Trung Quốc và Nga đang ‘vượt mặt’ Mỹ ở châu Phi

Theo dõi VGT trên

Mỹ thực sự có thể phải chấp nhận đòn bẩy hạn chế của mình đối với châu Phi. Đó rõ ràng là dấu hiệu thời đại rằng Mỹ không còn là cường quốc thống trị và sẽ phải chấp nhận một trật tự thế giới đa cực.

Trung Quốc và Nga đang vượt mặt Mỹ ở châu Phi - Hình 1
Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov (trái) và người đồng cấp CH Chad Abderaman Koulamallah trong cuộc họp báo ở N’Djamena ngày 5/6/2024. Ảnh: AFP/TTXVN

Theo nhận định mới đây của Jonathan Fenton-Harvey, nhà nghiên cứu tập trung vào xung đột và địa chính trị ở Trung Đông và Bắc Phi, chủ yếu liên quan đến khu vực vùng Vịnh, nhiệm kỳ tổng thống Mỹ đầu tiên của Joe Biden gặp nhiều thách thức. Điều đó bao gồm việc biện minh cho sự ủng hộ đối với cuộc tấn công dữ dội của Israel vào Gaza và quản lý những căng thẳng tiếp theo trong khu vực, chưa nói đến cuộc xung đột Nga-Ukraine và sự đối đầu với Trung Quốc ở châu Á-Thái Bình Dương.

Tuy nhiên, trọng tâm của Tổng thống Biden cũng đã củng cố nhận thức lâu đời rằng Mỹ không quan tâm đến châu Phi. Và dưới thời của ông, những bước đi sai lầm chiến lược đã cho phép Nga và Trung Quốc củng cố chỗ đứng của họ trên lục địa này và tận dụng sự dịch chuyển của châu Phi.

Năm nay, Washington phải đối mặt với một đòn giáng chiến lược ở Đông Phi. Sau khi chính quyền quân sự tiếp quản vào tháng 7/2023, Niger hiện đã chấm dứt hợp tác quân sự với Mỹ, bao gồm cả việc sử dụng cơ sở máy bay không người lái, và quân đội Mỹ sẽ rút vào tháng 9 tới. Điều đó cho thấy phản ứng dữ dội chống lại sự hiện diện quân sự của phương Tây ở Sahel.

Trước sự thất vọng của Washington, Nga đã vào cuộc để lấp đầy khoảng trống. Vào tháng 4 vừa qua, các cố vấn quân sự Nga đã tới Niger để huấn luyện quân đội nước này cách sử dụng các hệ thống phòng không tiên tiến. Tới tháng 5, lực lượng Nga đã chuyển đến một cơ sở gần căn cứ của Mỹ. Hành động của Niger cho thấy một số quốc gia trong khu vực có thể bị Washington gây áp lực và hiện đang tìm kiếm đối tác mới, trong đó Nga và Trung Quốc.

Đòn bẩy suy yếu

Bên cạnh mối quan hệ ngày càng xấu đi với những người cầm quyền quân sự mới của Niger, Washington cũng đang gặp khó khăn để có được ảnh hưởng đáng kể ở Sudan, nơi cuộc chiến tàn khốc kể từ tháng 4/2023 tiếp tục chia cắt đất nước này.

Bất chấp những lời đe doạ từ các thượng nghị sĩ Mỹ nhằm trừng phạt các phe phái tham chiến như Lực lượng Hỗ trợ Nhanh (RSF), liên kết với Nga, Washington vẫn gặp khó khăn trong việc kiềm chế họ.

Video đang HOT

Nhiều người, ít nhất là thường dân Sudan, từng cảm thấy lẽ ra Mỹ có thể làm nhiều hơn để ngăn chặn cuộc đối đầu giữa các nhà lãnh đạo quân sự, vốn dẫn đến sự bùng nổ giao tranh. Suy cho cùng, chính Mỹ đã môi giới cho một chính phủ đoàn kết giữa các phe phái quân sự và dân sự sau cuộc cách mạng năm 2019 chống lại chế độ Omar al-Bashir. Nhìn lại, Niger và Sudan có thể được coi là mô hình thu nhỏ của những thất bại rộng lớn hơn của Mỹ.

Trong một thời gian dài, Mỹ đã dựa vào sự hiện diện quân sự mạnh mẽ để đảm bảo ảnh hưởng của mình, đặc biệt là nhìn châu Phi qua lăng kính chống k.hủng b.ố. Đổi lại, Mỹ đã bỏ qua việc đầu tư thực sự vào sự ổn định và phát triển của châu lục. Nhưng điều quan trọng nhất là nước này đã thất bại trong việc sử dụng công cụ ngoại giao ở châu Phi.

Thật vậy, chuyến thăm của Tổng thống Kenya William Ruto đến Mỹ vào tháng 4 vừa qua là chuyến thăm cấp nhà nước đầu tiên của một nhà lãnh đạo châu Phi tới Mỹ kể từ năm 2008. Và mặc dù Tổng thống Biden chủ trì Hội nghị thượng đỉnh châu Phi vào năm 2022, nhưng ông đã không thực hiện chuyến thăm châu Phi được đề xuất vào năm 2023.

Trung Quốc và Nga đang vượt mặt Mỹ ở châu Phi - Hình 2
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình (trái) và Tổng thống Ai Cập Abdel Fattah El-Sisi duyệt đội danh dự tại lễ đón ở Bắc Kinh, ngày 29/5/2024. Ảnh: THX/TTXVN

Ảnh hưởng của Trung Quốc và Nga

Cùng với những thiếu sót ngoại giao trên, Mỹ cũng đang thất thế trước Trung Quốc về quan hệ đối tác kinh tế với các quốc gia châu Phi, tạo ra một thách thức khác đối với ảnh hưởng lâu dài của Washington. Là “gã khổng lồ” sản xuất hàng hóa giá rẻ, Trung Quốc đã trở thành đối tác thương mại lớn nhất của hầu hết các quốc gia châu Phi, dần thay thế Mỹ trong hai thập kỷ qua.

Ngược lại với cách tiếp cận rời rạc của Mỹ, Trung Quốc đã theo đuổi một chiến lược lâu dài và toàn diện, bao gồm các khoản đầu tư lớn vào cơ sở hạ tầng dân sự và chính phủ, với các quốc gia như Ethiopia, Zambia và Angola là những đối tượng chính.

Nhiều quốc gia châu Phi được cho là đã coi cách tiếp cận không ràng buộc của Trung Quốc hấp dẫn hơn các khoản vay từ các tổ chức tài chính có trụ sở tại Mỹ như Quỹ T.iền tệ Quốc tế (IMF) và Ngân hàng Thế giới. Các tổ chức này đã cung cấp các khoản vay trong khi yêu cầu cải cách như tư nhân hóa và chủ nghĩa tự do tài chính, đồng thời bị chỉ trích là xâm phạm chủ quyền quốc gia và phục vụ lợi ích của Mỹ.

Sự thống trị kinh tế của Trung Quốc đã bảo đảm cho nước này có thêm nhiều đồng minh trên lục địa. Ít nhất ở cấp độ xã hội dân sự, Trung Quốc đã trở nên nổi tiếng hơn Mỹ đối với người châu Phi vào năm 2023, theo Gallup, khi sự hài lòng đối với Mỹ đã giảm dần kể từ năm 2008.

Về phần Nga, mặc dù bị sa lầy nặng nề trong cuộc xung đột ở Ukraine, Moskva đã mở rộng dấu ấn quân sự ở châu Phi thông qua Quân đoàn châu Phi, được đổi tên từ Tập đoàn quân sự tư nhân Wagner. Lực lượng này đã xây dựng mối quan hệ chặt chẽ không chỉ với chính quyền quân sự của Niger và RSF của Sudan, mà nhân viên của họ cũng đã hoạt động ở CH Trung Phi và Libya – gióng lên hồi chuông cảnh báo ở châu Âu.

Triển vọng dài hạn ở châu Phi

Cuối cùng, những làn sóng địa chính trị đang thay đổi này chắc chắn sẽ là cơ hội cho Nga và Trung Quốc, không chỉ về mặt chính trị mà còn giúp họ tiếp cận các nguồn tài nguyên thiên nhiên có giá trị. Tuy nhiên, nguồn lực quân sự hạn chế của Nga và sự dè dặt của Trung Quốc trong việc tham gia vào các vấn đề của khu vực đã đặt ra dấu hỏi về việc liệu họ có thể mang lại sự ổn định lâu dài hay không.

Trong khi Nga và Trung Quốc đang thay thế Mỹ một cách trực tiếp, các cường quốc tầm trung ở Tây Á cũng đang tìm cách hưởng lợi. Ví dụ, Iran đã hợp tác với chính quyền quân sự Niger để làm giàu uranium và cung cấp máy bay không người lái cho lực lượng vũ trang Sudan. Tương tự, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) đang nổi lên như một cường quốc có ảnh hưởng ở Đông Phi, đã liên kết với Nga ở Sudan.

Bất chấp sự phát hiện của Washington đối với trật tự mới này, có thể đã quá muộn để thay đổi mọi thứ. Mặc dù chính quyền Tổng thống Biden chỉ tham gia vào một số hoạt động ngoại giao hạn chế, nhưng Mỹ cũng đã tăng khoản đầu tư vào khu vực lên 14,2 tỷ USD vào cuối năm ngoái, trong nỗ lực chống lại sự thống trị kinh tế của Trung Quốc.

Tuy nhiên, Washington thực sự có thể phải chấp nhận đòn bẩy hạn chế của mình đối với châu Phi. Đó rõ ràng là dấu hiệu của thời đại rằng Mỹ không còn là cường quốc thống trị và sẽ phải chấp nhận một trật tự thế giới đa cực đang hình thành.

Trung Quốc ngày càng cạnh tranh quyết liệt với Mỹ ở Mỹ Latinh

Dưới đây là nhận định của các chuyên gia Nga về việc Trung Quốc mở rộng ảnh hưởng ở "sân sau" của Mỹ.

Trung Quốc ngày càng cạnh tranh quyết liệt với Mỹ ở Mỹ Latinh - Hình 1
Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị và Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Jamaica Kamina Johnson Smith, tại Kingston, Jamaica, ngày 20/1/2024. Ảnh: THX

Theo báo Nezavisimaya Gazeta của Nga ngày 23/1, chuyến thăm của Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị tới Jamaica và Brazil là dấu hiệu cho thấy việc triển khai thực tế chiến lược của Bắc Kinh nhằm mở rộng nhập khẩu hàng hóa từ Mỹ Latinh và tăng cường ảnh hưởng chính trị trong khu vực.

Jamaica là điểm dừng chân cuối cùng trong chuyến công du châu Phi và Mỹ Latinh kéo dài 10 ngày của ông Vương Nghị. Chuyến đi bắt đầu ở Ai Cập vào ngày 13/1, ngoài ra còn có Tunisia, Togo, Bờ Biển Ngà và Brazil.

Nhà ngoại giao hàng đầu Trung Quốc luôn thăm châu Phi vào đầu năm. Lần này, Brazil và Jamaica đã được thêm vào hành trình của ông Vương Nghị. Theo Nezavisimaya Gazeta, các chuyên gia Mỹ bực bội chỉ ra rằng hoạt động ngoại giao của Bắc Kinh nhằm mục đích làm suy yếu vị thế của Washington ở Nam Mỹ, nơi họ từng tuyên bố quyền bá chủ theo Học thuyết Monroe, trong đó xác định rằng các nước thuộc "Thế giới thứ ba" không được can thiệp vào vị thế của Washington ở Mỹ Latinh, vốn được coi là "sân sau" của Mỹ.

Mặc dù Trung Quốc chắc chắn không phải là một quốc gia thuộc "Thế giới thứ ba", nhưng nước này đã phát triển hùng mạnh đến mức sự hiện diện của Bắc Kinh trong khu vực đang trở nên nguy hiểm đối với lợi ích của Mỹ.

Andrey Karneyev, hiệu trưởng Trường Nghiên cứu châu Á tại Trường Kinh tế Cao cấp Moskva (Đại học HSE), lưu ý rằng trong chính sách của mình, Trung Quốc rất chú ý đến các quốc gia ở "Nam toàn cầu".

Trung Quốc cho rằng nước này có thể dựa vào họ trong trường hợp căng thẳng gia tăng với Mỹ, Nhật Bản và Liên minh châu Âu (EU). Đây là một biện pháp quan trọng để củng cố vị thế của Bắc Kinh về chính sách đối ngoại và thương mại. Đặc biệt vì phương Tây đang tụt hậu rất xa so với Trung Quốc liên quan đến quy mô đầu tư vào các dự án cơ sở hạ tầng ở "Thế giới thứ ba". Điều này cũng đúng với Mỹ Latinh.

Đáng chú ý, Tổng thống Argentina Javier Milei, người thân Mỹ, ban đầu dự định cắt đứt quan hệ kinh tế với Trung Quốc nhưng sau đó đã thay đổi lập trường của mình, chuyên gia Karneyev giải thích.

Về phần mình, Alexander Lukin, Giám đốc nghiên cứu tại Viện Trung Quốc và châu Á đương đại thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Nga, nói rằng Trung Quốc đang đặt cược vào các đối thủ nặng ký về kinh tế ở Nam Mỹ như Brazil.

Về ảnh hưởng chính trị, Bắc Kinh luôn khẳng định không can thiệp vào công việc nội bộ của nước khác. Không giống như Mỹ, Trung Quốc không có chương trình "bảo vệ nền dân chủ", điều này cũng khiến nước này trở thành đối tác ưa thích của hầu hết các nước ở Mỹ Latinh.

Bạn thấy bài viết này có hữu ích không?
Có;
Không

Tin liên quan

Tiêu điểm

Mỹ là quốc gia có nhiều triệu phú nhất thế giới
07:08:58 13/07/2024
Máy bay Sukhoi Superjet 100 của Nga rơi gần Moskva
06:26:33 13/07/2024
Tổng thống Biden nêu lý do không muốn đối thoại với ông Putin
15:28:41 13/07/2024
Nga đ.ánh thẳng huyết mạch hậu cần khiến Ukraine khó xoay xở
22:13:41 13/07/2024
Tổng thống đắc cử Iran sẵn sàng 'đối thoại mang tính xây dựng' với châu Âu
21:24:58 13/07/2024
Tranh chấp đất đai, em trai cầm rìu tấn công chị gái
13:24:25 13/07/2024
Tổng thống Joe Biden tạm dừng các hoạt động truyền thông tranh cử
10:36:38 14/07/2024
Tổng thống Joe Biden trao đổi qua điện thoại với ứng cử viên D. Trump sau vụ n.ổ s.úng
21:02:59 14/07/2024

Tin đang nóng

NSƯT Bùi Phương Nga qua đời ở t.uổi 47 vì bệnh ung thư
19:33:56 14/07/2024
Midu tiết lộ tính cách của chồng thiếu gia sau nửa tháng về chung một nhà
17:50:14 14/07/2024
Kim Kardashian dát kim cương lóa mắt, dự đám cưới xa xỉ con trai tỷ phú Ấn Độ
18:09:57 14/07/2024
Trường Tương Tư 2 khai khống số liệu, Dương Tử ê chề, Hoắc Kiến Hoa được gọi tên
17:08:44 14/07/2024
Đường Yên trẻ mãi không già nhờ siêng dùng thứ này trong 17 năm qua
18:03:27 14/07/2024
DAWN có động thái phũ sau khi Hyuna tuyên bố cưới Junhyung: "Cay" vì yêu 6 năm bị chối từ, chẳng bằng kẻ mới hẹn hò 1 năm?
17:26:29 14/07/2024
Diễn viên 3 lần giữ chức phó giám đốc: Hôn nhân viên mãn với vợ kém 13 t.uổi, con gái đẹp như hoa hậu
21:44:41 14/07/2024
Hàng nghìn người xếp hàng chục tiếng để gặp... Triệu Lệ Dĩnh
20:29:36 14/07/2024

Tin mới nhất

Hamas bác thông tin rút khỏi đàm phán thỏa thuận ngừng b.ắn

23:36:12 14/07/2024
Phía Israel cho biết mục tiêu tấn công là chỉ huy quân sự của Hamas, Mohammed Deif, và đang chờ báo cáo về kết quả cuộc tấn công này.

Khi tương lai dần trở thành chuyện của quá khứ

22:15:40 14/07/2024
Hơn 1.000 ngày Taliban nắm quyền lực ở Afghanistan là chừng đó thời gian hơn một triệu t.rẻ e.m gái không còn cơ hội tới trường, hàng triệu người khác phải chật vật sinh tồn trong điều kiện thiếu thốn.

Nước Pháp đón Quốc khánh trong bộn bề lo toan

22:06:10 14/07/2024
Không ít những khó khăn đang chờ đón nước Pháp, nhưng với niềm tin vào một tương lai tốt đẹp hơn, người dân và chính quyền Pháp đã tạm gạt mối lo sang một bên để có thể tận hưởng trọn vẹn niềm vui của ngày Quốc khánh.

Roem: Loại pháo binh hiện đại mới của Israel

21:43:32 14/07/2024
Về bản chất, điều này có nghĩa là tự động hóa các hệ thống vốn trước đây do binh lính thực hiện, chẳng hạn như nạp đạn pháo. Đây là những động tác cơ bản mà lính pháo binh đã làm trong hàng trăm năm.

Vũ khí tầm xa của Mỹ ở Đức sẽ khơi mào cuộc chạy đua vũ trang mới ở châu Âu?

21:38:03 14/07/2024
Có thể các bước đã được thực hiện, ngoài tại hội nghị thượng đỉnh NATO ở Mỹ. Các đại diện từ Đức, Pháp, Italy và Ba Lan đã ký một tuyên bố về ý định phát triển tên lửa hành trình trên mặt đất có tầm b.ắn hơn 500 km.

Phương Tây đầu tư gì ở châu Phi?

21:36:52 14/07/2024
Nguồn tài nguyên thiên nhiên dồi dào, dân số trẻ hăng hái làm việc và các cải cách kinh tế xuyên biên giới đã đưa châu Phi trở thành một chủ thể quan trọng trong thương mại toàn cầu thế kỷ XXI.

Trung Quốc duy trì cảnh báo màu cam đối với mưa lớn và nhiệt độ cao

21:34:53 14/07/2024
Ngày 14/7, Cơ quan Khí tượng Trung Quốc (NMC) tiếp tục duy trì mức cảnh báo vàng đối với mưa lớn và nhiệt độ cao trên nhiều khu vực ở nước này.

Chính phủ Anh ưu tiên nhiệm vụ thúc đẩy tăng trưởng kinh tế

21:29:44 14/07/2024
Thủ tướng Starmer từng tuyên bố mục tiêu của chính phủ mới là đem lại sự ổn định, thúc đẩy tăng trưởng và tạo ra sự thịnh vượng trên khắp đất nước.

Sẽ có NATO vùng Âu-Á?

21:20:54 14/07/2024
Chưa đầy một tuần sau khi Tổ chức Hợp tác Thượng Hải (SCO) họp thượng đỉnh bàn về sự ra đời của một hệ thống an ninh mới giống NATO, Liên minh Bắc Đại Tây Dương đã tổ chức thượng đỉnh đ.ánh dấu 75 năm thành lập tổ chức này.

Hàng chục nhân vật đoạt giải Nobel kêu gọi hòa bình và chấm dứt xung đột

21:18:36 14/07/2024
Trong số các nhân vật và tổ chức nhận được thư ngỏ có Giáo hoàng Francis, đại diện các tổ chức Hồi giáo và Do Thái giáo, các bên liên quan tới các cuộc xung đột, Liên hợp quốc và Nghị viện châu Âu.

Gìn giữ nét đẹp văn hóa Việt Nam tại Thái Lan

21:16:45 14/07/2024
Đại sứ bày tỏ mong muốn cộng đồng người Việt trên địa bàn tỉnh tiếp tục giúp đỡ, hỗ trợ lẫn nhau, gìn giữ và quảng bá bản sắc văn hóa dân tộc, hoà nhập và đóng góp cho sở tại, góp phần vào việc phát triển quan hệ hai nước.

Israel không kích nhiều mục tiêu quân sự ở Syria

14:47:11 14/07/2024
Quân đội Syria cho biết rạng sáng 14/7, một loạt cuộc không kích của Israel nhằm vào các mục tiêu quân sự và một tòa nhà dân cư ở thủ đô Damascus đã khiến 1 binh sĩ Syria t.hiệt m.ạng và 3 người khác bị thương.

Có thể bạn quan tâm

Trịnh Kim Chi hâm nóng tình cảm với chồng, Vân Dung sành điệu

Sao việt

23:05:00 14/07/2024
NSND Trịnh Kim Chi dành những ngày nghỉ để cùng ông xã doanh nhân hâm nóng tình cảm. Vân Dung sành điệu xuống phố với túi hiệu.

Việt Anh k.hoe b.ody t.uổi 43, cực tình với nữ diễn viên kém 18 t.uổi

Hậu trường phim

22:58:13 14/07/2024
Diễn viên Việt Anh vừa thực hiện bộ ảnh trẻ trung và tình cảm chưa từng có với bạn diễn Cù Thị Trà kém anh tới 18 t.uổi.

'Anh trai say hi': Đức Phúc, Song Luân khóc vì đồng đội bị loại gây bức xúc

Tv show

22:41:12 14/07/2024
Ở tập 5 của Anh trai say hi , Phạm Anh Duy, Nicky, Công Dương, Tage, Đỗ Phú Quí, Phạm Đình Thái Ngân là 6 anh trai có điểm cá nhân thấp nhất và dừng chân tại cuộc thi.

Kịp thời ứng phó ngập nước cục bộ trên đảo Phú Quốc

Tin nổi bật

22:35:37 14/07/2024
Trong đó, địa bàn ấp Cây Thông Trong, Cây Thông Ngoài và Bến Tràm thuộc xã Cửa Dương là khu vực bị ngập khá sâu. Đặc biệt, tại khu vực đồi dốc xảy ra hiện tượng lũ quét cuốn trôi gia súc, gia cầm và đồ đạc của người dân.

Tử vi hằng ngày - Xem tử vi vui 12 con giáp ngày 14.7.2024

Trắc nghiệm

22:28:15 14/07/2024
Hãy nỗ lực dành thời gian làm những điều thú vị cùng những người bạn yêu thương. Liên lạc với các thành viên gia đình hoặc bạn bè sống ở xa.

'Ôi ma ơi!: Hồi kết': Cười thả ga dịp hè với tựa phim hài - kinh dị đứng đầu phòng vé Thái Lan, làm mưa làm gió suốt 2 thập kỷ

Phim châu á

22:17:40 14/07/2024
Khởi động vào năm 2007, seriesHor taew takdo đạo diễn Poj Arnon cầm trịch trở nên nổi tiếng không chỉ ở Thái Lan mà tại nhiều quốc gia trong khu vực Đông Nam Á.

Game miễn phí mới trên Steam gặp biến, game thủ cay đắng, lên án tình trạng "ăn không ngồi rồi"

Mọt game

21:50:20 14/07/2024
Cái tên đang được nhắc tới trong câu chuyện chính là The First Descendant - một tựa game b.ắn s.úng trực tuyến mới nhất của Nexon và cũng vừa ra mắt miễn phí trên Steam.

Bạn gái tin đồn của Lamine Yamal gây sốt

Sao thể thao

21:49:19 14/07/2024
Hình ảnh cô gái bí ẩn ngồi cạnh người thân của cầu thủ Tây Ban Nha, được đồn đoán là bạn gái Yamal đang là chủ đề nóng trên các diễn đàn.

Captain America 4 tung trailer đầu tiên: Tân Đội trưởng Mỹ "combat" cực căng với siêu phản diện Red Hulk

Phim âu mỹ

21:23:52 14/07/2024
Chỉ trong khoảng 3 ngày vừa qua, Marvel Studios đã khiến cộng đồng người hâm mộ phải đứng ngồi không yên với hàng loạt thông tin nóng hổi về những dự án tương lai của mình.

Nóng: "Prue" Shannen Doherty (Phép Thuật) qua đời sau 9 năm chiến đấu với bệnh ung thư

Sao âu mỹ

21:13:10 14/07/2024
Người đại diện lâu năm Leslie Sloane xác nhận ngôi sao Phép Thuật qua đời ngày 13/7 sau 9 năm chống chọi với căn bệnh ung thư vú.

Khởi tố vụ án liên quan tai nạn làm 2 người c.hết trên cao tốc Hà Nội - Hải Phòng

Pháp luật

20:54:43 14/07/2024
Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện Gia Lộc (Hải Dương) đã khởi tố vụ án liên quan đến tai nạn giao thông nghiêm trọng trên cao tốc Hà Nội - Hải Phòng làm 2 người c.hết, 12 người bị thương.