Ấn Độ ngày càng khẳng định vị thế trên toàn cầu

Ấn Độ đang từng bước khẳng định vị thế toàn cầu khi kinh tế bùng nổ, gia tăng sức mạnh quân sự và mở rộng tầm ảnh hưởng ngoại giao.

Tàu khu trục mang tên lửa dẫn đường INS Visakhapatnam và tàu tiếp tế INS Aditya của Ấn Độ tham gia cuộc tập trận chung với tàu sân bay Theodore Roosevelt của Mỹ ở Ấn Độ Dương. Ảnh: ANI/TTXVN

Ấn Độ đang dần khẳng định vị thế của mình trên bản đồ thế giới với những bước tiến đáng chú ý về kinh tế, quân sự và ngoại giao. Nhiều chuyên gia nhận định rằng trong những thập kỷ tới, quốc gia Nam Á này có tiềm năng trở thành một cường quốc thực sự, với tầm ảnh hưởng vượt ra ngoài khu vực lân cận.

Tăng trưởng dân số và kinh tế: Nền tảng cho tham vọng cường quốc

Theo Tiến sĩ Andrey Kortunov, thành viên Hội đồng các vấn đề quốc tế của Nga, dân số Ấn Độ dự kiến sẽ đạt 1,515 tỷ người vào năm 2030, tăng khoảng 100 triệu người so với hiện nay. Đáng chú ý, tầng lớp trung lưu của Ấn Độ đang mở rộng nhanh chóng. Hiện tại, khoảng 100 triệu gia đình Ấn Độ thuộc nhóm này, nhưng con số này được dự báo sẽ tăng lên 165 triệu vào năm 2030.

Về mặt kinh tế, Ấn Độ đang thể hiện sức tăng trưởng mạnh mẽ với tốc độ tăng trưởng GDP hàng năm dự kiến đạt 6,5-7% trong tương lai gần. Với đà tăng trưởng này, tổng GDP của Ấn Độ có thể vượt qua mốc 7.000 tỷ USD vào năm 2030, giúp nước này củng cố vị trí nền kinh tế lớn thứ ba thế giới, chỉ sau Mỹ và Trung Quốc.

Tăng cường năng lực quân sự và mở rộng ảnh hưởng ngoại giao

Tham vọng cường quốc của Ấn Độ đang được củng cố bằng chi tiêu quân sự ngày càng tăng. Hiện tại, ngân sách quốc phòng của Ấn Độ đã đạt 75 tỷ USD, đưa quốc gia này lên vị trí thứ 4 trên toàn cầu về chi tiêu quân sự, chỉ sau Mỹ, Trung Quốc và Nga.

Đến năm 2030, chi tiêu quân sự của Ấn Độ dự kiến sẽ tăng lên từ 90 tỷ USD đến 120 tỷ USD. Đồng thời, nước này cũng đang nỗ lực giảm phụ thuộc vũ khí nhập khẩu thông qua tăng cường sản xuất quốc phòng trong nước. Chiến lược này không chỉ giúp Ấn Độ nâng cao năng lực quân sự mà còn tăng cường tính tự chủ về công nghệ quốc phòng.

5 năm tới được dự báo sẽ có tính quyết định trong việc chuyển đổi Ấn Độ từ một cường quốc chủ yếu mang tính lục địa thành một cường quốc thực sự toàn cầu. Các ưu tiên chính sách đối ngoại của Ấn Độ cũng đang có những thay đổi đáng kể.

Hiện tại, hầu hết các dự án và sáng kiến chính sách đối ngoại của Ấn Độ, bao gồm các chương trình hỗ trợ kỹ thuật lớn, tập trung vào khu vực lân cận như Bangladesh, Sri Lanka và Maldives. Tuy nhiên, trong tương lai, phạm vi quan tâm trực tiếp của Ấn Độ sẽ ngày càng mở rộng đến Đông Nam Á và Trung Đông, và trong dài hạn, có thể lan đến Trung Á và Đông Phi.

Ở cấp độ toàn cầu, những nỗ lực của Ấn Độ đang phản ánh mong muốn nâng cao vị thế của mình trong hệ thống quốc tế. Nước này đang tích cực tham gia vào các tổ chức đa phương như G20, BRICS, SCO (Tổ chức Hợp tác Thượng Hải) và “Quad” (Bộ tứ – gồm Australia, Ấn Độ, Nhật Bản và Mỹ), đồng thời theo đuổi tư cách thành viên thường trực tại Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc.

Tuy nhiên, một thực tế cần ghi nhận là mặc dù đạt được những thành tựu kinh tế ấn tượng, nhưng Ấn Độ vẫn sẽ là một quốc gia tương đối nghèo xét về GDP bình quân đầu người. Chỉ số này được dự báo khó có thể vượt quá 4.000 USD vào năm 2030, kém xa không chỉ so với các nền kinh tế phương Tây mà còn so với cả Trung Quốc.

Ngoài ra, một đặc điểm quan trọng trong chính sách đối ngoại của Ấn Độ là nước này sẽ tiếp tục tránh bất kỳ hạn chế nào đối với chủ quyền của mình. Điều này có nghĩa là trong nhiều cấu trúc đa phương, New Delhi thường sẽ đóng vai trò tìm kiếm sự đồng thuận đồng thời vẫn duy trì sự linh hoạt về mặt chiến lược.

Tiến sĩ Kortunov lưu ý, bất chấp nhiều thách thức và vấn đề mà Ấn Độ sẽ phải đối mặt trong những năm tới, vị thế của nước này được đánh giá là ổn định hơn so với nhiều cường quốc khác. Không giống như các xã hội chia rẽ sâu sắc của Mỹ và Brazil, Ấn Độ không phải chịu sự phân cực chính trị cực đoan.

Không giống như Nga, Ấn Độ không tham gia vào cuộc xung đột quân sự quy mô lớn. Và không giống như Trung Quốc, Ấn Độ chưa chịu áp lực đáng kể về mặt nhân khẩu học hoặc cấu trúc kinh tế. Nhờ những yếu tố này, Ấn Độ có khả năng sẽ tiếp tục là trụ cột của sự ổn định và khả năng dự đoán trong một thế giới đang ngày càng bất ổn và khó lường.

Tóm lại, với tăng trưởng kinh tế mạnh mẽ, dân số đông đảo và năng động, cùng với chiến lược phát triển quân sự và ngoại giao ngày càng chủ động, Ấn Độ đang từng bước tiến gần hơn đến vai trò của một cường quốc thực sự trên trường quốc tế.