Nơi ‘mèo còn đông hơn người’ đón đứa trẻ đầu tiên sau 30 năm

Lara là em bé đầu tiên chào đời ở Pagliara dei Marsi (Italy) trong gần 30 năm, nâng tổng số dân của làng lên khoảng 20 người.

Lara (9 tháng tuổi) là em bé đầu tiên chào đời ở ngôi làng Pagliara dei Marsi trong gần 30 năm qua.

Tại Pagliara dei Marsi, ngôi làng cổ kính vùng nông thôn nằm trên sườn núi Girifalco thuộc vùng Abruzzo của Italy, số lượng mèo còn lớn hơn rất nhiều so với con người.

Những chú mèo len lỏi qua những con phố hẹp, đi ra đi vào những ngôi nhà, và nằm dài trên những bức tường nhìn ra dãy núi. Tiếng rừ rừ của chúng tạo nên âm thanh đều đều trong sự tĩnh lặng đã xuất hiện sau nhiều thập kỷ suy giảm dân số.

Nhưng thực tế ấy đã có sự thay đổi nhỏ kể từ tháng 3, khi ngôi làng hân hoan tổ chức những lễ ăn mừng đánh dấu một sự kiện hiếm hoi: sự ra đời của một đứa trẻ.

Lara Bussi Trabucco là em bé đầu tiên chào đời ở Pagliara dei Marsi trong gần 30 năm, nâng tổng dân số của làng lên khoảng 20 người.

Lễ rửa tội của cô bé tại nhà thờ đối diện nhà có sự tham dự của toàn bộ cộng đồng, kể cả những chú mèo. Và vì sự kiện có một em bé mới chào đời trong làng, giờ đây cô bé đã trở thành nhân vật thu hút khách du lịch chính.

“Những người thậm chí không biết đến Pagliara dei Marsi cũng đã đến đây, chỉ vì họ nghe nói về Lara. Mới chỉ 9 tháng tuổi, bé đã nổi tiếng rồi”, mẹ của bé, Cinzia Trabucco, cho biết.

Niềm hy vọng

Sự xuất hiện của Lara là biểu tượng của hy vọng, nhưng cũng là lời nhắc nhở nghiêm khắc về cuộc khủng hoảng nhân khẩu học ngày càng trầm trọng ở Italy.

Năm 2024, số ca sinh ở nước này đạt mức thấp kỷ lục là 369.944, tiếp tục xu hướng giảm kéo dài 16 năm, theo số liệu từ Istat, cơ quan thống kê quốc gia. Tỷ lệ sinh cũng giảm xuống mức thấp kỷ lục, với trung bình 1,18 trẻ em được sinh ra bởi phụ nữ trong độ tuổi sinh sản vào năm 2024 – một trong những mức thấp nhất trong EU.

Nguyên nhân của sự suy giảm này rất đa dạng, từ tình trạng việc làm không ổn định và làn sóng di cư ồ ạt của giới trẻ đến việc hỗ trợ không đầy đủ cho các bà mẹ đi làm và, như ở các quốc gia khác, sự gia tăng tỷ lệ vô sinh ở nam giới. Hơn nữa, ngày càng nhiều người đơn giản là lựa chọn không sinh con.

Dữ liệu sơ bộ của Istat cho 7 tháng đầu năm 2025 cho thấy sự suy giảm hơn nữa, và trong số 20 vùng hành chính của Italy, không nơi nào tình trạng này trầm trọng hơn vùng Abruzzo vốn đã dân cư thưa thớt, nơi từ tháng Giêng đến tháng 7 đã chứng kiến số lượng trẻ sơ sinh giảm 10,2% so với cùng kỳ năm 2024.

Pagliara dei Marsi tuy nhỏ bé nhưng lại là biểu tượng cho bức tranh toàn cảnh đất nước đang ngày càng bị chi phối bởi dân số già hóa và tình trạng học sinh bỏ học, gây áp lực lên ngân sách nhà nước và đặt ra những thách thức kinh tế và xã hội khó khăn cho các nhà lãnh đạo ở cấp địa phương, khu vực và quốc gia.

“Pagliara dei Marsi đang phải chịu đựng tình trạng suy giảm dân số nghiêm trọng, trầm trọng hơn do sự ra đi của nhiều người cao tuổi mà không có sự chuyển giao thế hệ nào”, thị trưởng địa phương, Giuseppina Perozzi, cho biết.

Perozzi, người sống cách nhà bé Lara vài căn, cho biết cô rất biết ơn Trabucco (42 tuổi) và bạn đời của cô ấy, Paolo Bussi (56 tuổi), vì đã lập gia đình và hy vọng điều đó sẽ truyền cảm hứng cho những người khác làm điều tương tự.

Hoàn cảnh của họ khá hiếm gặp. Trabucco, một giáo viên dạy nhạc, sinh ra ở Frascati, gần Rome, và đã làm việc ở thủ đô Italy nhiều năm trước khi quyết định chuyển đến ngôi làng nơi ông nội cô sinh ra, vì cô luôn muốn lập gia đình ở một nơi xa khỏi sự hỗn loạn của thành phố. Vài năm trước, cô gặp Bussi, một công nhân xây dựng trong vùng.

Cặp vợ chồng này được hưởng khoản tiền thưởng “sinh con” 1.000 euro (1.177 USD) sau khi Lara chào đời, một khoản thanh toán một lần cho mỗi đứa trẻ được sinh ra hoặc nhận nuôi kể từ tháng 1/2025 – được chính phủ cực hữu của Giorgia Meloni đưa ra như một phần cam kết giải quyết cái mà thủ tướng gọi là “mùa đông nhân khẩu học” của Italy. Họ cũng nhận được khoản trợ cấp trẻ em khoảng 370 euro (435 USD) mỗi tháng.

“Mùa đông nhân khẩu học”

Nhưng khó khăn lớn nhất của vợ chồng Trabucco cân bằng giữa việc chăm sóc con cái và công việc.

Hệ thống hỗ trợ chăm sóc trẻ em của Italy luôn thiếu hụt trầm trọng và chính quyền của ông Meloni, mặc dù mô tả cuộc khủng hoảng tỷ lệ sinh là cuộc chiến sinh tồn của quốc gia, nhưng cho đến nay vẫn chưa thực hiện được lời hứa tăng số lượng nhà trẻ. Nhiều phụ nữ mang thai buộc phải rời bỏ lực lượng lao động và sau đó gặp khó khăn khi quay trở lại làm việc.

Cặp vợ chồng cũng lo lắng về tương lai học hành của Lara. Lần cuối cùng Pagliara dei Marsi có giáo viên – người mà nhà của cô ấy kiêm luôn cả trường học – là cách đây hàng chục năm. Có một trường mẫu giáo và tiểu học ở Castellafiume gần đó, nhưng do tình trạng đóng cửa trường học trên khắp đất nước vì tỷ lệ sinh giảm, vẫn chưa rõ liệu sẽ có đủ trẻ em để duy trì cơ sở này về lâu dài hay không.

Bà Trabucco cho rằng các biện pháp khuyến khích tài chính là không đủ để ngăn chặn xu hướng này. “Toàn bộ hệ thống cần phải được cách mạng hóa. Chúng ta là một quốc gia có thuế cao nhưng điều này không đồng nghĩa với chất lượng cuộc sống tốt hay các dịch vụ xã hội tốt”, bà nói thêm.

Cách Pagliara dei Marsi khoảng một giờ lái xe là Sulmona, một thành phố từng thịnh vượng nhưng tốc độ suy giảm dân số nhanh chóng trong thập kỷ qua đã dẫn đến cuộc chiến bảo vệ khoa sản của thành phố, nằm tại bệnh viện Annunziata, khỏi nguy cơ đóng cửa.

Đơn vị này phục vụ thành phố và các thị trấn lân cận, đã đỡ đẻ cho 120 em bé trong năm 2024, thấp hơn nhiều so với con số 500 cần thiết để các đơn vị sản khoa duy trì nguồn tài trợ. Nếu đơn vị này đóng cửa, phụ nữ mang thai sẽ phải di chuyển đến L’Aquila, thủ phủ khu vực, cách đó khoảng một giờ lái xe, tiềm ẩn rủi ro trong các tình huống khẩn cấp.

“Khu vực này rất rộng lớn và đặc biệt là vào mùa đông, điều kiện đi lại có thể rất nguy hiểm”, Gianluca Di Luigi, một bác sĩ phụ khoa tại bệnh viện, kể lại trường hợp một phụ nữ chuyển dạ bị mắc kẹt trong bão tuyết suốt 8 tiếng đồng hồ.

“Khi đưa được cô ấy đến bệnh viện, chúng tôi buộc phải tiến hành mổ lấy thai khẩn cấp. Đây là đứa con đầu lòng của cô ấy và người mẹ đã bị chấn động tâm lý bởi toàn bộ trải nghiệm đó”, bác sĩ kể.

Những người đấu tranh để giữ cho đơn vị này hoạt động lập luận rằng con số 500 ca sinh mỗi năm, được thiết lập vào năm 2010, không còn thực tế nữa. “Chúng tôi chưa bao giờ đạt được con số 500 kỳ diệu đó ở đây”, bà Berta Gambina, một nữ hộ sinh đã làm việc tại đơn vị này 39 năm, cho biết.

Bà nói rằng ngay cả trong thời điểm tốt nhất, cũng chỉ có trung bình khoảng 380 ca sinh mỗi năm. “Nhưng tôi sẽ làm tất cả những gì có thể để giữ cho nó hoạt động – nỗi sợ lớn nhất của tôi là bỏ rơi những phụ nữ mang thai”.

Ornella La Civita, một ủy viên hội đồng thành phố thuộc đảng Dân chủ trung tả, cho biết các khoản hỗ trợ tài chính để khuyến khích sinh con là điều đáng hoan nghênh. “Nhưng làm sao có thể cho phụ nữ tiền để sinh con mà lại không đảm bảo cho họ một nơi an toàn và đảm bảo để sinh nở?”.

Ông Di Luigi cho biết một chủ đề thường bị bỏ qua trong cuộc tranh luận về tỷ lệ sinh ở Italy là bảo tồn khả năng sinh sản, thông qua các biện pháp như trữ đông trứng. “Tư duy hệ tư tưởng ở Italy luôn là một rào cản. Nhưng nếu chúng ta muốn có thêm trẻ sơ sinh, thì chúng ta cũng cần sự khai sáng. Đúng vậy, hãy cung cấp cho giới trẻ những công việc tử tế nhưng hãy bắt đầu dạy họ về việc bảo tồn khả năng sinh sản”, ông nhấn mạnh.