Mạng Wifi có thể biến thành ‘gián điệp’ giám sát

Một nghiên cứu mới từ Viện Công nghệ Karlsruhe (KIT), Đức, đã phơi bày một rủi ro bảo mật đáng báo động: Mạng Wifi xung quanh chúng ta có thể bị lợi dụng để theo dõi và nhận diện danh tính con người với độ chính xác gần 100%.

Điều đáng sợ nhất là hệ thống này có thể giám sát bạn ngay cả khi bạn không mang theo bất kỳ thiết bị thông minh nào.

Công nghệ đằng sau “bóng ma” kỹ thuật số

Theo các nhà nghiên cứu, tin tặc có thể thực hiện việc theo dõi thông qua một công nghệ gọi là thông tin phản hồi định hướng chùm tia (Beamforming Feedback Information – BFI) trong các mạng không dây. Tín hiệu vô tuyến này tập trung trực tiếp vào người dùng; khi tác động lên cơ thể, nó sẽ phản xạ lại và tạo ra một “bóng” kỹ thuật số theo sát họ đến bất cứ đâu.

Ảnh minh họa. Ảnh: Internet.

Giáo sư an ninh mạng Thorsten Strufe (GS Strufe) từ Viện KASTEL (thuộc KIT) giải thích rằng quá trình này hoạt động tương tự như một chiếc máy ảnh thông thường, nhưng thay vì sử dụng sóng ánh sáng, nó quan sát sự lan truyền của sóng vô tuyến để chuyển đổi thành hình ảnh con người và môi trường. Khác với các phương pháp trước đây đòi hỏi công nghệ phức tạp như cảm biến LiDAR hay việc đo lường thông tin trạng thái kênh (CSI) xuyên qua tường nhà, việc nhận diện qua BFI không cần đến phần cứng đặc biệt nào mà chỉ cần các thiết bị Wifi tiêu chuẩn.

Điểm mấu chốt khiến công nghệ này trở thành một lỗ hổng quyền riêng tư khổng lồ là việc bạn có sử dụng mạng hay không hoàn toàn không quan trọng. “Việc bạn có mang theo thiết bị Wifi hay không không quan trọng. Ngay cả khi tắt thiết bị, bạn vẫn có thể bị theo dõi nếu có các thiết bị Wifi khác xung quanh”, GS Strufe nhấn mạnh.

Phương pháp này khai thác chính những người dùng hợp pháp đang kết nối mạng trong khu vực. Các thiết bị này liên tục gửi tín hiệu phản hồi BFI không được mã hóa đến bộ định tuyến, cho phép bất kỳ ai trong phạm vi phủ sóng đều có thể đọc được dữ liệu này. Chỉ cần vài giây sau khi hệ thống học máy được huấn luyện, nó đã có thể tạo ra hình ảnh từ nhiều góc độ khác nhau để nhận dạng người.

Nguy cơ từ những “quan sát viên thầm lặng”

Nhà nghiên cứu Julian Todt cảnh báo rằng công nghệ này có khả năng biến mọi bộ định tuyến thành một thiết bị giám sát tiềm năng. Với sự hiện diện dày đặc của mạng Wifi tại các gia đình, nhà hàng, văn phòng và không gian công cộng, mạng không dây có thể dễ dàng bị biến thành một cơ sở hạ tầng giám sát quy mô lớn trên toàn quốc. Trong các cuộc thử nghiệm thực tế với 197 đối tượng, nhóm nghiên cứu đã nhận dạng thành công mục tiêu với tỷ lệ gần như tuyệt đối, bất kể họ đang đứng yên, di chuyển, cố tình lẩn trốn, hay thay đổi kiểu đi và góc nhìn.

Sự xuất hiện của công nghệ này đặt ra những rủi ro chưa từng có đối với các quyền cơ bản và quyền riêng tư của con người. Nó tạo cơ hội cho tội phạm mạng, các cơ quan tình báo, công ty hoặc các quốc gia độc tài giám sát bí mật người dân mà không bị phát hiện. Đứng trước mối đe dọa này, nhóm nghiên cứu đang khẩn thiết kêu gọi việc phải tích hợp ngay các cơ chế bảo vệ dữ liệu phù hợp vào tiêu chuẩn mạng Wifi IEEE 802.11bf sắp tới.