Nhù Sang Hang động kỳ thú trên cao nguyên đá
Nằm trong địa bàn xã Lũng Táo, hang Nhù Sang là một điểm đến lý thú trong hành trình khám phá Công viên địa chất toàn cầu Cao nguyên đá Đồng Văn.
Trên đường đến hang Nhù Sang, du khách có dịp ngắm các khối núi đá vôi dạng chóp nón độc đáo, những “rừng đá” với nhiều tháp đá vôi đa dạng và sinh động, những thung lũng và phễu karst sâu hun hút ở xã vùng biên này.
Trên đường ô tô nối Sà Phìn – nơi có khu di tích Nhà Vương và cột cờ Lũng Cú, khi gần đến trung tâm xã Lũng Táo có một đường ô tô mới mở qua bản Nhù Sang. Hang đá cùng tên nằm cách đường ô tô này khoảng 150m, trước khi đến bản. Cửa hang vát chéo theo thế nằm của các lớp của đá vôi có t.uổi carbon cách nay 300 triệu năm.
Cửa hang thấp hơn một chút so với địa hình xung quanh và ngay sau khi vin vách đá nghiêng người đi vào, du khách đã thấy lòng hang đá mở rộng, có nhiều thạch nhũ đẹp mà trung tâm là một cột đá lớn như cột trụ vững chãi của tòa nhà, chống từ nền đến trần hang. Nhìn cột đá và các khối thạch nhũ đẹp bài trí ở khoang cửa hang, du khách có thể tưởng tượng đến bao điều kỳ thú còn chờ đợi phía trong, nơi hang đá phân tầng, phân nhánh, theo những bậc thang sắt đi xuống những độ sâu hun hút.
Xét về hình loại hang động karst thì hang Nhù Sang thuộc loại hang hóa thạch, còn gọi là hang khô, giống như hầu hết các hang động khác ở Đồng Văn – Mèo Vạc. Nguyên nhân là do các khối đá vôi trùng trùng điệp điệp ở nơi đây nhìn chung nằm cao hơn so với địa hình phi karst ở xung quanh, và nền hang thường nằm cao hơn đáng kể so với mực nước ngầm khu vực. Đá vôi lại là loại đá thường bị nứt nẻ mạnh, nên trong tầng đá có nhiều đường tháo nước đi mất. Cũng vì thế nhiều hang karst trên cao nguyên đá phát triển mạnh theo chiều thẳng đứng, trở thành những lối thoát nước và ít tạo thạch nhũ. Trong bối cảnh đó thì hang Nhù Sang là một ngoại lệ, vì rất nhiều thạch nhũ đã được thành tạo, chen chúc trong không gian khá chật hẹp của hang. Không những thế, nhiều thạch nhũ vẫn đang trong quá trình phát triển. Có những vị trí trong hang khi đứng nhìn lên, du khách có thể thấy những đốm trắng trên trần hang và ngỡ ngàng nhận ra đó chính là những giọt nước đang lớn dần, chuẩn bị nhỏ xuống. Điều thú vị này không phải ở hang đá nào cũng có thể chiêm ngưỡng.
Video đang HOT
Có thể nói thế giới thạch nhũ trong hang Nhù Sang rất phong phú, thuộc nhiều hình loại. Bên cạnh những măng đá, chuông đá, cột đá thường gặp, trong hang còn gặp khá phổ biến nhũ dòng chảy (flowstone), nhũ rèm, nhũ ống, nhũ rối…
Chuông đá trong hang Nhù Sang thật muôn hình, muôn vẻ. Điều đó được tạo nên bởi thành phần khoáng chất của vật chất tạo nhũ cũng như môi trường kết tủa khoáng chất trong hang. Vì thế, nhìn thạch nhũ hang Nhù Sang du khách có thể mặc sức tưởng tượng, liên hệ chúng với các vật thể có trong tự nhiên khác: khi thì như trái na, trái ổi, trái phật thủ, củ nhân sâm, khi thì như các tua của con bạch tuộc, các chân của con sứa đang bơi… Đặc biệt, trong hang Nhù Sang phát triển rất nhiều hình loại nhũ rèm(Drapery), tạo nên nhiều tấm rèm vắt ngang, vắt chéo, uốn vặn, uốn sóng đẹp mắt. Có những chỗ nhũ rèm xếp khéo trông như cửa một phòng the sang trọng.
Trong hang Nhù Sang cũng có nhiều nhũ đá dạng trái cây gần tròn. Và một hình ảnh không thể bỏ qua, đó là bầu sữa mẹ vốn là khởi nguồn của tên gọi thạch nhũ trong các hang động karst.
Một điều lý thú không thể bỏ qua nữa trong hang Nhù Sang, đó là sự có mặt rất phong phú các hình loại nhũ ống (straw). Đây là hệ thống các ống nhũ nhỏ cho nước đi qua trước khi nhỏ giọt xuống nền hang. Thực chất nhũ ống chính là khởi nguyên của hầu hết các loại chuông đá. Nếu vì nguyên nhân nào đó ống nước bị tắc, nước sẽ thấm chảy bên ngoài ống và bắt đầu tích tụ, tạo nên các hình dạng khác nhau của chuông đá. Có chỗ đi qua lòng hang nhìn sang bên vách du khách như thấy cả một rừng san hô mọc lên dưới đáy biển, tạo ra một ấn tượng kỳ lạ. Đặc biệt, có chỗ thấy một nhũ ống kéo dài, thẳng tắp như xe điếu rủ xuống từ trần hang nhưng đủ sức tạo nên một măng đá lớn cho đến lúc gặp nhau, hình thành một cột nhũ hình thù kỳ dị có một không hai…
Các vùng địa hình karst, trong số đó có các hang động, luôn được quan tâm trong định hướng phát triển du lịch, bởi cảnh quan vùng karst luôn cuốn hút du khách gần xa. Việc khai thác du lịch hang Nhù Sang, xã Lũng Táo,huyện Đồng Văn, Hà Giang chắc chắn sẽ góp phần đáng kể trong việc phát triển kinh tế của Công viên địa chất toàn cầu Cao nguyên đá Đồng Văn. Tuy nhiên, trong quá trình khai thác du lịch hang Nhù Sang cần hết sức lưu ý, các cấu trúc nhũ đá tinh xảo trong hang rất dễ bị phá hủy và gần như không có khả năng tái tạo. Do đó, cần có biện pháp bảo vệ hữu hiệu, để công trình tuyệt mỹ này của thiên nhiên được trường tồn, phục vụ lâu dài cho du khách hôm nay và mai sau.
Hang Nhù Sang không phải là một hang lớn, nhưng điều làm nên sức cuốn hút của nó chính là hệ thống thạch nhũ đẹp mắt, đa dạng và phong phú. Có chỗ thạch nhũ cấu tạo từ các tinh thể canxit tinh khiết, tạo nên những bề mặt lóng lánh. Có chỗ thạch nhũ có màu trắng muốt, hoặc đan xen với màu nâu, màu vàng, tạo thành những bức tranh thiên nhiên hài hòa, tuyệt mỹ.
Kỳ thú ao Rong
Không cách quá xa Hà Nội nhưng ao Rong ở Kim Bảng, Hà Nam là một cái tên khá lạ đối với dân phượt, những người thích khám phá cảnh đẹp.
Ao như một vũng nước giữa lưng chừng núi đá vôi quanh năm trong xanh, tươi mát cùng hệ thống hang động hoang sơ.
Nhiều du khách thuê thuyền "thám hiểm" hang động trong lòng núi tại ao Rong - Ảnh: H.D. |
Chúng tôi biết đến nơi này từ một gợi ý hết sức tình cờ của bà chủ quán giải khát bên đường tại thị trấn Kim Bảng, Hà Nam: "Về Kim Bảng sao không vào ao Rong vãn cảnh, tắm mát. Mấy em nên đi một lần cho biết".
Cần quản lý tốt hơn Sau một buổi ngoạn cảnh ao Rong, thăm thú hang động nơi đây, ai trong chúng tôi đều cảm thấy rất thú vị, nhưng mặt khác thấy buồn và nuối tiếc nhiều điều. Một cảnh quan thiên nhiên ban tặng kỳ thú như vậy nhưng lại bị lãng quên chưa được đầu tư quy hoạch xứng đáng. Dọc đường tới ao Rong có rất nhiều xí nghiệp khai thác đá ngày đêm hoạt động, gây ảnh hưởng đến một thắng cảnh hấp dẫn, nhiều tiềm năng vậy mà cơ quan chức năng Hà Nam vẫn để tồn tại. |
Chẳng có biển chỉ dẫn, chỉ bằng lời chỉ đường của người chủ quán, chúng tôi vượt cầu Quế bắc qua sông Đáy rồi ngược quốc lộ 21A vài kilômet thì bắt gặp biển chỉ dẫn về Nhà máy ximăng Bút Sơn. Đoạn đường có vài kilômet nhưng phải mất rất nhiều lần hỏi đường mà chẳng thấy ao đâu.
Theo con đường mòn đến gần đỉnh núi thì gặp ngay mấy nhà máy khai thác đá bụi mù lại phải quay xuống, trong lòng đầy thất vọng, mệt mỏi. Tưởng như sắp đầu hàng bỏ cuộc thì ở lưng chừng núi một người đàn ông vẫy tay gọi to: "Thăm ao Rong à, vào để xe ở lán đi, tôi trông cho".
Cuốc bộ trên con đường đất men theo sườn núi với vực thẳm sâu hun hút, khi xuống đến gần lòng núi đá, thấp thoáng sau tán lá rừng trước mắt chúng tôi là ao Rong (thôn Bút Phong, xã Liên Sơn, Kim Bảng, Hà Nam). Dù gọi là "ao" nhưng ao Rong khá rộng với diện tích mặt nước hơn 1ha.
Mặt nước trong xanh, phẳng lặng. Cái nóng bên ngoài đã biến mất hoàn toàn khi chúng tôi đặt chân tới bên bờ ao. Những làn gió nhẹ mang theo hơi nước từ ao thổi tới làm cho ai nấy đều cảm thấy rất dễ chịu. Được bao bọc bởi núi đá cao với những tán cây rừng xanh tốt nên ao Rong thật tuyệt vời.
Khi chúng tôi đặt chân đến đây thì đã có rất đông bạn trẻ tụ tập. Nhiều nhóm học sinh ở vùng Kim Bảng vào những ngày oi bức thường đạp xe đến đây gửi ở nhà một bạn gần đó, leo núi vào ao để hóng mát rồi tắm luôn. Nhiều gia đình có điều kiện ở TP Phủ Lý hoặc các tỉnh lân cận khi biết ao Rong cũng đã đi ôtô đưa cả gia đình đến đây tránh nóng.
Ở đây ngoài dịch vụ cho thuê phao để tắm còn có cả thuyền thăm hang động. 15.000-20.000 đồng/người, cái giá cũng vừa phải để tiến hành một chuyến khám phá hang động quanh ao Rong.
Sau khi mặc cả với ông lái thuyền, chúng tôi nhập với vài bạn trẻ khác thực hiện chuyến khám phá các hang động. Ông lái thuyền tên Lưu, kiêm hướng dẫn viên du lịch và là một người vô cùng vui tính, cho biết: "Khu vực ao Rong này chưa được công nhận di tích hay thắng cảnh gì đâu, vẫn còn rất hoang sơ. Xưa kia các tiên nữ thường xuống đây tắm. Hang động ở đây được gọi với nhiều cái tên: động Tiên, hang Tiên, động Luồn, hang Rong...".
Cây cầu có tên là cầu Hôn - Ảnh: H.Dương |
Ngay gần cửa hang có một chiếc cầu mà ông lái thuyền đùa rằng người ta gọi đây là "cầu Hôn", đơn giản bởi nếu hai người yêu nhau đi qua cầu rồi dừng lại hôn thì duyên sự sẽ rất tốt lành. Nghe lời kể của ông lão mà chúng tôi và nhiều bạn khác phải bật cười. Thuyền dần đi vào bên trong hang động, bóng tối bắt đầu bao bọc khắp không gian. Những chiếc đèn pin dự phòng đã được sử dụng ngay. Trên vách núi những dải nhũ đá với đủ hình thù kỳ quái dần lộ ra. Máy ảnh của chúng tôi phải để ở chế độ flash tốt nhất mới chụp được khung cảnh trong hang động.
Gắn liền với những nhũ đá là rất nhiều hình thù kỳ quái lạ mắt như hình sinh thực khí của nam và nữ. Ông lái thuyền kể rằng chẳng biết thật hay đùa, nhưng nhiều người lấy nhau xong vào đây sờ tay lên mấy khối nhũ đá hình thù kỳ quái ấy thì về sinh được con theo ý muốn.
Hệ thống hang động ở ao Rong xuyên qua mấy quả núi đá và ước tính dài khoảng 1km. Quãng đường đó là mới chỉ tính những đoạn thuyền vào được, còn những hẻm, khe đá nhỏ sâu hun hút thì chúng tôi chẳng biết dài đến đâu.
Hệ thống hang động dưới lòng núi ở ao Rong khá giống với vùng Tam Cốc, Bích Động tại Ninh Bình. Nhưng do ở đây chưa được đầu tư khai thác, thám hiểm nên vẫn còn ẩn chứa nhiều điều bí ẩn.
Khám phá hang động kỳ thú nằm giữa rừng ngập mặn biển Cát Bà Ít ai biết rằng, trên vùng biển Cát Bà (H.Cát Hải, Hải Phòng), nằm lọt thỏm trong lòng núi Linh Quy và được bao bọc bởi cánh rừng ngập mặn nguyên sinh là một hang động với vẻ đẹp huyền bí, tên gọi Thiên Long. Động Thiên Long là hang động đẹp, kỳ bí nằm trong quần thể hang động đá vôi trên...