Zara bị cáo buộc chiếm đoạt văn hóa

Mẫu váy màu xanh bạc hà của Zara được cho là lấy tưởng từ một cộng đồng ở Mexico. Tuy nhiên, đại diện thương hiệu nhanh chóng từ chối cáo buộc.

The Guardian đưa tin nhiều nghệ nhân Mexico cáo buộc các thương hiệu thời trang quốc tế Zara, Anthropologie và Patowl chiếm đoạt văn hóa. Họ cho rằng các thương hiệu này đã sử dụng họa tiết bản địa.

Bức thư có chữ ký của Bộ trưởng Văn hóa Alejandra Frausto được gửi đến ba công ty, yêu cầu phải trình bày rõ vấn đề. Zara bị cáo buộc sử dụng họa tiết đặc trưng của cộng đồng Mixteca bản địa ở San Juan Colorado trong việc tạo ra chiếc váy midi màu bạc hà.

Zara, Patowl và Anthropologie bị cáo buộc sử dụng các mẫu đặc trưng của cộng đồng người Mexico. Ảnh: Zara, Patowl, Anthropologie.

Bộ văn hóa tuyên bố thiết kế này “phản ánh các biểu tượng tổ tiên liên quan đến môi trường, lịch sử và thế giới quan của cộng đồng”. Nó tương tự như chiếc váy huipil truyền thống. Những thiết kế này được xem như một phần bản sắc của phụ nữ và thợ thủ công địa phương, phải mất ít nhất một tháng để làm ra.

Đại diện Inditex (công ty mẹ Zara) nhanh chóng trả lời Reuters : “Thiết kế được đề cập không hề có chủ ý vay mượn hoặc ảnh hưởng bởi nghệ thuật của người Mixtec ở Mexico”.

Trong khi đó, Anthropologie bị cáo buộc lấy cắp ý tưởng thiết kế thêu do cộng đồng Mixe của Santa Maria Tlahuitoltepec phát triển để sản xuất quần shorts màu xanh da trời.

Patowl đã bị tố sao chép một mẫu từ cộng đồng Zapotec ở San Antonino Castillo Velasco cho áo cánh hoa, được trang trí bằng ren và thêu tinh xảo. Nội dung bức thư chỉ rõ thương hiệu này đã sao chép kỹ thuật hazme si puedes phức tạp của cộng đồng.

Trẻ em trong trang phục truyền thống có họa tiết được tạo ra bởi cộng đồng ở Mexico. Ảnh: Jim West.

Các nhà thiết kế thời trang thu lợi nhuận từ việc kết hợp văn hóa nhưng không thừa nhận nguồn gốc của chúng là vấn đề gây tranh cãi những năm gần đây. Vấn đề này đặc biệt quan trọng ở Mexico – nơi thường bị các thương hiệu phương Tây sao chép thiết kế bản địa hàng trăm năm qua.

Những thiết kế này thường được sản xuất bởi các cộng đồng nghèo khó nhưng khi qua tay thương hiệu, chúng có tên “boho sang trọng” với giá hàng trăm hay hàng nghìn USD.

Alejandra Frausto đưa ra tuyên bố vào mùa thu năm ngoái, nói rằng Mexico sẽ không còn dung thứ cho việc chiếm đoạt văn hóa, theo WWD.

Vào tháng 2, Viện Nghệ nhân Oaxaca (miền Nam Mexico) đã buộc tội thương hiệu quần áo Zimmermann với hành vi đạo nhái thiết kế của cộng đồng Mazatec cho bộ sưu tập Resort 2021. Thương hiệu này thường được ưa chuộng bởi những người hâm mộ nổi tiếng bao gồm Kendall Jenner và nữ công tước xứ Cambridge.