Trung Quốc – Đức quyết tâm thúc đẩy quan hệ lên tầm cao mới

Đài Trang05:47 26/02/2026

Ngày 25/2, lãnh đạo cấp cao Trung Quốc và Đức đã hội đàm tại thủ đô Bắc Kinh nhằm củng cố quan hệ kinh tế song phương trước những áp lực từ thuế quan toàn cầu của Mỹ.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình (phải) và Thủ tướng Đức Friedrich Merz tại cuộc gặp ở Bắc Kinh ngày 25/2/2026. Ảnh: THX/TTXVN

Tại cuộc hội đàm, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình khẳng định luôn coi trọng quan hệ song phương và sẵn sàng làm việc cùng nhà lãnh đạo Đức để đưa mối quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện giữa hai nước lên tầm cao mới.

Về phần mình, Thủ tướng Đức Friedrich Merz nhận định việc phát triển quan hệ giữa hai nước vừa là cơ hội, vừa là trọng trách lớn, khi Đức và Trung Quốc đều nằm trong số những quốc gia công nghiệp lớn nhất thế giới.

Trước đó, Thủ tướng Friedrich Merz đã có cuộc gặp với người đồng cấp nước chủ nhà Lý Cường, trong đó nhà lãnh đạo Đức nhấn mạnh việc coi trọng duy trì và làm sâu sắc quan hệ kinh tế với Trung Quốc, đối tác thương mại lớn nhất của Đức trong năm ngoái, trên tinh thần bảo đảm hợp tác công bằng và trao đổi cởi mở. Về phần mình, Thủ tướng Lý Cường kêu gọi hai bên tăng cường niềm tin hợp tác, cùng bảo vệ chủ nghĩa đa phương và thương mại tự do trong bối cảnh hệ thống thương mại toàn cầu đang bị xáo trộn. Ông cũng nêu rõ hợp tác giữa Trung Quốc và Đức là giải pháp tối ưu cho việc giải quyết rủi ro và rằng con đường phát triển là lựa chọn duy nhất để cả hai nước đảm bảo an ninh.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Thủ tướng Đức Friedrich Merz tại cuộc hội đàm ở Bắc Kinh ngày 25/2/2026. Ảnh: THX/TTXVN

Ngoài hợp tác kinh tế, lãnh đạo hai nước cũng thảo luận về các vấn đề quốc tế cùng quan tâm như cuộc xung đột tại Ukraine.

Thủ tướng Đức là nhà lãnh đạo châu Âu mới nhất đến thăm Trung Quốc, sau Tổng thống Pháp Emmanuel Macron vào tháng 12/2025 và Thủ tướng Anh Keir Starmer vào tháng 1 vừa qua. Đây cũng là chuyến thăm Trung Quốc đầu tiên của ông Merz kể từ khi nhậm chức vào tháng 5 năm ngoái. Tháp tùng Thủ tướng Đức là phái đoàn gồm 30 doanh nghiệp, trong đó có Volkswagen và BMW. Trong một phát biểu sau các cuộc hội đàm, ông Merz cho biết Trung Quốc sẽ mua thêm 120 máy bay của hãng Airbus.

Biến số mới với quan hệ Venezuela - Trung Quốc sau khi Mỹ bắt giữ Tổng thống Maduro

Sự can thiệp của Mỹ và việc bắt giữ Tổng thống Nicolas Maduro đẩy quan hệ Trung Quốc-Venezuela vào giai đoạn bất định mới.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình (phải) và Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro (trái) tại cuộc gặp ở Bắc Kinh, Trung Quốc, ngày 13/9/2023. Ảnh: AFP/TTXVN

Hãng thông tấn Anadolu của Thổ Nhĩ Kỳ ngày 8/1 cho rằng quan hệ kinh tế và chính trị lâu dài giữa Trung Quốc và Venezuela đã bước vào một giai đoạn bất định mới sau khi một chiến dịch quân sự của Mỹ dẫn đến việc bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro, làm dấy lên câu hỏi về tương lai thương mại, đầu tư và lợi ích chiến lược của Bắc Kinh tại quốc gia này.

Trung Quốc là nước mua dầu thô lớn nhất của Venezuela và là đối tác thương mại lớn thứ hai của nước này sau Mỹ. Theo dữ liệu vận tải của Kpler, năm ngoái Trung Quốc đã tiếp nhận hơn một nửa lượng dầu xuất khẩu của Venezuela.

Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) cho biết kim ngạch thương mại song phương Trung Quốc-Venezuela đạt khoảng 7 tỷ USD vào cuối năm 2024, nhưng các chuyên gia cho rằng mối quan hệ này đã thay đổi đáng kể trong thập kỷ qua, chuyển từ cho vay mạnh tay và đầu tư quy mô lớn sang cách tiếp cận thận trọng hơn và né tránh rủi ro.

Từ đối tác chiến lược đến chủ nợ thận trọng

Theo ông Francisco Urdinez, một học giả người Chile chuyên nghiên cứu quan hệ Trung Quốc-Mỹ Latinh, quan hệ Bắc Kinh - Caracas được củng cố mạnh mẽ sau khi ông Hugo Chavez lên làm Tổng thống Venezuela vào năm 1999.

Mối quan hệ đó được củng cố thông qua gần 600 thỏa thuận hợp tác bao trùm các lĩnh vực hạ tầng, năng lượng, viễn thông, giao thông, quốc phòng, công nghệ vũ trụ và sản xuất lương thực.

Dưới thời Tổng thống Chavez và những năm đầu dưới thời Tổng thống Maduro, Trung Quốc nổi lên là nhà tài trợ tài chính bên ngoài quan trọng nhất của Venezuela.

Dù quan hệ có lúc trầm lắng do tình hình kinh tế Venezuela, nhưng trong chuyến thăm cấp nhà nước của ông Maduro tới Trung Quốc năm 2023, mối quan hệ song phương vẫn được nâng cấp lên mức "đối tác chiến lược toàn diện trong mọi điều kiện" - một trong những cấp độ cao nhất trong khuôn khổ ngoại giao của Bắc Kinh.

Trong giai đoạn 2000-2023, Trung Quốc cam kết cho Venezuela vay ước tính 106 tỷ USD, đưa Venezuela trở thành nước nhận vốn vay Trung Quốc lớn thứ tư trên thế giới. Trong số đó, khoảng 63 tỷ USD đã được giải ngân, chủ yếu thông qua các khoản vay bảo đảm bằng dầu, cho phép Caracas trả nợ bằng các chuyến hàng dầu thô.

Theo tổ chức nghiên cứu Beyond The Horizon, Venezuela đã trả hơn 50 tỷ USD, còn khoảng 12 tỷ USD chưa thanh toán.

Tuy nhiên, làn sóng cho vay này chững lại mạnh sau năm 2015, khi giá dầu giảm, các lệnh trừng phạt của Mỹ, sự xuống cấp hạ tầng... làm tê liệt khả năng trả nợ của Venezuela.

Vỡ nợ làm nổi bật rủi ro

Ông Urdinez cho biết phần lớn các dự án liên doanh tại Venezuela do Trung Quốc tài trợ đã không mang lại kết quả đáng kể.

Một số thỏa thuận tài chính mà Caracas ký với Ngân hàng Phát triển Trung Quốc và các tổ chức cho vay khác, theo ông Urdinez, "được thiết kế nhằm cải thiện sản lượng và hoạt động thăm dò dầu mỏ của Venezuela thông qua việc thành lập các liên doanh giữa các doanh nghiệp nhà nước lớn của Trung Quốc và công ty dầu khí quốc gia Venezuela", nhưng chỉ có một số rất ít dự án thực sự hoạt động như kỳ vọng.

Nhà phân tích chính trị Paul Dobson, người đã sống tại Venezuela hơn hai thập kỷ, cho rằng vai trò của Trung Quốc tại nước này đã suy giảm đáng kể dưới thời ông Maduro khi Venezuela bắt đầu không trả được các khoản trả nợ cho Trung Quốc

Venezuela đã vỡ nợ một phần đối với các khoản vay từ Trung Quốc vào năm 2015, khiến Bắc Kinh ngừng các khoản đầu tư quy mô lớn mới. Kể từ đó, các tổ chức tài chính Trung Quốc đã giảm mức độ tiếp xúc với nước này.

"Thị trường Venezuela cực kỳ hấp dẫn vì dầu mỏ, nhưng các lệnh trừng phạt, sự kém hiệu quả trong tập đoàn dầu khí quốc gia, làn sóng kỹ sư Venezuela ra nước ngoài sinh sống, cùng với tham nhũng và sự thiếu minh bạch của chính tập đoàn này, đã khiến ngành dầu khí trở nên rất kém cạnh tranh", ông Urdinez giải thích.

Sau cuộc đột kích của Mỹ và việc bắt giữ ông Maduro, Bloomberg đưa tin rằng các quan chức Trung Quốc đã chỉ đạo các tổ chức cho vay tăng cường giám sát rủi ro đối với toàn bộ các khoản tín dụng liên quan đến Venezuela.

Tuy nhiên, Bộ Ngoại giao Trung Quốc cho biết các thỏa thuận song phương vẫn có hiệu lực pháp lý theo luật pháp quốc tế.

Khói lửa bốc lên tại khu phức hợp quân sự Fuerte Tiuna lớn nhất Venezuela, sau một loạt tiếng nổ ở thủ đô Caracas ngày 3/1/2026. Ảnh: France24/TTXVN

Bất chấp sự chững lại, Trung Quốc vẫn gắn bó sâu với lĩnh vực năng lượng của Venezuela - quốc gia sở hữu trữ lượng dầu đã được chứng minh lớn nhất thế giới (khoảng 303 tỷ thùng), nhưng sản lượng đã giảm khoảng 70% kể từ năm 2013 do thiếu đầu tư và các lệnh trừng phạt.

Trung Quốc cũng đã trở thành một nhà cung cấp vũ khí quan trọng cho Venezuela, quốc gia trước đây chủ yếu dựa vào Liên bang Nga.

Theo Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế, trong giai đoạn 2010-2020, Caracas đã nhập khẩu gần 500 triệu USD thiết bị quốc phòng từ Trung Quốc, bao gồm máy bay huấn luyện K-8, xe bọc thép và tên lửa chống hạm.

Dù vậy, các nhà phân tích cho rằng dấu ấn tổng thể của Trung Quốc tại Venezuela đã thu hẹp đáng kể.

Khi đầu tư của Trung Quốc vào Venezuela suy giảm, Bắc Kinh đã chuyển vốn sang các quốc gia Mỹ Latinh khác có thể chế vững mạnh hơn và lợi suất dự đoán được.

Khi Caracas ngừng trả nợ, theo nhà phân tích chính trị Paul Dobson, "người Trung Quốc bắt đầu hướng sang Peru, Ecuador, Chile".

Tổng kim ngạch thương mại của Trung Quốc với Mỹ Latinh và Caribe đã đạt mức kỷ lục 519 tỷ USD trong năm ngoái, với Brazil hiện là đối tác lớn nhất trong khu vực.

Điều gì sẽ xảy ra tiếp theo?

Sau sự kiện ngày 3/1 có vẻ như Caracas giờ đây có thể buộc phải hợp tác chặt chẽ hơn với Mỹ trước các sức ép từ chính quyền Trump.

Vào ngày 6/1, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết trên nền tảng mạng xã hội Truth Social rằng: "Chính quyền lâm thời tại Venezuela sẽ bàn giao cho Mỹ từ 30 triệu đến 50 triệu thùng dầu chất lượng cao đang bị trừng phạt".

Theo nhà lãnh đạo Mỹ, số dầu này sẽ được bán theo giá thị trường, và số tiền thu được sẽ do ông với tư cách là Tổng thống Mỹ, kiểm soát để bảo đảm được sử dụng nhằm mang lại lợi ích cho người dân Venezuela và Mỹ.

Với khu vực, các chuyên gia cho rằng những gì xảy ra ở Venezuela có thể ảnh hưởng đến sự hiện diện của Trung Quốc trong toàn khu vực.

"Cách Mỹ đang gây sức ép lên các quốc gia tạo ra cảm giác rằng chính trị cứng rắn đã trở lại bình thường - một logic Chiến tranh Lạnh kiểu bạn - thù, chúng ta - họ", ông Urdinez nói.

Tài liệu chiến lược an ninh quốc gia mới nhất của chính quyền Trump nêu rõ rằng một trong những mục tiêu của Washington là hạn chế ảnh hưởng của các đối thủ tại Tây Bán Cầu.

"Các quốc gia này cần phải điều hướng trong làn nước mới của sự đối đầu trực tiếp giữa Trung Quốc và Mỹ", ông Urdinez nói thêm và cho rằng điều đó đặt ra một thế tiến thoái lưỡng nan vì nhiều nước Mỹ Latinh phụ thuộc nặng nề vào Trung Quốc.

"Thời thế đã thay đổi", ông Urdinez nói về vai trò hiện nay của Trung Quốc trong khu vực, đồng thời kết luận: "Rất khó để tháo gỡ và đảo ngược tình thế đó".

Đức và Trung Quốc trước phép thử mới khi Thủ tướng Merz lần đầu thăm Bắc KinhTheo Nikkei Asia, Thủ tướng Đức Friedrich Merz sẽ bắt đầu chuyến thăm Trung Quốc từ ngày 25/2, đánh dấu lần đầu tiên ông đến Bắc Kinh kể từ khi nhậm chức. Chuyến đi được xem là bước đi quan trọng trong bối cảnh nền kinh tế lớn nhất châu Âu đang chịu áp lực kép từ suy giảm trong nước và cạnh...

Bạn thấy bài viết này có hữu ích không?

Có

Không

Tin liên quan

Tiêu điểm

Tin đang nóng

Tin mới nhất

Liệu Tổng thống Trump có thể đơn phương rút Mỹ khỏi NATO?

21:11:37 02/04/2026

Điều này khó xảy ra, khi Thượng nghị sĩ Thom Tillis, thành viên Cộng hòa cấp cao trong Nhóm Quan sát NATO lưỡng đảng của Thượng viện, đã cảnh báo không được làm tổn hại liên minh quân sự này.

Vai trò trung gian trong xung đột Iran mang lại lợi ích gì cho Pakistan?

21:05:24 02/04/2026

Pakistan kỳ vọng vai trò của nước này trong việc mở ra lối thoát ngoại giao cho cuộc xung đột ở Iran sẽ giúp nước này trở thành nhân tố quan trọng tại Trung Đông sau khi chiến sự hạ nhiệt.

Ba Lan từ chối cho Mỹ mượn tên lửa Patriot cho cuộc chiến Iran

21:03:17 02/04/2026

Ba Lan thẳng thắn từ chối cho Washington mượn các hệ thống phòng không Patriot để đánh chặn các cuộc tấn công từ Iran nhằm vào các quốc gia Vùng Vịnh.

Nổ kho vũ khí tại Burundi, ít nhất 13 người tử vong

21:00:31 02/04/2026

Một nguồn tin tại nhà tù cho biết 8 tù nhân đã thiệt mạng và nhiều người bị thương, được lực lượng của Ủy ban Chữ Thập Đỏ Quốc tế hỗ trợ đưa tới bệnh viện.

Tổng thống Trump lần đầu phát biểu trước toàn quốc về xung đột Iran

20:12:11 02/04/2026

Trong bài phát biểu, ông Trump mô tả cuộc xung đột với Iran là một phần trong nỗ lực kéo dài nhiều năm nhằm ngăn chặn nước này phát triển vũ khí hạt nhân, đồng thời gọi đây là hành động cần thiết vì an toàn của nước Mỹ và an ninh của th...

Dư luận Mỹ về chiến lược Iran của Tổng thống Trump

20:08:20 02/04/2026

Tỷ lệ ủng hộ Tổng thống Trump trong việc xử lý tình hình ở Iran ở mức 33%, thấp hơn một chút so với tỷ lệ ủng hộ chung là 35% và tỷ lệ ủng hộ chính sách đối ngoại là 36%. Hiện tại, 33% người được hỏi cho rằng họ tán thành cách ông đảm n...

Lễ Vượt qua tại Israel: Giữ nhịp sống và truyền thống trong những ngày đặc biệt

18:59:49 02/04/2026

Một loạt vụ phóng tên lửa liên tiếp được ghi nhận trùng với thời điểm bắt đầu đêm Seder - nghi lễ quan trọng trong đời sống tôn giáo của người Do Thái, khiến sinh hoạt của người dân tại nhiều khu vực bị gián đoạn và hàng triệu người phả...

Mỹ biết rõ "gót chân Achilles" của Iran và sắp hành động?

11:30:45 02/04/2026

Đảo Kharg nhỏ bé nằm ở vị trí đắc địa trên eo biển Hormuz, nơi xử lý khoảng 90% lượng dầu xuất khẩu, được coi là gót chân Achilles của Iran. Mỹ dường như đã đưa vị trí chiến lược này vào tầm ngắm.

Nga tuyên bố kiểm soát hoàn toàn Lugansk, ra tối hậu thư cho Ukraine

10:57:18 02/04/2026

Nga tuyên bố kiểm soát hoàn toàn vùng Lugansk ở miền Đông Ukraine và tiếp tục kêu gọi Kiev rút quân khỏi Donbass.

Chuyên gia cảnh báo về "cuộc chiến khác" sau khi eo Hormuz thông suốt

08:39:39 02/04/2026

Kể cả trong trường hợp eo biển Hormuz thông suốt trở lại, các chuyên gia cảnh báo những đứt gãy đối với chuỗi cung ứng toàn cầu sẽ không sớm kết thúc, thậm chí đó mới là lúc áp lực thực sự bắt đầu.

Sống chung gián đoạn, khi Hormuz không là nút thắt buộc tháo bằng mọi giá

07:45:38 02/04/2026

Dù giá dầu thô vừa ghi nhận mức tăng kỷ lục, giới đầu tư toàn cầu đang đón nhận một kịch bản lạ: Tuyến vận tải huyết mạch Hormuz có thể không cần phải mở lại bằng mọi giá.

Loạt quốc gia tung "phao cứu sinh" tỷ USD hạ nhiệt giá dầu

07:27:55 02/04/2026

Trước biến động thị trường năng lượng, hàng loạt quốc gia từ châu Á đến châu Âu đang tung các gói ngân sách khổng lồ và áp dụng chế độ làm việc linh hoạt để bảo vệ túi tiền người dân.