Thận trọng trước tin đồn người Thái săn lùng nhãn tím

Mai Hoàng Minh09:57 16/08/2018

Trước tin đồn có người Thái Lan sang săn lùng nhãn tím về trồng với giá vài triệu một nhánh, PV Báo NNVN đã tìm hiểu thông tin từ một số nhà vườn trồng nhãn tím này để xác minh sự thật.

Ông Trần Văn Huy (còn họi là Bảy Huy) ở ấp Phong Thạnh, xã Phong Nẫm, huyện Kế Sách (Sóc Trăng) là “cha đẻ” của giống nhãn này, khẳng định chuyện người Thái Lan sang địa phương săn lùng mua giống nhãn tím của ông với giá vài triệu một cây là tin đồn chưa chính xác.

Ông Huy bên giống nhãn tím độc lạ

Ông Bảy Huy chia sẻ: “Thời gian trước đúng là có đoàn khách Thái Lan đến Phong Nẫm du lịch. Họ ghé vườn của tôi tham quan và hỏi mua cây giống nhãn tím với số lượng lớn nhưng tôi từ chối ngay vì đã chiết bán cho khách trong nước mình hết rồi, không có đủ cây giống để bán nữa. Còn từ đó đến nay, tôi không thấy khách nước ngoài nào hỏi mua”.

Ông Huy cũng cho biết từ ngày nhãn tím của ông xuất hiện dày đặc trên đài, báo thì khách đến thăm vườn ông khá nhiều, và trong số đó có người hỏi mua cây giống về trồng. Trước ông Huy bán giống nhãn tím với giá 1 triệu đồng/cây, còn trái thì bán giá 100.000 đồng/kg. Nói chung nhu cầu của người mua khá cao, ông không đáp ứng đủ.

Còn tại Bến Tre, ông Nguyễn Hoàng Lô, một người làm cây giống ở xã Sơn Định, huyện Chợ Lách cho hay, ông cũng có mua mấy cây nhãn tím về trồng, chiết cành ra bán cho bà con hiếu kỳ xung quanh với giá bán 200.000 đồng/nhánh, dù hàng đang “cháy” nhưng ông đâu nghe người Thái nào hỏi mua cây giống.

Ông Nguyễn Thanh Phong ở xã Tân Phú, cùng huyện Chợ Lách cho hay, do thấy giống lạ, mấy năm trước ông cũng mua giống nhãn tím về trồng thử. Rồi có người hỏi mua, ông chiết ra bán lại. Nhãn tím ông bán cũng có giá 200.000 – 300.000 đồng/cây, chứ không có chuyện bán cả mấy triệu/cây. Chủ yếu bán cho nhà vườn trong nước, không có người nước ngoài vào mua.

“Chất lượng trái nhãn cũng như nhãn long bình thường thôi, khi chưng lên bàn thờ cũng tối chứ không đẹp. Ở đây, tôi bán theo nhu cầu bà con chứ trồng chuyên canh lấy trái, tôi nghĩ không nên, trồng làm cảnh thì được. Tin đồn người Thái săn lùng giống cây nhãn tím, tôi nghĩ có ai đó đưa ra để đẩy giá lên thôi chứ riêng khu vực tôi không thấy”.

Nhãn tím, một cây ăn quả đặc sản

Ông Nguyễn Hoàng Nhu, Trưởng Trạm khuyến nông huyện Kế Sách cũng trồng giống nhãn tím chia sẻ: Từ khi các báo đưa tin, nhiều người đặt hàng quá nên hiện trong vườn nhà ông không còn cây giống nào hết, nếu ai muốn mua phải đặt cọc trước với giá 500.000 đồng/nhánh. Đồng thời, ông cũng khẳng định không có chuyện người Thái Lan đến săn lùng giống nhãn này tại Kế Sách.

MINH ĐẢM

Theo nongnghiep

Từ chuyện người Thái lùng mua nhãn tím: Sao chưa bảo hộ giống quý?

Những ngày gần đây, chuyện một nhóm người Thái Lan về miền Tây tìm mua giống nhãn tím của ông Bảy Huy (huyện Kế Sách, Sóc Trăng) khiến người nhiều vừa lo vừa tiếc. Thực tế này cũng đang đặt ra nhiều câu hỏi xung quanh việc đăng ký bảo hộ, phát triển và bảo vệ những giống cây trồng đặc sản - một câu chuyện không mới nhưng chưa bao giờ cũ.

Giống quý bán tràn lan

Ông Trần Văn Huy (tức Bảy Huy, ngụ xã Phong Nẫm, huyện Kế Sách, Sóc Trăng) là người tình cờ phát hiện và nhân giống thành công cây nhãn tím. Với màu sắc độc đáo, lạ mắt, giống nhãn này sau khi xuất hiện tại một hội chợ nông nghiệp đã thu hút sự quan tâm của rất nhiều người.

Mới đây, có một nhóm thương nhân Thái Lan đến hỏi mua giống nhãn tím, ông Bảy Huy vẫn giữ quyết tâm không bán cho người nước ngoài. Thế nhưng hiện nay, giống nhãn tím này đã được nhân rộng và bày bán khá nhiều ở các tỉnh ĐBSCL.

Ông Sáu Mùi, chủ cơ sở kinh doanh cây giống Sáu Mùi tại Tiền Giang cho biết, giống nhãn tím được nhiều người lùng mua vì quả có màu sắc độc đáo, có thể trồng làm cảnh hoặc trồng lấy quả thương phẩm đều được.

Với màu sắc độc đáo, nhãn tím của ông Bảy Huy có giá vài trăm nghìn đồng mỗi kg. Ảnh: Thuận Hải.

Nhãn tím hiện nay được bán với giá rất cao, từ 150.000 - 200.000 đồng/kg nhưng vẫn luôn trong tình trạng "cháy hàng". Nhiều khách hàng tới mùa phải đặt trước vài tuần mới có. Còn đối với cây giống, ông Sáu Mùi bán giá từ 200.000 - 500.000 đồng/cây tùy loại cây ghép hay cây chiết.

Khi được hỏi về việc bán giống nhãn tím cho người nước ngoài, ông Sáu Mùi bảo: "Mình không bán thì chỗ khác họ cũng bán, bây giờ giống này cũng nhiều nơi có hàng rồi!".

Việc này khiến nhiều người lo lắng, rằng Thái Lan có thể mua giống nhãn tím rồi phát triển thành sản phẩm nông nghiệp đại trà, thậm chí, xuất khẩu ngược lại Việt Nam như một số sản phẩm nông nghiệp khác hiện nay.

Còn với ông Bảy Huy, vì cho rằng đây là "món quà của ông trời" nên ngay từ đầu ông đã nhiều lần từ chối bán rộng rãi giống cây này. Tuy nhiên, đến năm 2012, ông Huy ký hợp đồng thu mua độc quyền với một chủ vườn chuyên cung cấp cây giống. Thời hạn thực hiện hợp đồng là 2 năm, số lượng bao nhiêu cũng mua hết với giá cao kỷ lục 1 triệu đồng/nhánh nhãn chiết.

Lúc đó, tưởng sẽ vừa phát triển được cây giống quý, vừa kiếm được một khoản kha khá từ "món quà" của gia đình, thế nhưng việc mua bán chỉ diễn ra được một thời gian rồi đứt đoạn. Nguyên nhân, phía đối tác cho rằng, họ... hết tiền nên không thể mua cây giống giá cao nữa.

Bảo hộ giống quý: Nông dân vẫn tự bơi

Tính từ thời điểm ký hợp đồng mua bán độc quyền này cho tới khi bên mua ngừng giao dịch, ông Huy bán ra được khoảng 200 cành giống nhãn tím. Nhưng ngay khi phía "đối tác" không mua giống của ông Huy nữa thì cũng là lúc cây nhãn tím đã bị nhân giống, bày bán tràn lan trên thị trường.

Giống nhãn tím của ông Bảy Huy được chính quyền địa phương trưng bày tại một hội chợ ngành nông nghiệp. Ảnh: Thuận Hải.

Cùng thời gian này, chính quyền địa phương cũng hứa hẹn sẽ hỗ trợ để ông Bảy Huy đăng ký sở hữu trí tuệ đối với giống nhãn tím, với khoản tiền phải đóng để làm hồ sơ và các giấy tờ liên quan lên đến gần 20 triệu đồng.

"Số tiền đó lớn quá, nhà tui làm nông làm gì kiếm ra nhiều tiền như vậy để đăng ký bảo hộ sở hữu trí tuệ. Bây giờ giống đã phát tán rộng rãi rồi, mình có bảo hộ cũng không ăn thua", ông Huy phân trần.

Trước đây, khi tiếng thơm nhãn tím bay xa, chính quyền địa phương đã lên tiếng sẽ hỗ trợ ông Huy đăng ký bảo hộ nhãn hiệu hàng hóa, xây dựng thương hiệu nhãn tím và mô hình cây giống. Thế nhưng cho đến nay, các hoạt động chỉ dừng lại ở "lời hứa".

Ông Huy cho biết, mới đây chỉ thấy có nhóm nghiên cứu của Trường Đại học Cần Thơ đến cồn Phong Nẫm tìm hiểu, nghiên cứu về giống nhãn tím này, còn lại mọi chuyện từ cách chăm sóc, nhân giống thủ công đến tiêu thụ... chủ yếu ông tự "bơi", chưa thấy chính quyền địa phương, cơ quan chuyên môn rục rịch gì.

"Nhiều cơ quan hứa hẹn về lấy giống để nghiên cứu, nhiều đài truyền hình về quay phim... nhưng cho đến nay, mỗi năm tới ngày tết Đoan Ngọ, tôi bán cho chính quyền địa phương vài kg trái nhãn tím để họ đem ra hội chợ triển lãm, rồi... thôi", ông Huy nói tiếp.

Cũng theo nhiều chuyên gia nông nghiệp, việc chậm bảo hộ giống cây trồng sẽ dẫn đến thua thiệt cho ngành nông nghiệp trong tương lai. Trong khi đó, theo đại diện một Sở NNPTNT ở ĐBSCL, các quy định, trình tự, thủ tục cũng như chi phí để được đăng ký bảo hộ giống cây trồng hiện nay còn khá phức tạp.

Cụ thể, theo quy định nông dân khi phát hiện hay nhập giống mới, muốn đăng ký cây đầu dòng phải thông qua công tác khảo nghiệm, được Bộ NNPTNT công nhận và đưa vào danh mục cây giống quốc gia thì mới được phép sản xuất. Đây là nội dung khó cho cơ quan quản lý thời gian qua; còn nếu như thực hiện đúng quy định thì nông dân không đủ kinh phí để thực hiện.

Trong pháp lệnh Giống cây trồng hiện không có quy định rõ về việc nhân giống hữu tính của cây công nghiệp, cây ăn quả lâu năm mà chỉ quy định về phương pháp nhân giống vô tính.

Do đó mới có chuyện, từ năm 2004 Việt Nam bắt đầu hoạt động bảo hộ giống cây trồng (BHGCT) nhưng đến cuối 2017, Cục Trồng trọt (Bộ NNPTNT) mới cấp bằng bảo hộ cho 453 giống, bao gồm 270 giống của chủ thể trong nước.

Theo Danviet

Sau bài giống nhãn tím, Thủ tướng Chính phủ giao Bộ NNPTNT xử lýSau khi Dân Việt có bài phản ánh tình trạng người Thái lùng mua giống nhãn tím Sóc Trăng nhưng đến nay vấn đề bảo hộ giống quý vẫn chưa được quan tâm, Thủ tướng Chính phủ đã giao Bộ NNPTNT vào cuộc, xử lý thông tin trên. Ngày 13.8, Văn phòng Chính phủ đã có Công văn số 7659/VPCP-NN gửi Bộ NNPTNT...