Đà Nẵng: Cù Lao Chàm – Giữ khách bằng sự chân tình

Nằm trong nhóm những điểm đến có tỷ lệ khách quay trở lại cao, những năm gần đây, Cù Lao Chàm, xã đảo Tân Hiệp, thành phố Đà Nẵng (xã Tân Hiệp, thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam trước đây) đang dần trở thành điểm đến hấp dẫn nhiều du khách.

Người dân địa phương vừa chạy xe ôm vừa nhiệt tình hướng dẫn khách tham quan Cù Lao Chàm

Đặc biệt, tỷ lệ khách lựa chọn lưu trú dài ngày tại đây để nghỉ ngơi, trải nghiệm văn hóa bản địa ngày càng tăng. Nhiều du khách đến Cù Lao Chàm và quay trở lại cũng chính vì đã “phải lòng” môi trường sinh thái trong lành cùng sự chân tình, hào sảng của những người dân ở đây.

Lực hút từ cộng đồng

Nhiều câu chuyện về việc tuyên truyền không dùng túi nilon, ống hút nhựa, chuyện không ăn cua đá chưa dán nhãn sinh thái, không ăn cua đá vào mùa sinh sản, không bắt san hô, sao biển mang về bờ, lặn biển kết hợp “vớt” và mang rác thải về lại bờ… qua lời tuyên truyền của những thuyết minh viên địa phương trở nên sinh động, thực tế, mang lại sự gần gũi, thoải mái, không “giáo điều” nên du khách rất vui vẻ hưởng ứng.

Thôn Bãi Hương tại Cù Lao Chàm chỉ có khoảng 100 hộ với khoảng 400 nhân khẩu là một điểm đến du lịch cộng đồng được du khách lựa chọn lưu trú khi đến xã đảo Tân Hiệp. Người dân ở đây đều theo nghề biển, từ khi du lịch phát triển, người dân chuyển sang làm thêm dịch vụ du lịch, mở các homestay, nhà hàng phục vụ ăn uống, thu hút khách nước ngoài đến từ các nước châu Âu, Úc, Bắc Mỹ.

Tiểu khu đồng quản lý bảo tồn biển thôn Bãi Hương cũng được thành lập với sự đồng thuận cao của người dân và chính quyền địa phương, hơn 19 km2 mặt nước biển được giao để đồng quản lý các hoạt động khai thác thủy sản trên địa bàn và phát huy các giá trị văn hóa – lịch sử đi kèm.

Không chỉ ở Bãi Hương, mà gần như ở làng chài nào trên xã đảo này, từ Bãi Ông, Bãi Làng… người dân cũng thân thiện, hiếu khách. Du khách lưu trú tại homestay cũng được đối đãi chân thành, hướng dẫn chân tình như người nhà ra thăm đảo. Nhiều du khách đến Cù Lao Chàm và quay trở lại cũng chính vì đã “phải lòng” môi trường sinh thái trong lành cùng sự chân tình, hào sảng của những người dân ở đây.

“Về Cù Lao Chàm, không những được ngắm cảnh đẹp, được thưởng thức đặc sản, được trải nghiệm các nghề truyền thống mà còn được nghe chính người dân trên đảo kể về những câu chuyện bà con bảo vệ môi trường. Chuyện con cua đá vì sao phải dán nhãn sinh thái, chuyện không sử dụng túi nilon, ống hút nhựa, chuyện chiếc võng ngô đồng được đan kỳ công thế nào… Kể cho du khách nghe, để du khách hứng thú, đó một phần cũng là trách nhiệm và cũng là điểm hấp dẫn của chính những mỗi người dân ở đảo”, ông Nguyễn Vinh – người dân ở Bãi Ông chia sẻ.

Tại Cù Lao Chàm, có rất nhiều người trẻ rời làng đi học, mưu sinh rồi chọn quay về lại để khởi nghiệp. Có người tiếp nối nghề biển của cha ông, có người chuyển qua làm dịch vụ, du lịch, khai thác vẻ đẹp, tiềm năng, vốn văn hóa đa dạng của làng biển mình để tạo ra những sản phẩm, điểm đến du lịch hấp dẫn du khách.

Như câu chuyện của Lê Thị Bích Công, nguyên Phó Bí thư đoàn xã đảo Tân Hiệp – Cù Lao Chàm. Từng làm việc ở đất liền, khi quyết định quay về đảo, Công tham gia công tác xã hội, hoạt động cộng đồng, mở lớp ngoại ngữ miễn phí cho trẻ em xã đảo, chung tay thành lập một văn phòng hướng dẫn du khách quốc tế ngay tại Cù Lao Chàm.

“Nói người dân ở đảo mới chính là “đặc sản”, là đại sứ du lịch để giữ chân du khách thật sự không quá lời. Họ đồng thời cũng là những “tuyên truyền viên” hướng dẫn du khách không sử dụng bao nilon, vứt rác bừa bãi, góp phần bảo vệ môi trường sinh thái, văn hóa để Cù Lao Chàm trở thành điểm đến hài hòa giữa con người với thiên nhiên”, chị Trần Lan Anh – du khách đến từ Hà Nội nhận xét.

Giữ chân du khách bằng văn hóa bản địa

Trong đợt điều tra, đề xuất giải pháp bảo tồn phát huy di sản văn hóa phi vật thể tại Cù Lao Chàm do Trung tâm Bảo tồn Di sản văn hóa Hội An (trước đây) thực hiện, qua khảo sát 7 loại hình di sản văn hóa phi vật thể tiêu biểu, có giá trị đặc trưng nơi đây, điều quý giá nhất mà đoàn khảo sát rút ra chính là môi trường sinh sống, văn hóa truyền thống, cách ứng xử, giao tiếp của cư dân địa phương đã gắn bó chặt chẽ, duy trì sự tồn tại. Cùng với đó là sự hỗ trợ của cảnh quan sinh thái, núi rừng, biển đảo, tất cả đã tạo cho Cù Lao Chàm một sắc thái, dấu ấn riêng cho nếp sống, đời sống văn hóa của cư dân vùng đảo này.

Bà Phạm Thị Mỹ Hương, Chủ tịch UBND xã Tân Hiệp cho biết, thời gian qua địa phương đã triển khai nhiều hoạt động, giải pháp phát triển sản phẩm, dịch vụ, bảo tồn làng nghề truyền thống nhằm gia tăng các hoạt động trải nghiệm, giúp khách lưu lại nhiều ngày trên đảo.

Toàn xã đảo Tân Hiệp có khoảng 45 homestay và cơ sở lưu trú, trên 200 phòng. Nếu như trước đây phần lớn du khách từ Hội An ra Cù Lao Chàm tham quan và trở về trong ngày, thì ngày càng nhiều du khách chọn lưu trú lại đảo 1-2 đêm, nghỉ ngơi, tắm biển, khám phá cuộc sống cùng cư dân đảo, trải nghiệm các nghề truyền thống như đan lưới, đan võng ngô đồng, trải nghiệm lặn biển ngắm san hô, đi thuyền thúng câu cá.

Tại Cù Lao Chàm có một đội ngũ thuyết minh viên bản địa, đó là những người đã sinh ra, gắn bó cuộc đời ở xã đảo, nhiều bạn trẻ ở đảo đi học rồi quay về. Những hướng dẫn viên địa phương đó chính là những người kể cho du khách nghe câu chuyện của đảo một cách ấn tượng, hồn nhiên mà thu hút khách nhất.

Nhiều du khách nước ngoài đến Cù Lao Chàm đã rất thích thú khi được các hướng dẫn viên địa phương dẫn tham quan, khám phá. Mỗi người dân ở đảo là một hướng dẫn viên địa phương “xịn xò”, hướng dẫn, giới thiệu chân thực nhất để du khách lưu luyến, muốn quay lại.

“Các bạn cũng là người dân ở đảo nên luôn có những câu chuyện rất độc đáo, bất ngờ về phong tục, tập quán của người dân ở đây để dẫn dắt du khách đi hết bất ngờ này đến bất ngờ khác trong hành trình trải nghiệm văn hóa bản địa nơi đây”, chị Jenny du khách đến từ Autraulia nhận xét.