Giáo dục “Chân, Thiện, Mỹ trong tầm nhìn đương đại”

Chân lý và niềm tin chỉ có thể có được khi con người được bước vào môi trường dân chủ, khích lệ sự thảo luận, tôn trọng phản biện,…

LTS: Bàn về vấn đề giáo dục trẻ em, Phó giáo sư – Tiến sĩ Ngô Văn Giá chia sẻ với bạn đọc một số vấn đề giáo dục các phạm trù Chân, Thiện, Mỹ ở Việt Nam hiện nay.

Trong đó, Phó giáo sư Văn Giá cho rằng việc giáo dục cho học sinh, giới trẻ biết yêu sự thật, lòng trung thực, yêu sự liêm chính, tin vào con người là một nhiệm vụ cấp bách.

Toà soạn trân trọng gửi đến độc giả bài viết.

Nhan đề của bài viết này được dẫn nguyên văn tên cuốn sách của nhà tâm lý học phát triển người Mỹ Howard Gardner, hiện là Giáo sư nghiên cứu về khoa học nhận thức và giáo dục của trường Cao học Havard thuộc Đại học Havard, tác giả của nhiều công trình khoa học nổi tiếng thế giới.

Bài viết của tôi không phải là bài “Đọc sách”, nghĩa là tuân theo quy chuẩn của một thể loại bài báo nghiêm túc, mặc dù vẫn cần phải phác thảo nội dung chính yếu của quyển sách. Tôi chỉ muốn qua một vài thu hoạch từ cuốn sách này mạo muội bàn về một số vấn đề giáo dục các phạm trù Chân, Thiện, Mỹ ở Việt Nam hiện nay.

Giáo dục Chân, Thiện, Mỹ trong tầm nhìn đương đại - Hình 1

Phó giáo sư – Tiến sĩ Ngô Văn Giá. (Ảnh do tác giả cung cấp)

Trong công trình này, nhà khoa học Howard Gardner đặt ra hàng loạt vấn đề về việc nhận thức lại ba phạm trù Chân, Thiện, Mỹ trong tầm nhìn đương đại và vấn đề duy trì, phát triển nó trong hiện tại và tương lai. Với một cái nhìn khái quát nhất, tác giả tập trung vào mấy điểm dưới đây:

Thứ nhất, ông cho rằng ba phạm trù Chân, Thiện, Mỹ vốn đã có từ lâu và mang nội hàm tương đối ổn định hiện giờ đang bị xem xét, hiểu lại, thậm chí bị đe dọa xóa sổ một cách dữ dội trong bối cảnh xã hội đương đại, do chủ yếu hai “thế lực” tác động: kinh tế thị trường và nền truyền thông kỹ thuật số.

Với kinh tế thị trường, sự phát triển mạnh mẽ của nó đã hình thành một kiểu tư duy “duy kinh tế”, chi phối nhân loại, hình thành các tiêu chuẩn về giá trị; tính chất “phi lý và không thể tin được” của kinh tế thị trường sẽ dẫn dắt các cá nhân và xã hội.

Cũng như vậy, nền truyền thông kỹ thuật số đã can dự quá mạnh mẽ và sâu sắc vào đời sống mọi mặt của con người, chi phối và quy định nhận thức, cách cảm nhận của con người về các phẩm tính Chân, Thiện, Mỹ; hình thành nên các giá trị mà truyền thông muốn là chứ không phải các giá trị thực là

Tiến thêm một bước cụ thể hơn, tác giả công trình cho rằng hiện nay chủ nghĩa tương đối về văn hóa và đặc biệt là chủ nghĩa hậu hiện đại với đặc tính hoài nghi tất cả đã không ngừng phản biện, truy vấn, thậm chí phủ nhận các phẩm tính kể trên.

Theo đó, các phẩm tính Chân, Thiện, Mỹ đang bị thách thức mạnh mẽ trong xã hội đương đại, đòi hỏi có một cách tiếp cận, nhất là phương thức giáo dục thế hệ trẻ sao cho hợp lý, hiệu quả hơn.

Giáo dục Chân, Thiện, Mỹ trong tầm nhìn đương đại - Hình 2

Cuốn sách “Chân, Thiện, Mĩ trong tầm nhìn đương đại” của Howard Garder. (Ảnh do tác giả cung cấp)

Thứ hai, công trình này dành ra ba chương lần lượt 2/3/4 để bàn về từng phẩm tính: Chân/Thiện/Mỹ từ “tầm nhìn đương đại”, hôm nay.

Tác giả công trình cho rằng, cái Chân (Sự thật) được nhận biết ở hai cấp độ: trực quan (kinh nghiệm tri giác cảm tính) và phân tích khoa học, cả hai cấp độ đều cần thiết, nhưng không phải là những bảo đảm tối hậu.

Ngay cả các bộ môn như sử học chẳng hạn, thì đó chẳng qua là các diễn ngôn về lịch sử chứ chưa hẳn là lịch sử có thực trong thực tế.

Báo chí cũng vậy, một thứ “lịch sử bước đầu” của xã hội, cung cấp thông tin cho công chúng, nhưng báo chí cũng đã bị khúc xạ qua ý chí quyền lực của một cá nhân hay tổ chức nào đó (quy định, biên tập,…).

Tuy nhiên, phẩm tính Chân không thể bị mất, vẫn còn nguyên những giá trị cốt lõi của nó, đối lập với cái giả/dối/xuyên tạc…

Để ngày càng nâng cao phẩm tính này, con người không nên bị mắc vào định kiến cho rằng chân lý là duy nhất, mà cần hiểu “có nhiều chân lý, mỗi cái thích hợp với lãnh địa của nó, mỗi cái đều có thể sai, nhưng đều phải tinh lọc và hoàn thiện” (tr.84); và đặc biệt cần có “phê bình”, phản biện, thảo luận không ngừng để tiến gần sự thật.

Về phẩm tính Mỹ (Cái Đẹp), tác giả lập luận, như cách hiểu truyền thống (bao gồm những tính chất như lý tưởng hóa, cân xứng, hài hòa…) không còn phù hợp trong bối cảnh tri thức hiện nay nữa.

Ông đưa ra ba đặc điểm của Cái đẹp: “đối tượng là thú vị, hình thức là đáng nhớ, mời gọi mọi người tiếp tục gặp gỡ, tiếp xúc” (tr.103); ngược lại với những thứ nhàm chán, nhạt nhẽo, tầm thường…

Nếu so với phẩm tính Chân cần có sự đồng thuận của cộng đồng thì phẩm tính Mỹ về cơ bản là lựa chọn mang tính cá nhân, riêng tư, thậm chí có khi thuộc về khí chất.

Video đang HOT

Ngày hôm nay, do sự can thiệp của truyền thông kỹ thuật số, các bộ môn nghệ thuật có sự biến đổi, hoặc có thêm một số bộ môn nghệ thuật kết hợp như sắp đặt (installation), trình diễn (performance); ngay cả cách thức tiếp nhận và thưởng thức của công chúng cũng đã khác (nghe nhạc qua Youtube, trưng bày qua trình chiếu 3D…).

Mặc dù Cái đẹp vẫn tiếp tục tồn tại những hình thức truyền thống, với những giá trị cốt lõi truyền thống, nhưng đã có và tiếp tục có sự thay đổi.

Cuối cùng, về phẩm tính Thiện (Cái Tốt), tác giả chia ra làm hai dạng: “đạo đức láng giềng”, tức là đạo đức của cá nhân, của “những người tốt”, tốt với người khác gồm những người thân quen và cả những người không quen; và “đạo đức của các vai trò”, tức là đạo đức trong mối quan hệ với cộng đồng, trong tư cách “công dân tốt” (thuộc mối quan hệ với quốc gia) và “công nhân tốt” (thuộc mối quan hệ với công việc mà cá nhân đảm nhiệm).

Từ đó, ông Howard Gardner đề xuất phân biệt hai khái niệm: “đạo đức” ( morality) dành để chỉ dạng đạo đức láng giềng đã tồn tại từ xa xưa tới nay, của “những người tốt” và “đạo lý” (ethics) để chỉ việc thực hiện các “vai trò” của cá nhân trong xã hội, gọi là “đạo lý của các vai trò”, dành cho những Công dân tốt và Công nhân tốt (tr.165).

Sự phân biệt này là rất thú vị. Trong thực tế, không phải khi nào đạo đức và đạo lý cũng song hành, có khi đạo đức tốt nhưng lại vi phạm đạo lý và ngược lại.

Cho nên, việc phân biệt như vậy nhằm trang bị nhận thức chiều sâu và rất cần thiết cho con người hiện đại.

Một xã hội lý tưởng, cũng như một cá nhân lý tưởng phải đạt được sự cân bằng, hài hòa giữa đạo đức và đạo lý, tức là cùng một lúc thực hành những phẩm tính con người tốt, công dân tốt và công nhân tốt.

Hai chương cuối của cuốn sách này chính là những suy tư của tác giả đối với xã hội nói chung và giáo dục nói riêng để làm sao nhận thức lại và phát triển các giá trị cốt lõi của ba phẩm tính cổ điển Chân, Thiện, Mỹ.

Không tham vọng hướng tới đề xuất những giải pháp (thực ra các nhà nghiên cứu hàn lâm không làm công việc này) mà là đặt ra nhiều vấn đề chưa xong xuôi, kêu gọi suy tư và đối thoại.

Trên cơ sở tiếp nhận các tri thức có tính học thuật từ công trình của nhà tâm lý học nổi tiếng này, nhìn vào thực tiễn nước ta, tôi xin nêu ra một vài ý kiến cá nhân hy vọng được bạn đọc suy tư và thảo luận.

Thứ nhất, nước ta chưa phải đã chịu ảnh hưởng trực tiếp từ chủ nghĩa hậu hiện đại ở cấp độ lý thuyết, song thực tiễn xã hội lại góp phần hình thành một thực trạng gọi là cảm thức hậu hiện đại ở một bộ phận lớn công chúng đô thị, trí thức, bất chấp có được ý thức hay không.

Tinh thần cơ bản của cảm thức này là hoài nghi và giải thiêng đại tự sự (những trào lưu, chủ thuyết, lý tưởng, niềm tin …có sẵn), hướng tới tiểu tự sự (những cái bé nhỏ, đời thường, mảnh vụn…); chấp nhận một thế giới thực tại vỡ vụn, phân mảnh, thiếu tính liên kết, thậm chí hỗn loạn; xóa nhòa ranh giới giữa văn hóa đại chúng với văn hóa tinh hoa; biểu đạt thực tại theo tinh thần hoài nghi, giễu nhại, cắt dán, trò chơi…

Thứ hai, nền kinh tế nước ta đang trong lộ trình kinh tế thị trường cùng với truyền thông kỹ thuật số phát triển vũ bão với tất cả tính ưu việt và hạn chế của nó.

Kinh tế thị trường hình thành giá trị lợi ích, quan tâm tới lợi/hại, lỗ/lãi, đúng/sai, giàu/nghèo.

Truyền thông quan tâm đến tạo dựng thông điệp, quảng cáo, PR, hiệu ứng đám đông, tiêu dùng, văn hóa đại chúng…

Thứ ba, theo đó các phẩm tính Chân, Thiện, Mỹ đang thay đổi trong tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội, đặc biệt trong các bộ môn văn học nghệ thuật ở tất cả các khâu như sáng tác, lưu giữ, phổ biến, tiếp nhận.

Tôi cho rằng, xã hội hiện nay có tình trạng suy thoái đạo đức, giả dối trở thành căn bệnh khó chữa.

Người lớn sống không thật, không có khả năng nêu gương tốt cho con trẻ; trẻ con đi học bị thói phô trương, hư danh, chạy theo thành tích, học theo “văn mẫu”, học cốt để thi chứ không phải để lấy tri thức; động cơ học tập lệch lạc, học để làm quan, tiến thân chứ không để sáng tạo, cống hiến…

Cho nên, việc giáo dục cho học sinh, giới trẻ biết yêu sự thật, lòng trung thực, yêu sự liêm chính, tin vào con người là một nhiệm vụ cấp bách.

Chân lý và niềm tin chỉ có thể có được khi con người được bước vào môi trường dân chủ, khích lệ sự thảo luận, tôn trọng phản biện, tránh độc tài, áp đặt, “học phiệt”.

Điều này có liên quan đến phẩm tính Thiện, một phẩm tính của lòng tốt, sự thấu hiểu, yêu thương, trách nhiệm với cộng đồng xung quanh và nhân loại.

Môi trường xã hội, gia đình, nhà trường giúp các em nhìn ra các khía cạnh đạo đức và đạo lý, làm một người tốt, công dân tốt và công nhân tốt…

Xét riêng trong lĩnh vực Cái Đẹp, không nên bó hẹp phẩm tính này chỉ trong lĩnh vực nghệ thuật. Cái Đẹp cần được mở rộng vào tất cả các lĩnh vực của đời sống. Kinh tế có cái đẹp của kinh tế. Khoa học có vẻ đẹp khoa học.

Đó là sự sáng tạo, làm ra cái mới, khác biệt, có khả năng truyền cảm hứng hiểu biết và sáng tạo cho cộng đồng.

Thiên nhiên, môi trường sinh thái cũng là một vẻ đẹp mang tính khởi nguyên, trong lành, thiện lương.

Làm sao để con trẻ, và không chỉ con trẻ biết coi thiên nhiên là bầu bạn, coi Trái đất là Bà mẹ che chở và nuôi sống con người, tránh khai thác thô bạo và hủy diệt sự sống thiên nhiên, tạo vật; biết thưởng ngoạn thiên nhiên, yêu thiên nhiên, tìm thấy ở thiên nhiên niềm vui sống thanh sạch, nguồn năng lượng và cảm hứng sáng tạo.

Xét riêng Cái Đẹp trong lĩnh vực nghệ thuật, về cơ bản thuộc phạm trù cá nhân. Nên ngay từ khi đang học trong nhà trường, cần cho học sinh tiếp xúc với sự đa dạng nghệ thuật của nhiều bộ môn nghệ thuật thuộc nhiều nền văn hóa và tôn giáo khác nhau.

Nhờ sự tiếp xúc phong phú và đa dạng này, dần dần các em có nhãn quan và hiểu biết nghệ thuật rộng mở, không bị bó hẹp, không định kiến.

Phải thừa nhận rằng hiện nay việc giáo dục thưởng thức (và sáng tạo) nghệ thuật ở nhà trường, gia đình và xã hội Việt Nam đang quá yếu và chưa được chú trọng đúng mức.

Tác giả Howard Gardner cho rằng: “Mục tiêu của chúng ta trong nghệ thuật là sự phát triển trong mỗi con người, một danh mục những sở thích cá nhân, lý do tại sao thích, và khi thích hợp, một ghi chép những gì có vẻ là đẹp, và tại sao” (tr.274).

Để kết thúc bài viết nhỏ này, tôi chỉ có thể nói rằng, quyển sách mà ta đang nói đến của tác giả Howard Gardner có lượng thông tin và giá trị nhiều hơn những gì bài viết này nói đến.

Một người làm giáo dục, văn hóa, nghệ thuật và những ai quan tâm tới hiện trạng và tiến bộ xã hội rất nên đọc kỹ cuốn sách bổ ích này.

Trường THPT chuyên: Cần đổi mới mô hình và triết lý đào tạo

Bộ trưởng Nguyễn Kim Sơn cho rằng cần tiếp tục nhìn nhận sự phát triển của trường chuyên trong đổi mới giáo dục và đào tạo nói chung, là khâu quan trọng trong phát hiện, đào tạo và bồi dưỡng nhân tài.

Trường THPT chuyên: Cần đổi mới mô hình và triết lý đào tạo - Hình 1

Mô hình trường Trung học phổ thông chuyên đã giúp phát hiện và bồi dưỡng nhiều học sinh giỏi, giành được nhiều giải thưởng quốc tế . (Ảnh: TTXVN)

Trong những năm qua, có thể nói, việc phát triển mô hình trường Trung học phổ thông chuyên đã trở thành cú hích, đóng góp chung vào sự nghiệp đổi mới giáo dục-đào tạo.

Chất lượng giáo dục của các trường chuyên đã phần nào trở thành những điển hình, có vai trò tiên phong cho các trường Trung học phổ thông khác học tập.

Tuy nhiên, vẫn có không ít ý kiến trái chiều, băn khoăn về hiệu quả của mô hình này cũng như coi việc ra đời của trường chuyên chỉ để bồi dưỡng học sinh giỏi đi ứng thí, giành giải thưởng, huy chương...

Mới đây, tại hội nghị tổng kết 10 năm thực hiện Đề án "Phát triển hệ thống trường Trung học phổ thông chuyên giai đoạn 2010-2020," đa số ý kiến từ các chuyên gia, các địa phương, nhà trường đều khẳng định sự cần thiết của trường Trung học phổ thông chuyên trong hệ thống giáo dục phổ thông.

Song, trong giai đoạn phát triển mới, cần đổi mới mô hình và triết lý đào tạo để các trường chuyên thực sự là nơi bồi dưỡng nhân tài, đào tạo tinh hoa cho đất nước.

Không phải nơi đào tạo "gà nòi"

Sau 10 năm thực hiện Đề án "Phát triển hệ thống trường Trung học phổ thông chuyên giai đoạn 2010-2020," hệ thống trường chuyên đã có sự phát triển mạnh mẽ về quy mô, chất lượng giáo dục và đạt được nhiều kết quả nổi bật.

Hệ thống trường chuyên được củng cố và phát triển từ 68 trường chuyên năm 2010 tăng lên 77 trường năm 2020, đảm bảo mỗi tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương có ít nhất một trường chuyên, có nơi có 2 trường chuyên phù hợp với điều kiện và mục tiêu phát triển của địa phương.

Quy mô học sinh đã tăng, tổng số học sinh chuyên chiếm khoảng 2,7% số học sinh Trung học phổ thông trên toàn quốc.

Các trường chuyên được đầu tư, nâng cấp thành các trường đạt chuẩn quốc gia, đến năm 2020 là 60 trường (năm 2010 có 21 trường); 15 trường trọng điểm quốc gia phát triển, trở thành hình mẫu của các vùng.

Ông Phạm Duy Hương, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh Bắc Kạn chia sẻ sau 10 năm, Trường Trung học Phổ thông chuyên Bắc Kạn từ một trường quy mô nhỏ, đã thay đổi gần như toàn bộ với đầy đủ phòng học, phòng bộ môn, phòng ngoại ngữ, phòng đa năng...

Số lượng học sinh của trường so với năm 2010 đã tăng đến 50%. Chất lượng đào tạo chuyển biến tích cực, trong đó, học sinh giỏi quốc gia tăng dần qua các năm.

Cũng trong điều kiện còn nhiều khó khăn như Bắc Kạn, ông Lưu Hồng Phương, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Lai Châu cho biết Trường chuyên của tỉnh mới được thành lập hơn 10 năm nên so với mặt bằng chung của cả nước, kết quả và quy mô còn khiêm tốn nhưng đây thực sự là hình mẫu của các trường trên toàn tỉnh.

Trường Trung học phổ thông chuyên Lê Quý Đôn tỉnh Lai Châu đã được xây dựng, nâng cấp, củng cố; chất lượng giáo dục và bồi dưỡng học sinh có nhiều tiến bộ; chất lượng đội ngũ cũng được nâng lên...

Nhìn lại kết quả sau 10 năm phát triển của Trường Trung học phổ thông chuyên Nguyễn Du (Đắk Lắk), bà H'Yim Kđoh, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh Đắk Lắk cho hay với những nỗ lực của trường chuyên, kết quả thi chọn học sinh giỏi quốc gia trong những năm qua của tỉnh xếp thứ hạng đáng tự hào trong số 63 tỉnh, thành phố của cả nước.

So với 10 tỉnh trong khu vực duyên hải miền Trung và Tây Nguyên, thành tích học sinh giỏi của tỉnh Đắk Lắk luôn giữ vững ở những vị trí tốp đầu.

Trường THPT chuyên: Cần đổi mới mô hình và triết lý đào tạo - Hình 2

Trao thưởng cho các học sinh đỗ điểm cao nhất các lớp chuyên khối 10 tại Lễ khai giảng của Trường THPT chuyên Chu Văn An, thành phố Lạng Sơn. (Ảnh: Anh Tuấn/TTXVN)

Tuy nhiên, một số ý kiến cũng cho rằng, trường chuyên cần khẳng định được vị trí, vai trò của mình, thực sự là môi trường đào tạo tinh hoa theo đúng nghĩa. Trường chuyên không phải nơi đào tạo "gà nòi" mà phải đào tạo nhân tài có đầy đủ kiến thức, kỹ năng, có ước mơ, đam mê, hoài bão...

Khẳng định đề án phát triển trường chuyên là một chủ trương rất tốt, Giáo sư-Tiến sỹ Nguyễn Đình Đức, Trưởng ban Đào tạo Đại học Quốc gia Hà Nội chia sẻ nhờ có Đề án phát triển trường chuyên, từ một lớp A0, Đại học Quốc gia Hà Nội đã thành lập được 3 trường chuyên.

Các trường chuyên trong hệ thống Đại học Quốc gia Hà Nội phát triển vượt bậc cả về quy mô, số lượng và chất lượng. Học sinh của Trường Trung học phổ thông chuyên Khoa học tự nhiên dẫn đầu cả nước về giải thưởng quốc tế. Cũng nhờ Đề án này, nhiều địa phương, kể cả địa phương khó khăn đã có giải thưởng quốc tế.

Theo Giáo sư Nguyễn Đình Đức, trường chuyên cần phải thể hiện rõ triết lý đặt ra. Đây không phải chỉ là nơi bồi dưỡng học sinh để có giải thưởng mà là nơi tạo nguồn cán bộ chủ chốt, nguồn nhân lực chất lượng cao.

Học sinh tốt nghiệp từ trường chuyên có nhiều em điểm cao nhưng lại gặp các vấn đề như ngoại ngữ không tốt, thiếu các kỹ năng, khó hòa nhập. Muốn đào tạo nhân tài, không phải tập trung "luyện" cho học sinh giỏi một môn để đi thi thố mà trước hết, phải đào tạo toàn diện, trong đó, chú trọng kỹ năng mềm, ngoại ngữ, tin học.

Tiếp đến phải có môi trường để khơi dậy, nuôi dưỡng đam mê, khát vọng. Đây là điểm cốt yếu trong việc đào tạo, bồi dưỡng người tài.

Tăng cường giáo dục toàn diện

Là người gắn bó với việc triển khai đề án phát triển trường chuyên từ những ngày đầu tiên, ông Nguyễn Vinh Hiển, nguyên Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo cho rằng mục tiêu của trường chuyên là thống nhất với cả hệ thống nhưng trường chuyên có vai trò dẫn dắt đi đầu, là nơi sáng tạo dành cho những người sáng tạo nhất.

Nhờ có hệ thống trường chuyên, các tỉnh miền núi khó khăn mới phát hiện, bồi dưỡng được nhiều học sinh giỏi, đảm bảo sự công bằng trong giáo dục.

Theo ông Nguyễn Vinh Hiển, thời gian qua, hệ thống trường chuyên đã có nền tảng đào tạo tốt, nhưng chưa có tiếng nói đầy đủ. Hệ thống trường chuyên cần phải có thống kê để biết học sinh chuyên thành người như thế nào, ra đời phục vụ đất nước ra sao, từ đó, định hướng phát triển chương trình giáo dục riêng.

Trường chuyên phải làm những việc mà trường khác không làm được. Muốn làm được như vậy, không nên áp dụng một chương trình cứng với trường chuyên, bởi nếu để chương trình cứng sẽ dễ ổn định, trường chuyên không phải để ổn định mà để phát triển.

Ông Mai Tấn Linh, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Đà Nẵng cũng đề xuất Bộ Giáo dục và Đào tạo cần sớm có định hướng phát triển trường Trung học phổ thông chuyên giai đoạn tiếp theo.

Đồng thời, có cơ chế huy động các nguồn lực vào phát triển trường chuyên để xây dựng cơ sở vật chất, tăng cường phương tiện, trang bị dạy học hiện đại, bồi dưỡng giáo viên...; tăng cường kết nối hơn nữa giữa trường chuyên với các trường đại học hàng đầu.

Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh Bắc Kạn Phạm Duy Hương mong muốn Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ xây dựng cơ chế chung để đào tạo, bồi dưỡng; đồng thời, có chính sách đãi ngộ, thu hút với giáo viên các trường chuyên.

Hàng năm, Bộ cũng nên tổ chức các hội thảo, hội nghị trao đổi kinh nghiệm giữa các trường chuyên; tổ chức trại hè hay các hoạt động tương tự để học sinh trường chuyên có cơ hội tiếp cận với các chuyên gia đầu ngành trong đào tạo, bồi dưỡng học sinh giỏi.

Trường THPT chuyên: Cần đổi mới mô hình và triết lý đào tạo - Hình 3

Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Kim Sơn. (Ảnh: TTXVN phát)

Về phía Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Kim Sơn cho rằng cần tiếp tục nhìn nhận sự phát triển của trường chuyên trong đổi mới giáo dục và đào tạo nói chung, là khâu quan trọng trong phát hiện, đào tạo và bồi dưỡng nhân tài. Đồng thời, câu chuyện học thật, thi thật, nhân tài thật cần triển khai đầu tiên phải là ở các trường Trung học phổ thông chuyên.

Bộ trưởng cũng đề cập tới áp lực tuyển sinh trường chuyên mà ở đó, không ít phụ huynh còn chưa suy nghĩ thấu đáo, còn chạy theo trường chuyên vì mong muốn của bản thân, dẫn tới học sinh có lựa chọn không phù hợp.

Nếu vào học không phù hợp sẽ là nỗi khổ của học sinh, nỗi vất vả của thầy cô và nỗi lo của xã hội. Phải tránh tiêu cực trong tuyển sinh, tránh "ngồi nhầm trường." Nhân tài không phải là câu chuyện của nhiều người nên phải có cách thức phù hợp.

Một trong những phương hướng phát triển hệ thống trường Trung học phổ thông chuyên giai đoạn tiếp theo được Bộ Giáo dục và Đào tạo xác định là đổi mới tổ chức, quản lý hoạt động của trường chuyên phù hợp với xu thế thời đại mới.

Cụ thể, xây dựng kế hoạch giáo dục của nhà trường đảm bảo ngoài việc phát triển giáo dục mũi nhọn cần tăng cường giáo dục toàn diện cho học sinh, đổi mới quản lý tổ chức hoạt động của nhà trường để các trường chuyên trở thành hình mẫu về phát huy quyền, trách nhiệm tự chủ chuyên môn của nhà trường và giáo viên; vai trò tự chủ của học sinh/tập thể học sinh gắn với các câu lạc bộ khoa học của học sinh.

Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ xây dựng Khung chương trình nâng cao cho các trường chuyên trên cơ sở phát triển Chương trình giáo dục phổ thông mới 2018, bảo đảm đáp ứng các yêu cầu cần đạt của chương trình, phù hợp với điều kiện và mục tiêu của từng trường chuyên nhằm thực hiện giáo dục toàn diện và phát huy cao nhất tiềm năng, khả năng sáng tạo của từng học sinh./.

Bạn thấy bài báo này có hữu ích không?
Không

Tin liên quan

Xem nhiều
Mới nhất
HOT: Vụ “tiểu tam” ngoại tình bị camera VTV tóm gọn, bạn trai đau đớn lên tiếng: “Sao em nói dối đi về quê”03:34Vụ học sinh trường quốc tế “tác động vật lý”: Lộ clip giáo viên đứng nhìn, gia đình nạn nhân bị giang hồ hăm dọa 04:00Nữ sinh 1 đánh 4 có thái độ cợt nhả khi được bố đến đón khiến netizen bức xúc: "Nhà dột từ nóc"00:16Diễm My (Tịnh Thất Bồng Lai) và hành trình bỏ trốn như phim03:41Vụ Tiktoker lộ clip với chồng người ta, vợ chính thất cay đắng: “6 năm nghèo khổ cùng nhau, có tiền theo gái”04:07Vụ TikToker Ball và Mẹ Trân lộ clip nhạy cảm: Nữ chính lên tiếng xin lỗi “bà cả”03:23Mới: Vụ khách nữ ném ly nước vào người nhân viên: CĐM truy tìm ra sự thật, đòi tẩy chay CEO04:40Bạn gái xinh đẹp của cầu thủ Phan Tuấn Tài bị "phốt": Sống lỗi, kì thị LGBT và người dân tộc thiểu số04:49Mẹ Diễm My hé lộ số tiền con gái mang theo khi bỏ đi, vạch trần bộ mặt thật của Tịnh Thất Bồng Lai09:44"Vua cá Koi" Thắng Ngô bế bổng Hà Thanh Xuân, lại ngôn tình: "Cảm ơn em vì đã đến bên đời anh"02:57Nhị Nguyên “tay chân” Tịnh thất Bồng Lai chống đối khi bị bắt, đòi “khống” 3 tỷ để nuốt trộng03:53"Giang hồ mạng" Huấn Hoa Hồng và bí ẩn sau chuyện giàu khủng nhờ kinh doanh online03:51‘Tiểu tam’ lên tiếng phân bua vụ thanh niên có vợ đưa bồ đi xem chung kết SEA Games bị camera ‘lia trúng’?03:30Vụ chồng dẫn bồ đi xem chung kết bóng đá nam SEA Games 31: Diễn biến mới khiến dân tình ngỡ ngàng03:29Nhà báo Ngô Bá Lục “mắng” HLV Thái Lan là “Tây lông” vì thái độ lồi lõm sau trận thua Việt Nam03:55Huấn Hoa Hồng “cà khịa” vụ chồng mang bồ đi coi SEA Games khiến vợ sốc03:26Quang Linh Vlogs bị chỉ trích vì hứa tặng xe cho anh em cùng team nhưng lại quay xe và nói đạo lý 03:47Bố bồi thường 100 triệu vì con làm vỡ tượng, 2 ngày sau cửa hàng xin lỗi và trả lại tiền01:48Hoàng Nguyên Vũ dạy dỗ Cao Thái Hà sau phát ngôn muốn làm vợ của ba: “Nổi hết da gà”03:24‘Vua cá Koi’ Thắng Ngô lộ diện sau bão drama, tiết lộ người con gái đặc biệt và cuộc sống hiện tại23:21

Tiêu điểm

Giảng viên đại học công lập: Người hơn 10 triệu, người 200 triệu/tháng
07:33:12 27/05/2022
Nên có quy định cụ thể buộc cán bộ sai phạm phải từ chức
07:35:58 27/05/2022
Du học nhưng không phải để học
07:42:15 28/05/2022
Học sinh trường THPT Nguyễn Công được 'thay' điểm giữa học kỳ 2 vì lớp đổi GV
07:38:50 28/05/2022
Giám đốc Sở Giáo dục Đà Nẵng nói gì về tình trạng thiếu giáo viên, phòng học?
07:42:03 27/05/2022
Trường đại học xét tuyển 'cầm chừng' vì quy chế tuyển sinh mãi chưa ban hành
07:47:38 27/05/2022
Bài luận về giảm cân giúp nam sinh giành học bổng từ trường Mỹ
07:31:34 28/05/2022
Gấp rút chuẩn bị cho kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10
07:33:27 28/05/2022
Chủ tịch Hội đồng thẩm định nói gì khi đồng ý Lịch sử là môn lựa chọn?
07:31:14 27/05/2022
Sinh viên thi kể chuyện về cuộc sống du học tại Đài Loan
07:49:51 27/05/2022

Thông tin đang nóng

Nữ sinh trong vụ bạo lực ở trường quốc tế lên tiếng về "trận battle"
19:22:59 28/05/2022
Nữ sinh 1 đánh 4 có thái độ cợt nhả khi được bố đến đón khiến netizen bức xúc: "Nhà dột từ nóc"
21:15:09 28/05/2022
Livestream Thủy Bi lượt xem 'khủng', quyết không nhân nhượng
21:30:58 28/05/2022
Netizen ném đá kịch liệt vào mạng xã hội của nhân vật chính hành hung bạn tại trường quốc tế
19:50:01 28/05/2022
Khánh Thi - Phan Hiển tình tứ trên sàn catwalk sau thông báo kết hôn
18:11:35 28/05/2022
Uông Tiểu Phi ngoại tình trước khi ly hôn Từ Hy Viên
18:21:42 28/05/2022
Đưa vợ về nhà ngoại nhờ dạy lại, sáng ra tôi tái mét nhìn hình ảnh bố vợ đăng facebook
17:36:13 28/05/2022
Con dâu sốc nặng trước bí mật động trời mà cả nhà chồng cấm mang bầu
17:47:39 28/05/2022
Ngoại hình như tài tử của bạn trai 1m80 kém Phương Thanh 20 tuổi
20:07:48 28/05/2022
Không phải Xuân Bắc, ai làm MC "Ơn giời! Cậu đây rồi" mùa 8?
18:38:36 28/05/2022

Tin mới nhất

Bí thư Thành ủy TPHCM Nguyễn Văn Nên thăm thầy cô, học sinh Trường Tiểu học Hữu nghị tại tỉnh Champasak

18:22:15 28/05/2022
Ngày 28-5, đoàn lãnh đạo cấp cao TPHCM do đồng chí Nguyễn Văn Nên, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy TPHCM làm trưởng đoàn, đã đến thăm thầy cô giáo, học sinh Trường Tiểu học Hữu nghị tỉnh Champasak (Lào) và Hội người Việt Nam tại t...

Nếu bây giờ Lịch sử thành môn bắt buộc thì các trường gặp khó trong chọn SGK

07:46:49 28/05/2022
Khi môn Lịch sử là môn bắt buộc thì số lượng các môn bắt buộc, lựa chọn sẽ thay đổi kéo theo sự thay đổi về thời lượng và cấu trúc chương trình

'Bộ GD-ĐT cần giải thích đã, đang và sẽ làm gì với môn Lịch sử'

07:28:55 28/05/2022
Bộ GD-ĐT cần giải thích rõ cho nhân dân lý do tổ chức dạy học lựa chọn môn Lịch sử, và những người muốn môn Lịch sử là bắt buộc đối với học sinh THPT cũng phải có lý lẽ chặt chẽ và khảo sát thực tế

'Không thể vì lợi ích của một ai đó mà đẩy giá sách lên cao'

07:25:33 28/05/2022
Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục của Quốc hội, cho rằng các đơn vị phát hành cần tính toán về chất lượng in và vật liệu để đảm bảo giá cả hợp lý

ĐBQH: Không thể vì lợi nhuận của một ai đó mà nâng giá sách giáo khoa

16:49:27 27/05/2022
Sách giáo khoa là mặt hàng thiết yếu cần phải quản lý, đảm bảo giá cả hợp lý không thể vì lợi nhuận của một ai đó mà nâng giá lên được

Tranh cãi “con gái là người tình kiếp trước của cha”, tiến sĩ giáo dục lên tiếng

14:17:43 26/05/2022
Dư luận lên tiếng, nhiều người cho rằng cần loại bỏ việc tuyên truyền câu nói bệnh hoạn này vì có thể gây ra những lệch lạc trong nhận thức

Sở GD-ĐT TP.HCM lên tiếng về 'bất thường' thi học sinh giỏi quốc gia

09:03:28 26/05/2022
Lãnh đạo Sở GD-ĐT TP.HCM lên tiếng về bất thường thi học sinh giỏi quốc gia năm 2021-2022 tổ chức tại địa phương này

Thanh Hóa: Kết thúc năm vẫn chưa có đồ dùng học tập cho lớp 2 và lớp 6?

08:56:17 26/05/2022
Chỉ còn vài ngày nữa là kết thúc năm học 2021 - 2022. Thế nhưng, các trường học ở tỉnh Thanh Hóa vẫn chưa được cấp thiết bị, đồ dùng dạy học cho học sinh (HS) lớp 2, lớp 6

149 trường THPT được ưu tiên xét tuyển vào ĐH Quốc gia TP.HCM

08:54:13 26/05/2022
Có 149 trường THPT trên cả nước được ưu tiên xét tuyển vào ĐH Quốc gia TP.HCM năm 2022, trong đó có 83 trường THPT chuyên, năng khiếu và 66 trường theo chí riêng của ĐH này

Ủy ban Văn hóa, Giáo dục của Quốc hội: Đề nghị quy định Lịch sử là môn học bắt buộc

08:48:01 26/05/2022
Tại báo cáo gửi UBTVQH, Ủy ban Văn hóa, Giáo dục nêu rõ đề nghị Bộ Giáo dục và Đào tạo tiếp thu ý kiến các tầng lớp nhân dân, đội ngũ chuyên gia lịch sử, các đại biểu Quốc hội, quy định môn học Lịch sử cấp Trung học Phổ thông trong Chươ...

Làm giả bằng tiến sĩ, trót lọt qua vòng đầu kỳ thi công chức

08:45:19 26/05/2022
Cảnh sát Trung Quốc đang điều tra một phụ nữ 28 tuổi làm giả bằng cấp khi đăng ký tham gia kỳ thi công chức quốc gia

Học phí dự kiến tăng gấp đôi: Phụ huynh đang gánh quá nhiều loại phí

08:23:35 26/05/2022
Nhiều chuyên gia phản đối việc Hà Nội dự kiến tăng học phí lên gấp đôi từ năm học 2022 - 2023 vì sẽ tạo gánh nặng cho phụ huynh, học sinh

Thầy giáo đánh dã man học sinh ngủ gật trong lớp gây sốc

07:54:27 26/05/2022
Hành vi bạo hành dã man nam sinh trong lớp học của thầy giáo khiến nhiều người đặt câu hỏi về mức độ an toàn của học sinh khi ở trường

Cấp ngân sách cho cán bộ đi học tiến sĩ khó mang lại hiệu quả như mong muốn

08:41:34 25/05/2022
PGS Đỗ Minh Cương cho rằng, cán bộ, công chức, viên chức trong lĩnh vực quản lý Nhà nước không cần đào tạo tiến sĩ mà cần học những gì hệ thống đang thiếu và yếu

GS Ngô Bảo Châu là thành viên hội đồng tín thác trường ĐH Fulbright Việt Nam

08:38:56 25/05/2022
Trường Đại học Fulbright Việt Nam vừa công bố năm thành viên mới tham gia Hội đồng Tín thác trong đó có Giáo sư Ngô Bảo Châu

Nếu đề thi, cách đánh giá môn Sử vẫn 'cũ kỹ', có là môn bắt buộc HS cũng khó yêu

08:22:26 25/05/2022
Môn Lịch sử hiện nay là cần khắc phục được những tồn tại, bất cập chứ không phải vấn đề là môn bắt buộc hay tự chọn

Các trường huyện An Dương 'dài cổ' chờ trang thiết bị Giáo dục phổ thông mới

08:18:49 25/05/2022
Chỉ còn vài ngày nữa sẽ kết thúc năm học, song các trường tại huyện An Dương (Hải Phòng) vẫn chưa nhận được trang thiết bị chương trình Giáo dục phổ thông mới

Đi tìm sự công bằng

08:13:34 25/05/2022
Liệu có những vụ Việt Á trong lựa chọn sách giáo không? - cách đặt vấn đề một cách quyết liệt như vậy của một nữ đại biểu trên diễn đàn Quốc hội cho thấy mức độ nghiêm trọng và sự bức xúc của cử tri thể hiện trong lĩnh vực sách giáo kho...

Những trường hợp được đặc cách tốt nghiệp THPT năm 2022

07:50:57 25/05/2022
Theo đó, chậm nhất 7 ngày sau buổi thi cuối cùng của kỳ thi, thí sinh phải nộp hồ sơ đặc cách cho Thủ trưởng đơn vị nơi thí sinh đăng ký dự thi. Thủ trưởng đơn vị nơi thí sinh đăng ký dự thi chịu trách nhiệm thu nhận và chuyển giao hồ s...

Thu nhập có thể tới 9 tỷ/năm, học ngành Khoa học Máy tính cần tố chất gì?

07:33:58 25/05/2022
Khoa học Máy tính đang được đánh giá là ngành học hot nhất trong những năm gần đây với tỷ lệ cạnh tranh và điểm chuẩn đều ở ngưỡng rất cao

Có thể bạn quan tâm

Những mẫu đồng hồ đắt đỏ của Drake

Phong cách sao

23:11:58 28/05/2022
Drake có một số chiếc đồng hồ hiếm và đắt nhất thế giới. Bên cạnh đó, anh sở hữu một số chiếc tùy chỉnh được săn lùng nhiều nhất

'Thương ngày nắng về': Mối lương duyên giữa 'anh Mến trọc' Doãn Quốc Đam với cô nàng Vân Vân ba chấm

Phim việt

23:09:56 28/05/2022
Sau thời gian dài lên sóng, bộ phim Thương ngày nắng về nhận được nhiều phản hồi của khán giả. Bên cạnh những biến cố trong cuộc sống hôn nhân của nhân vật Khánh, cặp đôi chú cháu Vân - Phong cũng trở thành đề tài bàn tán của cư dân mạn...

Làm đại ngôn quảng cáo phi pháp, Cảnh Điềm bị xử phạt nặng, các nhãn hàng đồng loạt quay lưng

Hậu trường phim

23:08:05 28/05/2022
 Đang được lòng khán giả, Cảnh Điềm bất ngờ bị phát hiện làm đại ngôn quảng cáo phi pháp, sự nghiệp ảnh hưởng nặng nề

Triệt phá ổ đá gà, thu hơn 100 triệu đồng tiền mặt tang vật

Pháp luật

23:07:30 28/05/2022
Khi Công an ập vào, hàng chục con bạc tìm cách phi tang vật rồi tháo chạy. Tuy nhiên các ngóc ngách, đường thoát của các con bạc đã bị “khóa chặt”

Trang phục hở nhưng không phản cảm ở Cannes

Thời trang

23:07:03 28/05/2022
Ranh giới giữa gợi cảm và phản cảm rất mong manh. Chiếc váy cắt xẻ táo bạo có thể giúp người mặc thể hiện nét quyến rũ, đôi khi nó lại gây ra nhiều rắc rối. Khi phối đồ kém tinh tế hay chọn thiết kế không phù hợp với vóc dáng, những ngô...

Hết nhiên liệu, phà chìm xuống biển, 26 người mất tích

Thế giới

23:05:27 28/05/2022
Một chiếc phà chở theo 43 người đã chìm trong điều kiện thời tiết xấu sau khi cạn kiệt nhiên liệu ở ngoài khơi đảo Sulawesi của Indonesia, khiến 26 người mất tích

4 câu hỏi cần được giải đáp trong tập cuối ‘My Liberation Notes’: Mối tình giữa Kim JI Won và Son Seok Koo sẽ đi đâu về đâu?

Phim châu á

23:04:25 28/05/2022
Chỉ còn hai tập nữa là My Liberation Notes sẽ đi đến hồi kết và bộ phim vẫn còn nhiều chi tiết cần được giải thích

Đôi nam nữ tử vong bất thường trong nhà nghỉ

Sự kiện nóng

23:02:52 28/05/2022
Ngày 28/5, Công an TP Hải Phòng cho biết, đơn vị đang làm rõ vụ việc đôi nam nữ tử vong bất thường trong nhà nghỉ Minh Anh (phố Nguyễn Văn Hới, phường Thành Tô, quận Hải An, Hải Phòng)

Vụ biệt thự phá vỡ quy hoạch: UBND quận Cầu Giấy nhận "rút kinh nghiệm sâu sắc"

Đời sống

22:59:17 28/05/2022
Chủ tịch UBND quận Cầu Giấy vừa ký và ban hành báo cáo kết quả thực hiện chỉ đạo của UBND TP Hà Nội liên quan đến vi phạm trật tự xây dựng tại công trình biệt thự số 9, nhà B, khu biệt thự 5,2 ha trên địa bàn phường Yên Hòa

Vinicius vs Alexander-Arnold: Trận chiến quyết định chung kết C1

Bóng đá thế giới

22:47:00 28/05/2022
Theo nhà báo Michael Cox của The Athletic, màn đối đầu giữa Vinicius vs Alexander-Arnold có thể là trận chiến quyết định trận chung kết Champions League

Nhóm nhạc aespa bị chỉ trích vì hát nhép

Nhạc quốc tế

22:46:44 28/05/2022
Sờ tay lên da, không bổ sung đủ độ ẩm, ăn nhiều đậu phộng... là những thói quen khiến da dễ nổi mụn hoặc làm tình trạng da mụn thêm phức tạp, khó điều trị

Tuyển nữ Thái Lan vào bảng tử thần ở AFF Cup 2022

Bóng đá việt nam

22:43:47 28/05/2022
Chiều 28/5, buổi lễ bốc thăm chia bảng AFF Cup nữ 2022 được diễn ra tại Philippines. Thái Lan, một trong hai hạt giống số một, nằm ở bảng A cùng Philippines, Indonesia, Singapore, Australia và Malaysia