Những câu chuyện về Oscar đã “ăn mất” giải Oscar

Giải Oscar từ lâu đã được gọi là “cuộc đua ngựa”, và trong bất kỳ cuộc thi nào như vậy, những chú ngựa chắc chắn sẽ thay đổi vị trí.

Một chú ngựa có thể tiến lên phía trước, rồi tụt lại phía sau. Tuy nhiên, các nhà phê bình điện ảnh thế giới không chắc đã từng gặp phải khoảnh khắc Oscar nào như khoảnh khắc diễn ra vào ngày 8 tháng 2 – khi cả Hiệp hội đạo diễn và nhà sản xuất đều trao tặng giải thưởng cao nhất cho phim “Anora”. Đây là bộ phim của đạo diễn câu Sean Baker về một gái mại dâm nhanh chóng kết hôn với cậu con trai hoang đàng của một nhà tài phiệt người Nga…

Ngay sau khi “Anora” giành được hai giải thưởng đó, số phận của bộ phim dường như đã được định đoạt. Nó ngay lập tức được tuyên bố là ứng cử viên sáng giá nhất và áp đảo cho giải phim hay nhất của Oscar 2025. Nhưng điểm nhấn chính là một tuần sau đó, khi Hiệp hội biên kịch trao giải thưởng kịch bản gốc hay nhất cho “Anora” và nguười ta đã ví đây chính là quả anh đào cho bộ phim này trên tất cả.

Quay ngược lại thời gian một chút, kể từ thời điểm tháng 5 năm ngoái – khi “Anora” khiến trái tim các nhà phê bình và giành giải Cành cọ vàng tại Cannes, bộ phim đã trở thành niềm yêu thích của rất nhiều người. Tuy nhiên, sau khi được gắn mác là ứng cử viên nặng ký cho giải phim hay nhất, bộ phim đã bị loại khỏi cuộc trò chuyện đó. Lý do đơn giản là sau tất cả những lời khen ngợi, bộ phim được coi là quá độc lập, không đủ “lớn”. Trong bốn tháng qua, những lời bàn tán về phim hay nhất gần như chỉ tập trung vào “The Brutalist” và “Emilia Pérez” và “A Complete Unknown”.

“Anora” liệu có chiến thắng hạng mục Phim hay nhất vào ngày mai? (Ảnh: PR)

Nhưng sau khi “Emilia Pérez” dường như bị hạ gục bởi sự hỗn loạn về các dòng Twitter trong qúa khứ của nữ chính Karla Sofía Gascón thì cái tên “Anora” bất ngờ trở lại, được nhắc đến như ứng cử viên sáng giá nhỏ bé có thể làm được điều điều diệu kỳ cho Oscar 2025. Tất cả những điều đó khiến đây trở thành câu chuyện tàu lượn siêu tốc hoàn hảo cho một mùa giải Oscar mà trong đó các câu chuyện không chỉ là một phần của câu chuyện. Chúng đã trở thành câu chuyện. Trên thực tế, năm 2024/25 có thể được coi là năm mà các câu chuyện Oscar đã “ăn mất” giải Oscar.

Trước đây, có hai loại câu chuyện Oscar cơ bản. Loại đầu tiên, kéo dài hàng thập kỷ, là yếu tố “Đã đến lúc!”: các diễn viên và đôi khi là các đạo diễn giành giải Oscar vì họ đã được đề cử quá nhiều lần và chưa bao giờ giành chiến thắng, hoặc chỉ đơn giản là những chiến mã được yêu thích trong ngành mà các cử tri của Viện hàn lâm muốn vinh danh. Hãy nghĩ đến John Wayne trong “True Grit”, Al Pacino trong “Scent of a Woman” hoặc Martin Scorsese giành giải đạo diễn xuất sắc nhất cho “The Departed”.

Kiểu chuyện Oscar thứ hai bắt nguồn từ thời Harvey Weinstein. Về cơ bản, ông ta đã phát minh ra nó, và đó chính là chiến dịch Oscar tiêu cực đâm sau lưng: đầu độc giếng nước bằng một câu chuyện về một bộ phim có thể thực sự đúng nhưng được truyền thông thổi phồng (thường là thông qua những người làm công tác quan hệ công chúng) để phá hỏng cơ hội của bộ phim đó. Những ví dụ điển hình bao gồm chiến dịch chống lại “A Beautiful Mind” dựa trên cáo buộc rằng nhân vật chính của phim, John Nash, là một người bài Do Thái (điều này không hiệu quả), hoặc việc thúc đẩy câu chuyện rằng “Saving Private Ryan” là một kiệt tác manqué đã đi xuống sau cảnh mở đầu thảm khốc (mặc dù có vẻ phi lý, nhưng câu chuyện đó đã hiệu quả).

“The Brutalist” liệu có mang về tượng vàng như những dự đoán trong nhiều tuần qua?

Và mùa giải Oscar hiện đang bắt nguồn từ một giao diện phức tạp – giới truyền thông đang đưa thông tin về giải thưởng một cách tràn lan theo kiểu hậu hiện đại. Hãy xem xét cách mà năm nay, hầu như mọi ứng cử viên cho giải phim hay nhất đều bị ảnh hưởng bởi một chiến dịch tiêu cực – không nhất thiết là vì có một nhân vật kiểu Weinstein nào đó giật dây đằng sau bức màn, mà là vì những lời chỉ trích trên mạng xã hội hiện thực sự là tác nhân gây tiêu cực.

Vì thế, có vẻ như “The Brutalist” có tội khi tự nâng cao bản thân bằng AI (mặc dù điều đó thực sự đúng với nhiều đề cử phim hay nhất). “Anora” có tội khi đưa vào các cảnh sex được dàn dựng mà không có điều phối viên thân mật (mặc dù nữ diễn viên chính của bộ phim, Mikey Madison, đã xử lý vấn đề này một cách khéo léo đến mức nó dường như đã phai nhạt). Và sau đó, tất nhiên, có vụ bê bối gây sốc của “Emilia Pérez”, với đề cử nữ diễn viên chính xuất sắc nhất Gascón bắt đầu như một hình mẫu tiến bộ (có khả năng là người chuyển giới đầu tiên chiến thắng trong hạng mục đó), nhưng những dòng tweet tục tĩu của cô bất ngờ được khai quật lại… Tất cả những điều đó chỉ củng cố thêm cho câu chuyện muôn thuở về các bộ phim của Netflix: rằng rất nhiều người trong ngành không muốn bỏ phiếu cho họ.

(Ảnh: John Salangsang/REX/Shutterstock)

Và đây có phải là bước ngoặt cốt truyện Oscar cuối cùng không?

Bạn bắt đầu nghĩ đến bộ phim khác không phải “The Brutalist” hay “Anora” mà đó là bộ phim về trò chơi trí tuệ tôn giáo tự do trung lưu làm hài lòng đám đông mang tên “Conclave”? Bộ phim này đã dành 95 phần trăm mùa giải dường như không có cơ hội nào cho nó. Hay nói chính xác hơn là vì nó là ứng cử viên tiêu biểu cho giải phim hay nhất và chính điều đó đã khiến nó thất bại vì nó được coi là một lựa chọn quá máy móc, an toàn và dễ đoán. Ngoại trừ việc bây giờ, đột nhiên, nó quay trở thành người chiến thắng tiềm năng của mà công chúng đã âm thầm khao khát.

Trong thế giới theo các quy tắc Oscar mới, câu chuyện mà một bộ phim kể không còn đủ nữa. Giờ đây, nó đang phải cạnh tranh với những câu chuyện bên lề được kể về một bộ phim, những lời vo ve về bộ phim đó!