Những dấu chân khổng lồ trong “vùng đất của lửa”
Năm 2018, Emese Bordy, PGS về trầm tích tại Đại học Cape Town tình cờ phát hiện ra một bức ảnh “bụi bặm” trong luận án thạc sĩ có từ năm 1964. Hình ảnh cho thấy một dấu chân khủng long cổ xưa được bảo tồn tại một trang trại ở Nam Phi.
Nhiều dấu chân hóa thạch
Sau khi tìm ra chủ sở hữu của trang trại, với sự giúp đỡ của một nhiếp ảnh gia thiên nhiên và nhà sử học, Emese Bordy đã tập hợp một nhóm tìm kiếm những dấu chân khủng long. Trang trại nằm trong lưu vực Karoo của Nam Phi, được biết đến là nơi chứa các khối đá lửa từ dòng dung nham xảy ra trong thời kỳ đầu kỷ Jura và rất nhiều hóa thạch được bảo tồn từ thời điểm đó.
“Chúng tôi đã tìm ra trang trại của anh ấy, nhưng trong nhiều giờ dưới cái nóng đổ lửa của tỉnh Free State mà không thu nhận được bất kỳ thành công nào”, Bordy cho biết trong một email gửi tới Live Science, “tuy nhiên, vào thời điểm chúng tôi đang trở lại xe, thì tôi đột nhiên tìm thấy một trong những dấu vết”.
Nhóm nghiên cứu sau đó đã phát hiện ra tổng cộng 25 dấu chân tạo thành 5 lối đi được bảo tồn trong sa thạch giữa các lớp đá bazan – đá lửa được hình thành từ sự làm lạnh nhanh chóng của dung nham.
Các dấu chân hóa thạch có khả năng được thực hiện cách đây 183 triệu năm khi những con khủng long đi dọc theo một dòng suối cổ đại qua những bờ cát ẩm ướt. “Các tính chất của sa thạch cho phép chúng tôi biết rằng, các dấu vết đã được lắng đọng trong các dòng chảy theo mùa chạy trong các sự kiện lũ quét” – Emese Bordy cho biết thêm.
Bằng cách đo kích thước các dấu chân và chiều dài khoảng trống giữa chúng, sau đó so sánh chúng với các con số có liên quan trong tài liệu khoa học, Bordy và nhóm của cô phát hiện ra rằng một số dấu chân thuộc về loài khủng long ăn thịt lớn đi bằng hai chân, chẳng hạn như là các loài trong chi Coelophysis.
Những dấu chân khác thuộc về những con khủng long nhỏ, có khả năng là loài ăn cỏ, đi bằng bốn chân. Họ cũng tìm thấy một số dấu chân có thể được tạo ra bởi synapsids hoặc một nhóm bò sát được cho là tổ tiên của động vật có vú, Bordy cho biết.
Họ phát hiện ra rằng, động vật ăn cỏ để lại dấu chân của nó có khả năng là một loài sinh vật mới – một loài được phát hiện từ các dấu vết hóa thạch như dấu chân chứ không phải là từ chính nó.
Họ đặt tên cho loài mới là Afrodelatorrichnus ellenbergeri, theo tên của Paul Ellenberger, một linh mục người Pháp và chuyên gia về hóa thạch dấu vết có thể được coi là “cha đẻ của ngành hóa thạch dấu vết ở miền Nam châu Phi”, Bordy nói.
Khám phá bất ngờ
Dấu chân có từ 183 triệu năm trước, trong khoảng thời gian được gọi là “bình minh của loài khủng long” nhưng mặt khác lại khó khăn với các sự sống trên Trái đất. Sự tuyệt chủng sớm của kỷ Jura, còn được gọi là tuyệt chủng cuối kỷ Tam Điệp đã xóa sổ 76% các loài sinh vật biển và trên cạn, cho phép khủng long trở thành động vật thống trị trên cạn, theo Britannica.
“Sự kiện tuyệt chủng hàng loạt này được gây ra chủ yếu nhưng có lẽ không chỉ bởi quá trình khử khí núi lửa của dòng dung nham cổ đại đổ xuống bề mặt đất Nam Phi” – Bordy nhấn mạnh. “Lượng dung nham nóng chảy khổng lồ khi chảy qua cảnh quan, không chỉ biến môi trường này thành một vùng đất lửa, mà còn thay đổi tính chất hóa học của bầu khí quyển và đại dương trong đầu kỷ Jura”.
Phân tích dòng dung nham cổ đại, đá và hóa thạch thực vật được tìm thấy trong đó cho phép Bordy và nhóm của cô tái tạo lại cảnh quan trông giống như cách đây 183 triệu năm.
Giữa những lần phun trào dung nham dữ dội, có những khoảng thời gian không liên tục, yên tĩnh hơn khi môi trường và cuộc sống bên trong nó phục hồi. “Trong các khoảng thời gian ngắn, dòng suối lại chảy, Mặt trời lại chiếu sáng, thực vật lại phát triển và các loài động vật, trong đó có khủng long, lại bắt đầu sinh sản và đi săn”, Bordy nói. “Điều này được chứng thực bằng dấu chân của động vật có xương sống của cả khủng long ăn thịt và ăn cỏ, tàn dư thực vật, trầm tích của các dòng suối và hồ”.
Họ không rõ những khoảng thời gian yên bình đó kéo dài bao lâu. “Chúng tôi không có các công cụ địa lý đủ nhạy cảm để đo thời gian giữa dòng dung nham và lắng đọng cát”, cô nói. “Nhưng sa thạch với các dấu vết cho thấy rõ ràng rằng thời gian giữa các sự kiện dòng dung nham ít nhất là đủ lâu để cuộc sống quay trở lại trên vị trí mà chúng tôi tìm thấy dấu vết, đủ lâu để các dòng chảy lắng đọng trầm tích và cho động vật đi lại trên đó một lần nữa”.
Các sinh vật này sống giữa thời kỳ núi lửa đang hoành hành mạnh mẽ, Bordy gọi chúng là “những kẻ đi trên lửa”. Hiện, cô hy vọng sẽ tìm thêm được nhiều dấu vết hóa thạch trong khu vực để có được bức tranh đầy đủ hơn về những gì đã xảy ra ở đó. “Không chỉ cho những bài học về quá khứ xa xưa, mà còn cho những bài học cho tương lai của chúng ta”, cô phát biểu.
Đức Mạnh
Theo giaoducthoidai.vn
Kỳ thú bức ảnh mặt trời trông như chiếc đèn Halloween khổng lồ rực lửa
Ngày 27-10, nhân dịp lễ hội Halloween, Hãng hàng không vũ trụ Mỹ NASA đã chia sẻ trên Facebook và Twitter một bức ảnh về mặt trời trông rất giống một chiếc đèn lồng khổng lồ rực lửa.
Bức ảnh mặt trời giống đèn Halloween của NASA.
NASA đã chụp được hình ảnh ma quái này vào ngày 8-10-2014. Đây là kết quả khi các vùng hoạt động của mặt trời đang cháy sáng hơn những nơi khác, NASA cho biết.
"Chúng là những điểm đánh dấu của một tập hợp từ trường cực mạnh và phức tạp lơ lửng trong bầu khí quyển của mặt trời và tán mặt trời," NASA nói. "Hình ảnh này kết hợp hai bộ bước sóng cực tím cực lớn được tô màu bằng vàng và màu vàng, tạo ra một diện mạo đặc biệt giống Halloween."
Đài thiên văn Động lực học Mặt trời của NASA, nơi chụp bức ảnh, liên tục theo dõi mặt trời từ quỹ đạo của nó trong không gian.
THẢO LÊ
Theo CNN
Bầu trời sắp xuất hiện nhật thực kỳ lạ, trăng khuyết lờ mờ "ăn" Sao Hỏa ngay buổi bình minh
Sự kiện từng được cho là huyền bí - tức mặt trăng lưỡi liềm "ăn" mất một phần Sao Hỏa - sẽ diễn ra vào ngày 18/2 sắp tới, theo giờ GMT. Một kiểu "nhật thực" kỳ lạ trong đó mặt trăng không "ăn" mặt trời mà "ăn"... Sao Hỏa là một trong vô số hiện tượng lạ thống trị bầu trời trong...
Tin đang nóng
Tin mới nhất

Ngày 28/2 này, một sự kiện đặc biệt sẽ xảy ra

Ngư dân bắt được con cá khổng lồ nặng 135kg trên sông

Câu chuyện của 6.000 người sống giữa nghĩa trang: Người chết và người sống cùng "cộng sinh" như thế nào?

Chú rể kết hôn với 2 cô dâu trong cùng một ngày

Mua ghế trên mạng, người đàn ông nhận được thứ trị giá 1,4 tỷ đồng

Ông cụ 73 tuổi được chẩn đoán "mang thai trong tử cung": Sự thật phía sau còn gây sốc hơn

Đang dùng bữa trưa, người đàn ông nhìn thấy thứ bất ngờ

Loài vật bất tử duy nhất trên thế giới

Phát hiện chim bồ câu đeo vòng vàng trên cổ, giá trị gây bất ngờ

Ngôn ngữ kỳ quặc nhất thế giới

Thấy giá vàng tăng, khách sạn liền dỡ gạch dát vàng đem bán "bỏ túi" 333 tỷ đồng

Từng bị chẩn đoán không sống quá 2 tuổi, "cô gái bươm bướm" hiện tại ra sao ở tuổi 25?
Có thể bạn quan tâm

Trấn Thành có hay, nhưng chưa đủ
Hậu trường phim
00:06:53 20/02/2026
Hoa hậu Nguyễn Đình Như Vân: 'Tôi rất biết ơn anh Trường Giang'
Sao việt
00:04:04 20/02/2026
Cựu Tổng thống Hàn Quốc bị kết án chung thân với tội danh nổi loạn
Thế giới
23:56:29 19/02/2026
Cuộc 'so găng' giữa BTS và Stray Kids
Nhạc quốc tế
23:36:17 19/02/2026
Cảnh sát cứu thanh niên nhảy cầu Châu Đốc
Tin nổi bật
22:22:33 19/02/2026
Loài cá quý hiếm nhất hành tinh
Netizen
22:21:58 19/02/2026
Nữ ca sĩ biểu diễn 8 sự kiện tầm cỡ quốc gia: Đắt show bậc nhất mùa Tết, được các cơ quan ban ngành ghi nhận
Nhạc việt
20:44:34 19/02/2026
Nữ ca sĩ đình đám lộ ảnh riêng tư với bạn trai, nguy cơ bị tẩy chay
Sao châu á
20:22:32 19/02/2026
Xuân Son được quan tâm lớn trong ngày Nam Định trở lại tập luyện
Sao thể thao
19:48:45 19/02/2026
VinFast VF 9 tháng 2/2026: Bản Eco giảm 150 triệu đồng, miễn lệ phí trước bạ
Ôtô
19:25:26 19/02/2026
Tìm ra gen giúp loài kỳ nhông tái sinh các bộ phận cơ thể
Loạt ảnh tuyệt vời về động vật hoang dã trên khắp thế giới

Sư tử chết thảm sau cuộc ác chiến với hà mã
Ánh sáng bí ẩn xuất hiện trên bầu trời Nam California
Những hành tinh nào là phù hợp nhất với sự sống?
Sao Hỏa đang mất nước nhanh hơn dự tính của các nhà khoa học
Biện pháp mới để nghiên cứu sự sống ngoài hành tinh
"Cỗ máy" săn hành tinh của NASA tìm thấy "anh em" của Trái Đất
Chụp cảnh bình minh, choáng váng "bắt" được khoảnh khắc sừng quỷ dị
Ghé thăm lãnh địa của loài gấu nâu ở Phần Lan
Xôn xao vật thể lạ hình lồng đèn ngoài hệ Mặt trời
Những bức ảnh khoa học ấn tượng nhất trong năm 2019
Điều tra vụ bé gái 13 tuổi bị hiếp dâm sau cuộc rượu ngày mùng 1 Tết
Nữ diễn viên vào viện dưỡng lão, đón người giúp việc 102 tuổi về ăn Tết gây xúc động
Mùng 2 Tết, 2 phụ nữ thương vong vì bị cướp túi xách trên đường
Cháy xe tải trên đèo Khánh Lê
Vợ chồng Lý Hải chính thức lên chức ông bà cố
Vụ 2 giám đốc công ty xe điện bị khởi tố: Lộ thêm nhiều sai phạm
Choi Ji Woo hiếm hoi khoe con gái sau 8 năm lấy chồng kém tuổi
Vụ gia đình bị chìm đò mùng 3 Tết: Hơn 100 người tìm kiếm nạn nhân mất tích
260 triệu người chê Địch Lệ Nhiệt Ba trang điểm xấu
Vợ mới cứ khăng khăng đòi ngủ cùng con riêng của tôi, áp tai nghe lén một đêm mà tôi rụng rời tay chân
Nữ ca sĩ hiếm hoi không bị Tùng Dương "nuốt chửng": Hát nhạc Tết như rót mật vào tai, nhan sắc đẹp cỡ Hoa hậu
Nghi án em rể ném mìn vào nhà anh vợ, 11 người nhập viện cấp cứu
Vụ án cô gái bị sát hại ngày Tết (kỳ 1): Cuộc hẹn đoàn viên dang dở
Tổng giám đốc Lotte Entertainment quỳ gối cầu xin khán giả Việt Nam cho Mùi Phở một cơ hội
Va chạm với ô tô, 3 người trong gia đình tử vong
Phim Tết dở nhất hiện tại đây rồi: Nồi lẩu thập cẩm phá nát nguyên tác, bị cắt suất chiếu đúng mùng 2 Tết
Tiên Nguyễn, Đỗ Hà, Hương Liên: Chấm điểm Tết đầu làm dâu của hội mỹ nhân Việt
Vương Phi khiến dư luận dậy sóng