Bắc Kinh công khai “đấu” với Washington trong các vấn đề “nóng” toàn cầu

Chuyến công du tới nước Nga, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình không chỉ nhằm thắt chặt quan hệ song phương với đối tác quan trọng bậc nhất mà còn để khẳng định vị thế cường quốc hàng đầu trong bối cảnh đang cạnh tranh quyết liệt trên toàn cầu với Mỹ.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình bắt tay với Tổng thống Nga Vladimir Putin, khẳng định vị thế cường quốc toàn cầu của cả hai nước

Chuyến thăm chính thức Nga trong 3 ngày từ 5 đến 7-6 của Chủ tịch Trung Quốc đang thu hút sự quan tâm đặc biệt của giới quan sát. Chuyến thăm này diễn ra giữa lúc Trung Quốc và Mỹ đang ở trong thế đối đầu gay gắt từ các vấn đề an ninh khu vực cho tới nguy cơ chiến tranh thương mại và chiến tranh công nghệ… trong khi quan hệ Nga-Mỹ vẫn ở tình trạng được cho là thấp điểm nhất từ sau Chiến tranh Lạnh với hàng hoạt mâu thuẫn và xung khắc song phương cũng như toàn cầu.

Theo như công bố chính thức từ Nga và Trung Quốc, hai bên sẽ ký hàng loạt thỏa thuận quan trọng từ chính trị cho tới kinh tế – thương mại nhằm thắt chặt quan hệ đối tác chiến lược toàn diện giữa hai cường quốc hàng đầu thế giới này. Theo Đại sứ Trung Quốc tại Nga Lý Huy, trong chuyến thăm, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình thảo luận sâu rộng với Tổng thống Vladimir Putin về các phương hướng và biện pháp lớn nhằm tăng cường hợp tác giữa hai nước về chính trị, kinh tế, nhân đạo cũng như các lĩnh vực quan trọng khác như Liên minh Kinh tế Á-Âu và Sáng kiến Vành đai và Con đường; tiến trình phi hạt nhân hóa Bán đảo Triều Tiên…

Trong bối cảnh Nga bị Mỹ trừng phạt và cấm vận, Trung Quốc chiến tranh thương mại với Mỹ, chuyến thăm Nga của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình hết sức coi trọng việc tăng cường hợp tác kinh tế giữa hai nước, xem đó như là một sự đáp trả, đồng thời giải quyết khó khăn kinh tế do đối đầu với Washington. Khoảng 30 thỏa thuận được ký trong chuyến thăm là những biện pháp cụ thể để nâng kim ngạch thương mại Nga-Trung Quốc từ mức 100 tỷ USD của năm 2018 lên gấp đôi, tức 200 tỷ USD, vào năm 2020.

Có một điều đặc biệt được giới quan sát quốc tế dõi theo là nội dung cuộc trả lời phỏng vấn truyền thông Nga tại Bắc Kinh của ông Tập Cận Bình vào ngày 4-6, tức là chỉ một ngày trước khi nhà lãnh đạo Trung Quốc lên đường thăm Nga. Trong đó, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã đặc biệt nhấn mạnh tới lập trường của cường quốc đang trỗi dậy này về các vấn đề “nóng” trên thế giới hiện nay. Đó là cuộc xung đột tại Syria, cuộc khủng hoảng tại Venezuela và vấn đề hạt nhân của Iran.

Đối với vấn đề Syria mà Trung Quốc cho rằng đất nước này tiếp tục hỗn loạn, cơ sở hạ tầng bị phá hủy nghiêm trọng và người dân đang chịu đau khổ cùng cực, ông Tập Cận Bình đã khẳng định Trung Quốc sẵn sàng tham gia vào quá trình tái thiết tại quốc gia Trung Đông này. Ông khẳng định Bắc Kinh sẽ “nỗ lực tối đa” để giúp người dân Syria.

Trong vấn đề Venezuela, ông Tập Cận Bình khẳng định quan điểm của Trung Quốc phải giải quyết khủng hoảng qua đối thoại chính trị toàn diện bên trong khuôn khổ của Hiến pháp Venezuela và phản đối mọi sự can thiệp từ bên ngoài cũng như các biện pháp trừng phạt đơn phương, hay sử dụng vũ lực và đe dọa sử dụng vũ lực. Chủ tịch Trung Quốc cũng tuyên bố đồng quan điểm với Nga trong vấn đề hạt nhân Iran, cho rằng cần phải tôn trọng và được thực thi một cách triệt để và có hiệu quả Kế hoạch hành động chung toàn diện (JCPOA), hay còn gọi là thỏa thuận hạt nhân Iran.

Qua phát biểu trên đây của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, giới quan sát cho rằng Bắc Kinh đã công khai lập trường để “đấu” với Washington trong các vấn đề nóng toàn cầu hiện nay. Nói cách khác, đó chẳng khác nào thông điệp khẳng định vị thế cường quốc toàn cầu của Trung Quốc trong sự cạnh tranh và tấn công quyết liệt từ Washington.

Theo ANTD