Joker (2019) phơi bày những vấn đề đang nhấn chìm DCEU

Joker vừa ra mắt tại LHP Venice cách đây không lâu. Bên cạnh những tràng pháo tay tán dương, phim còn phơi bày những vấn đề mà DCEU đang gặp phải.

Dù chỉ mới được chiếu sớm 1 tháng, Joker đã nhận được nhiều lời nhận xét tích cực. Một trong số đó là cây bút của tờ Forbes Mark Hughes. Ông gọi bộ phim là “Một trong những kiệt tác của nền điện ảnh siêu anh hùng, và là một trong những thành tựu điện ảnh tuyệt vời nhất 2019“, đồng thời dành lời khen cho ngôi sao của Joker: “Joaquin Phoenix đã đem đến màn diễn xuất xuất thần, quả cảm, và đầy ấn tượng với chiều sâu từ cảm xúc đến cử chỉ“. Cây bút này còn cho rằng Phoenix đã trở thành đối trọng, nếu không muốn nói là vượt xa, của màn hóa thân huyền thoại của Heath Ledger năm nào trong The Dark Knight.

(Bên cạnh những lời ca ngợi, vẫn có một số người chê bai bộ phim thậm tệ. Như cây bút của RogerEbert.com, Glenn Kenny, đã nhận xét: “Như một lời khen xã giao, Joker như một đống rác độc hại”. Nhìn chung, những lời nhận xét bộ phim đến dưới dạng khen chê lẫn lộn).

Bộ phim Joker sẽ khiến Warner Bros. suy xét lại toàn bộ DCEU (Nguồn ảnh: Warner Bros.)

Trên nhiều phương diện, phản ứng của khán giả về Joker làm người viết nhớ đến những phản ứng của người xem dành cho những bộ phim về Batman (Người Dơi) của đạo diễn Christopher Nolan. Đây là những thước phim đen tối, gai góc, độc đáo và lôi cuốn theo nhiều cách mà những bộ phim về siêu anh hùng ngày nay không có được. Có vẻ như xét đến những lời bình cho đến thời điểm hiện tại và trailer, Joker dường như đã trở thành bộ phim thứ hai tạo ra những cơn sóng cảm xúc như The Dark Knight đã làm trước đây.

Một điều chắc chắn là đây không phải những phản ứng mà hầu hết các phim của DCEU (Vũ trụ điện ảnh mở rộng DC) thường nhận được, với các phim ngoại lệ như Shazam! (được đánh giá 91% độ “tươi” trên Rotten Tomatoes), hầu như không có sự kết nối rõ ràng nào với DCEU, Wonder Woman (93% trên Rotten Tomatoes), và Aquaman chỉ thuộc tầm trung về mặt chất lượng (phải khá chật vật mới có được điểm 65% trên Rotten Tomatoes). Giai đoạn sau đó, DCEU rơi vào mớ bòng bong thật sự.

DC và Warner Bros. đang tự o ép bản thân đi theo con đường mà Disney và Marvel đã về đích từ lâu. Tính đến thời điểm hiện tại, DCEU chỉ có 7 bộ phim, nhưng có đến 4 trong số đó đã bị đánh giá “thối” trên Rotten Tomatoes. Trong khi đó, MCU (Vũ trụ Điện ảnh Marvel) trải dài đến 23 bộ phim, không có bộ nào bị đánh giá tiêu cực. Ngay cả những bộ phim được coi là dở của Vũ trụ Điện ảnh này vẫn có độ “tươi” nhất định. Bộ phận người hâm mộ DC coi đó là do sự thiên vị truyền thông dành cho Marvel, rằng Marvel nổi tiếng hơn DC, đỗ lỗi cho Disney đã mua chuộc hoặc đe dọa những người nhận xét tích cực về phim đối thủ. Tuy nhiên, những lời biện minh này thật không đúng chút nào.

Có một sự thật ai cũng phải chấp nhận, dù gặp phải một số trở ngại, MCU đã đạt được những thành tựu đáng kể. 23 bộ phim, hàng chục nhân vật và các tuyến truyện, nhưng những người thợ xây của MCU đã có thể cho tất cả quy về một cái kết thỏa mãn trong Avenger: Endgame. Còn DCEU, đến lúc này, vẫn còn là một đống hỗn độn.

Các nhân vật vũ trụ DC chỉ hợp tác trong thảm họa mang tên Justice League và bộ phim tầm thường, nếu không muốn nhận xét là dở tệ, Batman vs Superman. Trên hết, các bộ não đứng sau DCEU lại không đưa ra dấu hiệu nào cho thấy đây là một “vũ trụ mở rộng” cả.

Khác với Justice League, Wonder Woman thành công trong chinh phục cả giới phê bình lẫn khán giả đại chúng. (Nguồn: NME.com)

Hai bộ phim Justice League và Aquaman có hai kẻ phản diện đáng quên. Những bộ phim như Shazam! hay Wonder Woman lại cho người xem cảm giác đây là hai phần phim độc lập và không có bất kì kết nối nào với phần còn lại của DCEU lẫn các nhân vật khác trong đó, như thể hai phim trên tốt hơn khi không có liên hệ nào với Vũ trụ Điện ảnh DC vậy.

Có lẽ, đã đến lúc Warner Bros. nghĩ đến việc thực hiện một vũ trụ mở rộng là sai lầm và hãng này nên tập trung phát triển những phim như Joker (2019), The Dark Knight, hay Womder Woman. Có lẽ, đã đến lúc hãng phim nên suy xét đến việc dừng cuộc thử nghiệm tốn kém này lại và tập trung vào việc tìm cách tốt nhất để tận dụng nguồn nguyên liệu truyện tranh dồi dào sẵn có. Thậm chí, người viết còn tính đến trường hợp Warner Bros. nên xây dựng một vũ trụ Gotham mở rộng, thay vì tìm cách kết nối những anh hùng và những tuyến truyện khác nhau vụng về đến vậy.

Bản thân Gotham cũng đã đủ tốt để làm nền tảng xây dựng một vũ trụ điện ảnh. Batman từ lâu đã là một anh hùng được khán giả yêu thích. Ngay cả tuyến phản diện của người hùng này cũng phong phú và đa dạng vô cùng. Bên cạnh đó, The Dark Knight còn có những tuyến nhân vật phụ thú vị như Catwoman, Robin, hay Uỷ viên cảnh sát Gordon… Bộ phim truyền hình Gotham trước đây cũng được xây dựng khá tốt. Với những tư liệu như trên, xây dựng một vũ trụ điện ảnh mở rộng thuần DC là hoàn toàn có thể.

Nói theo một cách khác, hãng Warner Bros. nên cân nhắc dừng hẳn việc phát triển DCEU và tập trung cho ra đời những dự án điện ảnh độc lập xuất sắc, nhất là trong bối cảnh hãng phim đã quyết định làm mới lại toàn bộ dàn diễn viên đảm nhận Batman và những thành viên của Suicide Squad – một dấu hiệu rõ rệt cho thấy DCEU đang rơi vào khủng hoảng.

Trong điện ảnh, đôi khi, trở thành một phần của một cốt truyện rộng lớn hơn là một việc thú vị để làm. Nhưng trong quá trình ấy, sự rộng lớn lại vắt kiệt sức sáng tạo và sức sống khỏi những tuyến truyện, làm chúng méo mó và mâu thuẫn với chính tầm nhìn bao quát nhưng bị hạn chế. Trước Joker, đã có hai bộ phim minh chứng cho điều này.

Joaquin Phoenix đã đem đến màn diễn xuất xuất thần, quả cảm, và đầy ấn tượng với chiều sâu từ cảm xúc đến cử chỉ. (Nguồn ảnh: Yahoo)

Tự tách mình khỏi thương hiệu X-Men để thử nghiệm những điều mới lạ, Logan (2017) với nhãn R trở thành bộ phim hay nhất về dị nhân mà khán giả được thưởng thức. Điều tương tự xảy đến với Spider-Man: Into the Spiderverse. Bất chấp những thành công của MCU, bộ phim hoạt hình về Người Nhện năm 2018 được coi là một trong những bộ phim siêu anh hùng hay nhất trong thập kỷ vừa qua. Đó là một thành tựu không nhỏ khi xét đến việc bộ phim không hề xuất hiện hình bóng của nhân vật như Iron Man hay Captain America.

Đến lượt Joker, có thể nói, đạo diễn Todd Phillips đã tạo dựng hình ảnh tên hề điên loạn, như cách mà Christopher Nolan đã xây dựng The Dark Knight khi không mảy may nghĩ đến Superman, độc lập và chuyên chú.

DCEU có rất nhiều vấn đề và để khắc phục từng cái là điều nan giải. Một phần vì hãng Warner Bros. đã quá vội vã tiến hành dự án, tiến thẳng đến Justice League mà không có những giai đoạn bước đệm. Mặt khác, vấn đề của DCEU nằm ở cách những bộ não chịu trách nhiệm tạo dựng Vũ trụ điện ảnh mở rộng DC, định hình phong cách cho nó. Họ chọn hướng về sự đồng bóng thay vì phát triển bản sắc gai góc và tính hiện thực sẵn có đã làm nên tên tuổi cho hãng truyện tranh DC. Tuy nhiên, vấn đề lớn nhất ở đây vẫn là cách thức Warner Bros. kết nối những phần phim trong DCEU lại với nhau không được mượt mà và hệ thống, cũng như thỏa mãn được người xem. Những vẫn đề này dường như đặt Warner Bros. trước hai lựa chọn: một là tái khởi động toàn bộ dự án hoặc từ bỏ nó hoàn toàn.

Theo moveek.com