Vì sao một số vật có thể chống cháy?

Ngày nay nhiều vật liệu hiện đại có khả năng chống cháy tốt hơn. Nhưng cái gì làm cho một số vật liệu khó hoặc không bị cháy?

Ngày 30/12/1903, một tia lửa bùng phát từ cụm đèn sân khấu đã khiến nhà hát Iroquois, Chicago, Mỹ chìm trong biển lửa. “Sân khấu, rèm, rồi tất cả những thứ còn lại lần lượt bắt lửa” ông Bill Carroll – cháu của một trong những người chủ rạp hát đồng thời là một giáo sư hóa học của Trường đại học Indiana, Mỹ – cho biết. “Không có đủ lối thoát hiểm và tình hình khi đó vô cùng khủng khiếp”. Hơn 600 người đã chết trong vụ hỏa hoạn. Đây là vụ cháy một tòa nhà đơn lẻ có nhiều người thiệt mạng nhất trong lịch sử nước Mỹ.

Vì sao một số vật có thể chống cháy? - Hình 1

Chiếc ghế này trông như có sử dụng chất làm chậm cháy.

Ngày nay, điều tồi tệ như vậy khó có thể xảy ra, vì nhiều vật liệu hiện đại có khả năng chống cháy tốt hơn. Nhưng cái gì làm cho một số vật liệu khó hoặc không bị cháy?

Theo Giáo sư Carroll, thuật ngữ “chống cháy” thực ra được dùng không chính xác, bởi vì hầu hết tất cả mọi vật chứa cacbon khi bị nung nóng đến một mức nào đó đều có thể bắt lửa và cháy. Các cụm từ “khó cháy” và “chậm cháy” là những thuật ngữ chính xác hơn. Khi được dùng đúng cách, các biện pháp phòng cháy sử dụng vật liệu khó cháy có thể dập tắt quá trình cháy. Ví dụ: nhựa bình thường dễ cháy vì nó có rất nhiều carbon và hydrogen, đây là những nhiên liệu để duy trì ngọn lửa. Xăng cũng có carbon và hydrogen, và nó còn có thể bay hơn, vì thế xăng càng dễ cháy hơn. Ngược lại, một ví dụ của vật khó cháy là đá nhân tạo Corian được dùng làm bệ bếp. Vật liệu nhựa trong đá Corian được bổ sung đá dăm làm từ oxit nhôm ngậm nước, một hợp chất hóa học không cháy. Những hòn đá nhỏ li ti này này làm cho khả năng cháy của bệ bếp bị yếu đi và vì thế bệ bếp rất khó cháy.

Mặc dù các viên đá nhỏ hút và giữ các phân tử nước nhưng không phải ướt sũng. Nó chỉ giúp cho bệ bếp mát và ngăn sức nóng tiếp xúc với nhiên liệu. Nếu có nguồn nhiệt cao (như là điếu thuốc lá đang cháy để trên bệ bếp) thì nguồn nhiệt đó trước tiên sẽ phải làm bay hơi nước xung quanh oxide nhôm sau đó mới đến làm nóng nhiên liệu, tức là làm nóng các phân tử nhựa, đủ nóng đến mức cháy được. Hơn nữa, vật liệu bệ bếp như đá Corian không chứa nhiều nhựa, chỉ ở mức đủ để kết dính các viên đá lại với nhau.

Vì sao một số vật có thể chống cháy? - Hình 2

Tứ diện cháy bao gồm nhiệt độ cao, nhiên liệu, oxygen và phản ứng dây chuyền bền vững.

Nhiên liệu và nhiệt là hai mặt của tứ diện cháy, một tháp ba mặt trong đó mỗi mặt biểu thị cho một yếu tố cần thiết để tạo nên một đám cháy. Hai mặt còn lại là oxygen và phản ứng hóa học bền vững. Hầu hết các vật liệu – không kể đá granite và a-mi-ăng là hai trong số rất ít các vật liệu thực sự chống cháy – đều có thể tăng hoặc giảm khả năng cháy đơn giản bằng cách loại bỏ một hoặc hơn một yếu tố của tứ diện cháy.

Không giống như đặc tính khó cháy, các hóa chất chậm cháy có thể giúp làm chậm hoặc dập tắt một ngọn lửa. Các chất làm chậm cháy bao gồm chlorine, bromine, nitrogen, phosphorus, boron hoặc các kim loại.

Một trong những đặc điểm của chất làm chậm cháy là chúng giúp cho việc hình thành bọt than. Ví dụ: khi một miếng bánh mì bị cháy, một lớp than hình thành bên ngoài miếng bánh tạo thành lớp cách nhiệt cho phần bánh vẫn còn nguyên vẹn bên trong. Khi một ngọn lửa bao quanh một vật đã có lớp làm chậm cháy là bọt than, thì phản ứng hóa học bên trong chất làm chậm cháy xảy ra tạo thành lớp bọt cứng dễ cháy phía bên ngoài lớp than của lần cháy trước. Lớp bọt than này ngăn cản nhiên liệu tiếp xúc với oxygen và nhiệt đến một mức độ nào đó. Chính lớp than đã tạo ra một dạng kén bảo vệ của nó.

Chất làm chậm cháy được sử dụng rất phổ biến từ những năm 1970, nhưng trong vài thập kỷ gần đây, nó lại trở thành chủ đề gây tranh cãi do nó có thể gây ngộ độc. Các hóa chất phòng cháy có chứa bromine có khả năng dập lửa rất tốt nhưng không bám vĩnh viễn vào các vật liệu mà có thể thoát ra và bốc hơi, hòa trộn vào bụi hoặc không khí, từ đó có thể xâm nhập vào cơ thể con người. Theo Viện Khoa học Sức khỏe môi trường Mỹ, khi xâm nhập vào cơ thể, các hóa chất này có thể gây ra nhiều vấn đề về sức khỏe, ví dụ các rối loạn tuyến giáp, hệ miễn dịch và tăng nguy cơ ung thư. Mỹ đã cấm sử dụng các hóa chất này từ năm 2004.

Hiện các nhà khoa học đang nghiên cứu để tạo ra các chất chậm cháy bám chặt hơn vào vật liệu, hay chính là các polymer dạng chuỗi phân tử lặp lại, có khối lượng lớn hơn và không thoát ra khỏi vật liệu để thay thế cho các chất chậm cháy chứa bromine, vì phân tử bromine nhỏ hơn và có thể dễ dàng rời khỏi vật liệu và đồ vật.

Có thể sử dụng các vật liệu khó cháy và các chất chậm cháy để chữa cháy không? Chắc chắn là có, nhưng hãy nghĩ đến chúng như lựa chọn số hai, bởi phòng vẫn hơn là chữa.

Bạn thấy bài báo này có hữu ích không?
Không

Tin liên quan

Tiêu điểm

Đấu tranh để nhận nuôi đứa trẻ không ai muốn, 27 năm sau người phụ nữ nhận về "món quà" làm thay đổi cuộc đời bà
21:37:46 27/10/2020
Hoa cỏ dại bờ ruộng thành hàng sang chảnh hút dân Hà thành
12:57:58 27/10/2020
Vì sao cú có thể nhìn xuyên đêm tối?
11:04:56 27/10/2020
Thiên thạch rơi xuống nước Mỹ có thể chứa “nguồn gốc của sự sống”
11:18:44 28/10/2020
NASA công bố phát hiện ra nước trên bề mặt Mặt trăng
11:08:34 27/10/2020
Loài ngựa kỳ lạ có thể sống bình thường dưới -70 độ C ở Nga
10:34:59 28/10/2020
Chùm ảnh “bầy chim khiêu vũ trên bầu trời” khiến người xem ngỡ ngàng
11:04:27 27/10/2020
Những sự thật thú vị có thể bạn chưa biết về “chúa tể thảo nguyên”
11:13:30 28/10/2020
Lần đầu tiên chụp được ảnh nguyên tử trong một protein
11:06:43 27/10/2020
Tìm ra bằng chứng thuyết phục cho lý thuyết "Mặt trời là một hành tinh rỗng"?
09:49:36 28/10/2020

Thông tin đang nóng

Quảng Nam lập sở chỉ huy tiền phương cứu hộ người dân mất tích ở Nam Trà My
00:24:31 29/10/2020
Hậu tin đồn ly hôn Hoắc Kiến Hoa, bạn thân bất ngờ khẳng định Lâm Tâm Như là người đáng thương
23:30:45 28/10/2020
Khi di chúc của bố chồng được đọc lên, mẹ chồng lăn ra ngất còn chồng tôi thì tái xám mặt mày
23:26:15 28/10/2020
Nóng: Sạt lở đất vùi lấp hơn 50 người tại Quảng Nam
22:59:06 28/10/2020
Thủy Tiên chính thức lên tiếng khi tặng 200 triệu giúp cụ ông trả nợ - Công Vinh sốc vì quá nhiều tiền
01:00:02 29/10/2020
Nhóc tỳ nhà MC Hoàng Oanh gây sốt với sống mũi "cực phẩm", 3 tháng tuổi đã được hội bố mẹ "đặt gạch" làm con rể tương lai
23:26:12 28/10/2020
Gửi mẹ chồng 8 triệu để trông cháu mà vẫn bị hoạnh họe, tôi không tranh cãi chỉ làm một việc khiến bà ngừng hẳn kêu than
23:03:56 28/10/2020
Mẹ chồng Thủy Tiên lên tiếng về cách con dâu trao 150 tỷ đồng từ thiện của mạnh thường quân
23:53:07 28/10/2020
Công điện hỏa tốc: 4 tỉnh thành chủ động sơ tán khẩn cấp người dân ở hạ lưu hồ, đập
23:08:18 28/10/2020
Bị phạt 7,5 triệu đồng vì đăng tin xúc phạm Công an trên mạng
22:43:28 28/10/2020

Tin mới nhất

Lễ hội Halloween vào ngày bao nhiêu?

15:09:06 28/10/2020
Halloween (viết rút gọn từ All Hallows Evening) là lễ hội được tổ chức vào ngày 31/10 hàng năm tại nhiều quốc gia trên thế giới. Năm 2020, lễ hội Halloween rơi vào ngày thứ Bảy (31/10).

Lần đầu tiên băng ở biển Bắc Cực không thể đông lại vào cuối tháng 10

11:16:41 28/10/2020
Sự mở rộng và co lại theo mùa của băng ở biển Bắc Cực đã đi vào bế tắc đáng lo ngại trong năm nay, với vấn đề băng vẫn chưa hình thành ở khu vực quan trọng ngoài khơi Siberia.

Các nhà thiên văn tìm ra 17 ứng cử viên cho vai trò hành tinh thứ 9

11:15:07 28/10/2020
Các nhà thiên văn học người Mỹ, sử dụng một phương pháp mới để xử lý các quan sát không gian, đã xác định được 17 vật thể quỹ đạo ở ngoại vi hệ Mặt trời, có thể gọi là Hành tinh thứ 9.

Các nhà khoa học tiết lộ manh mối mới về cách Trái đất có ôxy

10:32:34 28/10/2020
Lớp vỏ mỏng của bầu khí quyển chứa ôxy của Trái đất giúp chúng ta tồn tại, mặc dù chúng ta vẫn chưa biết chính xác cách nó hình thành.

Từ dấu chân phát hiện ra hành trình nguy hiểm của một đứa trẻ thời tiền sử

09:48:45 28/10/2020
Voi ma mút và những con lười khổng lồ đang di chuyển thì một người trẻ tuổi cùng với một đứa bé nhanh chóng len qua.

Mô hình nuôi cá trên mặt trăng đang dần thành hiện thực

23:14:37 26/10/2020
Tiến sỹ Cyrille Przybyla, nhà khoa học dẫn dắt chương trình Lunar Hatch với tham vọng giúp các phi hành gia nuôi cá trong không gian.

Dấu chân 14.000 năm tuổi ghi lại chuyến đi chơi của một gia đình thời kỳ đồ đá

23:07:04 26/10/2020
Thời kỳ đồ đá đã để lại vố số dấu vết khám phá cho các nhà khảo cổ học.

Sự thật thú vị về bộ môn golf khiến bạn bất ngờ

23:04:43 26/10/2020
Golf là bộ môn thể thao có lịch sử lâu đời, đến nay nhiều điều thú vị xung quanh bộ môn này có thể khiến bạn ngạc thiên thích thú.

Những hiểu lầm nghiêm trọng mà con người cứ ngỡ là sự thật

23:03:28 26/10/2020
Không ít người trên thế giới có những hiểu lầm nghiêm trọng về những sự kiện, nhân vật nổi tiếng lịch sử. Họ cứ ngỡ thông tin mà mình biết được là đúng.

Tín hiệu vô tuyến ngoài Trái Đất liên tục được gửi từ 'vật thể ma'

22:59:40 26/10/2020
Nguồn chớp sóng vô tuyến SGR 1935 2154 tiếp tục phát đến Trái Đất 3 tín hiệu bí ẩn và mạnh mẽ, để lộ rõ bản chất của một ngôi sao ma đã chết, cùng thiên hà với chúng ta.

Chiêm ngưỡng loạt nhà 7 sắc cầu vồng khác lạ ở Ấn Độ

19:53:38 26/10/2020
Những ngôi nhà nhiều màu sắc ở thị trấn Tiruvannamalai, Ấn Độ gây ấn tượng với du khách với sự độc đáo khác lạ.

Những cách để trở nên bất tử từ xưa đến nay

17:28:50 26/10/2020
Bạn nghĩ rằng sự bất tử là món quà hay chính là lời nguyền khi mọi thứ cứ kéo dài mãi mãi.

Điều đặc biệt dưới 73 giếng của ngôi làng ở Hà Nội xưa

11:15:28 26/10/2020
Một ngôi làng có đến 73 chiếc giếng cổ giống hệt nhau về cấu trúc. Đặc biệt hơn, dưới mỗi giếng là 2 tấm gỗ lim dày tới 40cm.

Cụ bà sống thọ nhất nước Anh qua đời ở tuổi 112

10:51:19 26/10/2020
Cụ bà Jean Hocquard, người cao tuổi nhất tại Anh, qua đời hôm 24/10 tại nhà riêng ở Poole, Dorset.

Tác dụng thực sự của bướu trên lưng lạc đà là gì?

10:16:31 26/10/2020
Để tồn tại trong sa mạc, lạc đà tích trữ nước trong bướu của chúng. Tuy nhiên, quan điểm này có lẽ sẽ phải xem xét lại.

Chuột chũi có thể sống gần 20 phút không cần ôxy

10:14:44 26/10/2020
Chuột chũi là sinh vật có chỉ số siêu năng lực kỳ lạ nhất của động vật có vú.

Giấc mơ phức tạp hay không tùy thuộc vào giai đoạn ngủ mỗi người

10:13:15 26/10/2020
Theo một phân tích mới, chất lượng và độ phức tạp của những giấc mơ dường như thay đổi theo các giai đoạn của giấc ngủ của mỗi người.

Những dạng sự sống đầu tiên có thể giống động vật hơn chúng ta nghĩ

10:11:02 26/10/2020
Trong một nghiên cứu mới, các nhà khoa học đã phát hiện ra rằng vi khuẩn thực tế có thể phát triển giống như một phôi thai.

Người Maya cổ đại đã biết cách xây dựng hệ thống lọc nước tinh vi?

09:30:34 26/10/2020
Các nhà khảo cổ học mới đây phát hiện thành phố Tikal vĩ đại của người Maya đã biết vận chuyển zeolite ​​để lọc nước hàng nghìn năm, trước khi các nền văn hóa khác học hỏi hoặc áp dụng ý tưởng này.

NASA sắp tiết lộ một “khám phá mới thú vị” về Mặt trăng

09:28:49 26/10/2020
Trước khi NASA quay trở lại Mặt trăng vào năm 2024, cơ quan vũ trụ này vừa hé lộ thông tin về một khám phá mới có thể sắp được công bố trong tuần tới.

Triệt phá tổ ong bắp cày sát thủ đầu tiên ở bang Washington

23:45:22 25/10/2020
Sau nhiều nỗ lực truy lùng, các nhà côn trùng học, với đồ bảo hộ đặc biệt, đã tiêu diệt thành công tổ ong bắp cày châu Á khổng lồ ở bang Washington, Mỹ hôm 24/10.

Phi thuyền NASA bị tuột hạt vật chất từ tiểu hành tinh

11:23:06 25/10/2020
Osiris-Rex để tuột mất các hạt vật chất thu được từ tiểu hành tinh Bennu và các nhà khoa học của NASA đang cố gắng khắc phục vấn đề.

Phát hiện UFO đang “ăn” năng lượng Mặt trời?

11:20:11 25/10/2020
Những người theo lý thuyết âm mưu tin rằng họ đã phát hiện ra một “thiên thần ngoài hành tinh” đang đi lang thang và ăn năng lượng của Mặt trời, sau khi phân tích những bức ảnh chụp được một vật dị thường gửi về từ vệ tinh của NASA.

Phát hiện dấu vết phù thuỷ trong tàn tích nhà thờ cổ ở Anh

17:01:42 24/10/2020
Những hình vẽ đặc biệt nhằm mục đích xua đuổi phù thủy được phát hiện bên trong tàn tích nhà thờ thời trung cổ ở Anh.

Những truyền thuyết về nguồn gốc ngày Halloween có thể bạn chưa biết

16:55:06 24/10/2020
Cho đến tận ngày nay đã có rất nhiều những truyền thuyết khác nhau về nguồn gốc của ngày Halloween.

Một nguồn năng lượng tối có thể “xé toạc” cả vũ trụ

15:46:41 24/10/2020
Thế giới sẽ sớm bị vũ trụ xé toạc bằng nguồn năng lượng tối khổng lồ. Đó là những cảnh báo của nhà lý thuyết vật lý và toán học, giáo sư Brian Greene.

Mảnh vỏ Trái Đất "thất lạc" bị nuốt chửng ở Thái Bình Dương

15:44:28 24/10/2020
Các nhà khoa học đã phát hiện ra mảng kiến tạo mất tích của Trái Đất, thủ phạm tạo nên một phần vành đai lửa Thái Bình Dương.

Kinh hoàng khi dây bảo hộ bất ngờ đứt, thanh niên biểu diễn đu dây rơi từ độ cao 20 mét

15:42:35 24/10/2020
Người xem không khỏi hoảng hốt khi một thanh niên biểu diễn đu dây trên cao đã rơi chúc đầu xuống đất bởi sợi dây buộc vào anh bỗng nhiên bị đứt.

Kỳ lạ con chó màu xanh lá cây được sinh ra ở Italia

15:40:41 24/10/2020
Chú chó Pistacchio được sinh ra với bộ lông màu xanh lá cây, trong khi 4 anh chị em của nó có màu lông trắng giống mẹ.

Những vòng băng bí ẩn trên hồ Baikal

15:37:07 24/10/2020
Năm 1969, người dân địa phương nhận thấy trên hồ Baikal (Nga) xuất hiện những vành đai băng giá. Cách đây chưa lâu, những vành đai băng giá này còn là bí ẩn chưa có lời giải.

Bán đấu giá cuốn sách cực hiếm

15:35:32 24/10/2020
Trong phiên giao dịch vào ngày 13/10, diễn ra tại trụ sở Nhà bán đấu giá Hansons ở London (Anh).

Mở nắp 80 quan tài hơn 2.500 tuổi ở Ai Cập

14:16:53 24/10/2020
Các nhà khảo cổ mới khai quật được 80 quan tài hơn 2.500 tuổi còn nguyên niêm phong ở nghĩa trang Saqqara, Ai Cập. Đa số quan tài chứa xác ướp ở bên trong.

Sinh vật chưa từng thấy, nửa chim, nửa khủng long lộ diện ở Trung Quốc

14:12:46 24/10/2020
Mang hình dáng một quái điểu nhưng thực ra là bò sát, sinh vật mới được khai quật là một dực long thực sự, nhưng khác hẳn mọi loài dực long từng được biết đến.

Loài chó cũng bị khủng hoảng tuổi trung niên như người

08:49:20 24/10/2020
Một nghiên cứu mới về thay đổi tính cách của chó cho thấy vào khoảng tuổi lên 3, chó có xu hướng ngừng tìm hiểu những thứ mới mẻ và trải qua những thay đổi về tính cách cho đến năm 6 tuổi.

Vật liệu sinh học đột phá mới có thể khôi phục tất cả các yếu tố mô xương

08:47:33 24/10/2020
Các nhà khoa học Nga vừa tiết lộ về một vật liệu sinh học mới tiên phong trong điều trị loãng xương đã được phát triển bởi một nhóm khoa học với sự tham gia của các nhà sinh vật học từ Đại học Samara.

Có thể bạn quan tâm

'HAGL không thể phụ thuộc Tuấn Anh, Văn Toàn để vô địch'

Bóng đá việt nam

00:34:50 29/10/2020
Trao đổi cùng Zing, chuyên gia Vũ Mạnh Hải cho rằng HAGL phải đầu tư mạnh trong thời gian tới để thật sự là ứng viên xứng tầm cho chức vô địch V.League.

Thực tế buồn của Barca khi Chủ tịch Bartomeu từ chức

Bóng đá thế giới

00:27:11 29/10/2020
Cuối cùng Chủ tịch Josep Bartomeu cũng từ chức đúng theo ý muốn của số đông thành viên Barca. Tuy nhiên, có phải đó sẽ là hồi kết cho những náo loạn ở Barca gần đây hay không?

Đồ chơi ma quỷ rùng rợn, tự cử động khi đến gần, giá tiền triệu vẫn hút khách mua 

Cosplay

00:19:18 29/10/2020
Những món đồ chơi tạo hình bộ xương với khuôn mặt đầy máu, khi có người qua lại tự động phát tiếng kêu, hú hét ma mị... đang trở thành mặt hàng tiêu dùng hot nhất hiện nay. Giá thành mỗi món đồ dao động từ 200.000 - 2,5 triệu đồng.

Cựu binh U23 Việt Nam liên tiếp đón tin vui

Sao thể thao

23:55:22 28/10/2020
Gia hạn thêm 3 mùa giải với SLNA, cựu trung vệ U23 Việt Nam còn rước nàng về dinh ngày 20/11 để hoàn tất 2 việc lớn trong đời cầu thủ.

Phương tiện giao thông công cộng - nguồn lây lan dịch COVID-19 tại Italy

Thế giới

23:54:14 28/10/2020
Trong bối cảnh Chính phủ Italy đang phải nỗ lực ngăn chặn sự gia tăng các ca mắc mới bệnh viêm đường hô hấp cấp COVID-19, các chuyên gia và nhà lập pháp nước này ngày càng cho rằng phương tiện giao thông công cộng là một trong những nơi...

Cách nhận biết áo Supreme nghìn USD thật và giả

Thời trang

23:52:20 28/10/2020
Các chi tiết nhỏ trên sản phẩm sẽ giúp bạn tránh được việc mua phải hàng không chính hãng.

Lâm Đồng: 'Hỏa tốc' kiểm tra vụ xây dựng 'Làng biệt thự' trái phép trên đất rừng

Đời sống

23:31:22 28/10/2020
Ngày 28/10, UBND tỉnh Lâm Đồng có văn bản hỏa tốc số 8777/UBND-XD, chỉ đạo các sở, ngành và địa phương liên quan kiểm tra và kịp thời xử lý nghiêm hành vi vi phạm (nếu có) tại tiểu 268 thuộc địa bàn xã Hiệp An, Đức Trọng.

Airpods Pro mới sẽ giống tai nghe Samsung 

Đồ 2-tek

23:27:12 28/10/2020
Airpods Pro mới sẽ được cắt bỏ phần thân so với phiên bản hiện nay, khiến tai nghe nhỏ hơn và trông giống tai nghe của Samsung hay Google.

TikTok tuyển 3.000 kỹ sư 

Thế giới số

23:17:11 28/10/2020
TikTok hôm 27/10 cho biết đang lên kế hoạch tuyển khoảng 3.000 kỹ sư trong ba năm tới để mở rộng quy mô toàn cầu.

Sau bão, quốc lộ 1 qua Quảng Nam ngổn ngang cây cối

Sự kiện nóng

23:13:26 28/10/2020
Tối 28-10, lực lượng công an tỉnh Quảng Nam vẫn đang khẩn trương cưa, chặt cây ngã đổ tại nhiều vị trí trên tuyến quốc lộ 1 đi qua địa phận huyện Thăng Bình.