Bí ẩn về những ánh sáng ma quái ám ảnh chúng ta trong nhiều thế kỷ đã được giải đáp
Thường được gọi là ma trơi , những ánh sáng kinh hoàng này thực ra là gì?
Những luồng ánh sáng ma quái nhảy múa giữa không trung trong đầm lầy, rừng rậm, và thậm chí cả nghĩa địa đã được ghi nhận ở nhiều nền văn hóa trên khắp thế giới trong nhiều thế kỷ. Theo một nghiên cứu mới, cuối cùng có thể có một lời giải thích hợp lý: đó không phải hiện tượng siêu nhiên, mà là một dạng “sét siêu nhỏ” kỳ lạ.
Một bức tranh năm 1823, Will-o-the-wisp và con rắn
Thường được gọi là ma trơi, đèn bí ngô, hay ignis fatuus, những ngọn lửa lơ lửng kỳ lạ này quả là nguồn cảm hứng cho nhiều câu chuyện kinh dị hoặc mang màu sắc tâm linh đầy màu sắc. Đôi khi chúng được giải thích là linh hồn của người chết, hoặc những chiếc đèn lồng được mang theo bởi những linh hồn lạc lối bị nguyền rủa lang thang trên mặt đất mãi mãi sau khi lừa được Quỷ dữ.
Nhưng khoa học đằng sau câu chuyện dân gian kỳ quặc này là gì? Những lời giải thích thực tế hơn bao gồm các túi khí đầm lầy tự bốc cháy, nhưng chúng không thể bùng phát nếu không có tác nhân rõ ràng.
Giờ đây, một nghiên cứu do các nhà hóa học tại Đại học Stanford dẫn đầu cho rằng tia sét siêu nhỏ có thể là nguyên nhân. Những tia năng lượng điện nhỏ xíu này có thể hình thành trong điện trường nơi khí gặp chất lỏng, sau đó nhảy giữa các bong bóng mang điện tích khác nhau và đốt cháy khí mê-tan.
Trong các thí nghiệm của nhóm, có thể nhìn thấy những tia sét siêu nhỏ giữa các bong bóng.
Trong các thí nghiệm trong phòng thí nghiệm, nhóm nghiên cứu đã bơm không khí và khí mê-tan vào nước để tạo ra những bong bóng nhỏ, rồi quan sát chúng bằng camera tốc độ cao. Và quả thực, những tia sét siêu nhỏ đã được ghi lại rõ nét, mỗi tia kéo dài chỉ một phần nghìn giây.
Mặc dù các tia chớp vẫn được nhìn thấy ngay cả khi chỉ có bọt khí xuất hiện, nhưng dường như có nhiều tia sét nhỏ bùng lên hơn khi có sự hiện diện của khí mê-tan.
Video đang HOT
Các nhà nghiên cứu viết trong bài báo của họ rằng: “Sét siêu nhỏ giữa các bong bóng khí mê-tan tạo ra cơ chế đánh lửa tự nhiên cho quá trình oxy hóa khí mê-tan trong điều kiện môi trường xung quanh”.
“Khám phá này ủng hộ mối liên hệ đã bị nghi ngờ từ lâu giữa các giao diện tích điện và ngọn lửa lạnh tự phát, đồng thời cung cấp lời giải thích có cơ sở vật lý cho sự xuất hiện của ignis fatuus.”
Hiện tượng này có thể không chỉ giải thích cho hiện tượng ma trơi bí ẩn – nó có thể đóng một vai trò quan trọng trong sự tồn tại của chính chúng ta. Một số nhà nghiên cứu trước đây đã cho rằng loại sét siêu nhỏ này có thể đã cung cấp tia lửa ban đầu, khởi động các phản ứng hóa học cho phép sự sống phát sinh từ vật chất vô tri.
Nghiên cứu này đã được công bố trên tạp chí PNAS.
Ma là gì? Khoa học đã có câu trả lời
Ma trơi từng là biểu tượng của linh hồn và sự ám ảnh. Nhưng dưới lăng kính khoa học hiện đại, đó có thể chỉ là một hiện tượng vật lý hiếm gặp.
Bức tranh được vẽ năm 1823 với tựa đề: "Đốm ma trơi và con rắn" (Ảnh: Science Alert).
Những đốm sáng tựa như bóng ma lập lòe rồi lại tắt đã gieo rắc nỗi sợ hãi và tò mò trong suốt hàng thế kỷ. Người ta gọi chúng là ma trơi. Ma trơi thường xuất hiện ở đầm lầy, gần rừng rậm hay nghĩa địa.
Theo một nghiên cứu mới từ Đại học Stanford, bí ẩn này có thể được giải thích bằng hiện tượng vật lý hiếm gặp: tia sét siêu nhỏ, hay những tia lửa điện cực ngắn hình thành giữa các bong bóng khí.
Phát hiện này không chỉ giúp giải mã một trong những truyền thuyết dân gian phổ biến, mà còn mở ra manh mối về sự khởi đầu của sự sống trên Trái Đất.
Ma trơi: Bí ẩn và bài toán nan giải
Trong nhiều nền văn hóa, hiện tượng ánh sáng xanh nhảy múa giữa không trung thường được gọi là ma trơi (ignis fatuus) hay đèn bí ngô. Hình ảnh này xuất hiện dày đặc trong văn hóa dân gian châu Âu như biểu tượng của linh hồn lạc lối cầm đèn dẫn dụ con người lạc vào đầm lầy.
Ở châu Á, hiện tượng ma trơi đôi khi được xem là hồn ma của những người chết trẻ hoặc oan uổng. Thậm chí, nhiều tác phẩm nghệ thuật thế kỷ 18-19 đã khắc họa ánh sáng này như một yếu tố ma mị xen lẫn tôn giáo.
Hình ảnh đốm ma trơi lập lòe gieo rắc nỗi sợ hãi và tò mò trong suốt hàng thế kỷ (Ảnh: Getty).
Trong khi dân gian gán cho ma trơi nguồn gốc siêu nhiên, các nhà khoa học từ lâu đã cố gắng giải thích hiện tượng này bằng cơ chế tự nhiên. Một giả thuyết phổ biến cho rằng đó là kết quả của túi khí mê-tan sinh ra trong đầm lầy tự bốc cháy.
Nhưng vấn đề là khí mê-tan không thể tự bùng cháy nếu thiếu tác nhân kích hoạt. Vậy đâu là "ngòi nổ" khiến ánh sáng xuất hiện lơ lửng giữa không trung? Câu hỏi này tồn tại suốt hàng trăm năm và chỉ mới có lời giải thuyết phục gần đây.
Chìa khóa giải mã ánh sáng ma trơi
Nghiên cứu đăng trên tạp chí PNAS (2025) do nhóm hóa học tại Đại học Stanford dẫn đầu đã chỉ ra rằng sét siêu nhỏ (micro-lightning) có thể là nguyên nhân gây ra hiện tượng mà chúng ta thường gọi là "các bóng ma".
Trong thí nghiệm, họ bơm hỗn hợp khí mê-tan và không khí vào nước để tạo ra vô số bong bóng nhỏ. Khi quan sát bằng camera tốc độ cao, các nhà khoa học ghi nhận những tia điện cực ngắn phát sinh giữa bong bóng. Chúng chỉ kéo dài vỏn vẹn 1 phần nghìn giây.
Đặc biệt, khi có sự hiện diện của khí mê-tan, số lần xuất hiện tia lửa tăng đáng kể và các tia này có đủ năng lượng để đốt cháy khí mê-tan.
Thí nghiệm tạo ra các tia sét siêu nhỏ giữa các bong bóng khí mê-tan (Ảnh: PNAS).
Kết quả này cho thấy, trong điều kiện tự nhiên, sự tương tác giữa bong bóng khí và môi trường có thể sinh ra "tia sét mini", tựa như cơ chế đánh lửa tự nhiên, và tạo thành ánh sáng ma trơi.
Nhóm nghiên cứu viết: "Tia sét siêu nhỏ giữa các bong bóng khí mê-tan tạo ra cơ chế đánh lửa tự nhiên cho quá trình oxy hóa khí mê-tan trong điều kiện môi trường xung quanh."
Nói cách khác, hiện tượng ma trơi rốt cuộc đã được khoa học làm rõ. Chúng không phải là linh hồn hay phép màu, mà là hệ quả điện học hiếm gặp giữa các phân tử trong môi trường giàu khí dễ cháy.
Hé lộ hành trình tiến hóa của sự sống
Khám phá trên không chỉ giúp giải thích một trong những bí ẩn dân gian kéo dài hàng thế kỷ, mà còn liên quan trực tiếp đến khoa học sự sống.
Theo đó, nhiều giả thuyết từ lâu đã cho rằng, các hiện tượng điện khí quyển như tia sét có thể đã đóng vai trò trong việc khởi động phản ứng hóa học sơ khai, biến hợp chất vô cơ thành các phân tử hữu cơ đầu tiên.
Nếu tia sét siêu nhỏ trong phản ứng trên mang theo khả năng tương tự, chúng có thể đã góp phần tạo ra "tia lửa sự sống" trên Trái Đất hàng tỷ năm trước.
Ngoài ra, việc nghiên cứu điện khí quyển vi mô có thể mang lại ứng dụng rộng lớn, từ việc hiểu rõ hơn về phản ứng oxy hóa khí trong môi trường tự nhiên cho đến khả năng ứng dụng trong năng lượng sạch và công nghệ môi trường.
Thậm chí, các nhà khoa học còn đặt câu hỏi: liệu hiện tượng này có tồn tại trong khí quyển các hành tinh khác, và có thể góp phần khởi động sự sống ngoài Trái Đất?
Những loài chim mỏ rộng cực đẹp ở Việt Nam
Họ Mỏ rộng (Eurylaimidae) gồm những loài chim có gốc mỏ rộng đặc trưng với bộ lông nhiều sắc màu. Việt Nam là nơi sống của 5 trên 9 loài chim mỏ rộng được được ghi nhận trên thế giới. Mỏ rộng đỏ (Cymbirhynchus macrorhynchos) dài 21 - 24cm, là loài định cư, không phổ biến đến tương đối phổ biến tại Nam...
Chung Hán Lương đỏ mặt né khung hình khi Tần Lam khen cảnh hôn quá ngọt ngào03:12
14 tỉnh thành, 7 bộ ứng phó áp thấp nhiệt đới 'độc lạ' sắp vào Biển Đông02:00
Thẩm mỹ viện Mailisa tuyên bố đóng cửa, khách lo quỵt tiền, đòi Công an giải quyết?02:23
Cư dân hé lộ điểm bất thường trong thảm họa cháy chung cư ở Hong Kong03:28
Địch Lệ Nhiệt Ba bị nghi thẩm mỹ, "lộ" gương mặt khác lạ tại sự kiện?02:30
Thanh Thủy thái độ lạ tại MI 2025, trang phục thảm họa bị chỉ trích trước giờ G02:55
Jung Il Woo khóc tiễn biệt Lee Soon Jae, khán giả nghẹn ngào nhớ tình ông cháu03:01
Kim Tuyến: Diễn viên đẹp nhất Vbiz, làm mẹ đơn thân, U40 lộ tin yêu đồng giới?04:17
CiiN viral thì Ogenus ở đâu giữa hành trình sự nghiệp khiến CĐM thắc mắc03:03
Đàn Vịt "lạc trôi" mùa mưa lũ, Vinpearl Nha Trang ra thông báo khẩn02:36
Max Martin - trùm No.1 Billboard sản xuất nhạc cho BTS, album comeback 202602:45Tiêu điểm
Tin đang nóng
Tin mới nhất

Bạn biết không: Trong cây thông Noel có vàng

Cưới thần tốc sau 4 giờ gặp mặt, người đàn ông 40 tuổi mất luôn 893 triệu đồng tích luỹ cả đời

Choáng với bồ câu 35 tỷ: Đắt đỏ đến mức phải thuê vệ sĩ riêng bảo vệ

Bắt được 29 con rắn bò ra từ ngôi nhà đang xây

Thiên Đàn Bắc Kinh có một cánh cửa kỳ bí, Càn Long viết 3 chữ mà suốt hơn 100 năm chỉ 1 người có thể bước qua

Gió thổi bay 4 cọc tiền gần 200 triệu đồng của người đàn ông và cái kết

Đàn cá 'trời ban' trên sông Tiền được người dân Đồng Tháp chăm sóc như thú cưng

Phát hiện thỏi vàng hơn 2 kg trị giá gần 7,4 tỷ đồng trên đường khi đang đi ship hàng

Không tin nổi: Cô gái mang hàng trăm con cá sống theo cách khó ai ngờ

Tình cờ đi ngang một tảng đá lớn, người phụ nữ bất ngờ phát hiện 97 đồng tiền vàng nguyên chất cùng hàng chục món trang sức tinh xảo

Đào hồ bơi ở vườn, người đàn ông phát hiện kho báu vàng trị giá 21 tỷ đồng: Chính quyền lập tức vào cuộc

Tại sao cây bạch dương gần như không thể chết vì đóng băng?
Có thể bạn quan tâm

Nữ diễn viên bị ghét nhất phim Việt giờ vàng
Hậu trường phim
00:24:07 01/12/2025
Hot nhất MAMA 2025: Nam thần 1m9 "nấu nhạc" ngay trên sân khấu, 17 tuổi tài năng cỡ này cả châu Á phải dè chừng
Nhạc quốc tế
00:09:04 01/12/2025
Stranger Things mùa 5: Xem xong phải xin lỗi Netflix ngay lập tức
Phim âu mỹ
23:53:48 30/11/2025
Sao nhí hot nhất Bố Ơi Mình Đi Đâu Thế bị tố làm bạn học có bầu, soi lịch sử tình trường mà sốc
Sao châu á
23:48:59 30/11/2025
Em vợ Lê Dương Bảo Lâm đang hẹn hò 1 Anh trai?
Sao việt
23:41:28 30/11/2025
CAPTAIN BOY đưa loạt hit 'Anh trai say hi' vào mini concert đầu tiên
Nhạc việt
23:32:02 30/11/2025
Mẹ đơn thân xinh đẹp tiết lộ hôn nhân với chồng Tây U.70
Tv show
23:23:25 30/11/2025
Cuộc sống về đêm ở Hàn Quốc lâm nguy?
Netizen
22:23:20 30/11/2025
Đúng Chủ Nhật (30/11), 3 chòm sao vận may tài lộc, giàu có nức tiếng
Trắc nghiệm
21:59:59 30/11/2025
5 món lẩu dân dã mà siêu ngon, nấu kiểu này ngon chẳng kém nhà hàng
Ẩm thực
21:53:04 30/11/2025
Đi đánh cá, ngư dân bắt được con lươn vàng quý hiếm
Cụ ông 74 tuổi kết hôn với cô dâu 24 tuổi, sính lễ 4,7 tỷ đồng
Đào đường, công nhân đụng độ trăn Anaconda khổng lồ có 'khối u' kỳ dị: Không thể tin về thứ nó đã nuốt
Hóa ra không phải châu Phi, đây mới là châu lục có nhiều loài động vật nhất!
Phát hiện quái vật đầm lầy khổng lồ, cổ đại hơn cả khủng long
Hành trình tìm vật chất tối trên sao Mộc
Phát hiện loài ếch mới có tiếng kêu quạc quạc như vịt
Quá trình ướp xác tự nhiên diễn ra thế nào?
Hy hữu chó nhảy xuống nước được cá sấu cứu
Nghiên cứu đoạt giải Ig Nobel: dụng cụ kẹp kiểu nhện, bồn cầu nhận diện người dùng
Quá đói, sư tử liều mình lao xuống đầm lầy cướp mồi của cá sấu
Các nhà khoa học phát hiện ra hai loài cây ăn thịt mới cực hiếm
Choáng ngợp trước sức mạnh của loài cá sấu lớn nhất thế giới
Các nhà nghiên cứu Australia phát hiện và đặt tên loài ếch cây mới
27 nữ sinh bỗng nhiên nổi điên trong trường học, hiện tượng kỳ bí "quỷ ám tập thể" là có thật hay không?



Nhân viên cứu hộ liều mình đi vào đầm lầy rác cứu ngựa gặp nạn
Linh dương thoát chết khỏi hàm cá sấu nhờ... bay lên không trung
Ngộ nghĩnh màn đánh ghen 'kinh hoàng' của ếch yêu tinh
Sau một đêm tài khoản có thêm 35 tỷ đồng, người đàn ông ngậm ngùi: "Tôi bất hạnh quá"
Góc nhìn khoa học về hiện tượng "cuộc đời vụt qua trước mắt" khi cận tử
Ngôi làng bất ngờ đổi đời nhờ nước giếng sâu: Nhiều hộ gia đình kiếm tới hơn 1,48 tỷ đồng mỗi năm
Quầng sáng đỏ 'giống UFO' 2 lần hiện ra trên bầu trời Ý
Nuôi tới 79 con chó trong nhà, người phụ nữ bị phạt hơn 400 triệu đồng
Vì sao tất cả các hành tinh trong vũ trụ đều có hình cầu mà không có ngoại lệ
Phát hiện hiện gần 1 kg vàng thỏi trị giá 3 tỷ đồng trong lốp xe đạp
Bắt gặp hình ảnh 'con bướm vũ trụ' tuyệt đẹp
Tài xế lái ô tô lao vào nhà cố tông 4 người ở Tây Ninh
Sốc với nụ hôn nóng nhất lịch sử MAMA, "tấm chiếu mới" xem đến đâu ngại đến đấy!
Đời thực trái ngược của 3 cô sinh viên trong phim 'Phía trước là bầu trời'
Anh trai lái ô tô tông em gái tử vong ở Tây Ninh vì mâu thuẫn gia đình
Đi họp lớp gặp lại lớp trưởng từng thích tôi, anh ta bao cả quán, mừng mỗi người 1 triệu, riêng tôi nhận phong bao kỳ lạ
Mâu Thuỷ đã căng: "Từ vô duyên, EQ thấp là quá nhẹ với họ"
Đầy tháng cháu trai, chồng tôi tặng cháu căn nhà 2 tỷ, con dâu nói câu này khiến ông ấy mất ngủ
Sau ngày mai, thứ Hai 1/12/2025, Thần Tài nhắm trúng, 3 con giáp 'tiền vào cửa trước, vàng vào cửa sau', một bước nắm trong tay cơ hội đổi đời
Công an xác minh nhân thân Nguyễn Xuân Đạt, người biệt tích nhiều năm ở Hưng Yên
Nữ nghệ sĩ nổi đình đám vừa cầu hôn lại chồng cũ: 60 tuổi trẻ đẹp như 40, body nóng bỏng đến khó tin
Lạng Sơn: Cảnh sát lập rào chắn, phong tỏa lối vào Trạm Quản lý thị trường số 4
Đúng ngày mai, Chủ Nhật 30/11/2025, 3 con giáp vận may mỉm cười, ngồi mát hưởng Phước, Tiền Tài ôm trọn, gia đình hưng vượng, sống đời giàu sang
Gia tăng max độ hảo hữu với một nhân vật trong Where Winds Meet, game thủ chỉ cần "copy paste"
Lễ tân hôn của thiếu gia Phan Hoàng
Danh tính tài xế lái ô tô húc ngã mô tô đặc chủng của CSGT rồi bỏ trốn
Khán giả ồ ạt tẩy chay, đòi gỡ gấp phim của Chung Hán Lương vì trái với luân thường đạo lý
Đám cưới hot nhất ngày: Quý tử cặp đôi quyền lực số 1 showbiz nên duyên cùng tiểu thư tập đoàn lớn
Đám cưới như lễ trao giải của "trai hư - gái đẹp showbiz": 430 khách đổ bộ, bất ngờ khoe quý tử 3 tháng tuổi