Nhạc sĩ Đoàn Bổng – tác giả “Dòng sông quê anh, dòng sông quê em” – qua đời

Nhạc sĩ Đoàn Bổng – tác giả của ca khúc “Dòng sông quê anh, dòng sông quê em” – qua đời, hưởng thọ 83 tuổi.

Anh Ngô Khiêm – cháu họ thân thiết với nhạc sĩ Đoàn Bổng – chia sẻ với phóng viên Dân trí thông tin trên.

Nhạc sĩ Đoàn Thu Trà – con gái của nhạc sĩ Đoàn Bổng – cho biết, ông qua đời khoảng hơn 5h sáng nay tại nhà riêng, do tuổi cao sức yếu.

Nhạc sĩ Đoàn Bổng (Ảnh: Ngô Khiêm).

Nhà nghiên cứu âm nhạc Nguyễn Quang Long bày tỏ bất ngờ và tiếc thương khi nghe tin nhạc sĩ qua đời.

Với nhà nghiên cứu âm nhạc Nguyễn Quang Long, nhạc sĩ Đoàn Bổng không chỉ là một tác giả gạo cội mà còn là một người chú, một đồng nghiệp gần gũi, luôn mở lòng với thế hệ đàn em.

“Chú là người nhạc sĩ rất gần gũi, dễ tạo thiện cảm khi tiếp xúc”, nhà nghiên cứu Nguyễn Quang Long nói.

Nguyễn Quang Long kể, giai đoạn làm việc tại Nhà xuất bản Âm nhạc chính là lúc anh và nhạc sĩ gắn bó nhiều nhất.

“Nhà chú nằm ngay đối diện Nhạc viện Hà Nội, vì vậy từ những năm còn là sinh viên, tôi đã biết đến chú, dù khi ấy chưa có nhiều tương tác. Đến khi làm việc tại Nhà xuất bản Âm nhạc, tôi mới có cơ hội làm việc và trò chuyện với chú nhiều hơn. Chú thường mời cộng tác để biên soạn một số tuyển tập, ấn phẩm về tác phẩm khí nhạc và ca khúc của chú.

Không chỉ trong công việc, ngoài đời, nhạc sĩ Đoàn Bổng cũng giữ nếp sống cởi mở, thân tình. Chú hay rủ mọi người đến nhà chơi”, nhà nghiên cứu Nguyễn Quang Long tâm sự.

Theo Nguyễn Quang Long, điều làm nên sự thú vị ở Đoàn Bổng không chỉ là âm nhạc, mà còn là tâm hồn thi sĩ. Mỗi khi có bài thơ hay, hoặc in tập thơ mới – đặc biệt là những sáng tác mang màu sắc “thơ phổ nhạc” – ông lại gửi tặng anh, chia sẻ như một niềm vui riêng.

Nói về âm nhạc của Đoàn Bổng, Nguyễn Quang Long đánh giá là gần gũi, thắm thiết và mộc mạc. Anh dành nhiều cảm tình cho ca khúc nổi tiếng Dòng sông quê anh, dòng sông quê em.

“Đó là một bài hát phổ biến đến mức nhiều thế hệ khán giả đều thuộc. Giai điệu mộc mạc mà thắm thiết, rất phù hợp với tinh thần đối đáp nam – nữ trong dân ca mới. Ca khúc ấy không chỉ là chuyện tình đôi lứa mà còn là tình yêu quê hương, khát vọng dựng xây đất nước. Nghe bài đó, người ta thấy yêu đời hơn, yêu con người và xứ sở hơn”, Nguyễn Quang Long bày tỏ.

Nguyễn Quang Long cho biết, nhạc sĩ Đoàn Bổng giản dị trong cách sống, nhưng sâu nặng trong tình cảm và kiên định với nghệ thuật.

Nhạc sĩ Đoàn Bổng sinh năm 1943 tại Hà Nội. Tới nay, ông đã sáng tác hàng trăm ca khúc, trong đó Dòng sông quê anh, dòng sông quê em đã tạo được dấu ấn sâu đậm trong lòng khán thính giả suốt mấy chục năm qua.

Lúc sinh thời, ông từng tâm sự rằng, mỗi bài hát cũng như mỗi con người, đều có số phận khác nhau và bài hát Dòng sông quê anh, dòng sông quê em đúng là có một “số phận may mắn”.

Gần nửa thế kỷ trước, ca khúc này đã vang lên qua những chiếc loa phát thanh làng quê, mang đến giai điệu dịu dàng, lãng mạn, trong trẻ o như chính tâm hồn người viết.

“Sông cho anh làm thơ…”, câu hát ấy đã neo lại trong lòng bao người, để rồi từ đó, dòng sông Đáy hiền hòa không chỉ là một dòng sông địa lý mà trở thành dòng sông của ký ức, của tình yêu và nỗi nhớ.

Đó là một trong những ca khúc tiêu biểu nhất cho mạch tình ca bay bổng, giàu cảm xúc trong sự nghiệp của ông.

Ông nổi tiếng với ca khúc “Dòng sông quê anh, dòng sông quê em” (Ảnh: Gia đình cung cấp).

Nhạc sĩ Đoàn Bổng là người được giới chuyên môn đánh giá là có sự đa dạng trong sáng tác bởi chính ông cũng luôn cho rằng “đừng bao giờ tự giẫm vào chân mình”.

Với Hát về Người , nhạc sĩ Đoàn Bổng đã để lại một trong những ca khúc xúc động nhất viết về Chủ tịch Hồ Chí Minh – trang trọng mà không khuôn sáo, thành kính mà vẫn rất đỗi gần gũi.

Trong hơn 7 ca khúc viết về Bác, bài hát này nổi lên như một điểm tựa tinh thần, thể hiện chiều sâu tư tưởng và tấm lòng kính yêu chân thành của nghệ sĩ đối với lãnh tụ kính yêu của dân tộc.

Và với Hà Nội – mảnh đất ông gắn bó từ năm lên 8 tuổi – nhạc sĩ Đoàn Bổng đã dành trọn mạch sáng tác đầy tâm huyết. Những ca khúc Hà Nội những kỷ niệm trong tôi, cùng với Thành phố ngàn năm văn hiến và Hà Nội của tôi không chỉ là những bài hát về Thủ đô mà là những lát cắt ký ức, nơi quá khứ và hiện tại giao thoa trong từng giai điệu.

Những ca khúc ấy đã vươn xa, được dàn nhạc giao hưởng Rouen (Pháp) trình diễn tại Đại lễ 1.000 năm Thăng Long – Hà Nội, như một minh chứng cho giá trị nghệ thuật và sức sống vượt biên giới của âm nhạc Đoàn Bổng.

Không chỉ lãng mạn và trữ tình, âm nhạc của ông còn mang khí phách và tinh thần công dân sâu sắc.

Bài ca Mặt trận Tổ quốc của ông đã trở thành bài hát truyền thống của Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, được trân trọng gọi là Mặt trận ca, đứng trong “bộ tứ ca” cùng với Quốc ca, Đảng ca và Lãnh tụ ca.

Khúc quân ca Trường Sa với những ca từ hùng tráng “Biển này là của ta, đảo này là của ta, Trường Sa” đã vang lên nơi đầu sóng ngọn gió, trở thành bài hát quy định trên các chuyến tàu ra quần đảo thiêng liêng của Tổ quốc.

Ngoài là một nhạc sĩ có tiếng, Đoàn Bổng còn là một nhà thơ, nổi bật với tập thơ Nốt nhạc buồn .

Đặc biệt, bài thơ Niệm khúc với những câu thơ: “An ninh khu V thời chống Mỹ/ Trăm người như một rất anh hùng/ Quên thân vì nước, vì dân tộc/ Các anh còn mãi với núi sông” đã được Bộ Công an lựa chọn khắc vào bia đá tại Khu di tích An ninh khu V như một lời tri ân dành cho những người đã ngã xuống vì Tổ quốc.

Ở nhạc sĩ Đoàn Bổng, người ta còn thấy một tâm hồn không tuổi. Đến những năm tháng cuối đời, ông vẫn giữ nguyên cảm xúc của tuổi đôi mươi – trẻ trung, say mê, lãng mạn và khát khao yêu thương.

Điều đó lý giải vì sao ở những năm tháng sau này, ông vẫn viết nên những ca khúc tràn đầy sức sống như Nghe trong tiếng yêu, Hà Nội đêm, Ba Vì xanh mãi một tình yêu, Anh bắt đầu từ em hay gần đây nhất và có lẽ cũng là tác phẩm cuối cùng của cuộc đời ông Xin gọi chú là anh.

Không chỉ là một nhạc sĩ tài hoa, ông còn là một con người thẳng thắn, bộc trực, không khuất phục trước điều sai trái. “Hiền nhưng rất cục” như chính ông từng nói – ông đấu tranh vì sự thật, vì lẽ phải, vì sự trong sáng của nghệ thuật.