Tương lai Fulbright u ám: Các học giả tinh hoa rơi vào “cơn bão chính trị”

Chính quyền của Tổng thống Mỹ Donald Trump bị cho là đang can thiệp sâu vào quá trình xét duyệt học bổng Fulbright.

Học bổng này vốn là công cụ “ngoại giao mềm” của Mỹ suốt gần 80 năm qua.

Tương lai Fulbright u ám: Các học giả tinh hoa rơi vào cơn bão chính trị - Hình 1

Nhà nghiên cứu Ryan Sutherland (31 tuổi) từng tin rằng mình có đủ mọi yếu tố để giành được học bổng Fulbright danh giá.

Là sinh viên y khoa tại Đại học Yale (Mỹ), đề tài nghiên cứu của Sutherland về lây nhiễm HIV trong cộng đồng người chuyển giới tại Malaysia vốn đã được hội đồng xét duyệt học bổng Fulbright tại Mỹ thông qua. Sutherland cũng từng có kinh nghiệm làm việc nhiều năm tại một số trung tâm nghiên cứu ở Malaysia.

Những tưởng sắp chính thức nhận được học bổng Fulbright, nhưng Sutherland bất ngờ khi nhận được thư báo “trượt”.

Ngay sau đó, truyền thông Mỹ đưa tin về việc hầu hết các thành viên cấp cao trong Hội đồng Học bổng nước ngoài Fulbright đã đệ đơn từ chức trong ngày 11/6. Những người xin từ chức đều cho rằng chính quyền đang can thiệp quá sâu vào quy trình xét duyệt học bổng của hội đồng.

Lúc này, Sutherland tự hỏi việc mình bị đánh trượt là do nguyên nhân chuyên môn, hay vì lý do chính trị. Trong thư thông báo “trượt”, Sutherland không nhận được lời giải thích nào.

“Những nhà nghiên cứu trẻ như tôi bỗng cảm thấy mình đột ngột bị gạt sang bên lề. Sự việc này sẽ gây ra một khoảng trống lớn trong sự nghiệp nghiên cứu khoa học của tôi, cũng như những nhà nghiên cứu khác cùng rơi vào hoàn cảnh như tôi”, Sutherland chia sẻ.

Fulbright: Công cụ “ngoại giao mềm” quyền lực của Mỹ suốt 80 năm qua

Động thái mới nhất của Chính phủ Mỹ trong việc siết chặt kiểm soát hệ thống giáo dục đại học tại Mỹ đang đe dọa tới vị thế của một chương trình học bổng danh tiếng thế giới.

Học bổng Fulbright đã có lịch sử tồn tại gần 80 năm. Chương trình học bổng này vốn được xem là công cụ “ngoại giao mềm” quan trọng của Mỹ.

Tương lai Fulbright u ám: Các học giả tinh hoa rơi vào cơn bão chính trị - Hình 2

Học bổng Fulbright vốn là công cụ “ngoại giao mềm” của Mỹ suốt gần 80 năm qua (Ảnh minh họa: SCMP).

Mỗi năm, chương trình Fulbright tuyển chọn hơn 8.000 học giả gồm cả sinh viên và các nhà nghiên cứu người Mỹ đi ra nước ngoài làm công tác nghiên cứu và giảng dạy, cũng như đưa học giả quốc tế đến Mỹ để học tập, trao đổi học thuật.

Chương trình học bổng Fulbright đã được Quốc hội Mỹ tiến hành từ sau Thế chiến II, nhằm thúc đẩy quan hệ hợp tác quốc tế giữa Mỹ và các nước, cũng như củng cố hình ảnh đẹp của Mỹ trong giới học thuật toàn cầu, như một quốc gia đi đầu trong hoạt động nghiên cứu.

Ngày 11/6, hầu hết thành viên cấp cao của Hội đồng Học bổng Nước ngoài Fulbright đã từ chức, sau khi chính quyền Mỹ lật ngược nhiều quyết định của hội đồng, khiến nhiều học giả vốn đã được hội đồng xét duyệt thông qua, nay lại bị trượt học bổng.

Trong tuyên bố từ chức mà hội đồng đưa ra, các thành viên hội đồng cho rằng chính quyền đã hành động trái luật. Ngoài ra, họ cũng cảnh báo rằng, uy tín của chương trình Fulbright chỉ có thể được duy trì, nếu hoạt động trao học bổng không bị ảnh hưởng bởi những xu hướng chính trị.

Giờ đây, danh tiếng học thuật cũng như quyền tự do học thuật của học bổng Fulbright đang bị đặt dấu hỏi.

“Nếu học bổng Fulbright mất đi tính liêm chính, đó sẽ là một đòn giáng mạnh vào công cụ “ngoại giao mềm” hiệu quả này. Học bổng Fulbright đã từng là cây cầu nối nước Mỹ và thế giới, đừng ra tay đốt cây cầu ấy”, ông Haroon Rashid Sherzad, một học giả từng nhận được học bổng Fulbright hồi năm 2006, chia sẻ. Ông hiện làm việc trong lĩnh vực hỗ trợ người tị nạn tại Anh.

Biến động của học bổng Fulbright giữa “cơn bão chính trị”

Định hình lại giáo dục đại học là một trong những mục tiêu trọng tâm của Tổng thống Mỹ Donald Trump trong nhiệm kỳ thứ hai. Từ việc giáng những đòn trừng phạt xuống Đại học Harvard, cho đến việc siết chặt quy trình cấp thị thực cho sinh viên nước ngoài, Tổng thống Mỹ đang không ngần ngại can thiệp vào giới học thuật.

Chương trình học bổng Fulbright được Thượng nghị sĩ J. William Fulbright sáng lập năm 1946 và hiện được chính phủ Mỹ phối hợp vận hành với hơn 160 quốc gia. Ngân sách chi cho chương trình trong năm 2023 là 287,5 triệu USD, do Quốc hội Mỹ phân bổ. Ngoài ra, Chính phủ các nước và các cơ sở tiếp nhận học giả cũng đóng góp thêm tài chính cho chương trình.

Tương lai Fulbright u ám: Các học giả tinh hoa rơi vào cơn bão chính trị - Hình 3

Tổng thống Mỹ Donald Trump đang chỉ đạo siết chặt kiểm soát hệ thống giáo dục đại học tại Mỹ (Ảnh minh họa: SCMP).

Hội đồng Fulbright do Tổng thống Mỹ bổ nhiệm với nhiệm kỳ hoạt động kéo dài 3 năm, nhưng về nguyên tắc, chương trình phải giữ tính phi đảng phái trong quá trình vận hành.

Theo các thành viên đã từ chức của Hội đồng Học bổng Fulbright, luật hoạt động của hội đồng vốn đã quy định đây là cơ quan có quyền phê duyệt cuối cùng đối với việc trao học bổng. Dù vậy, hiện tại, có thêm 1.200 học giả khác đang bị rà soát lại thông tin và có thể sẽ bị “đánh trượt” học bổng Fulbright trong thời gian tới.

Học giả người Đức Bera Topkara (25 tuổi) từng nhận được học bổng Fulbright, anh từng có thời gian theo học chuyên ngành thần học tại Đại học Emory (Mỹ). Anh cho biết bản thân đã bắt đầu lo lắng về hoạt động của Hội đồng Học bổng Fulbright khi một hội thảo dự kiến tổ chức hồi tháng 3 năm nay bất ngờ bị hủy sát nút.

Hiện Topkara đã quay về Berlin (Đức), anh vẫn khuyến khích bạn bè nộp hồ sơ xin học bổng Fulbright, dù hiện tại, tình hình đang không khả quan.

“Việc nhận được học bổng Fulbright không chỉ đưa lại trải nghiệm học thuật, mà còn mở ra những mối quan hệ cá nhân. Đó chính là ý nghĩa của học bổng Fulbright: kết nối con người trên khắp thế giới. Hiện tại, sự kết nối ấy đang bị đe dọa”, anh Topkara chia sẻ.

Ông Curt Rice – Giám đốc điều hành Fulbright Na Uy – cho biết hiện đã có 7/17 học giả người Mỹ bị từ chối học bổng nghiên cứu tại Na Uy, dù trước đó những học giả này đã được hội đồng thông qua. Các đề tài bị loại liên quan đến vấn đề đa dạng chủng tộc và giới tính, biến đổi khí hậu.

Tương lai Fulbright u ám: Các học giả tinh hoa rơi vào cơn bão chính trị - Hình 4

Việc nhận được học bổng Fulbright không chỉ đưa lại trải nghiệm học thuật, mà còn mở ra những mối quan hệ cá nhân (Ảnh minh họa: SCMP).

Một số nước châu Âu như Na Uy, Hà Lan đã xây dựng “phương án B”. Cụ thể, nếu học giả của họ không nhận được học bổng Fulbright, Chính phủ sẽ cấp học bổng khác để học giả vẫn có thể tới Mỹ học tập, nghiên cứu, chỉ là không còn danh xưng gắn liền với học bổng Fulbright danh giá nữa.

“Việc loại bỏ một số chủ đề nghiên cứu một cách có chủ ý sẽ gây tổn hại cho danh tiếng của chương trình học bổng Fulbright, vì như vậy, Fulbright không còn tôn trọng tính tự do học thuật”, ông Rice nói.

Hậu quả khó lường?

Ngay cả với những ứng viên không bị “đánh trượt”, việc hội đồng từ chức vẫn sẽ gây ảnh hưởng đến họ. Những học giả được nhận học bổng có thể gặp rắc rối trong quá trình hoàn thiện hồ sơ, thủ tục. Người đang chờ xét hồ sơ có thể sẽ phải chờ lâu hơn.

“Hồ sơ chưa thể duyệt cho đến khi hội đồng mới được bổ nhiệm, nên thời gian chờ sẽ kéo dài hơn bình thường. Điều này có thể khiến nhiều người nản lòng, không muốn nộp đơn ở thời điểm này nữa”, bà Maggie Mahoney – một học giả từng nhận được học bổng Fulbright để đến Ấn Độ nghiên cứu về quản trị giáo dục quốc tế – cho hay.

Bà Alana Deluty – Chủ tịch Chi hội Fulbright tại bang Rhode Island (Mỹ) – cho biết bà lo lắng cho tương lai của chương trình học bổng Fulbright. Khi vị thế và tầm vóc của chương trình này bị ảnh hưởng, nước Mỹ cũng sẽ đánh mất phần nào tầm ảnh hưởng đối với giới học giả quốc tế.

“Chúng ta đang làm nản lòng những học giả tinh hoa, xuất sắc trên thế giới, họ là những người từng khao khát đến Mỹ để học tập, nghiên cứu. Đây sẽ là một tổn thất lớn cho nước Mỹ”, bà Deluty đánh giá.

Bạn thấy bài viết này có hữu ích không?
Có
Không

Tin liên quan

Tiêu điểm

Những tỷ phú công nghệ vướng bê bối ngoại tìnhNhững tỷ phú công nghệ vướng bê bối ngoại tình
11:21:11 10/11/2026
Alice Huang mất nhiều năm tiếp cận CEO Nvidia Jensen HuangAlice Huang mất nhiều năm tiếp cận CEO Nvidia Jensen Huang
11:22:11 10/11/2026
Cơn sốt hạ tầng AI đã biến 'thủ phủ khoai tây' của Trung Quốc thành trung tâm siêu dữ liệu mới như thế nào?Cơn sốt hạ tầng AI đã biến 'thủ phủ khoai tây' của Trung Quốc thành trung tâm siêu dữ liệu mới như thế nào?
12:10:30 11/11/2026
Những cột mốc đưa Nvidia trở thành đế chế nghìn tỉ USDNhững cột mốc đưa Nvidia trở thành đế chế nghìn tỉ USD
11:09:06 10/11/2026
Chỉ nhờ Claude sửa số trang rồi đi ăn trưa, giáo sư đại học mất toàn bộ giáo án và ghi chú suốt một năm quaChỉ nhờ Claude sửa số trang rồi đi ăn trưa, giáo sư đại học mất toàn bộ giáo án và ghi chú suốt một năm qua
13:53:30 10/11/2026
Lithium và Cú sốc 66 tỷ USD: Cuộc đổi ngôi lịch sử khi "vàng trắng" không còn là phụ phẩm của EVLithium và Cú sốc 66 tỷ USD: Cuộc đổi ngôi lịch sử khi "vàng trắng" không còn là phụ phẩm của EV
13:54:28 10/11/2026
Nếu là một nhân viên bình thường, Jensen Huang đã bị sa thải ngay lập tứcNếu là một nhân viên bình thường, Jensen Huang đã bị sa thải ngay lập tức
11:07:49 11/11/2026
Internet thế giới 'nổ tung' vì bê bối tình ái của CEO NvidiaInternet thế giới 'nổ tung' vì bê bối tình ái của CEO Nvidia
11:09:20 11/11/2026

Tin đang nóng

10 ngày tới: 3 tuổi có thể nhận tin tốt về tài chính, một nút thắt dần được tháo gỡ10 ngày tới: 3 tuổi có thể nhận tin tốt về tài chính, một nút thắt dần được tháo gỡ
19:21:48 11/11/2026
Song Ji Hyo đã tìm lại được hướng dẫn sử dụng nhan sắcSong Ji Hyo đã tìm lại được hướng dẫn sử dụng nhan sắc
21:58:34 11/11/2026
5 năm tới Dựa Lộc Thánh Cho, 3 con giáp chỉ lo góp tiền góp bạc5 năm tới Dựa Lộc Thánh Cho, 3 con giáp chỉ lo góp tiền góp bạc
18:58:04 11/11/2026
Thứ Sáu đến Chủ Nhật (13-15/11), 3 tuổi giàu nhanh, có bước ngoặt bất ngờThứ Sáu đến Chủ Nhật (13-15/11), 3 tuổi giàu nhanh, có bước ngoặt bất ngờ
19:24:11 11/11/2026
Từ 12/11 đến 22/11: 3 tuổi được Phật chở che, gặp nguy được hóa giải, tưởng bế tắc bất ngờ tìm ra lối thoátTừ 12/11 đến 22/11: 3 tuổi được Phật chở che, gặp nguy được hóa giải, tưởng bế tắc bất ngờ tìm ra lối thoát
19:07:14 11/11/2026
Bạn thân Son Ye Jin vừa tái hôn ở tuổi 46, diện váy cưới xa hoa ở BaliBạn thân Son Ye Jin vừa tái hôn ở tuổi 46, diện váy cưới xa hoa ở Bali
20:15:26 11/11/2026
Từ 12/11 đến 25/11: 3 tuổi công việc xuôi thuận, lương thưởng bật tăngTừ 12/11 đến 25/11: 3 tuổi công việc xuôi thuận, lương thưởng bật tăng
19:16:29 11/11/2026
Ngọc nữ Running Man liên tiếp nhận tin buồnNgọc nữ Running Man liên tiếp nhận tin buồn
22:06:22 11/11/2026

Tin mới nhất

Người dùng Android cảnh giác ngay: Nhận được tin nhắn này là điện thoại biến thành "cục gạch" ngay lập tức

Người dùng Android cảnh giác ngay: Nhận được tin nhắn này là điện thoại biến thành "cục gạch" ngay lập tức

12:09:53 11/11/2026
Tin nhắn độc hại này có thể làm gián đoạn các cuộc gọi và khiến điện thoại Android bị kẹt trong vòng lặp khởi động lại mà chủ sở hữu không hề biết chuyện gì đã xảy ra
Bị người dùng chê "keo kiệt", Anthropic bất ngờ tặng thêm lượt reset hạn mức Claude cho hàng loạt thuê bao trả phí

Bị người dùng chê "keo kiệt", Anthropic bất ngờ tặng thêm lượt reset hạn mức Claude cho hàng loạt thuê bao trả phí

12:09:07 11/11/2026
Điểm đáng chú ý là lượt reset này không chỉ áp dụng cho một mô hình cụ thể như chương trình ưu đãi trước đó, mà bao gồm toàn bộ hạn mức sử dụng, từ giới hạn theo chu kỳ 5 giờ đến giới hạn hàng tuần.
Chân dung người vợ kỹ sư thiết kế vi mạch gắn bó CEO Nvidia Jensen Huang 41 năm

Chân dung người vợ kỹ sư thiết kế vi mạch gắn bó CEO Nvidia Jensen Huang 41 năm

18:24:18 09/11/2026
Lori Mills Huang đồng hành cùng Jensen Huang suốt 41 năm, từ thời đại học, là nhà thiết kế vi mạch tại HP đến khi ông xây dựng Nvidia thành một trong những đế chế công nghệ lớn nhất thế giới.
Những lý do nên cân nhắc trước khi mua tủ lạnh thông minh

Những lý do nên cân nhắc trước khi mua tủ lạnh thông minh

13:15:28 09/11/2026
Tủ lạnh thông minh mang đến nhiều tiện ích nhưng chi phí, quyền riêng tư và hỗ trợ phần mềm khiến người dùng cần cân nhắc.
Cách Singapore làm mát văn phòng không cần điều hòa truyền thống

Cách Singapore làm mát văn phòng không cần điều hòa truyền thống

13:12:45 09/11/2026
Nhiều nhân viên văn phòng tại Singapore không hề hay biết rằng hệ thống dầm trần làm mát đang giúp họ duy trì sự thoải mái, đồng thời mang lại một giải pháp yên tĩnh hơn so với điều hòa truyền thống
Tỷ phú Elon Musk hé lộ kế hoạch đưa các cụm máy tính siêu trí tuệ lên quỹ đạo Trái đất từ năm 2027

Tỷ phú Elon Musk hé lộ kế hoạch đưa các cụm máy tính siêu trí tuệ lên quỹ đạo Trái đất từ năm 2027

10:10:25 09/11/2026
Với sự hợp tác của tập đoàn bán dẫn Nvidia, dự án được kỳ vọng mở ra hướng phát triển mới cho hạ tầng trí tuệ nhân tạo (AI) và truyền dẫn dữ liệu toàn cầu.
Hàn Quốc cân nhắc siết quản lý mạng xã hội đối với trẻ vị thành niên

Hàn Quốc cân nhắc siết quản lý mạng xã hội đối với trẻ vị thành niên

09:10:36 09/11/2026
Hàn Quốc đang xem xét mở rộng các biện pháp kiểm soát việc sử dụng mạng xã hội của trẻ vị thành niên, trong đó tập trung vào các thuật toán đề xuất và tính năng thiết kế có nguy cơ gây nghiện,
AI Trái Đất tìm kiếm AI ngoài hành tinh

AI Trái Đất tìm kiếm AI ngoài hành tinh

11:24:06 08/11/2026
NVIDIA hợp tác với các nhà thiên văn sử dụng AI để tìm kiếm tín hiệu từ nền văn minh ngoài Trái Đất, với giả thuyết những nền văn minh này cũng có thể sở hữu AI.
Apple công bố số liệu trấn an người dùng iPhone Duo

Apple công bố số liệu trấn an người dùng iPhone Duo

11:11:53 08/11/2026
Sau hai tuần mở bán iPhone Duo, Apple thông báo hơn 100.000 ứng dụng trên kho App Store đã được tối ưu hóa hiển thị cho thiết bị màn hình gập đầu tiên của hãng.
Elon Musk úp mở một thứ xuất hiện năm 2027 sẽ khiến mọi người choáng ngợp

Elon Musk úp mở một thứ xuất hiện năm 2027 sẽ khiến mọi người choáng ngợp

10:58:33 08/11/2026
Tỷ phú Elon Musk vừa hé lộ một siêu dự án mới ngoài vũ trụ, hợp tác với ông lớn bán dẫn Nvidia và khẳng định nó sẽ khiến tất cả mọi người phải kinh ngạc.
Chủ động bỏ việc trước khi bị AI thay thế

Chủ động bỏ việc trước khi bị AI thay thế

10:58:08 08/11/2026
Nỗi sợ bị AI thay thế khiến nhiều lao động văn phòng chủ động bỏ việc, chuyển hướng nghề nghiệp dù số liệu kinh tế chưa ghi nhận làn sóng sa thải hàng loạt.
Sony hồi sinh tai nghe Walkman 47 năm tuổi, chuyển từ jack 3,5 mm sang USB-C

Sony hồi sinh tai nghe Walkman 47 năm tuổi, chuyển từ jack 3,5 mm sang USB-C

09:06:01 08/11/2026
Sony cũng tái hiện phong cách bao bì và sách hướng dẫn của phiên bản gốc. Tuy nhiên, bên trong thiết kế hoài cổ là một số thay đổi nhằm đáp ứng nhu cầu sử dụng với thiết bị điện tử hiện nay.

Có thể bạn quan tâm

Đôi dép của Ninh Dương Lan Ngọc

Đôi dép của Ninh Dương Lan Ngọc

Hậu trường phim

00:12:39 12/11/2026
Dù đã ra rạp được một thời gian, Chị Chị Em Em 3 vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt khi liên tục tạo được sức hút tại phòng vé.
Đỗ Nhật Hoàng, Steven Nguyễn tái hợp sau bom tấn Mưa Đỏ

Đỗ Nhật Hoàng, Steven Nguyễn tái hợp sau bom tấn Mưa Đỏ

Phim việt

00:09:56 12/11/2026
Sau bom tấn Mưa Đỏ, hai nam diễn viên Đỗ Nhật Hoàng, Steven Nguyễn lần đầu tái hợp trên màn ảnh rộng trong phim hài - tình cảm lãng mạn.
Vụ hoa hậu 50 tuổi bị bắt: Khám 2 căn hộ, thu thêm túi hiệu và trang sức tiền tỷ

Vụ hoa hậu 50 tuổi bị bắt: Khám 2 căn hộ, thu thêm túi hiệu và trang sức tiền tỷ

Sao châu á

23:46:35 11/11/2026
Cảnh sát khám xét 2 căn hộ của hoa hậu Boom Panadda ở Bangkok, thu thêm túi hàng hiệu, trang sức nghi là hàng thật. Kết quả giám định túi chưa được công bố.
Cuộc sống sau 7 năm ly hôn của nữ diễn viên "đắt show" nhất màn ảnh Việt

Cuộc sống sau 7 năm ly hôn của nữ diễn viên "đắt show" nhất màn ảnh Việt

Sao việt

23:40:10 11/11/2026
Sau 7 năm ly hôn với diễn viên Quang Minh, cuộc sống của Hồng Đào vẫn nhận được nhiều sự quan tâm của công chúng.
Quán quân Olympia đầu tiên trong lịch sử không học trường chuyên

Quán quân Olympia đầu tiên trong lịch sử không học trường chuyên

Học hành

21:53:36 11/11/2026
Sau 26 mùa phát sóng, Đường Lên Đỉnh Olympia đã tìm ra 26 nhà vô địch, nhà vô địch gần nhất chính là Đoàn Lê Anh Đức
Sự thật về cậu be Bellingham: Không biết nấu ăn và cả một việc tưởng như ai cũng biết

Sự thật về cậu be Bellingham: Không biết nấu ăn và cả một việc tưởng như ai cũng biết

Sao thể thao

21:31:07 11/11/2026
Jude Bellingham mới đây đã thẳng thắn thừa nhận bản thân vẫn chưa thực sự trưởng thành trong cuộc sống thường nhật.
ViruSs nói về Việt Thạch Thất lên hot search

ViruSs nói về Việt Thạch Thất lên hot search

Netizen

21:13:51 11/11/2026
Mới đây, trong một buổi livestream, ViruSs bất ngờ được netizen gọi tên khi liên tục nhận những câu hỏi liên quan đến Việt Thạch Thất
Bé gái 14 tuổi dũng cảm giữ kẻ dâm ô, hô hoán người lớn hỗ trợ

Bé gái 14 tuổi dũng cảm giữ kẻ dâm ô, hô hoán người lớn hỗ trợ

Pháp luật

20:53:24 11/11/2026
Bị người đàn ông giả vờ hỏi đường rồi giở trò dâm ô trong ngõ vắng, bé gái 14 tuổi đã dũng cảm giữ người này lại, hô hoán người dân hỗ trợ.
Đúng 6h sáng ngày mai, thứ Năm 12/11/2026, 3 con giáp phúc khí đầy mình, vận mệnh vượng phát, ung dung nằm trên đống vàng hưởng trọn vinh hoa phú quý

Đúng 6h sáng ngày mai, thứ Năm 12/11/2026, 3 con giáp phúc khí đầy mình, vận mệnh vượng phát, ung dung nằm trên đống vàng hưởng trọn vinh hoa phú quý

Trắc nghiệm

19:56:36 11/11/2026
Đúng 6h sáng ngày mai, thứ Năm 12/11/2026, 3 con giáp phúc khí đầy mình, vận mệnh vượng phát, ung dung nằm trên đống vàng hưởng trọn vinh hoa phú quý