diêm mạch được ví là "mẹ của các loại ngũ cốc" đặc biệt tốt cho 4 nhóm người này

Sức khỏe

23:03:38 22/11/2026
Giàu protein thực vật, chất xơ và khoáng chất, hạt diêm mạch đang trở thành lựa chọn quen thuộc trong thực đơn lành mạnh.
Ca sĩ Bảo Trâm Idol: Từ nhân viên văn phòng đến ca sĩ của concert quốc gia

Ca sĩ Bảo Trâm Idol: Từ nhân viên văn phòng đến ca sĩ của concert quốc gia

Nhạc việt

22:37:39 22/11/2026
Từng bỏ hát để làm nhân viên văn phòng nhưng Bảo Trâm nhận ra đó chỉ là phép thử cần thiết nhất để cô nhận ra tiếng gọi của âm nhạc.
Hoa hậu 50 tuổi bị bắt: Vạch trần đường đi của 620 tỷ đồng, chồng nhận 75 tỷ

Hoa hậu 50 tuổi bị bắt: Vạch trần đường đi của 620 tỷ đồng, chồng nhận 75 tỷ

Sao châu á

22:34:52 22/11/2026
Vụ hoa hậu Boom Panadda: Từ 620 tỷ đồng quyên góp, cảnh sát nghi 400 tỷ bị dùng sai trong đó có 185 tỷ về tài khoản liên quan đến cô.
Doue đứt dây chằng, nghỉ hết mùa 2026/27

Doue đứt dây chằng, nghỉ hết mùa 2026/27

Sao thể thao

22:17:49 22/11/2026
Theo tờ L Equipe, tiền đạo Desire Doue sẽ phải phẫu thuật sau khi bị đứt dây chằng chéo trước ở đầu gối phải, khiến PSG tiếp tục chịu tổn thất nghiêm trọng về lực lượng.