Mỹ cân nhắc rút khỏi NATO, Tây Ban Nha kêu gọi châu Âu lập quân đội chung

Căng thẳng leo thang giữa Mỹ và các đồng minh châu Âu đã khiến Tây Ban Nha kêu gọi châu lục này cân nhắc lập quân đội chung để đảm bảo an ninh.

Ngoại trưởng Tây Ban Nha Jose Manuel Albares (Ảnh: AFP).

Những phàn nàn gần đây của Mỹ về các đồng minh NATO và cảnh báo rút khỏi liên minh đang khiến các nước châu Âu tìm kiếm những phương án an ninh thay thế, Ngoại trưởng Tây Ban Nha Jose Manuel Albares cho biết hôm 7/4.

Sau khi các nước châu Âu từ chối điều hải quân để mở lại eo biển Hormuz cho hoạt động vận tải toàn cầu, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố đang cân nhắc rút khỏi liên minh, đẩy NATO vào tình trạng căng thẳng.

Ông Albares cho hay quyết định hoàn toàn phụ thuộc vào ông Trump, nhưng nhấn mạnh rằng các đồng minh NATO đã đứng về phía Washington sau các vụ tấn công khủng bố ngày 11/9/2001 ở Mỹ.

“NATO là một liên minh mang lại lợi ích cho cả châu Âu và Mỹ… Nhưng những phát biểu và lập trường mới của chính quyền Mỹ về an ninh châu Âu – Đại Tây Dương đang buộc chúng tôi, người châu Âu, phải tiến một bước lớn về chủ quyền và các vấn đề quốc phòng”, ông Albares nói với kênh truyền hình La Sexta.

“Chúng tôi phải tự nắm lấy an ninh và năng lực răn đe của mình”, ông nói thêm.

Để làm được điều đó, ông cho rằng Liên minh châu Âu cần tiến tới xây dựng một quân đội chung toàn châu Âu và tích hợp các ngành công nghiệp quốc phòng, đồng thời thiết lập một thị trường số thống nhất và liên minh thị trường vốn.

Chính phủ Tây Ban Nha trở thành một trong những bên phản đối cuộc chiến của Mỹ ở Iran. Nước này đã đóng cửa không phận đối với các máy bay Mỹ tham gia các cuộc không kích và không cho họ sử dụng các căn cứ quân sự vận hành chung ở miền nam Tây Ban Nha. Ông Trump đã cảnh báo sẽ trả đũa Tây Ban Nha bằng các biện pháp thuế quan thương mại.

Ngoài ra, một số đồng minh của Mỹ cũng từ chối tham gia vào chiến dịch quân sự của Washington, khiến ông Trump không hài lòng.

Hôm 1/4, Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo đang cân nhắc khả năng rút Mỹ khỏi NATO, đồng thời bày tỏ không hài lòng với mức độ ủng hộ của các đồng minh châu Âu đối với chiến dịch quân sự của Washington tại Iran.

Trong cuộc trả lời phỏng vấn với báo Telegraph của Anh, Tổng thống Trump cho rằng các đồng minh châu Âu đã không hỗ trợ đầy đủ cho Mỹ trong các vấn đề an ninh gần đây, đặc biệt là chiến dịch quân sự liên quan đến Iran.

Nhà lãnh đạo Mỹ cũng nhắc lại quan điểm lâu nay rằng nhiều quốc gia thành viên chưa chia sẻ gánh nặng quốc phòng một cách công bằng, dù phần lớn hiện đã đạt mức chi tiêu tối thiểu 2% GDP theo yêu cầu của NATO.

Khi được hỏi liệu ông có xem xét lại tư cách thành viên của Mỹ trong liên minh sau cuộc xung đột hay không, ông Trump trả lời: “Ồ có chứ, tôi sẽ nói là việc đó không còn gì để cân nhắc nữa. Tôi chưa bao giờ bị NATO thuyết phục”.

Trên thực tế, Tổng thống Trump không thể đơn phương rút Mỹ khỏi NATO. Năm 2023, Quốc hội Mỹ đã thông qua một dự luật lưỡng đảng ngăn cản Tổng thống rút khỏi NATO mà không có sự chấp thuận của cơ quan này.