Bước ngoặt nguy hiểm
Cuộc xung đột giữa Nga và Ukraine đã bước vào một giai đoạn mới khi Kiev phát động một cuộc tấn công quy mô lớn vào khu vực Kursk, đ.ánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong cuộc chiến.
Trận chiến này làm thay đổi cục diện chiến trường và có thể ảnh hưởng lớn đến chiến lược của cả hai bên trong thời gian tới.
Các chuyên gia đã đưa ra một số lý do để giải thích cho luận điểm tại sao đây lại là bước ngoặt trong cuộc xung đột. Thứ nhất, cuộc tấn công bất ngờ vào khu vực Kursk đã gây ra tổn thất quân sự đáng kể cho Nga. Việc Ukraine chiếm giữ lãnh thổ Nga không chỉ là một thất bại quân sự mà còn tác động tiêu cực đối với hình ảnh của chính quyền Nga trong việc bảo vệ lãnh thổ quốc gia.
Quân đội Nga tiếp viện tới Kursk. Ảnh: RT
Hôm 14/8, các quan chức Ukraine thông báo, họ đã kiểm soát được 1.000km 2 lãnh thổ của đối phương, trong đó có 74 khu định cư. Tiếp theo là chiến thuật tấn công đột phá: Ukraine đã chứng minh khả năng triển khai các chiến thuật quân sự sáng tạo và đồng bộ. Việc sử dụng chiến thuật tác chiến điện tử để làm mù thiết bị bay không người lái và can thiệp vào các mạng lưới vô tuyến đã tạo ra một “hố đen” cho Quân đội Nga.
Điều này cho thấy, Ukraine có khả năng tiến hành các cuộc tấn công quy mô lớn và phối hợp chặt chẽ, cũng như có thể dẫn đến việc Quân đội Nga phải điều động lực lượng từ các mặt trận khác để tăng cường phòng thủ. Và cuối cùng, trận Kursk mang lại sự tự tin không chỉ cho quân đội Ukraine mà còn cho các đồng minh phương Tây. Điều này có thể tạo động lực cho Ukraine trong các cuộc đàm phán sắp tới và củng cố vị thế của họ trên bàn đàm phán.
Cố vấn Tổng thống Ukraine, ông Mykhailo Podolyak nhấn mạnh, cuộc đột kích giúp tăng cường vị thế của Kiev trong các cuộc đàm phán tương lai với Nga. Nếu Kiev tiếp tục chứng minh được khả năng tấn công hiệu quả, họ có thể tạo ra các cơ hội mới để giành lấy lợi thế và củng cố thế mặc cả của mình.
Tuy nhiên, bên cạnh việc làm nổi bật những hạn chế của đối phương, cuộc tấn công của Ukraine cũng có nguy cơ làm trầm trọng thêm điểm yếu của Ukraine khi mở rộng chiến tuyến và điều động các lực lượng mới giữa thời điểm các nhà lãnh đạo quân sự đang thiếu nhân lực.
Video đang HOT
Để tiến hành chiến dịch tấn công vào Kursk, Ukraine đã triển khai các tiểu đoàn được rút từ nhiều lữ đoàn mà trong đó, một số lực lượng được rút từ những khu vực nóng nhất t.iền tuyến, nơi cuộc tấn công của Nga không có dấu hiệu giảm bớt. Cho đến nay, lợi thế chiến lược tổng thể của Moscow vẫn được bảo toàn.
Cuộc đột kích của Ukraine vào khu vực Kursk đã nhận được sự ủng hộ từ các nước phương Tây. Ngày 14/8, Phần Lan và Estonia đã trở thành hai quốc gia NATO mới nhất ủng hộ động thái của Kiev, sau khi Liên minh châu Âu (EU) và Mỹ cũng bày tỏ quan điểm tương tự.
Trước đó, Ba Lan đã trở thành thành viên NATO tiếp theo đưa ra sự hỗ trợ có chừng mực cho việc Ukraine xâm nhập khu vực Kursk của Nga, sau khi Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk nói rằng Kiev “có mọi quyền tiến hành chiến tranh theo cách làm tê liệt Nga”.
Trong khi đó, các thành viên NATO cho biết vũ khí của họ không được phép sử dụng bên trong lãnh thổ Nga vì lo ngại leo thang căng thẳng Nga – NATO nhưng các đồng minh của Kiev cũng không gây áp lực buộc Ukraine phải giảm bớt nỗ lực tấn công qua biên giới, coi hoạt động này là cần thiết để chống lại Moscow.
Khi được hỏi về việc Ukraine sử dụng vũ khí do phương Tây cung cấp trong cuộc tấn công vào lãnh thổ Nga, Thủ tướng Donald Tusk nhấn mạnh rằng, “các hành động của Kiev chỉ mang tính chất phòng thủ”. Phát ngôn này lặp lại quan điểm từ Bộ Ngoại giao Đức, với một tuyên bố cho rằng quyền tự vệ của Ukraine “được quy định trong luật pháp quốc tế” và “điều này không chỉ giới hạn ở lãnh thổ của nước này”.
Về phần mình, người phát ngôn Ủy ban châu Âu (EC) Nabila Massrali nói rằng, EU không bình luận về các diễn biến hoạt động tại Kursk nhưng “hoàn toàn ủng hộ việc Ukraine thực hiện hợp pháp quyền tự vệ vốn có của mình”. Ủy viên chính sách đối ngoại của EU Josep Borrell thì cho rằng, Kiev nhận được “sự ủng hộ hoàn toàn” của khối đối với cuộc tấn công Kursk. Tuy vậy, hầu hết các nhà lãnh đạo phương Tây từ chối bình luận về cuộc tấn công của Ukraine, thay vào đó đưa ra những tuyên bố chung chung ủng hộ quyền “tự vệ” của Kiev. Họ cũng khẳng định không biết trước thông tin hoặc sự liên quan đến hoạt động này.
Về phía Nga, các quan chức nước này cáo buộc các cơ quan tình báo phương Tây đã giúp Ukraine lên kế hoạch cho cuộc đột kích vào tỉnh Kursk. Ông Mikhail Sheremet, Hạ nghị sỹ đại diện cho Crimea đồng thời là thành viên của Ủy ban Quốc phòng thuộc Duma quốc gia Nga, cho rằng, sự hiện diện của thiết bị quân sự phương Tây, việc đạn dược và tên lửa phương Tây được Ukraine sử dụng trong những cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng dân sự là bằng chứng không thể chối cãi về sự tham gia của người nước ngoài trong chiến dịch tấn công lãnh thổ Liên bang Nga.
Từ đó, theo ông, “người ta có thể đi đến kết luận rằng thế giới đang bên bờ vực của một cuộc chiến tranh thế giới thứ ba”. Bình luận của ông Mikhail Sheremet phản ánh nỗi lo ngại ngày càng tăng ở Moscow rằng, cuộc xung đột (với Ukraine) không còn là vấn đề khu vực nữa mà có thể leo thang thành một thảm họa toàn cầu, xét đến việc Kiev đang được các nước phương Tây do Mỹ đứng đầu hỗ trợ.
Mức độ nghiêm trọng của tình hình cũng đã được ông Nikolai Patrushev lặp lại trong một cuộc phỏng vấn với báo Izvestia. Trong cuộc phỏng vấn đó, ông cho rằng, Ukraine sẽ không bao giờ dám thực hiện một cuộc đột kích quy mô lớn vào lãnh thổ Nga nếu không có sự chấp thuận của Mỹ và sự hỗ trợ của NATO.
Ông nhấn mạnh: “Những tuyên bố của giới lãnh đạo Mỹ về việc không liên quan vào các hành động của Ukraine ở tỉnh Kursk là không đúng với thực tế… Nếu không có sự tham gia và hỗ trợ trực tiếp của họ, Kiev sẽ không mạo hiểm tiến vào lãnh thổ Nga”. Bên cạnh đó, theo ông Nikolai Patrushev, “các nước NATO đã cung cấp cho Ukraine vũ khí, huấn luyện viên quân sự và thông tin tình báo liên tục cho Kiev. Chiến dịch ở Kursk cũng được lên kế hoạch với sự tham gia của các đặc vụ NATO và phương Tây”. Các quan chức Nga cũng khẳng định rằng, bất kỳ cơ hội đàm phán nào hòa bình cũng sẽ bị “tạm dừng lâu dài” sau cuộc tấn công của Ukraine
Ukraine lộ điểm yếu sau đòn tấn công bất ngờ vào lãnh thổ Nga
Mặc dù tuyên bố kiểm soát được khu vực rộng hơn 1.000 km2 sau cuộc đột kích bất ngờ vào tỉnh Kursk, song Ukraine giờ đây đang phải đối diện rủi ro chồng chất về viện trợ quân đội và kế hoạch đáp trả mạnh mẽ từ Nga.
Ukraine đã triển khai chiến dịch tấn công quy mô lớn nhằm vào tỉnh Kursk của Nga từ ngày 6/8 và cho đến nay đã tuyên bố kiểm soát được khu vực rộng hơn 1.000 km2. Biến cố này được coi là cuộc tấn công xuyên biên giới đáng chú ý nhất trên đất Nga kể từ Chiến tranh Thế giới II.
Giới chức Ukraine cho biết nước này sẽ sử dụng khu vực đang kiểm soát trên lãnh thổ Nga làm "vùng đệm" để bảo vệ miền Bắc khỏi các cuộc tấn công của Nga. Theo ông Oleksandr Syrskyi, người đứng đầu lực lượng vũ trang Ukraine, Kiev đã thành lập một văn phòng chỉ huy quân sự tại khu vực Kursk, cho thấy tham vọng tiến sâu vào lãnh thổ Nga.
Cựu Bộ trưởng quốc phòng Ukraine Andriy Zagorodnyuk nhận định, mục tiêu của Ukraine ở Kursk là đ.ánh lạc hướng lực lượng Nga khỏi khu vực Donbass ở miền Đông Ukraine - nơi Nga đã có những bước tiến ổn định trong nhiều tháng qua.
Tuy nhiên, hiện tại vẫn chưa có dấu hiệu nào cho thấy điều đó sẽ xảy ra.
Xe thiết giáp Ukraine tại khu vực Sumy, giáp với tỉnh Kursk của Nga. Ảnh: Reuters
Các quan chức Nga cho biết cuộc tấn công của Ukraine vào lãnh thổ Nga là một "cuộc xâm lược khủng bố" và rằng cơ sở hạ tầng dân sự đã trở thành mục tiêu tấn công. Tổng thống Nga Putin tuyên bố sẽ đưa ra "phản ứng xứng đáng", nhưng nhiệm vụ trước mắt là trục xuất toàn bộ quân đội Ukraine khỏi lãnh thổ Nga.
Nhà phân tích quân sự người Ba Lan Konrad Muzyka cảnh báo rằng việc cố gắng chiếm giữ các vùng lãnh thổ Nga có thể khiến lực lượng Ukraine phải chịu tổn thất nặng nề, theo đó chỉ rõ vấn đề thiếu hụt nhân lực mà Ukraine phải đối diện trong nhiều tháng qua.
Theo chuyên gia Muzyka, ngay cả khi đạt được hiệu quả ngắn hạn, cuộc phản công vẫn là "một canh bạc lớn" với Kiev. "Có thể sẽ sớm đến lúc chi phí liên quan đến cuộc tấn công ở khu vực Kursk sẽ lớn hơn lợi ích, đặc biệt là khi xét đến tốc độ tiến quân đều đặn của Nga ở khu vực Donetsk", ông nói
Ukraine dồn quân tấn công sâu vào lãnh thổ Nga. Ảnh: Reuters
Ông Franz-Stefan Gady, nhà phân tích quân sự tại Vienna, Áo, lại nhận định giai đoạn tiếp theo của chiến dịch Kursk phụ thuộc vào số quân dự bị mà mỗi bên có và cách họ triển khai lực lượng.
Theo ông Gady, vấn đề chính đối với chiến dịch của Ukraine là nó không thể giúp thay đổi những gì đang diễn ra ở t.iền tuyến Donbass, nơi quân đội Nga đang tiến chậm mà chắc trước lực lượng Ukraine yếu hơn về cả hỏa lực và quân số. "Chiến dịch ở Kursk đòi hỏi nguồn lực đáng kể, đặc biệt là lực lượng bộ binh, vốn có thể cần thiết hơn ở những nơi khác", ông nói.
Trong một diễn biến có liên quan, những hình ảnh vệ tinh mới nhất cho thấy một mê cung gồm các chiến hào được đào phía sau chiến tuyến hiện tại ở biên giới của Nga. Theo các nhà nghiên cứu nguồn tin mở, những rãnh hào sâu nhất nằm cách biên giới Nga-Ukraine khoảng 45km về phía Bắc.
Moscow đã liên tục đáp trả vụ tấn công của Ukraine tại Kursk những ngày qua bằng các cuộc không kích và pháo kích dữ dội.
Bộ Quốc phòng Nga ngày 15/8 cho biết một bệ phóng tên lửa HIMARS mà Mỹ cung cấp cho Ukraine đã bị Nga phá hủy tại khu vực Sumy. Theo đó, cuộc tấn công của quân đội Nga đã phá hủy bệ phóng, một bệ nạp sáu tên lửa và hai xe phục vụ của đơn vị pháo binh Ukraine.
Theo The Times, cuộc tấn công trả đũa của Nga trước việc Ukraine xâm nhập khu vực Kursk sẽ có quy mô lớn hơn rất nhiều. Nga có khả năng b.ắn hàng trăm tên lửa hành trình, tên lửa đạn đạo, cũng như phóng máy bay không người lái cảm tử Shahed và sử dụng các loại vũ khí tinh vi khác. Điều này sẽ đặt ra thách thức lớn đối với lực lượng phòng không Ukraine.
Đơn vị quân đội Ukraine đầu hàng Nga ở tỉnh Kursk Một đơn vị gồm 24 binh sĩ thuộc Lữ đoàn cơ giới độc lập số 22 của Lực lượng vũ trang Ukraine đã đầu hàng Nga gần làng Komarovka ở tỉnh Kursk. Binh sĩ Ukraine. Ảnh: AFP/TTXVN "24 binh sĩ thuộc Lữ đoàn cơ giới độc lập số 22 của Lực lượng vũ trang Ukraine đã đầu hàng quân đội Nga theo cách...