Hút t.huốc l.á – yếu tố nguy cơ của tăng huyết áp và các bệnh lý tim mạch
Nhiều nghiên cứu khoa học đã chỉ ra hút t.huốc l.á là nguyên nhân gây bệnh ung thư phổi, các bệnh phổi mạn tính. Ngoài nguyên nhân gây các bệnh lý về hô hấp, hút t.huốc l.á còn tác động lên hệ tim mạch và là một trong những yếu tố nguy cơ chính của bệnh lý động mạch vành, tăng huyết áp, tiểu đường, bệnh mạch ngoại vi…
Chính các bệnh lý này lại tác động lẫn nhau gây ra vòng xoắn quẩn làm cho bệnh cảnh lâm sàng càng thêm trầm trọng. Mặt khác, hút t.huốc l.á còn ảnh hưởng đến nhiều cơ quan khác như dạ dày, đại tràng, khả năng hoạt động t.ình d.ục, tâm thần… Vì những tác hại của t.huốc l.á đối với sức khoẻ cộng đồng và nhờ việc truyền thông giáo dục sức khỏe của ngành Y tế và các hoạt động xã hội khác nên hiện nay, việc hút t.huốc l.á tại các nước phát triển đã giảm nhiều trong khi đó thì hút t.huốc l.á lại gia tăng ở các nước đang phát triển, đặc biệt là các nước châu á trong đó có Việt Nam.
Hút t.huốc l.á gây ra nhiều bệnh tật, trong đó có các bệnh tim mạch.
Mối liên quan giữa hút t.huốc l.á và các bệnh lý tim mạch.
Chỉ riêng hút t.huốc l.á cũng đã là một yếu tố nguy cơ độc lập, quan trọng gây ra các bệnh lý tim mạch. Nhưng khi hút t.huốc l.á ở những người có kèm theo các nguy cơ khác như tăng huyết áp, tiểu đường, rối loạn mỡ m.áu, béo phì hoặc người có yếu tố gia đình bị bệnh tim mạch thì tác hại của t.huốc l.á sẽ gấp lên rất nhiều lần chứ không chỉ đơn thuần là tác dụng cộng. Mặt khác, các nhà nghiên cứu trên Thế giới cũng chỉ ra rằng Nicotine chỉ là một trong 4000 thành phần có hại tìm thấy được trong t.huốc l.á. Do vậy, những loại thuốc được quảng cáo có lọc Nicotine cũng không làm giảm đáng kể nguy cơ đối với bệnh tim mạch.
Như vậy, hỳt t.huốc l.á gây hại tim mạch như thế nào?
Tác động tức thời của hút t.huốc l.á
Video đang HOT
Khi hút thuốc lỏ, ngay lập tức làm tăng nồng độ chất Cathecholamine trong m.áu (đây là chất nội tiết có vai trò kích thích hệ thống thần kinh giao cảm của cơ thể) và tăng chất carbon monoxid. Các chất này có thể làm khởi phát những cơn đau ngực hoặc làm nặng thêm bệnh tim khác. Mặt khác, nồng độ Nicotine tăng trong m.áu cũng gây co mạch, tăng huyết áp, tăng nhịp tim làm tim phải làm việc nhiều hơn hoặc cũng có thể gây ra những rối loạn nhịp tim. Các nghiên cứu cũng cho thấy, mức độ ảnh hưởng đến tim mạch cũng tăng theo mức độ hút t.huốc l.á, tức là càng hút nhiều hút lâu, nguy cơ mắc bệnh tim mạch càng cao.
Hút t.huốc l.á gây vữa xơ động mạch
Hút t.huốc l.á làm tăng nhanh quá trình vữa xơ động mạch từ đó gây ra các bệnh lý tim mạch như: Tăng huyết áp, bệnh động mạch vành, tai biến mạch não, bệnh động mạch ngoại vi… Hút t.huốc l.á gây ra vữa xơ động mạch theo nhiều cơ chế: Trước hết nó làm tăng nồng độ chất carbon monoxid (một chất có nhiều trong t.huốc l.á), là chất làm tổn thương sự toàn vẹn mềm dẻo của lòng mạch tạo điều kiện cho hình thành nhanh mảng xơ vữa Hút thuốc làm giảm chất HDL-cholesterol (cholesterol có lợi) và làm tăng nồng độ LDL-cholesterol (cholesterol có hại) và tăng triglycerid (mỡ m.áu) gây tăng tình trạng vữa xơ động mạch. Thêm vào đó, hút thuốc cũng làm tăng khả năng đông m.áu vì vậy sẽ dễ hình thành cục m.áu đông trên cơ sở mảng xơ vữa. Cuối cùng, có thể gây nhồi m.áu cơ tim hoặc đột quỵ não. Hút thuốc cũng làm cho lớp tế bào nội mạc mạch (lớp tế bào lát trong thành mạch) bị tổn thương, mất tính trơn nhẵn đàn hồi, từ đó sẽ dễ dàng hình thành mảng xơ vữa dưới lớp nội mạc.
Các nghiên cứu cho thấy, khi dừng hút t.huốc l.á làm tăng nồng độ chất HDL-cholesterol và giảm chất LDL-cholesterol và làm giảm tốc độ hình thành xơ vữa động mạch.
Bỏ hút t.huốc l.á có lợi gì?
Tốt nhất là không hút thuốc vì những lợi ích của việc không hút t.huốc l.á như đã nói ở trên..
Vấn đề đặt ra là đối với những người đã hút thuốc rồi thì việc bỏ hút thuốc có lợi ích như thế nào? Trong một tổng kết các nghiên cứu theo dõi lâu dài của việc bỏ hút thuốc so với những người vẫn tiếp tục hút t.huốc l.á được đăng tải báo cáo sức khoẻ của Hoa kỳ năm 1995 qua 16 năm theo dõi cho thấy: những người bỏ hút t.huốc l.á đã làm giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch của họ một cách đáng kể so với người tiếp tục hút. Đặc biệt nguy cơ này giảm chỉ còn 1,3 so với 2,0 lần ở người hút t.huốc l.á nhiều đã bỏ so với những người không bỏ hút t.huốc l.á. Bên cạnh đó, việc bỏ hút t.huốc l.á ở người chưa từng có biểu hiện của bệnh tim mạch sẽ giảm nguy cơ bệnh tim mạch về sau một cách rất rõ ràng. Còn đối với người đã bị bệnh tim mạch thì việc bỏ hút t.huốc l.á làm giảm nguy cơ tái phát bệnh hoặc làm nặng bệnh.
Ở những người đã hút t.huốc l.á trong một giai đoạn dài (nhiều chục năm) thì khi bỏ hút t.huốc l.á vẫn có lợi ích đối với việc giảm nguy cơ của bệnh tim mạch. Việc bỏ hút t.huốc l.á thậm chí còn có lợi ích giảm đàng kể tỷ lệ bệnh tim mạch ngay trong nững ngày đầu tiên. Theo báo cáo của Ban sức khoẻ Hoa kỳ về lợi ích của bỏ hút t.huốc l.á năm 1990, việc bỏ t.huốc l.á đã làm giảm đi một nửa các biến cố bệnh tim mạch trong năm đầu và sau khi bỏ 10 năm thì nguy cơ chỉ còn gần tương tự như ở người chưa từng hút thuốc.
Một số người hút t.huốc l.á lo ngại rằng: khi bỏ t.huốc l.á sẽ làm tăng cân và như vậy có ảnh hưởng ngược lại đến sức khoẻ không? Việc tăng cân này là do khi bỏ hút t.huốc l.á người ta thấy ngon miệng hơn hoặc thường thấy cần phải ăn uống gì đó để quên đi cảm giác hút t.huốc l.á. Thêm vào đó chuyển hoá sẽ tăng khi có Nicotine và khi ngừng hút thuốc lỏ thì chuyển hoá cơ thể sẽ giảm đi. Tăng cân ở người đang thiếu cân thì càng tốt cho sức khoẻ, còn đối với người đang thưa cân mà tăng cân thì chúng ta đã biết: lợi ích của bỏ hút t.huốc l.á sẽ là rất vượt trội nếu so với việc tăng cân tức thời ngay sau khi bỏ hút t.huốc l.á. Hơn nữa, chúng ta còn có kế hoạch giảm cân sau khi bỏ hút t.huốc l.á như: ăn uống cáo khoa học, tập thể lực đều đặn hàng ngày, làm việc điều độ…vì vây chúng ta không cần phải suy nghĩ, băn khoăn nhiều và hãy ngừng hút t.huốc l.á càng sớm càng tốt.
Vấn đề hút t.huốc l.á bị động
Bản thân người hút thuốc lỏ không chỉ gây hại cho chính mình mà còn gây hại cho những người xung quanh như gia đình, bè bạn, đồng nghiệp, nơi công cộng… Những người bị ảnh hưởng này gọi hút t.huốc l.á bị động. Khi hút thuốc các chất độc không phải là được đốt cháy toàn bộ, hơn nữa khói t.huốc l.á sẽ phát tán các chất độc như carbon monoxid, nocotine… Chất cotinine, một chất chuyển hoá của nicotine có thể qua rau thai dễ dàng gây ảnh hưởng đến thai nhi nếu người mẹ có hút t.huốc l.á. Những đ.ứa t.rẻ mà có bố mẹ hút t.huốc l.á dễ bị cảm lạnh, viêm đường hô hấp hơn. Phụ nữ hút t.huốc l.á mang thai dễ xảy thai, đẻ non, hoặc trẻ đẻ thiếu cân. Nhiều nghiên cứu cho thấy: hội chứng đột tử ở trẻ nhỏ – hoặc c.hết trong nôi (SIDS) xảy ra nhiều hơn ở trẻ có mẹ hút thuốc khi mang thai.
Trước đây, nhiều nghiên cứu mới chỉ đề cập đến khả năng có thể gây ung thư phổi cao hơn ở người hút thuốc bị động. Nhưng những nghiên cứu sau đó đã chỉ ra rằng: hút t.huốc l.á bị động cũng làm tăng nguy cơ bị bệnh tim mạch đáng kể (tới 30% so với người không tiếp xúc với người hút thuốc). Trong số đó, hút t.huốc l.á bị động ở công sở cũng làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch đến 4 lần và nếu ở gia đình thì còn làm tăng lên nhiều nữa. Vấn đề cũng rõ ràng là nếu người hút t.huốc l.á bị động mà tránh khỏi được môi trường t.huốc l.á thì cũng giảm được nguy cơ mắc bệnh đáng kể như người hút t.huốc l.á bỏ hút t.huốc l.á vậy.
Theo SKDS
Ung thư phổi chữa được không?
Ba chồng tôi bị đau tức ở vùng ngực bên trái, đau lưng, khó thở và ho nhiều vào xế chiều và ban đêm, có một cục hạch di chuyển nhiều chỗ trên cơ thể. Ông đi chụp phim thì thấy bên ngực phải một nửa phía trên có màu trắng, BS chẩn đoán ba tôi bị ung thư phổi giai đoạn cuối.
Tôi nghe nói ăn thịt cóc có thể chữa được bệnh này có đúng không? Có thể chỉ cho tôi bài thuốc nào khác giúp ba tôi chóng thoát khỏi bệnh hiểm nghèo này! (Võ Thị Thúy Mai)
Trả lời:
Ung thư phổi là dạng ung thư thường gặp ở nam giới và nguyên nhân gây bệnh chủ yếu là t.huốc l.á. Cho đến nay ung thư phổi vẫn là bệnh ung thư khó điều trị vì thường phát hiện muộn.
Thêm vào đó, ung thư phổi có khuynh hướng diễn tiến nhanh, dễ di căn và ảnh hưởng trực tiếp đến chức năng hô hấp của người bệnh. Khi ở vào giai đoạn cuối, khả năng điều trị khỏi gần như không còn.
Các biện pháp điều trị chỉ nhằm làm giảm bớt các triệu chứng bất lợi của căn bệnh, giữ cho chất lượng sống của người bệnh ở mức độ tốt nhất nếu có thể. Tùy theo tình trạng bệnh cụ thể, các bác sĩ sẽ cân nhắc việc dùng hóa trị, xạ trị, thuốc giảm đau...
Các phương pháp điều trị đông y có thể có tác dụng làm thuyên giảm các triệu chứng nhưng cũng không thể chữa khỏi ung thư. Các phương pháp điều trị khác được truyền khẩu như ăn thịt cóc... hoàn toàn không có cơ sở khoa học và rất nguy hiểm vì có thể bị ngộ độc.
Trước khi sử dụng bất kỳ phương pháp điều trị nào khác, chị nên tham khảo ý kiến của bác sĩ điều trị.
Theo SKDS
Kỹ thuật mới trong phẫu thuật ung thư phổi Với sự tiến bộ của khoa học kỹ thuật, sự ra đời của thiết bị cắt và khâu phổi tự động đã tạo ra kỷ nguyên mới trong phẫu thuật. Ung thư phổi là loại ung thư chiếm tỉ lệ cao nhất trong các loại ung thư tại Việt Nam. Nguyên nhân chủ yếu do hút t.huốc l.á, trong 10 trường hợp được...