Madonna với CONFESSIONS II: Khi huyền thoại không còn cần phải chứng minh điều gì!

Suốt hơn 40 năm qua, Madonna chưa bao giờ chịu biến mất.

Trong gần hai thập kỷ qua, mỗi lần Madonna phát hành sản phẩm mới, một kịch bản quen thuộc lại lặp lại. Những kỳ vọng lớn lao nhanh chóng nhường chỗ cho hàng loạt nhận định rằng bà đã “hết thời”, “không còn bắt kịp xu hướng” hay “nên rời khỏi sân khấu”.

Chỉ cần một bộ ảnh táo bạo, một lần xuất hiện gây tranh cãi trên truyền hình hay một bài đăng kỳ lạ trên mạng xã hội, internet lại vội vã tổ chức “đám tang” cho sự nghiệp của Madonna. Thế nhưng, có một điều khiến những người chỉ trích bà luôn phải thất vọng: suốt hơn 40 năm qua, Madonna chưa bao giờ chịu biến mất.

Mỗi khi bị tuyên bố đã hết thời, bà lại phát hành một album mới, thực hiện một chuyến lưu diễn mới và tiếp tục chứng minh vị thế của mình trong nền âm nhạc đại chúng.

Với Confessions II, Madonna thậm chí còn làm được nhiều hơn thế. Đây không chỉ là một album đánh dấu sự trở lại mạnh mẽ của nữ ca sĩ mà còn là lời nhắc nhở về việc ai mới là người góp phần định hình nhạc pop hiện đại.

Khi Madonna ngừng chạy theo xu hướng

Sau thành công vang dội của Confessions on a Dance Floor năm 2005, hành trình âm nhạc của Madonna bắt đầu có những thay đổi đáng kể. Không phải về chất lượng âm nhạc, mà là về tinh thần sáng tạo.

Hard Candy ra đời trong bối cảnh Timbaland, Pharrell Williams và Justin Timberlake đang thống trị thị trường nhạc pop. Dù album vẫn có nhiều điểm sáng, đây là lần đầu tiên sau nhiều năm Madonna không còn là người dẫn đầu xu hướng mà trở thành người cố gắng tìm vị trí của mình trong một trào lưu do người khác tạo ra.

Điều này tiếp tục thể hiện rõ hơn ở MDNA. Khi nhạc EDM bùng nổ và các nhà sản xuất như David Guetta hay Avicii đang định hình diện mạo mới của âm nhạc đại chúng, Madonna cũng bước vào sân chơi ấy. Kết quả là một album sở hữu một số ca khúc nổi bật nhưng lại mang cảm giác như bản tổng kết các xu hướng đương thời hơn là một chương mới trong sự nghiệp của “Nữ hoàng nhạc pop”.

Sau đó là Rebel Heart – nỗ lực dung hòa giữa Madonna nổi loạn của thập niên 1980 và biểu tượng của thời đại mạng xã hội. Tiếp đến là Madame X, một dự án mang đậm hơi thở Latin trong giai đoạn nhạc Latin và reggaeton đang thống trị các bảng xếp hạng toàn cầu.

Những album này không hề tệ. Tuy nhiên, chúng dường như được tạo ra để trả lời câu hỏi: “Điều gì đang thịnh hành?” thay vì “Madonna muốn nói điều gì?”.

Và đó là lý do Confessions II trở nên đặc biệt.

Điểm đáng chú ý nhất của Confessions II là Madonna cuối cùng đã ngừng cố gắng cạnh tranh với bất kỳ ai. Album không được tạo ra để chiều lòng thuật toán, không nhắm tới việc trở thành nhạc nền cho những đoạn video ngắn trên mạng xã hội, cũng không được tính toán như một sản phẩm nhằm tạo nên cơn sốt tức thời.

Thay vào đó, Madonna trở lại với ngôn ngữ âm nhạc mà chính bà từng góp phần tạo nên: disco, house, nhạc điện tử giàu năng lượng cùng những giai điệu dance ẩn chứa nhiều cảm xúc. Đây là một Madonna không còn bận tâm đến việc chứng minh mình vẫn là ngôi sao lớn nhất thế giới. Và cũng chính vì không còn phải chứng minh điều gì, bà lại chiến thắng.

Trong suốt sự nghiệp, Madonna từng bị gắn với đủ loại định kiến: một kẻ thích gây sốc, người sẵn sàng tạo scandal để nổi tiếng hay một ngôi sao không chấp nhận tuổi tác.

Nhưng lịch sử đã chứng minh phần lớn những lời chỉ trích ấy là phiến diện. Madonna gây tranh cãi không phải để xuất hiện trên trang bìa tạp chí. Bà gây tranh cãi vì luôn đi trước thời đại của mình.

Khi phần lớn các ngôi sao vẫn e ngại nhắc đến cộng đồng LGBT, Madonna đã đưa văn hóa queer trở thành một phần không thể thiếu của nhạc pop toàn cầu. Khi đại dịch AIDS vẫn còn là chủ đề nhạy cảm mà nhiều nghệ sĩ né tránh, bà là một trong những người lên tiếng mạnh mẽ nhất.

Khi việc nói về quyền phụ nữ vẫn dễ dàng tạo ra tranh cãi, Madonna đã hát về sự độc lập và quyền tự chủ của phụ nữ. Trong giai đoạn nhạc rock an toàn thống trị, bà chứng minh rằng nhạc dance cũng có thể mang giá trị nghệ thuật và tạo nên những cuộc cách mạng văn hóa.

Những điều tưởng chừng hiển nhiên ngày nay thực chất từng là các bước đi tiên phong của Madonna cách đây nhiều thập kỷ.

Khi huyền thoại không còn cần chứng minh bản thân

Tất nhiên, Madonna cũng từng mắc sai lầm. Có những thời điểm bà cố gắng trở nên hiện đại hơn cả người hâm mộ của mình. Đôi khi, những tranh cãi xung quanh hình ảnh lấn át chính âm nhạc.

Nhưng những vấp ngã đó không thể phủ nhận một sự thật rằng Madonna vẫn là một chuẩn mực của nhạc pop.

Confessions II không phải nỗ lực để trở thành một Charli XCX mới, cũng không nhằm cạnh tranh với Taylor Swift hay Sabrina Carpenter. Madonna không cố gắng trở thành ngôi sao của thế hệ Z. Ngược lại, bà dường như đã chấp nhận vai trò vốn thuộc về mình từ lâu: người mở đường.

Chỉ vài năm trước, việc thừa nhận mình là người hâm mộ Madonna đôi khi còn bị chế giễu. Tên tuổi của bà bị gắn với các cuộc tranh luận về ngoại hình nhiều hơn là âm nhạc.

Thế nhưng, mọi thứ đang thay đổi. Các nghệ sĩ trẻ ngày càng nhắc đến Madonna với sự ngưỡng mộ. Giới phê bình nhìn nhận bà với sự tôn trọng. Khán giả cũng dần nhớ lại rằng nếu không có Madonna, nhạc pop đương đại có lẽ đã mang một diện mạo hoàn toàn khác.

Có thể nhiều người không yêu thích giọng hát của bà. Có thể họ không đồng tình với những màn khiêu khích hay những lựa chọn gây tranh cãi trong sự nghiệp. Nhưng rất khó để tìm ra một nghệ sĩ khác đã nhiều lần thay đổi luật chơi của nền công nghiệp âm nhạc trong suốt bốn thập kỷ như Madonna.

Confessions II có thể không phải album xuất sắc nhất trong sự nghiệp của “Nữ hoàng nhạc Pop”. Nhưng nó là một lời khẳng định đầy thuyết phục rằng những huyền thoại thực sự không cần phải chạy theo xu hướng hay cố gắng chứng minh sự vĩ đại của mình.

Bởi đặc quyền lớn nhất của một huyền thoại là không còn phải thuyết phục bất kỳ ai về vị thế của mình. Và có lẽ, đó chính là lý do Madonna một lần nữa trở thành nữ hoàng.