Hàn Quốc trước bài toán khó về nâng tỷ lệ tự cung lương thực

Chính phủ Hàn Quốc đang đứng trước bài toán khó trong việc xác lập mục tiêu tỷ lệ tự cung lương thực trong giai đoạn mới, khi nhu cầu tăng cường an ninh lương thực ngày càng trở nên quan trọng nhưng khả năng mở rộng sản xuất trong nước bị hạn chế.

Thực trạng này là do nguyên nhân diện tích đất nông nghiệp ngày càng thu hẹp, sức cạnh tranh thấp của một số mặt hàng chủ lực và nguy cơ phát sinh vấn đề thương mại nếu giảm nhập khẩu.

Người tiêu dùng mua sắm tại siêu thị ở Seoul, Hàn Quốc. Ảnh: Yonhap/TTXVN

Theo phóng viên TTXVN tại Seoul, Bộ Nông nghiệp, Thực phẩm và Nông thôn Hàn Quốc (MAFRA) quy định phải xác định và công bố mục tiêu tỷ lệ tự cung lương thực mới 5 năm một lần và thời điểm công bố vào cuối năm nay. Tỷ lệ tự cung lương thực được tính bằng tỷ trọng lương thực sản xuất trong nước trên tổng lượng lương thực tiêu thụ. Tuy nhiên, thực tế cho thấy các mục tiêu trước đây đều không đạt. Năm 2022, Hàn Quốc đặt mục tiêu tỷ lệ tự cung ở mức 55,4%, nhưng thực tế chỉ đạt 49,4%, thấp hơn 6%. Năm 2017, mục tiêu 57% cũng chỉ đạt 48,7%, chênh lệch 8,3%. Tỷ lệ tự cung lương thực của Hàn Quốc sau khi xuống mức thấp nhất 44% vào năm 2021 đã tăng lên 49,4% năm 2022 và 49,3% năm 2023, nhưng lại giảm xuống 48% năm 2024, tiếp tục dưới ngưỡng 50%.

Một trong những trở ngại lớn nhất là Hàn Quốc khó tăng sản lượng đối với một số mặt hàng phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu. Đáng chú ý là lúa mì và ngô. Lúa mì sản xuất trong nước không phù hợp với nhu cầu nguyên liệu cho các sản phẩm chế biến như mì ăn liền do đặc tính giống. Trong khi đó, ngô dùng làm thức ăn chăn nuôi của Hàn Quốc khó có khả năng cạnh tranh về giá thấp, khiến việc mở rộng sản xuất trong nước gặp nhiều hạn chế. Số liệu thống kê cho biết tỷ lệ tự cung lúa mì của Hàn Quốc chỉ tăng từ 1,1% năm 2014 lên 1,5% năm 2024. Với ngô, tỷ lệ này thậm chí giảm từ 4,5% xuống 4,3% trong cùng giai đoạn.

Nông dân lái máy kéo gặt lúa trên cánh đồng ở Gunwi, tỉnh Bắc Gyeongsang, Hàn Quốc. Ảnh: Yonhap/TTXVN

Diện tích đất nông nghiệp thu hẹp cũng đang trở thành yếu tố cản trở khả năng nâng tỷ lệ tự cung lương thực của Hàn Quốc. Diện tích đất nông nghiệp giảm liên tục từ 1.556.716 ha năm 2021 xuống 1.499.911 ha năm 2025. Viện Nghiên cứu Lập pháp Quốc hội Hàn Quốc đánh giá diện tích đất nông nghiệp sẽ là biến số quan trọng nhất quyết định khả năng thực hiện mục tiêu tự cung lương thực trong thời gian tới. Bên cạnh đó, chính sách thúc đẩy sản xuất trong nước cũng phải tính đến tác động đối với giá cả. Nếu sản xuất vượt nhu cầu, giá nông sản có thể giảm mạnh, gây thiệt hại cho nông dân. Ngược lại, nếu khuyến khích sản xuất những mặt hàng có chi phí cao hơn đáng kể so với giá quốc tế, giá nông sản trong nước có thể tăng và tạo thêm áp lực lên lạm phát.

Việc giảm nhập khẩu để nâng tỷ lệ tự cung cũng có thể kéo theo những vấn đề về thương mại quốc tế. Trong bối cảnh Hàn Quốc phụ thuộc lớn vào nguồn cung lương thực từ bên ngoài, việc hạn chế nhập khẩu cần được cân nhắc đồng thời với các cam kết thương mại quốc tế.

Hiện Hàn Quốc tính tỷ lệ tự cung dựa trên 7 nhóm gồm gạo, lúa mạch, lúa mì, ngô, đậu tương, khoai và các mặt hàng khác. Chính phủ đang phải cân bằng giữa mục tiêu củng cố an ninh lương thực và những giới hạn thực tế của sản xuất nông nghiệp. Quan chức trong ngành nông nghiệp Hàn Quốc nhận định Bộ Nông nghiệp muốn nâng mục tiêu tỷ lệ tự cung, nhưng thực tế lại không theo kịp, qua đó cho thấy thế khó mà chính phủ phải giải quyết khi xây dựng mục tiêu cho giai đoạn 5 năm tới.