Cây có bất tử không?

Có những cây có thể sống hàng nghìn năm, nhưng chúng ta không sống đủ lâu để thực sự thấy được chúng chết vì già hay vì lý do nào khác.

Cây có bất tử không? - Hình 1

Một cây linh sam Douglas 800 năm tuổi trên đảo Vancouver, Canada.

Cây cối là sinh vật phát triển mãnh liệt, một số cây dường như còn không hề biết đến cái chết. Nhiều sinh vật cổ đại nhất trên thế giới là cây, trong đó có cây bách 3.600 năm tuổi ở Chile và một cây vả linh thiêng ở Sri Lanka được trồng vào thế kỷ III trước Công nguyên. Một cây thông được đặt tên là Methuselah đã sống gần 5 thiên niên kỷ trong khu rừng ngày nay gọi là California, Mỹ.

Nhưng theo một nghiên cứu mới đây thì cuối cùng thời gian cũng sẽ chấm dứt mọi sự sống, ngay cả những cây đáng kinh ngạc nhất cũng có giới hạn sinh lý, cho dù chúng ta với tuổi đời có hạn, có thể không bao giờ chứng kiến được thời điểm chúng chết.

Nhà thực vật học của Trường đại học Barcelona, Tiến sĩ Sergi Munné-Bosch, Tây Ban Nha, đã viết một bài báo đáp lại thông tin của một nghiên cứu công bố vào tháng 1/2020 về cây ginkgo sống được hơn 1.000 năm. Theo nghiên cứu này, các cây ginkgo 600 tuổi vẫn có khả năng sinh sản và quang hợp mạnh mẽ như các cây cùng loài 20 năm tuổi. Phân tích di truyền tượng tầng libe gỗ (lớp tế bào mỏng nằm ngay dưới vỏ cây, tạo ra các tế bào sống mới) của các cây này cho thấy “không có bằng chứng của tuổi già”, hay tế bào chết.

Tiến sĩ Munné-Bosch nói rằng ông thấy kết luận của nghiên cứu nói trên “rất thú vị” nhưng không đồng ý với cách hiểu của một số người về nghiên cứu này sau khi nó được công bố rộng rãi trên phương tiện truyền thông. Ông nói rằng “ít nhất theo quan điểm của cá nhân tôi thì không có gì là bất tử cả.”

Những loài cây có thể sống nhiều thế kỷ hoặc nhiều thiên niên kỷ có rất nhiều yếu tố hỗ trợ khiến chúng trẻ lâu. Chúng có cấu tạo thân đơn giản và phát triển theo hình thái nhiều bộ phận hợp lại với nhau (module), vì thế chúng có thể tái sinh những bộ phận bị mất đi. Chúng cũng sinh trưởng nhờ chính những tế bào chết đi của bản thân chúng, nhờ đó chúng lớn lên mà chỉ cần trao đổi chất ở mức thấp. Thân của một cây cổ thụ có thể chết đến 95% và chỉ còn 5% vẫn sống tiếp.

Vì thế, một cái cây như vậy rất dễ chết vì những lý do khách quan hơn là lý do về tuổi đời. Ở một số loài, đây là hiện tượng lão hóa không thể đảo ngược, một hiện tượng trong đó sức sống lâu bền của các cây cổ thụ nằm ở chỗ chúng có cơ hội sống sót nhiều hơn những cây non.

Đó là quan điểm của Tiến sĩ Munné-Bosch, còn những người khác lại không nghĩ như vậy. Tiến sĩ Peter Brown, nhà khoa học lâm nghiệp đang xây dựng một cơ sở dữ liệu có tên OldList về cây cổ thụ, lại cho rằng một sinh vật dạng module như một cái cây về lý thuyết hoàn toàn có thể sống mãi.

“Tôi không nghĩ rằng có một giới hạn nào về cả sinh lý và giải phẫu khiến chúng không thể tiếp tục sống.” – ông nói – “mặc dù vậy, trên thực tế, luôn có một điều gì đó đi kèm, và những yếu tố tác động giữa chừng, cho dù đó là một cơn dông lớn, một người thu hoạch gỗ hay một đàn ong bắp cày. Rất nhiều cây trong cơ sở dữ liệu OldList đã giành được “chiếc vé xổ số” để sống tiếp. Chúng có bộ rễ bám sâu vào lòng đất xuyên qua những tảng đá, khó có thể bị đốn ngã và sống đủ xa những cây khác để không bị lây sâu bệnh.”

Cây có bất tử không? - Hình 2

Những cây thông trong rừng Twisted ở Utah, Mỹ. Một số cây đã hàng nghìn năm tuổi.

Tiến sĩ Munné-Bosch lại đề cập đến một số giới hạn, ví dụ như mỗi năm cây ginkgos lại sinh ra những mô mạch mỏng hơn năm trước, và đến một lúc nào đó các mô mạch này sẽ mỏng đến nỗi không thể hoạt động đúng chức năng được nữa khiến cho cây chết đi.

Cây ginkgo còn chịu áp lực sinh lý theo thời gian, cùng với nguồn hóc môn tăng trưởng suy giảm dần. Cho dù chúng có tượng tầng libe gỗ kỳ diệu đến mức nào đi nữa thì “chúng vẫn có thể chết vì các nguyên nhân tự nhiên”. Đó là nhận định của Giáo sư Richard Dixon, một trong những tác giả của nghiên cứu về cây ginkgo đã công bố vào tháng 1/ 2020.

Tiến sĩ Brown và Tiến sỹ Munné-Bosch đều cho rằng về mặt thực nghiệm, câu hỏi này gần như không thể trả lời được. Những cây sống cực kỳ lâu năm là rất hiếm. Các nhà khoa học chỉ tìm thấy 3 cây ginkgo già nhất và chúng cũng chưa đến 700 tuổi. Vì vậy khó có thể vạch ra một nghiên cứu toàn diện về loài cây này.

Bên cạnh đó, tuổi đời của chúng ta quá ngắn. Ngay cả nếu một nhà khoa học cống hiến cả đời làm việc chỉ để nghiên cứu về cây cổ thụ thì nhà khoa học đó cũng chỉ có thể theo đuổi nghiên cứu của mình trong một khoảng thời gian rất ngắn của cả cuộc đời của những cây cổ thụ đó. Và một nghiên cứu kéo dài từ thế hệ này sang thế hệ khác có thể lại chứa đựng những phương pháp mà các thế hệ sau thấy lỗi thời.

Vì những lý do đó, Tiến sĩ Munné-Bosch cho rằng chúng ta sẽ không bao giờ chứng minh được tuổi thọ của các cây cổ thụ là bao lâu, cho nên trong công trình thí nghiệm của mình, ông tập trung vào những loài cây có tuổi thọ trong tầm kiểm soát của con người, tức là những cây sống khoảng 30 năm. Ông nói “theo tôi, cuối cùng chúng ta phải chấp nhận rằng tất cả mọi vật rồi cũng sẽ chết.”

Bạn thấy bài viết này có hữu ích không?
Không

Tin liên quan

Tiêu điểm

Ẩn ý kinh ngạc trong Tử Cấm Thành: Vì sao sư tử đá lại được khắc với đôi tai cụp?Ẩn ý kinh ngạc trong Tử Cấm Thành: Vì sao sư tử đá lại được khắc với đôi tai cụp?
21:50:27 13/05/2026

Tin đang nóng

Bé gái 12 tuổi bơi hơn 5 tiếng giữa biển, cứu 3 người sau vụ lật thuyềnBé gái 12 tuổi bơi hơn 5 tiếng giữa biển, cứu 3 người sau vụ lật thuyền
13:11:36 15/05/2026
Mát lòng cảnh cô gái mời nước anh thợ treo mình giữa trời nóng lau kính cao ốcMát lòng cảnh cô gái mời nước anh thợ treo mình giữa trời nóng lau kính cao ốc
16:30:49 15/05/2026
Chị đẹp được đón dâu bằng dàn xế chục tỷ: Ly hôn thiếu gia trong ồn ào, đang hẹn hò tình trẻ kém 11 tuổiChị đẹp được đón dâu bằng dàn xế chục tỷ: Ly hôn thiếu gia trong ồn ào, đang hẹn hò tình trẻ kém 11 tuổi
12:31:53 15/05/2026
Đang hot lúc này: "Tóc Tiên và Trần Ngọc Vàng hẹn hò"Đang hot lúc này: "Tóc Tiên và Trần Ngọc Vàng hẹn hò"
15:01:39 15/05/2026
Việt Hương nói gì khi mỹ phẩm bị chê đểu, gia công?Việt Hương nói gì khi mỹ phẩm bị chê đểu, gia công?
12:56:51 15/05/2026
Đào Minh Quân, Phạm Lisa lĩnh án tù chung thân về tội khủng bốĐào Minh Quân, Phạm Lisa lĩnh án tù chung thân về tội khủng bố
13:01:23 15/05/2026
Chính thức công bố Hoa hậu Việt thi Miss Grand mùa All starsChính thức công bố Hoa hậu Việt thi Miss Grand mùa All stars
12:28:23 15/05/2026
TP.HCM sẽ mở rộng xét học bạ vào năm sau, tiến tới bỏ thi vào lớp 10TP.HCM sẽ mở rộng xét học bạ vào năm sau, tiến tới bỏ thi vào lớp 10
11:22:10 15/05/2026

Tin mới nhất

Ảnh hiếm thời cuối nhà Thanh gây ngỡ ngàng: Từ Hi có sở thích lạ, phim ảnh đã "lừa" chúng ta thế nào

Ảnh hiếm thời cuối nhà Thanh gây ngỡ ngàng: Từ Hi có sở thích lạ, phim ảnh đã "lừa" chúng ta thế nào

23:18:45 11/05/2026
Ẩn sau những khuôn hình đen trắng cuối thời nhà Thanh là nhiều sự thật ít người ngờ tới, từ cuộc sống cung đình đến thân phận của những con người cùng thời.
Những ngôi đền kỳ lạ ở Nhật Bản, có nơi người dân dâng tóc để cầu may

Những ngôi đền kỳ lạ ở Nhật Bản, có nơi người dân dâng tóc để cầu may

14:26:19 11/05/2026
Đền dành cho người chơi xe máy, đền của những người yêu mèo hay ngôi đền thờ thần tóc... là những địa điểm độc đáo khiến nhiều du khách thích thú, tò mò khi đến Nhật Bản.
Bí ẩn căn bệnh khiến người đàn ông biến thành gã khổng lồ

Bí ẩn căn bệnh khiến người đàn ông biến thành gã khổng lồ

13:15:21 11/05/2026
Căn bệnh quái ác khiến chiều cao tăng không kiểm soát, Sultan Ksen trở thành gã khổng lồ ngoài đời thật. Chiều cao 2,51m giúp ông nổi tiếng toàn cầu nhưng cũng kéo theo hàng loạt bất tiện và nguy cơ sức khỏe nghiêm trọng.
Hòn đảo nơi người dân hầu hết đều bị mù màu: Mọi chuyện bắt đầu vào năm 1775

Hòn đảo nơi người dân hầu hết đều bị mù màu: Mọi chuyện bắt đầu vào năm 1775

13:14:28 11/05/2026
Lý do kỳ lạ khiến hầu hết cư dân nơi đây mang chung một căn bệnh đã trở thành đề tài nghiên cứu cho các nhà khoa học.
Cánh cửa bí ẩn nhất Tử Cấm Thành: Bên trong là sự thật khiến ai cũng "lạnh gáy"

Cánh cửa bí ẩn nhất Tử Cấm Thành: Bên trong là sự thật khiến ai cũng "lạnh gáy"

13:14:03 11/05/2026
Ẩn sau vẻ nguy nga của Tử Cấm Thành là một khu vực bí ẩn chưa từng mở cửa cho du khách suốt hàng trăm năm. Nơi ấy gắn với những câu chuyện u ám khiến nhiều người rùng mình khi nhắc tới.
"Quái vật hy vọng" ra đời sau khi thiên thạch rơi xuống Trái Đất

"Quái vật hy vọng" ra đời sau khi thiên thạch rơi xuống Trái Đất

13:09:52 11/05/2026
Sự sống Trái Đất đã trải qua 9 lần nhảy vọt tiến hóa, đánh dấu bằng sự ra đời của một lớp quái vật khác lạ về di truyền và hình thái.
Xu hướng tìm kiếm sự sống ngoài Trái Đất đang dịch chuyển

Xu hướng tìm kiếm sự sống ngoài Trái Đất đang dịch chuyển

08:55:07 11/05/2026
Giới khoa học đang nghiêm túc hơn với khả năng các "tàu thăm dò ngoài hành tinh" có thể tồn tại trong Hệ Mặt Trời.
Cá heo hồng xuất hiện ở biển Đồ Sơn, Hải Phòng

Cá heo hồng xuất hiện ở biển Đồ Sơn, Hải Phòng

00:01:21 11/05/2026
Theo thông tin từ Đồn Biên phòng Đồ Sơn, sáng 10/5, trong quá trình tuần tra trên biển, cán bộ, chiến sĩ đơn vị đã phát hiện một đàn cá heo với số lượng hơn 20 con tại khu vực cách đảo Hòn Dấu khoảng hơn 1 hải lý.
Vòi rồng xuất hiện gần đảo Hòn Khoai

Vòi rồng xuất hiện gần đảo Hòn Khoai

23:31:37 10/05/2026
Một vòi rồng lớn xuất hiện gần đảo Hòn Khoai, xã Đất Mũi, tỉnh Cà Mau được người dân ghi lại bằng điện thoại. Cột xoáy hình phễu cuộn nước từ mặt biển lên cao hàng trăm mét.
Ngư dân phát hiện xác cá voi nhà táng dài 15 mét trôi dạt vào bờ biển

Ngư dân phát hiện xác cá voi nhà táng dài 15 mét trôi dạt vào bờ biển

08:10:54 08/05/2026
Hình ảnh từ máy bay không người lái cho thấy xác con vật khổng lồ, kích thước bằng một chiếc thuyền đánh cá, nằm bất động dọc theo bờ biển khi các quan chức kiểm tra xung quanh.
Chùa Hàn Quốc làm lễ quy y cho robot hình người, đặt pháp danh và giới luật riêng cho AI

Chùa Hàn Quốc làm lễ quy y cho robot hình người, đặt pháp danh và giới luật riêng cho AI

07:20:38 08/05/2026
Một ngôi chùa Phật giáo tại Hàn Quốc vừa tổ chức lễ quy y cho robot hình người cao 1,3m mang tên G1, cho thấy cách giới tôn giáo bắt đầu tiếp cận AI như một phần trong đời sống tâm linh hiện đại.
Điều gì khiến chim không dám đậu lên mái nhà ở Tử Cấm Thành?

Điều gì khiến chim không dám đậu lên mái nhà ở Tử Cấm Thành?

07:10:39 08/05/2026
Suốt hơn 600 năm tồn tại, mái của Tử Cấm Thành gần như không hề xuất hiện dấu vết của chim chóc, điều khiến nhiều người không khỏi kinh ngạc.

Có thể bạn quan tâm

Cục Điện ảnh phản hồi về việc bộ phim có Miu Lê có tiếp tục được chiếu hay không

Cục Điện ảnh phản hồi về việc bộ phim có Miu Lê có tiếp tục được chiếu hay không

Hậu trường phim

17:29:14 15/05/2026
Sáng 15/5, sau thông tin về việc Miu Lê chưa bị khởi tố trong vụ việc, Cục trưởng Cục Điện ảnh Đặng Trần Cường đã có phản hồi về số phận của Đại Tiệc Trăng Máu 8.
Ê chề tại Cannes 2026: 2 mỹ nữ chiêu trò "xé luật" bị bảo vệ thẳng mặt đuổi khỏi thảm đỏ!

Ê chề tại Cannes 2026: 2 mỹ nữ chiêu trò "xé luật" bị bảo vệ thẳng mặt đuổi khỏi thảm đỏ!

Sao châu á

17:26:30 15/05/2026
Trong bối cảnh cạnh tranh khốc liệt để nổi bật tại Cannes, 2 người đẹp này bất chấp quy định của liên hoan phim để thu hút sự chú ý.
Thêm một quan chức di trú Mỹ từ chức

Thêm một quan chức di trú Mỹ từ chức

Thế giới

17:25:50 15/05/2026
Ông Mike Banks đã từ chức vị trí lãnh đạo lực lượng Tuần tra Biên giới Mỹ trong đợt thay đổi nhân sự mới nhất ảnh hưởng tới các hoạt động thực thi nhập cư của Tổng thống Mỹ Donald Trump.
Sản phẩm mới của Sơn Tùng M-TP liên tục lên trang Cục Cảnh sát điều tra về tội phạm ma túy

Sản phẩm mới của Sơn Tùng M-TP liên tục lên trang Cục Cảnh sát điều tra về tội phạm ma túy

Nhạc việt

16:27:33 15/05/2026
Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy còn dùng các ca khúc của Sơn Tùng để tạo thông điệp tuyên truyền tránh xa chất kích thích
Cát Phượng chia tay bạn trai Việt kiều

Cát Phượng chia tay bạn trai Việt kiều

Sao việt

16:19:52 15/05/2026
Ở tuổi ngoài 50, NSƯT Cát Phượng vẫn luôn nhận được sự quan tâm của khán giả không chỉ bởi hoạt động nghệ thuật, mà còn bởi chuyện tình cảm nhiều thăng trầm.
Những vị trí lý tưởng thiết kế sân vườn trong nhà phố

Những vị trí lý tưởng thiết kế sân vườn trong nhà phố

Sáng tạo

15:54:41 15/05/2026
Dù diện tích hạn chế song nếu biết tận dụng đúng vị trí, gia chủ hoàn toàn có thể sở hữu một khu vườn đẹp mắt và tiện nghi trong nhà phố.
Dựng màn kịch tinh vi "thiên thạch làm vỡ kính, đông thủy ngân"

Dựng màn kịch tinh vi "thiên thạch làm vỡ kính, đông thủy ngân"

Pháp luật

15:09:05 15/05/2026
Hai người đàn ông dựng màn kịch thiên thạch giả làm vỡ kính, đông thủy ngân để lừa đảo chiếm đoạt 400 triệu đồng.
Nắng nóng chán ăn chuyển sang món này nấu vừa nhanh lại dễ nuốt: Cả nhà "đánh bay" sạch nồi cơm mà không hề thấy ngán

Nắng nóng chán ăn chuyển sang món này nấu vừa nhanh lại dễ nuốt: Cả nhà "đánh bay" sạch nồi cơm mà không hề thấy ngán

Ẩm thực

14:58:10 15/05/2026
Giữa những ngày nắng cao điểm, việc đứng bếp cả tiếng đồng hồ với những món chiên xào đầy dầu mỡ thực sự là một cực hình.
Cháy nhà lúc rạng sáng ở Hà Nội, 1 người tử vong

Cháy nhà lúc rạng sáng ở Hà Nội, 1 người tử vong

Tin nổi bật

14:55:26 15/05/2026
Ngôi nhà 2 tầng ở xã Quốc Oai (TP Hà Nội) xảy ra cháy lúc rạng sáng. Lực lượng chức năng phát hiện 1 nạn nhân đã tử vong.
Tạo mới tài khoản Google không còn mặc định 15GB miễn phí

Tạo mới tài khoản Google không còn mặc định 15GB miễn phí

Thế giới số

13:02:46 15/05/2026
Google vừa công bố một thay đổi quan trọng trong chính sách lưu trữ tài khoản của mình. Theo đó, dung lượng lưu trữ miễn phí 15 GB giờ đây sẽ chỉ được cấp cho những tài khoản đã được xác minh bằng số điện thoại.
Lộ diện 4 màu sắc mới trên iPhone 18 Pro Max qua linh kiện rò rỉ

Lộ diện 4 màu sắc mới trên iPhone 18 Pro Max qua linh kiện rò rỉ

Đồ 2-tek

13:02:18 15/05/2026
Các tấm kính camera trong ảnh có bề mặt bóng và phản chiếu ánh sáng mạnh. Tuy nhiên, giới chuyên gia nhận định ngoại hình thực tế có thể sẽ khác biệt đôi chút.