Giải mật thêm hồ sơ vụ ám sát Tổng thống Kennedy

Một số chuyên gia đã đưa ra nhận định sau khi Cơ quan Lưu trữ quốc gia Mỹ công bố thêm hàng ngàn tập hồ sơ liên quan vụ ám sát Tổng thống John F Kennedy.

Cơ quan Lưu trữ quốc gia Mỹ (NARA) ngày 18.3 công bố khoảng 2.200 tập hồ sơ gồm hơn 63.000 trang liên quan vụ ám sát cố Tổng thống John F. Kennedy (1917 – 1963, thường được gọi là JFK), theo AP.

Tổng thống Kennedy cùng đệ nhất phu nhân Jacqueline và Thống đốc Texas khi đó John Connally trước khi bị bắn ngày 22.11.1963. ẢNH: REUTERS

Số hồ sơ này được công bố sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 17.3 cho hay hơn 80.000 trang hồ sơ liên quan vụ ám sát sẽ được công bố. NARA trước đó đã công bố phần lớn bộ sưu tập hơn 6 triệu trang hồ sơ, ảnh chụp, phim ảnh, bản ghi âm và hiện vật liên quan vụ ám sát ông Kennedy.

“Tin tích cực nhất”

NARA cho hay theo chỉ thị của Tổng thống Trump, việc công bố hồ sơ sẽ bao gồm cả một số hồ sơ từng được xếp loại mật trước đây. Trong khi đó, Phó chủ tịch Jefferson Morley của Mary Ferrell Foundation, kho lưu trữ các hồ sơ liên quan vụ ám sát ông Kennedy, cho rằng những gì được công bố hôm 18.3 không bao gồm bất kỳ hồ sơ nào trong số khoảng 2.400 hồ sơ đã được Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) phát hiện gần đây. “Tuy nhiên, đây là tin tức tích cực nhất về việc công bố các hồ sơ JFK kể từ thập niên 1990″, ông Morley bình luận.

Vào năm 1992, quốc hội Mỹ đã thông qua luật yêu cầu tất cả các hồ sơ còn lại của chính phủ liên quan vụ ám sát ông Kennedy phải được công bố trước tháng 10.2017, ngoại trừ một số thông tin gây rủi ro cho quốc phòng hoặc tình báo. Trước hôm 18.3, các nhà nghiên cứu ước tính vẫn còn 3.000 – 3.500 hồ sơ chưa được công bố.

Ngoài ra, giáo sư lịch sử Fredrik Logevall thuộc Đại học Harvard (Mỹ) cho rằng các tài liệu mới được công bố có thể giúp làm sáng tỏ bức tranh về vụ ám sát. “Việc công bố tất cả các tài liệu, đặc biệt là dưới dạng chưa biên tập, rất có giá trị. Nhưng tôi không mong đợi những tiết lộ mới đầy kịch tính có thể thay đổi cách chúng ta hiểu về sự kiện này”, Reuters dẫn lời ông Logevall.

Tìm ra sự thật không dễ?

Ông Kennedy bị bắn vào ngày 22.11.1963, khi đoàn xe của ông diễu hành ở TP.Dallas thuộc bang Texas (Mỹ). Cảnh sát đã bắt giữ nghi phạm Lee Harvey Oswald (24 tuổi) trong một tòa nhà gần đó. Hai ngày sau, trong lúc bị chuyển khỏi trại giam, Oswald đã bị chủ hộp đêm địa phương tên Jack Ruby bắn chết. Oswald là cựu lính thủy đánh bộ đào tẩu sang Liên Xô trước khi trở về Texas, theo AP.

Một năm sau vụ ám sát, Ủy ban Warren, do Tổng thống Mỹ khi đó Lyndon B.Johnson thành lập để điều tra vụ ám sát, kết luận rằng Oswald hành động một mình và không có bằng chứng nào cho thấy đó là một âm mưu. Tuy nhiên, kết luận như thế không dập tắt được một loạt thuyết âm mưu trong nhiều thập niên, gồm cả giả thuyết cho rằng có sự tham gia của Cơ quan Tình báo trung ương Mỹ (CIA).

Nhà sử học Mỹ Alice L.George nhận định sự tò mò của công chúng về các vụ ám sát và những câu hỏi về tính minh bạch của chính phủ làm tăng thêm “cảm giác rằng phải có bằng chứng quan trọng ẩn giấu trong những hồ sơ này”. Nhưng bà George cho rằng hồ sơ của chính phủ khó có thể giải quyết được những thắc mắc còn lại của công chúng. “Báo cáo của Ủy ban Warren đã được thực hiện tốt, nhưng được thực hiện khi những người có vai trò chủ chốt còn sống. Tìm ra sự thật không dễ khi hầu hết những người liên quan đã chết”, bà George bình luận.

Cháu ngoại của ông Kennedy lên tiếng

Anh Jack Schlossberg (32 tuổi), cháu ngoại của cố Tổng thống Kennedy, ngày 18.3 viết trên mạng xã hội X rằng chính quyền Trump “đã không báo trước cho bất kỳ ai trong gia đình Tổng thống Kennedy về việc công bố” tài liệu liên quan vụ ám sát, theo tạp chí People. Schlossberg trước đây đã lên tiếng về việc ông Trump muốn công bố hồ sơ vụ ám sát, cáo buộc ông lợi dụng tổn thương của nhà Kennedy để đạt lợi ích chính trị.

Trong khi đó, Bộ trưởng Y tế và Dịch vụ nhân sinh Mỹ Robert F. Kennedy Jr., con trai của cố Thượng nghị sĩ Robert F. Kennedy (em trai cố Tổng thống Kennedy), đã từ chối bình luận khi được Reuters liên hệ hôm 18.3. Ông Kennedy Jr. từng cho hay ông tin rằng CIA có liên quan cái chết của cố Tổng thống Kennedy, nhưng CIA mô tả đó là cáo buộc vô căn cứ.