Ếch mọc lại chân cụt nhờ ‘thần dược’ mới

Trong một bước tiến vượt bậc về y học tái tạo, một con ếch đã mọc lại chiếc chân cụt sau khi được điều trị bằng loại thuốc hỗn hợp đặc biệt.

Tờ Guardian đưa tin các nhà khoa học đã điều trị bằng thuốc cho con ếch móng vuốt châu Phi, vốn không có khả năng tái tạo các chi tự nhiên, trong 24 giờ. Và kết quả là chiếc chân bị cụt của nó đã mọc lại sau 18 tháng.

Đột phá này đem lại triển vọng rằng trong tương lai, các bác sĩ có thể sử dụng thuốc để “đánh thức” tiềm năng tái sinh tương tự ở con người, nhằm phục hồi mô hoặc bộ phận cơ thể bị mất đi vì bệnh tật hoặc chấn thương.

Ếch mọc lại chân cụt nhờ 'thần dược' mới - Hình 1
Con ếch móng vuốt châu Phi đã mọc lại chân sau khi được dùng thuốc. Ảnh: Alamy

Ông Nirosha Murugan tại Đại học Tufts (Mỹ) và là tác giả của nghiên cứu trên cho biết: “Thật thú vị khi thấy những loại thuốc chúng tôi chọn lựa đã giúp tái tạo một chiếc chi gần như hoàn chỉnh. Với thực tế chỉ cần một thời gian ngắn tiếp xúc với thuốc để bắt đầu quá trình tái tạo kéo dài hàng tháng, chúng ta có thể kích hoạch khả năng tái tạo của ếch và có lẽ cả một số động vật khác nữa”.

Nhiều sinh vật có thể tái sinh hoàn toàn các chi, điển hình là kỳ nhông, sao biển, cua và thằn lằn. Loài giun dẹp thậm chí có thể được cắt thành nhiều mảnh và mỗi mảnh sau đó tái tạo thành một cơ thể mới.

Cơ thể con người cũng có khả năng tái tạo. Ví dụ, gan có thể phục hồi trở lại kích thước đầy đủ sau khi bị cắt bỏ một nửa. Hay như trẻ em có thể mọc lại các đầu ngón tay. Tuy nhiên, ở động vật có vú, việc bị mất một chi lớn không thể được phục hồi bằng bất kỳ quá trình tự nhiên nào. Các mô sẹo nhanh chóng hình thành để bảo vệ chúng ta khỏi mất máu và nhiễm trùng, nhưng cũng ngăn cản sự tái tạo.

Trong nghiên cứu mới nhất được công bố trên tạp chí Science Advances, các nhà khoa học đã cắt cụt chân sau của một con ếch và bọc vết thương trong một cái nắp silicon chứa hỗn hợp 5 loại thuốc. Mỗi loại thuốc có một mục đích khác nhau, như giảm viêm và sản xuất collagen để ngăn mô sẹo phát triển. Thuốc cũng nhằm mục đích thúc đẩy sự phát triển của các sợi thần kinh, mạch máu và cơ mới.

Thí nghiệm này được lặp lại ở hàng chục con ếch và nhiều con đã phát triển mô một cách đáng kể. Không ít con vật tái tạo được một chiếc chân gần như đầy đủ chức năng, gồm mô xương và thậm chí cả các cấu trúc giống như ngón chân ở phần cuối của chi. Chi mọc lại có thể cử động, phản ứng với xúc giác.

Trong vài ngày đầu điều trị, các nhà khoa học đã quan sát thấy sự kích hoạt các con đường phân tử thường được sử dụng để xác định chi trong phôi thai đang phát triển. Các nhà khoa học tin rằng con người trưởng thành vẫn giữ được thông tin cần thiết để tạo nên cấu trúc cơ thể. Và về lý thuyết, họ có thể khai thác khả năng không còn hoạt động này.

Video đang HOT

Ông Michael Levin, Giáo sư sinh học tại Viện nghiên cứu Vannevar Bush cho hay việc bọc vết thương hở bằng môi trường lỏng của loại hỗn hợp thích hợp có thể đem đến bước cần thiết đầu tiên để thiết lập quá trình tái tạo. Hiện nhóm nghiên cứu có kế hoạch thử nghiệm kỹ thuật này trên động vật có vú.

Ông Bob Lanza, người đứng đầu Tổ chức y học tái tạo toàn cầu Astellas, đã mô tả sự tiến bộ trên như một thành tựu đáng kinh ngạc.

Ông đánh giá nghiên cứu có những phân nhánh cực kỳ thú vị đối với y học tái tạo. “Mặc dù ếch có khả năng tái tạo lớn hơn nhiều so với con người, nhưng đây là bước đầu tiên rất quan trọng. Với sự kết hợp phù hợp giữa các loại thuốc và các yếu tố, một cách tiếp cận tương tự có thể thúc đẩy quá trình tái tạo và phục hồi chức năng đã mất ở người”, ông Lanza nói.

Mặt khác, Giáo sư tim mạch Michael Schneider tại Đại học Imperial College London, tin rằng phát hiện này có thể ứng dụng vào các lĩnh vực tái tạo khác, chẳng hạn như khả năng chữa lành vết thương sau cơn đau tim.

Ông nói: “Các kết quả này rất hấp dẫn đối với ngành y học tái tạo con người. Cách tiếp cận này có thể được cải tiến thêm, cũng như có thể được áp dụng cho động vật có vú”.

‘Thần dược’ trị da khô có sẵn trong tủ bếp

Không khí lạnh, khô có thể khiến da bạn bị ngứa, mẩn đỏ và kích ứng. Những gợi ý của bác sĩ da liễu sẽ giúp bạn ngăn ngừa da khô.

Khi nhiệt độ không khí giảm xuống, mức độ ẩm cũng giảm, điều này làm giảm độ ẩm từ các tế bào da của bạn. Kết hợp với gió lạnh và nhiệt độ trong nhà, cả hai đều làm suy giảm hàng rào bảo vệ da, khiến da khó giữ nước hơn. Do đó, da của bạn trở nên khô ráp, loang lổ, bong tróc và ngứa ngáy. Và nếu bạn dễ bị chàm hoặc bệnh rosacea, mùa đông có thể làm trầm trọng thêm các tình trạng đó.

Tuy nhiên, không có gì phải lo lắng vì bạn có thể tìm thấy giải pháp ngay trong tủ bếp của mình. Thay vì chi nhiều tiền cho các loại kem dưỡng ẩm và kem dưỡng da mặt hay da tay có sẵn trên thị trường, bạn có thể chăm sóc mình bằng những sản phẩm có trong tự nhiên. Dưới đây là một số biện pháp mà bác sĩ Rashmi Ravindra, chuyên gia tư vấn da liễu và thẩm mỹ, Bệnh viện Fortis, Bengaluru, Ấn Độ, gợi ý.

'Thần dược' trị da khô có sẵn trong tủ bếp - Hình 1

Thời tiết khắc nghiệt của mùa đông khiến làn da gặp nhiều bất lợi.

Làm đẹp và mềm da khô bằng nghệ

Nghệ già loại tốt không chỉ thêm màu sắc và hương vị cho món cà ri yêu thích của bạn mà còn làm được nhiều điều hơn thế. Bác sĩ Ravindra nói: 'Nghệ có chất curcumin là một hợp chất có chứa các đặc tính chống viêm và chống oxy hóa. Nó giúp trung hòa các gốc tự do và điều này có thể giúp điều trị da khô'.

Cách thực hiện rất đơn giản, trộn mật ong (hoặc đường thốt nốt), sữa và nghệ rồi đắp hỗn hợp này lên mặt mỗi tuần một lần. Điều này cũng có lợi cho da trong việc giảm các vết sẹo mụn và không đều màu.

'Thần dược' trị da khô có sẵn trong tủ bếp - Hình 2

Đường thốt nốt, nghệ... có thể làm mềm làn da khô.

Sử dụng sữa dưỡng thể tự nhiên

Tiếp xúc với thời tiết lạnh giá khiến da khô và loang lổ. Do đó, bạn cần một loại kem dưỡng ẩm toàn thân để chống lại tình trạng này. Bác sĩ Ravindra gợi ý: 'Một loại kem dưỡng thể tự nhiên có thể có sự kết hợp của bơ hạt mỡ, dầu dừa, dầu hạnh nhân, gel lô hội và sáp ong. Hãy áp dụng nó ngay lập tức sau khi tắm và thường xuyên nếu bạn có làn da quá khô'.

Sử dụng dầu trước khi tắm buổi sáng

Da của bạn sản xuất dầu một cách tự nhiên, giúp bảo vệ da khỏi bị mất độ ẩm, nhưng các hoạt động hàng ngày và thời tiết sẽ lấy đi lượng dầu tự nhiên trên da của bạn. Sử dụng dầu có thể giúp khôi phục độ sáng bóng của da và hàng rào bảo vệ độ ẩm. Dầu dừa, ô liu hoặc dầu thầu dầu có thể là những biện pháp tự nhiên tốt cho da khô, miễn là bạn không sở hữu làn da dễ bị mụn.

'Thần dược' trị da khô có sẵn trong tủ bếp - Hình 3

Kem dưỡng thể mang lại sự mềm mại cho làn da.

Thực phẩm nào tốt cho làn da mùa đông ?

Cung cấp đủ nước và chất dinh dưỡng có thể giúp bảo vệ làn da trong những tháng mùa đông. Bác sĩ Ravindra gợi ý những thực phẩm nên bổ sung và tránh xa trong mùa đông này.

- Thực phẩm cần bổ sung vào mùa đông:Trái cây theo mùa, rau lá xanh, quả mọng và quả thốt nốt.

- Thực phẩm nên tránh trong mùa đông: Nước trái cây đóng gói và nước ngọt. Bên cạnh đó, bạn nên giảm hấp thụ các sản phẩm từ sữa và bánh ngọt.

Uống nước ấm có lợi cho nhan sắc

Tiến sĩ Ravindra cho biết: 'Uống nước nóng hoặc ấm giúp cải thiện lưu thông máu, nuôi dưỡng làn da mịn màng và rạng rỡ, trẻ hóa tóc, cải thiện kết cấu và tăng tốc độ phát triển của tóc'.

'Thần dược' trị da khô có sẵn trong tủ bếp - Hình 4

Uống nước ấm cũng có thể giúp cải thiện làn da.

Tăng độ ẩm cho da vào mùa đông

Bạn nên sử dụng dầu xoa bóp da ít nhất 10 đến 30 phút trước khi tắm với nước ấm và xà phòng dịu nhẹ. Kem dưỡng ẩm cũng nên được bôi ngay sau khi tắm và trước khi đi ngủ. Mỗi ngày, bạn nên uống 6 đến 8 ly nước ấm. Ngoài ra, bổ sung trái cây và rau quả tươi theo mùa sẽ giúp bạn giảm căng thẳng và có một giấc ngủ ngon.

Bạn thấy bài báo này có hữu ích không?
Không

Tin liên quan

Xem nhiều
Mới nhất

Tiêu điểm

Tỷ phú nổi tiếng nửa đêm lái xe đi trộm đồ, lý do ai cũng sốc
11:36:58 16/05/2022
Trong lịch sử, nữ thái giám thực sự tồn tại, và quá trình thanh lọc của họ tàn nhẫn hơn so với nam thái giám rất nhiều
09:33:09 17/05/2022
Bị mắc kẹt trong nhà nhiều ngày vì đàn ong bắp cày khổng lồ xâm chiếm
18:32:25 16/05/2022
Hy hữu: Bố mẹ kiện con trai 650.000 USD vì không chịu sinh cháu
10:04:14 16/05/2022
Bí mật 'ô cửa' trên sao Hoả nghi của người ngoài hành tinh
15:28:10 17/05/2022
Đàn cừu bị bỏ tù vì ăn cỏ bất hợp pháp, chủ nuôi phải tới bảo lãnh
08:23:47 16/05/2022
Mặc 111 chiếc áo phông, người đàn ông chạy để lập kỷ lục
20:11:18 17/05/2022
Vận động viên chạy nước rút 102 tuổi
14:22:34 17/05/2022

Thông tin đang nóng

Ngọc Trinh diện trang phục hớ hênh, lộ cả 'điểm nhạy cảm' khiến dân tình lắc đầu ngao ngán
22:05:47 17/05/2022
Vụ bố ôm con 6 tuổi nhảy cầu: Người mẹ ngất xỉu tại hiện trường, nhân chứng từng nghe tiếng kêu khóc "Đừng ba ơi..."
21:13:05 17/05/2022
Nathan Lee ngán ngẩm trước lời hứa yêu Cát Phượng đến khi 'mồ yên mả đẹp' của Kiều Minh Tuấn: 'Có đứa nói như này lúc yêu á. Lạy hồn!'
21:55:09 17/05/2022
Mối quan hệ tốt đẹp giữa vợ hơn 7 tuổi của Quý Bình và nhà chồng
20:16:24 17/05/2022
Vừa nắm tay trai đẹp vi vu trời Thái, Ninh Dương Lan Ngọc lại công khai âu yếm 'tình tin đồn'
21:16:27 17/05/2022
Lắp camera kín trong nhà, tôi vô tình phát hiện bí mật động trời của chồng
22:32:58 17/05/2022
Ngô Thanh Vân và Huy Trần đến Đại sứ quán hậu kết hôn, diện đồ đơn giản mà visual vẫn đỉnh hết nấc
22:13:31 17/05/2022
Bạn thân hé lộ chuyện Phạm Quỳnh Anh mang thai lần thứ 3?
21:33:07 17/05/2022
Cay đắng 2 người đẹp Muay Việt Nam bị tước HCV dù giành điểm cao nhất
22:17:12 17/05/2022
Táo bạo hơn Ngọc Trinh, Chi Pu mặc váy mỏng tang lộ toàn bộ nội y sặc sỡ bên trong, CĐM la ó: Chê!
23:50:10 17/05/2022

Tin mới nhất

‘Phục sinh’ thành công mắt người sau khi tử vong

14:21:23 15/05/2022
Các nhà khoa học đã nhanh chóng khôi phục lại sự sống của các tế bào cảm quang trong mắt người chết, mang đến đột phá trong lĩnh vực nghiên cứu não bộ và thị lực ở người

Thót tim màn biểu diễn với lửa ảo diệu của cô dâu chú rể ngay tại tiệc cưới

14:17:56 15/05/2022
Đám cưới của cặp đôi Gabe Jessop và Ambyr Bambyr khiến những quan khách tham dự cũng như người xem video phải giật mình lo lắng khi thực hiện màn biểu diễn với lửa ngay tại bữa tiệc

Cặp sinh đôi chào đời khi mới hơn 22 tuần tuổi sống sót thần kỳ

11:53:25 15/05/2022
Cặp chị em sinh non nhất thế giới Kambry và Keeley Ewoldt chào đời khi mới 22 tuần và 1 ngày đã vượt qua cửa tử thần, sống sót thần kỳ, hiện đã 3 tuổi

Chuyến đi bộ từ núi ra biển dài 1.890 km của người đàn ông gây sốt

08:10:36 15/05/2022
Một người đàn ông đã hoàn thành chuyến đi 1.890 km kéo dài 5 tháng dọc theo đường mòn từ núi đến biển ở bắc Carolina, Mỹ

Gia đình hốt hoảng phát hiện 4 con trăn khổng lồ giao phối ngay trong nhà

07:07:34 15/05/2022
4 con trăn thảm khiến một gia đình ở Buderim, Australia hoảng sợ sau khi xâm chiếm và tìm cách giao phối ngay tại đó.Một gia đình ở Buderim, Queensland, Australia đã phải đối phó với 4 con trăn thảm lớn xâm chiếm ngôi nhà của họ từ sân ...

Cô gái trẻ liều lĩnh phẫu thuật chia đôi lưỡi để nếm thử hai loại thức ăn cùng một lúc

06:54:42 15/05/2022
Cô gái trẻ phẫu thuật tách lưỡi của mình gây sốt trên mạng xã hội vừa chia sẻ kinh nghiệm nếm thức ăn hai vị cùng một lúc

Bộ xương khủng long bán được giá khủng, vì sao giới khoa học không vui?

17:26:18 14/05/2022
Một người mua giấu tên đã ra giá 12,4 triệu USD cho bộ xương của một con khủng long Deinonychus, được nhà Christie s đưa ra đấu giá hôm 12.5 ở New York

Đám tang 1,5 triệu USD làm dậy sóng dân mạng Trung Quốc

17:22:53 14/05/2022
Những đám tang xa hoa là một phần quan trọng của văn hóa nông thôn Trung Quốc, nhưng việc một tang lễ tiêu tốn hơn 10 triệu nhân dân tệ (1,5 triệu USD) đã khiến nhiều người phải đặt câu hỏi

Sự thật về ‘khung cửa của người ngoài hành tinh’ trên sao Hỏa

15:18:24 14/05/2022
Cấu trúc giống như khung cửa của người ngoài hành tinh trên sao Hỏa được giới chuyên môn cho rằng là một cấu trúc tự nhiên

Bị truy tố vì lao siêu xe xuống bậc thang di sản ở Rome

14:41:03 14/05/2022
Một người đàn ông Ả Rập Xê Út bị tạm giữ và truy tố sau khi lái siêu xe xuống Bậc thang Tây Ban Nha, công trình di sản nổi tiếng ở Rome (Ý)

Phát hiện hồ nước mang bí mật lịch sử 34 triệu năm ở Nam Cực

14:37:43 14/05/2022
Các nhà khoa học phát hiện hồ nước lớn có kích thước cỡ một thành phố nằm bên dưới tảng băng lớn nhất Nam Cực

Choáng với màn trồng cây chuối của người đàn ông 75 tuổi lập kỷ lục thế giới

14:06:41 14/05/2022
Người đàn ông 75 tuổi đến từ Canada xuất sắc ghi tên vào sách kỷ lục thế giới khi trở thành người cao tuổi nhất thực hiện động tác trồng cây chuối

Những xác chết bí ẩn lộ ra trên hồ nước hạn hán ở Mỹ

08:07:43 14/05/2022
Mực nước trong Hồ Mead ở Nevada, Mỹ giảm mạnh để lộ ra nhiều xác người

Bí ẩn hiện tượng bất ngờ già đi và trẻ lại ở phi công

08:05:08 14/05/2022
Hiện tượng này được sinh dưới sự ảnh hưởng của lực G, nó khiến cho khuôn mặt của những phi công bị già đi rõ ràng nhưng cũng có thể khiến cho họ trẻ lại chỉ trong vài giây

Sau 100 năm tìm kiếm, siêu hố đen của Dải Ngân hà chính thức lộ diện

16:18:32 13/05/2022
Mạng lưới kính viễn vọng Event Horizon (EHT) đã chụp được hình ảnh đầu tiên của Sagittarius A*, siêu hố đen được giới truyền thông mô tả là gã khổng lồ dịu dàng ở trung tâm Dải Ngân hà của chúng ta

Cao Bồ Tát và các “thái giám giả” khiến Hoàng đế lao đao: Dâm loạn với Hoàng hậu, sát hại Thiên tử

16:17:10 13/05/2022
Cao Bồ Tát, Lưu Khắc Minh và Lao Ái  - Ba thái giám giả này đã khiến triều đình lao đao, nhất là cả gan “cắm sừng” Hoàng đế, qua lại với hoàng hậu, phi tần. 

Lần đầu tiên các nhà khoa học trồng cây thành công trên đất mặt trăng

14:49:40 13/05/2022
Đội ngũ chuyên gia của Đại học Florida (Mỹ) thông báo đã trồng được cây trên đất mặt trăng do các phi hành gia của những sứ mệnh Apollo thu thập từ bề mặt mặt trăng

Cứu chú chó cưng rơi xuống sông, người đàn ông thiệt mạng

14:46:38 13/05/2022
Người đàn ông 21 tuổi không may qua đời sau khi lặn xuống sông cứu chú chó cưng

Bí ẩn những trường hợp dịch chuyển tức thời nổi tiếng nhất lịch sử

14:33:46 13/05/2022
Theo các chuyên gia nghiên cứu về hiện tượng dịch chuyển tức thời, những trường hợp dưới đây hoàn toàn là những câu chuyện có thật trong lịch sử

Cặp vợ chồng gây tranh cãi khi cho con trai 6 tuổi chạy marathon đường dài

11:09:39 13/05/2022
Việc cậu bé phải chạy trong 8 giờ 35 phút để hoàn thành cuộc đua được nhiều người xem như một cực hình đối với trẻ nhỏ. 

Thót tim màn nhảy Bungee từ độ cao 40 mét bất ngờ dây bị đứt

08:48:34 13/05/2022
Cảnh quay thót tim về một du khách ưa mạo hiểm nhảy bungee từ độ cao khoảng 40 mét xuống sông thì bất ngờ bị đứt dây

Chim bồ câu màu hồng hiếm thấy xuất hiện ở Anh

08:44:26 13/05/2022
Một con chim bồ câu có lông màu hồng cực hiếm xuất hiện và gây xôn xao dư luận tại Lancashire, Anh

Có thể bạn quan tâm

Game MOBA tải xuống nhiều nhất ĐNÁ công bố lịch thi đấu SEA Games: Việt Nam gặp đối thủ cứng, có cơ hội giành HCV?

Esport

06:13:13 18/05/2022
Với lịch thi đấu như thế này, liệu cơ hội giành HCV của đội tuyển VN tại SEA Games lần này là bao nhiêu?

4 hậu quả lớn nếu nhịn ăn sáng, hãy thay đổi sớm trước khi bệnh tật tấn công bạn

Sức khỏe

06:11:19 18/05/2022
Bỏ bữa sáng không phải là một thói quen tốt, nó chẳng những không có tác dụng giúp giảm cân mà còn gây hại cho sức khỏe

Honda Việt Nam hé lộ xe máy mới - động cơ 160 cc, đèn pha LED

Xe máy

06:08:54 18/05/2022
Rất có thể mẫu xe máy mới được Honda Việt Nam ra mắt vào ngày 20/5 tới đây là Air Blade 160

Ảnh cưới của thần tiên tỷ tỷ Trương Mông

Sao châu á

06:08:15 18/05/2022
Nữ diễn viên Thiên long bát bộ 2014 kết hôn hồi tháng 2, nhưng chưa thể tổ chức hôn lễ do dịch bệnh phức tạp

Cách làm trà sữa matcha kem cheese (kem phô mai) thơm béo tại nhà

Ẩm thực

06:06:52 18/05/2022
Trà sữa matcha kem cheese béo ngậy, ngọt thơm cùng hậu đắng nhẹ hấp dẫn. Món trà sữa này sẽ là thức uống vô cùng lý tưởng cho những ai hảo ngọt đó. Cùng  vào bếp thực hiện ngay nhé!

Kim Kardashian bị chỉ trích khi lên bìa tạp chí áo tắm

Sao âu mỹ

06:05:30 18/05/2022
Kim Kardashian được cho là không phù hợp với tiêu chuẩn sắc đẹp tự nhiên của tờ tạp chí nổi tiếng

Genshin Impact bất ngờ xuất hiện hack, "kẻ gian" hả hê khoe thành tích vượt La Hoàn chưa tới 1 phút khiến CĐM phẫn nộ

Game online

06:05:24 18/05/2022
Không ít người đã phải cảm thấy phẫn nộ khi thấy Genshin Impact bị tàn phá bởi hack cheat

Toyota Innova thế hệ mới có thể sẽ ra mắt cuối năm nay với giá rẻ hơn

Ôtô

06:03:52 18/05/2022
Toyota Innova 2023 sẽ được trang bị hệ truyền động hybrid mới và không còn dùng động cơ diesel như thế hệ cũ

Dầu dưỡng da mặt có thể thay thế kem dưỡng ẩm không?

Làm đẹp

06:00:50 18/05/2022
Dầu dưỡng da mặt nên được sử dụng độc lập hay phải dùng cùng với kem dưỡng ẩm trong quá trình chăm sóc da? Cùng nhau tìm hiểu nhé

Tựa game siêu hài Fall Guys bỏ Steam lên Epic, sẵn tiện miễn phí luôn

Game offline

05:58:43 18/05/2022
Tựa game siêu hài hước Fall Guys sắp chia tay Steam để đi tìm bến đỗ mới ở Epic, tựa game cũng sẽ chuyển sang hình thức chơi miễn phí

Dép kẹp đế độn - item đi chợ yêu thích của các bà các dì một ngày bỗng trở thành footwear sang chảnh

Thời trang

05:58:20 18/05/2022
Không cần phải tìm kiếm đâu xa, đôi dép được yêu thích nhất mùa hè 2022 lại đang được bày bán rộng rãi tại Việt Nam - dép kẹp đế độn

Vạch trần tội ác dưới đáy vực sâu

Pháp luật

01:00:51 18/05/2022
Khi nghe những lời cung khai của hung thủ về hành động bám cỏ gianh tụt xuống đáy vực sâu hun hút nhằm giết bằng chết nạn nhân để diệt khẩu, những người làm án ở Lai Châu rùng mình về sự tàn bạo của y