Tòa án ICJ ra phán quyết mạnh mẽ nhất về xung đột Israel – Palestine
Ngày 19/7, Tòa án Công lý Quốc tế (ICJ) khẳng định việc Israel chiếm đóng các vùng lãnh thổ và khu định cư của người Palestine là bất hợp pháp và cần phải được rút đi càng sớm càng tốt.
Đây là phán quyết mạnh mẽ nhất cho đến nay về cuộc xung đột giữa Israel và Palestine.
Người dân tại trại tị nạn Jabalia, Dải Gaza, ngày 14/6/2024. Ảnh: THX/TTXVN
Chánh án Nawaf Salam đã công bố kết luận của hội đồng gồm 15 thẩm phán, cho biết: “Các khu định cư của Israel ở Bờ Tây và Đông Jerusalem và chính quyền nơi đây đã được thành lập và duy trì, vi phạm luật pháp quốc tế”. Tòa án nhấn mạnh Israel có nghĩa vụ bồi thường thiệt hại và “di dời toàn bộ người định cư khỏi các khu định cư này”.
Ý kiến pháp lý của các thẩm phán tại ICJ tuy không mang tính ràng buộc nhưng có giá trị theo luật pháp quốc tế và có thể làm suy yếu sự ủng hộ dành cho Israel.
Phản ứng về động thái trên, Bộ Ngoại giao Israel đã bác bỏ ý kiến pháp lý của tòa, cho rằng tòa án “thiên vị”, đồng thời nhắc lại rằng giải pháp chính trị trong khu vực chỉ có thể đạt được thông qua đàm phán.
Video đang HOT
Về phần mình, Bộ Ngoại giao Palestine ca ngợi ý kiến pháp lý trên mang tính “lịch sử” và kêu gọi các quốc gia tuân thủ. Phát biểu bên ngoài tòa án ở La Haye (Hà Lan), cựu Ngoại trưởng Palestine, ông Riyad al-Maliki nhấn mạnh: “Không viện trợ. Không hỗ trợ. Không thông đồng. Không t.iền bạc, không vũ khí, không thương mại… không có bất kỳ hành động nào ủng hộ sự chiếm đóng bất hợp pháp của Israel”.
Ai Cập và Liên đoàn Arab (AL) cũng lên tiếng hoan nghênh ý kiến pháp lý của tòa ICJ. Bộ Ngoại giao Ai Cập ra tuyên bố kêu gọi cộng đồng quốc tế thúc đẩy việc thực thi ý kiến pháp lý của tòa, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tạo điều kiện cho nhân dân Palsstine thực hiện quyền tự quyết chính đáng của mình.
Tòa án ICJ đưa ra ý kiến pháp lý trên theo yêu cầu từ Đại hội đồng Liên hợp quốc (ĐHĐ LHQ) vào năm 2022, trước khi bùng phát xung đột tại ở Gaza tháng 10/2023. Trong cuộc chiến tranh Trung Đông năm 1967, Israel đã chiếm Bờ Tây, Dải Gaza và Đông Jerusalem – những khu vực lịch sử của Palestine mà người Palestine muốn thành lập một nhà nước – và kể từ đó đã xây dựng các khu định cư ở Bờ Tây và liên tục mở rộng chúng.
Các nhà lãnh đạo Israel lập luận rằng các vùng lãnh thổ này không bị chiếm đóng về mặt pháp lý vì chúng nằm trên vùng đất tranh chấp, nhưng LHQ và phần lớn cộng đồng quốc tế coi chúng là lãnh thổ bị chiếm đóng.
Trong diễn biến liên quan, cùng ngày 19/7, Liên minh châu Âu (EU) đã bày tỏ thất vọng mạnh mẽ trước quyết định của Quốc hội Israel phản đối việc thành lập Nhà nước Palestine, ngay cả khi đó là một phần trong thỏa thuận hòa bình.
Theo phóng viên TTXVN tại Brussels, EU khẳng định giải pháp hai nhà nước là con đường duy nhất để đạt được hòa bình và an ninh lâu dài cho khu vực Trung Đông. Đại diện cấp cao của EU về chính sách an ninh và đối ngoại, ông Josep Borrell, nhấn mạnh: “Có sự đồng thuận mạnh mẽ trong cộng đồng quốc tế về việc giải pháp hai nhà nước là giải pháp khả thi duy nhất”.
EU tái khẳng định cam kết của mình đối với một giải pháp hòa bình lâu dài và bền vững dựa trên các nghị quyết của HĐBA LHQ, bao gồm các Nghị quyết 2735, 2728, 2720 và 2712. Theo đó, người Israel và người Palestine đều có quyền bình đẳng được sống trong an ninh, tự do và hòa bình. EU tuyên bố sẽ không công nhận bất kỳ thay đổi nào đối với biên giới năm 1967, trừ khi được cả hai bên đồng ý.
EU cam kết tiếp tục hợp tác với các đối tác quốc tế và khu vực để thúc đẩy tiến trình hòa bình và khôi phục các cuộc đàm phán. EU nhấn mạnh rằng việc thành lập nhà nước Palestine là một phần thiết yếu trong tiến trình này. Việc thiếu hy vọng và triển vọng cho người Palestine sẽ chỉ làm trầm trọng thêm tình trạng xung đột trong khu vực.
Cùng ngày, Chính phủ Đức đã chỉ trích việc Quốc hội Israel bác bỏ giải pháp thành lập nhà nước Palestine, đồng thời bày tỏ quan ngại sâu sắc về vấn đề này. Theo phóng viên TTXVN tại Berlin, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Đức cho rằng dù nghị quyết của Quốc hội Israel không mang tính ràng buộc nhưng đây là “một bước thụt lùi” trong nỗ lực nhằm cân bằng lợi ích an ninh hợp pháp của Israel với quyền tự quyết của người Palestine. Người phát ngôn khẳng định nghị quyết của Quốc hội Israel mâu thuẫn với một số nghị quyết của HĐBA LHQ, do đó “Israel đang tự tách mình ra khỏi đại đa số cộng đồng quốc tế và tự cô lập mình”. Quan chức trên nhấn mạnh Chính phủ Đức nhận thấy rõ ràng rằng không có giải pháp nào có thể thay thế giải pháp “hai nhà nước”. An ninh của Israel chỉ có thể được đảm bảo lâu dài với giải pháp này.
EU yêu cầu Israel tôn trọng phán quyết của ICJ và kiểm soát bạo lực ở Bờ Tây
Theo phóng viên TTXVN tại Brussels, ngày 26/5, Đại diện cấp cao về chính sách an ninh và đối ngoại của Liên minh châu Âu (EU) Josep Borrell đã yêu cầu Israel tuân thủ các phán quyết của Tòa án Công lý quốc tế (ICJ) và chấm dứt cuộc tấn công ở thành phố Rafah, phía Nam Dải Gaza.
Ông cũng bày tỏ lo ngại về tình trạng bạo lực mà người định cư Israel gây ra đối với người Palestine ở Bờ Tây.
Đại diện cấp cao về chính sách an ninh và đối ngoại của Liên minh châu Âu (EU) Josep Borrell phát biểu tại cuộc họp báo ở Brussels, Bỉ ngày 26/5/2024. Ảnh: AFP/TTXVN
Phát biểu tại Brussels bên lề cuộc gặp Thủ tướng Palestine Mohammad Mustafa hiện đang có chuyến thăm châu Âu, ông Borrell nhấn mạnh tình hình ở Gaza và Bờ Tây đang trở nên tồi tệ với các cuộc tấn công của người định cư Israel nhằm vào người Palestine và hoạt động viện trợ nhân đạo. Ông Borrell cũng phản đối hành động của Israel ngừng chuyển t.iền thuế cho Chính quyền Palestine (PA) vì điều này ảnh hưởng đến khả năng hoạt động của PA. Ông Borrell hối thúc Israel giải phóng các khoản thu nhập bị giữ lại đó cho Palestine.
Sáng 27/5, quân đội Israel cho biết đã tiến hành không kích một cơ sở của lực lượng Hamas tại Rafah, làm 2 quan chức cấp cao của lực lượng này t.hiệt m.ạng. Quân đội Israel cũng đã được thông báo về việc dân thường bị thiệt hại trong vụ tấn công và đang xem xét vụ việc. Phía Israel cho rằng đây là động thái đáp trả việc Hamas b.ắn hàng loạt rocket về phía Tel Aviv trước đó.
Văn phòng Tổng thống Palestine cho biết cuộc tấn công của Israel đã nhằm mục tiêu vào một trung tâm dành cho người di tản ở Rafah, nơi mà các quan chức tại đây cho biết ít nhất 35 người đã t.hiệt m.ạng. Cơ quan y tế tại Rafah cho biết thêm ngoài những người t.hiệt m.ạng còn hàng chục người khác bị thương, trong đó hầu hết là t.rẻ e.m và phụ nữ. Trước đó, lực lượng Hamas cho biết cuộc không kích của Israel nhằm vào trung tâm gần Rafah do Cơ quan LHQ về hỗ trợ người tị nạn Palestine (UNRWA) điều hành.
Lo ngại về tình hình nhân đạo ở Gaza, Quốc vương Jordan Abdullah II ngày 26/5 đã nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đẩy mạnh các nỗ lực quốc tế nhằm tăng cường viện trợ nhân đạo cho khu vực này và đảm bảo hoạt động đó không bị gián đoạn.
Phát biểu tại cuộc gặp Chủ tịch Hạ viện Anh Lindsay Hoyle ở thủ đô Amman, Quốc vương Abdullah II đã nhắc lại lời kêu gọi cộng đồng quốc tế hành động ngay lập tức để ngăn chặn cuộc khủng hoảng nhân đạo ở Gaza và duy trì sự hỗ trợ cho UNRWA.
Theo Quốc vương Jordan, cần phải đạt được lệnh ngừng b.ắn ngay lập tức và lâu dài ở Gaza và bảo vệ dân thường, đồng thời cảnh báo những hậu quả nguy hiểm từ cuộc tấn công của Israel vào Rafah. Ông cũng lo ngại về tình trạng bạo lực mà người định cư Israel gây ra đối với người Palestine ở Bờ Tây. Quốc vương Abdullah II cũng ủng hộ giải pháp hai nhà nước cho vấn đề Israel-Palestine.
EU tiết lộ bất ngờ về mối quan hệ giữa Israel và Hamas Nhà ngoại giao hàng đầu của EU đưa ra tuyên bố bất ngờ ngay trước khi Ngoại trưởng Israel đến Brussels vào đầu tuần tới. Người đứng đầu chính sách đối ngoại của EU Josep Borrell. Ảnh: AFP Theo tờ Politico (Mỹ), Đại diện cấp cao về chính sách đối ngoại và an ninh EU Josep Borrell ngày 19/1 đã công khai cáo...