Lý do quan hệ Pháp, Mỹ căng thẳng sau đảo chính ở Niger

Theo dõi VGT trên

Các quan chức Pháp đang thất vọng vì những người đồng cấp Mỹ sẵn sàng can dự với chính quyền đã lật đổ tổng thống được bầu cử ở Niger.

Lý do quan hệ Pháp, Mỹ căng thẳng sau đảo chính ở Niger - Hình 1

Mohamed Toumba, một trong những người tham gia lật đổ Tổng thống Nigeria Mohamed Bazoum, phát biểu trước những người ủng hộ chính quyền mới ở Niamey ngày 6/8/2023. Ảnh: AP

Theo tờ Politico (Mỹ) ngày 18/8, cuộc đảo chính ở Niger đang gây căng thẳng mới cho liên minh Pháp – Mỹ, khi hai nước bất đồng về cách phản ứng với việc tổng thống của quốc gia Tây Phi bị lật đổ vào tháng 7 vừa qua.

Pháp đang từ chối tham gia ngoại giao với chính quyền quân sự mới của Niger và ủng hộ mạnh mẽ Cộng đồng Kinh tế các Quốc gia Tây Phi ( ECOWAS) can thiệp quân sự. Trong khi đó, Mỹ đã cử một đặc phái viên đến gặp lãnh đạo chính quyền quân sự và không tuyên bố chính thức việc tiếp quản là một cuộc đảo chính – khẳng định rằng vẫn còn một cách đàm phán để khôi phục nền dân chủ ở Niger.

Dù các quan chức Pháp cũng ủng hộ một giải pháp hòa bình, nhưng họ đang phản đối cách tiếp cận của Mỹ, nói rằng việc đàm phán với chính quyền quân sự Niger đồng nghĩa với thừa nhận quyền lực của họ.

“Có lẽ để tránh đổ m.áu, Mỹ đã nhanh chóng muốn thảo luận với những người thực hiện cuộc đảo chính. Nhưng phản ứng tốt hơn nên là đưa ra một số điều kiện hoặc đảm bảo trước khi mở các kênh đó”, một quan chức Pháp phụ trách về tình hình ở Niger cho biết.

Tình hình trên cho thấy sự thay đổi cán cân quyền lực trong khu vực và nhấn mạnh sự khác biệt giữa lợi ích của Paris và Washington tại quốc gia châu Phi này. Mỹ, quốc gia sử dụng Niger làm căn cứ cho các hoạt động chống k.hủng b.ố, cũng có thể tin rằng họ có nhiều đòn bẩy hơn Pháp, đặc biệt là do trong quá khứ Niger là thuộc địa cũ của Paris.

Một số cựu quan chức Mỹ cho rằng việc Pháp không hài lòng với cách tiếp cận của Mỹ một phần là do Paris bị “kích động” khi mất một trong những chỗ đứng chiến lược cuối cùng ở khu vực Sahel Tây Phi, nơi các cuộc đảo chính khác đã buộc nước này phải rút quân. Pháp lần này đã từ chối yêu cầu của chính quyền quân sự ở Niger rút quân khỏi nước này.

Video đang HOT

Cameron Hudson, cựu quan chức Hội đồng An ninh Quốc gia Mỹ chuyên về châu Phi, nhận định: Lợi ích của Pháp ở Niger cao hơn nhiều so với của Washington. Đó là một thất bại chiến lược và tâm lý đối với Pháp. Ở Tây Phi, Pháp đã quen với việc các cường quốc thế giới khác đi theo sự lãnh đạo của mình, hoặc ít nhất là sự hướng dẫn của họ. Điều đó không xảy ra trong trường hợp này.

Quyền Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ Victoria Nuland, trong chuyến thăm chớp nhoáng tới Niger, đã gặp gỡ các đại diện của cuộc đảo chính vào ngày 7/8 và kêu gọi họ đảo ngược hành động của mình. Nhưng bà Nuland đã bị từ chối gặp tổng thống bị phế truất, Mohamed Bazoum, và sau đó bà thừa nhận rằng chính quyền quân sự dường như không muốn đảo ngược các động thái của họ.

Các quan chức Pháp chỉ ra rằng đó là một ví dụ về việc can dự quá nhanh. Một quan chức Mỹ thừa nhận rằng một số đồng minh không hài lòng với chuyến đi của bà Nuland nhưng không cho biết đồng minh nào hoặc nêu chi tiết mối quan ngại của họ. Tuy nhiên, quan chức này bảo vệ nỗ lực can dự với những người lãnh đạo cuộc đảo chính ở Niger: “Cửa sổ cơ hội đang đóng lại. Chúng ta có nên để cơ hội đó đóng lại không? Hay là nên tạo ra một số mức độ linh hoạt?”

Ali El Husseini, một người Mỹ có quan hệ với chính quyền quân sự, cho biết các nhà lãnh đạo quân sự mới của Niger không tin tưởng Pháp, đặc biệt là vì các quan chức Pháp đang hành động như thể họ “không tồn tại”.

“Họ đổ lỗi cho người Pháp về áp lực mà Niger đang phải chịu từ các nước xung quanh, cũng như những gì họ coi là vấn nạn tham nhũng ở nước này, đổ lỗi cho Tổng thống bị lật đổ Bazoum về phần lớn vụ tham nhũng đó. Nhưng họ sẵn sàng thảo luận với Mỹ, quốc gia mà họ cho là ít phải nhượng bộ hơn”, ông Husseini nói.

Lý do quan hệ Pháp, Mỹ căng thẳng sau đảo chính ở Niger - Hình 2
Pháp đã từ chối rút quân khỏi Niger. Ảnh: AA

Trong khi Pháp và Mỹ vẫn liên kết chặt chẽ với nhau trong một loạt chủ đề, bao gồm cả cuộc xung đột ở Ukraine, một số điểm căng thẳng đã xuất hiện giữa hai “đồng minh lâu đời nhất” trong những năm gần đây.

Chúng bao gồm những khác biệt về quan hệ đối tác an ninh giữa Australia, Mỹ và Anh, quan hệ với Trung Quốc và Đạo luật Giảm lạm phát của Mỹ, điều mà các quan chức EU lo ngại sẽ “hút đầu tư” ra khỏi châu Âu.

Người phát ngôn của Hội đồng An ninh Quốc gia Nhà Trắng Adrienne Watson không phủ nhận căng thẳng giữa Pháp và Mỹ về Niger, nhưng nhấn mạnh rằng hai đồng minh tiếp tục đối thoại, cũng như với đại diện của các quốc gia châu Phi.

Ông Watson cho biết trong một tuyên bố: “Trọng tâm của chúng tôi là đảm bảo việc trả tự do cho Tổng thống Bazoum và gia đình của ông ấy, đồng thời hướng tới con đường ngoại giao theo hiến pháp Niger để bảo vệ trật tự hiến pháp”.

Điện Elysée từ chối bình luận về những bất đồng giữa Mỹ và Pháp, nhưng cũng chính một nhà ngoại giao cấp cao của Pháp thừa nhận có sự khác biệt trong cách tiếp cận của các nước đối tác đang tìm cách giải quyết cuộc khủng hoảng ở Niger.

Pháp đã cam kết hỗ trợ đầy đủ cho ECOWAS và trong các cuộc họp vào cuối tuần này, ECOWAS đã nhắc lại lời đe dọa dùng vũ lực nếu vẫn thất bại trong việc khôi phục nền dân chủ ở Niger. ECOWAS đã áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với Niger và cho biết đã sẵn sàng can thiệp quân sự. Paris đã chỉ ra rằng họ sẽ xem xét yêu cầu hỗ trợ quân sự nếu ECOWAS chọn can thiệp vào Niger và yêu cầu giúp đỡ.

Pháp có 1.500 quân ở Niger. Việc họ từ chối rút khỏi nước này về mặt quân sự một phần là để thể hiện sự ủng hộ của họ đối với chính phủ được bầu, chính phủ mà họ đã đạt được các thỏa thuận về việc đặt căn cứ quân sự của mình. Cuộc đảo chính ở Niger đặt dấu chấm hết cho một trong số ít quan hệ đối tác vững chắc mà Paris vẫn có trong khu vực, sau khi Paris buộc phải rút quân khỏi các hoạt động chống k.hủng b.ố ở Mali và Burkina Faso.

Trong khi đó, quan chức Mỹ cho biết Washington đã nói rõ với ECOWAS rằng Nhà Trắng ưu tiên ngoại giao hơn. Mỹ có 1.100 binh sĩ ở Niger, nơi họ đã chi hàng trăm triệu USD để huấn luyện lực lượng an ninh chống lại các tổ chức k.hủng b.ố. Niger là một phần quan trọng trong chiến lược chống k.hủng b.ố tổng thể của Mỹ, đặc biệt là trước sự trỗi dậy của các nhóm Hồi giáo cực đoan ở châu Phi.

Không giống như Pháp, Mỹ vẫn chưa chính thức coi việc lật đổ Tổng thống Bazoum là một cuộc đảo chính, vì như vậy sẽ kích hoạt một đạo luật có thể dẫn đến việc chấm dứt viện trợ quân sự của Mỹ cho quốc gia châu Phi này, mặc dù có thể có các trường hợp ngoại lệ.

Mỹ đã tạm dừng một số chương trình kinh tế và an ninh để gây sức ép buộc chính quyền quân sự khôi phục quyền lực cho Tổng thống Bazoum. Washington coi viện trợ của mình là đòn bẩy, nhưng cũng lo lắng rằng việc ngừng viện trợ hoàn toàn có thể đồng nghĩa với việc mất đi đòn bẩy đó.

Phái đoàn ECOWAS đến Niger

Theo hãng tin AFP, ngày 19/8, một phái đoàn của Cộng đồng Kinh tế các quốc gia Tây Phi (ECOWAS) đã tới Niger để đàm phán với các sĩ quan quân đội nắm quyền ở nước này sau đảo chính.

Phái đoàn ECOWAS đến Niger - Hình 1
Các đại biểu chụp ảnh chung tại Hội nghị bất thường của ECOWAS ở Accra, Ghana, ngày 17/8/2023. Ảnh: AFP/TTXVN

Trước đó, ECOWAS đã nhất trí kích hoạt một "lực lượng trực chiến" như một phương sách cuối cùng can thiệp vào tình hình Niger sau khi các tướng lĩnh quân đội ở nước này phế truất Tổng thống Mohamed Bazoum. Tuy nhiên, ECOWAS khẳng định ưu tiên đối thoại nhằm giải quyết khủng hoảng.

Nguồn tin trên cho biết một chiếc máy bay chở phái đoàn ECOWAS đã hạ cánh xuống thủ đô Niamey vào khoảng 13h00 ngày 19/8 giờ địa phương (19h00 giờ Hà Nội), một ngày sau khi các chỉ huy quân sự của ECOWAS cho biết sẵn sàng can thiệp để khôi phục quyền lực cho ông Bazoum.

Chính quyền quân sự Niger đã xác nhận sự xuất hiện của các đại diện ECOWAS, do cựu lãnh đạo Nigeria, ông Abdulsalami Abubakar đứng đầu.

Trước đó, đầu tháng này, một phái đoàn của ECOWAS cũng do ông Abubakar dẫn đầu đã tìm cách đến Niger gặp Tổng thống Bazoum và người đứng đầu chính quyền quân sự, Tướng Abdourahamane Tiani, nhưng không thực hiện được việc này.

Một nguồn tin thân cận với phái đoàn mới cho biết họ sẽ gửi "một thông điệp kiên quyết" tới các sĩ quan quân đội và gặp Tổng thống Bazoum.

Trong tuần này, các chỉ huy quốc phòng của ECOWAS đã gặp nhau tại thủ đô Accra của Ghana để điều chỉnh chi tiết kế hoạch can thiệp quân sự có thể áp dụng nhằm khôi phục quyền lực của Tổng thống Bazoum nếu các cuộc đàm phán với chính quyền quân sự ở Niger thất bại. Phát biểu sau cuộc họp ngày 18/8, ủy viên phụ trách các vấn đề chính trị và an ninh của ECOWAS, ông Abdel-Fatau Musah, cho biết: "Chúng tôi sẵn sàng hành động bất cứ khi nào có lệnh".

Lực lượng ECOWAS đã can thiệp vào các trường hợp khẩn cấp khác kể từ năm 1990, bao gồm các cuộc nội chiến ở Liberia và Sierra Leone.

Trong một diễn biến liên quan, Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết tân Đại sứ Mỹ tại Niger, bà Kathleen Fitzgibbons đã đến thủ đô Niamey. Người phát ngôn của bộ trên, ông Matthew Miller nêu rõ việc bà Fitzgibbons đến Niger "không phản ánh sự thay đổi lập trường chính sách của chúng tôi, song thể hiện cần có sự lãnh đạo cấp cao đối với phái bộ của chúng tôi vào một thời điểm đầy thách thức".

Bạn thấy bài viết này có hữu ích không?
Có;
Không

Tin liên quan

Tiêu điểm

Mỹ là quốc gia có nhiều triệu phú nhất thế giới
07:08:58 13/07/2024
Nga đ.ánh thẳng huyết mạch hậu cần khiến Ukraine khó xoay xở
22:13:41 13/07/2024
Máy bay Sukhoi Superjet 100 của Nga rơi gần Moskva
06:26:33 13/07/2024
Tổng thống Biden nêu lý do không muốn đối thoại với ông Putin
15:28:41 13/07/2024
Tranh chấp đất đai, em trai cầm rìu tấn công chị gái
13:24:25 13/07/2024
Tổng thống đắc cử Iran sẵn sàng 'đối thoại mang tính xây dựng' với châu Âu
21:24:58 13/07/2024
Tổng thống Joe Biden tạm dừng các hoạt động truyền thông tranh cử
10:36:38 14/07/2024
Tổng thống Joe Biden trao đổi qua điện thoại với ứng cử viên D. Trump sau vụ n.ổ s.úng
21:02:59 14/07/2024

Tin đang nóng

NSƯT Bùi Phương Nga qua đời ở t.uổi 47 vì bệnh ung thư
19:33:56 14/07/2024
Midu tiết lộ tính cách của chồng thiếu gia sau nửa tháng về chung một nhà
17:50:14 14/07/2024
Kim Kardashian dát kim cương lóa mắt, dự đám cưới xa xỉ con trai tỷ phú Ấn Độ
18:09:57 14/07/2024
Đường Yên trẻ mãi không già nhờ siêng dùng thứ này trong 17 năm qua
18:03:27 14/07/2024
Diễn viên 3 lần giữ chức phó giám đốc: Hôn nhân viên mãn với vợ kém 13 t.uổi, con gái đẹp như hoa hậu
21:44:41 14/07/2024
Chu Bin xin lỗi, xác nhận bị phạt hành chính 1,5 triệu đồng vì làm ồn
21:49:10 14/07/2024
Hàng nghìn người xếp hàng chục tiếng để gặp... Triệu Lệ Dĩnh
20:29:36 14/07/2024
Nóng: "Prue" Shannen Doherty (Phép Thuật) qua đời sau 9 năm chiến đấu với bệnh ung thư
21:13:10 14/07/2024

Tin mới nhất

Hamas bác thông tin rút khỏi đàm phán thỏa thuận ngừng b.ắn

23:36:12 14/07/2024
Phía Israel cho biết mục tiêu tấn công là chỉ huy quân sự của Hamas, Mohammed Deif, và đang chờ báo cáo về kết quả cuộc tấn công này.

Khi tương lai dần trở thành chuyện của quá khứ

22:15:40 14/07/2024
Hơn 1.000 ngày Taliban nắm quyền lực ở Afghanistan là chừng đó thời gian hơn một triệu t.rẻ e.m gái không còn cơ hội tới trường, hàng triệu người khác phải chật vật sinh tồn trong điều kiện thiếu thốn.

Nước Pháp đón Quốc khánh trong bộn bề lo toan

22:06:10 14/07/2024
Không ít những khó khăn đang chờ đón nước Pháp, nhưng với niềm tin vào một tương lai tốt đẹp hơn, người dân và chính quyền Pháp đã tạm gạt mối lo sang một bên để có thể tận hưởng trọn vẹn niềm vui của ngày Quốc khánh.

Roem: Loại pháo binh hiện đại mới của Israel

21:43:32 14/07/2024
Về bản chất, điều này có nghĩa là tự động hóa các hệ thống vốn trước đây do binh lính thực hiện, chẳng hạn như nạp đạn pháo. Đây là những động tác cơ bản mà lính pháo binh đã làm trong hàng trăm năm.

Vũ khí tầm xa của Mỹ ở Đức sẽ khơi mào cuộc chạy đua vũ trang mới ở châu Âu?

21:38:03 14/07/2024
Có thể các bước đã được thực hiện, ngoài tại hội nghị thượng đỉnh NATO ở Mỹ. Các đại diện từ Đức, Pháp, Italy và Ba Lan đã ký một tuyên bố về ý định phát triển tên lửa hành trình trên mặt đất có tầm b.ắn hơn 500 km.

Phương Tây đầu tư gì ở châu Phi?

21:36:52 14/07/2024
Nguồn tài nguyên thiên nhiên dồi dào, dân số trẻ hăng hái làm việc và các cải cách kinh tế xuyên biên giới đã đưa châu Phi trở thành một chủ thể quan trọng trong thương mại toàn cầu thế kỷ XXI.

Trung Quốc duy trì cảnh báo màu cam đối với mưa lớn và nhiệt độ cao

21:34:53 14/07/2024
Ngày 14/7, Cơ quan Khí tượng Trung Quốc (NMC) tiếp tục duy trì mức cảnh báo vàng đối với mưa lớn và nhiệt độ cao trên nhiều khu vực ở nước này.

Chính phủ Anh ưu tiên nhiệm vụ thúc đẩy tăng trưởng kinh tế

21:29:44 14/07/2024
Thủ tướng Starmer từng tuyên bố mục tiêu của chính phủ mới là đem lại sự ổn định, thúc đẩy tăng trưởng và tạo ra sự thịnh vượng trên khắp đất nước.

Sẽ có NATO vùng Âu-Á?

21:20:54 14/07/2024
Chưa đầy một tuần sau khi Tổ chức Hợp tác Thượng Hải (SCO) họp thượng đỉnh bàn về sự ra đời của một hệ thống an ninh mới giống NATO, Liên minh Bắc Đại Tây Dương đã tổ chức thượng đỉnh đ.ánh dấu 75 năm thành lập tổ chức này.

Hàng chục nhân vật đoạt giải Nobel kêu gọi hòa bình và chấm dứt xung đột

21:18:36 14/07/2024
Trong số các nhân vật và tổ chức nhận được thư ngỏ có Giáo hoàng Francis, đại diện các tổ chức Hồi giáo và Do Thái giáo, các bên liên quan tới các cuộc xung đột, Liên hợp quốc và Nghị viện châu Âu.

Gìn giữ nét đẹp văn hóa Việt Nam tại Thái Lan

21:16:45 14/07/2024
Đại sứ bày tỏ mong muốn cộng đồng người Việt trên địa bàn tỉnh tiếp tục giúp đỡ, hỗ trợ lẫn nhau, gìn giữ và quảng bá bản sắc văn hóa dân tộc, hoà nhập và đóng góp cho sở tại, góp phần vào việc phát triển quan hệ hai nước.

Israel không kích nhiều mục tiêu quân sự ở Syria

14:47:11 14/07/2024
Quân đội Syria cho biết rạng sáng 14/7, một loạt cuộc không kích của Israel nhằm vào các mục tiêu quân sự và một tòa nhà dân cư ở thủ đô Damascus đã khiến 1 binh sĩ Syria t.hiệt m.ạng và 3 người khác bị thương.

Có thể bạn quan tâm

Trịnh Kim Chi hâm nóng tình cảm với chồng, Vân Dung sành điệu

Sao việt

23:05:00 14/07/2024
NSND Trịnh Kim Chi dành những ngày nghỉ để cùng ông xã doanh nhân hâm nóng tình cảm. Vân Dung sành điệu xuống phố với túi hiệu.

Việt Anh k.hoe b.ody t.uổi 43, cực tình với nữ diễn viên kém 18 t.uổi

Hậu trường phim

22:58:13 14/07/2024
Diễn viên Việt Anh vừa thực hiện bộ ảnh trẻ trung và tình cảm chưa từng có với bạn diễn Cù Thị Trà kém anh tới 18 t.uổi.

'Anh trai say hi': Đức Phúc, Song Luân khóc vì đồng đội bị loại gây bức xúc

Tv show

22:41:12 14/07/2024
Ở tập 5 của Anh trai say hi , Phạm Anh Duy, Nicky, Công Dương, Tage, Đỗ Phú Quí, Phạm Đình Thái Ngân là 6 anh trai có điểm cá nhân thấp nhất và dừng chân tại cuộc thi.

Kịp thời ứng phó ngập nước cục bộ trên đảo Phú Quốc

Tin nổi bật

22:35:37 14/07/2024
Trong đó, địa bàn ấp Cây Thông Trong, Cây Thông Ngoài và Bến Tràm thuộc xã Cửa Dương là khu vực bị ngập khá sâu. Đặc biệt, tại khu vực đồi dốc xảy ra hiện tượng lũ quét cuốn trôi gia súc, gia cầm và đồ đạc của người dân.

Tử vi hằng ngày - Xem tử vi vui 12 con giáp ngày 14.7.2024

Trắc nghiệm

22:28:15 14/07/2024
Hãy nỗ lực dành thời gian làm những điều thú vị cùng những người bạn yêu thương. Liên lạc với các thành viên gia đình hoặc bạn bè sống ở xa.

'Ôi ma ơi!: Hồi kết': Cười thả ga dịp hè với tựa phim hài - kinh dị đứng đầu phòng vé Thái Lan, làm mưa làm gió suốt 2 thập kỷ

Phim châu á

22:17:40 14/07/2024
Khởi động vào năm 2007, seriesHor taew takdo đạo diễn Poj Arnon cầm trịch trở nên nổi tiếng không chỉ ở Thái Lan mà tại nhiều quốc gia trong khu vực Đông Nam Á.

Game miễn phí mới trên Steam gặp biến, game thủ cay đắng, lên án tình trạng "ăn không ngồi rồi"

Mọt game

21:50:20 14/07/2024
Cái tên đang được nhắc tới trong câu chuyện chính là The First Descendant - một tựa game b.ắn s.úng trực tuyến mới nhất của Nexon và cũng vừa ra mắt miễn phí trên Steam.

Bạn gái tin đồn của Lamine Yamal gây sốt

Sao thể thao

21:49:19 14/07/2024
Hình ảnh cô gái bí ẩn ngồi cạnh người thân của cầu thủ Tây Ban Nha, được đồn đoán là bạn gái Yamal đang là chủ đề nóng trên các diễn đàn.

Captain America 4 tung trailer đầu tiên: Tân Đội trưởng Mỹ "combat" cực căng với siêu phản diện Red Hulk

Phim âu mỹ

21:23:52 14/07/2024
Chỉ trong khoảng 3 ngày vừa qua, Marvel Studios đã khiến cộng đồng người hâm mộ phải đứng ngồi không yên với hàng loạt thông tin nóng hổi về những dự án tương lai của mình.

Khởi tố vụ án liên quan tai nạn làm 2 người c.hết trên cao tốc Hà Nội - Hải Phòng

Pháp luật

20:54:43 14/07/2024
Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện Gia Lộc (Hải Dương) đã khởi tố vụ án liên quan đến tai nạn giao thông nghiêm trọng trên cao tốc Hà Nội - Hải Phòng làm 2 người c.hết, 12 người bị thương.

Gái xinh 2k2 nhận cái kết "không thể tin nổi" tại show hẹn hò

Người đẹp

20:47:13 14/07/2024
Trước đó, gái xinh này cũng nhận về không ít ý kiến trái chiều về quyết định tham gia show hẹn hò. Cô nàng tâm sự với truyền thông rằng, bản thân được sự ủng hộ của nhiều người, đã cân nhắc kỹ trước khi quyết định tham gia.