Gameshow ‘chữa lành’ gây sốt: Liều thuốc tinh thần hay trào lưu nhất thời?

Giữa lúc truyền hình thực tế dần trở nên quá tải với những màn drama, một làn sóng gameshow mang tính “chữa lành” đang nổi lên như điểm sáng khác biệt.

Không ồn ào, không chiêu trò, những chương trình như Gia đình Haha, Nhà mình có nhau hay Về quê làm giàu đang dần chiếm được cảm tình của khán giả nhờ sự giản dị, chân thực và cảm xúc gần gũi.

Sự lên ngôi của “gameshow chữa lành”

Là một trong những chương trình đang gây sốt trong dòng “gameshow chữa lành”, Gia đình Haha nhanh chóng tạo được dấu ấn riêng. Chương trình đưa năm nghệ sĩ Jun Phạm, Rhymastic, Bùi Công Nam, Ngọc Thanh Tâm và Duy Khánh trải nghiệm cuộc sống nông thôn trong 7 ngày tại các vùng quê như Bản Liền (Lào Cai), Quảng Ngãi.

Họ cùng lao động, nấu nướng, chăm sóc vật nuôi, sinh hoạt như người bản địa, thậm chí dạy chủ nhà sử dụng TikTok để tạo nên một kết nối chân thật giữa nghệ sĩ và người dân địa phương.

“Gia đình Haha” tạo cơn sốt giữa loạt gameshow ca nhạc.

Sức hút của Gia đình Haha không chỉ đến từ nội dung giản dị mà còn bởi phần hình ảnh được đầu tư chỉn chu. Mỗi tập phim mang đến hàng chục góc máy thay đổi liên tục, ghi lại vẻ đẹp thiên nhiên trong trẻo, thanh bình của vùng cao. Những cảnh quay như thước phim điện ảnh nhẹ nhàng, chạm đến cảm xúc người xem. Điều đặc biệt là chương trình không cố gắng tạo tình huống kịch tính.

Không quá lời khi nhiều khán giả gọi Gia đình Haha là “liều thuốc tinh thần”, một “show chữa lành” đúng nghĩa giữa đời sống quá ồn ào hiện nay.

Chỉ sau vài tập phát sóng, Gia đình Haha lọt top thịnh hành YouTube, mỗi tập đạt hơn 1 triệu lượt xem. Hiệu ứng lan tỏa đến mức từ giữa tháng 6, nhiều bạn trẻ đã tìm đến Bản Liền du lịch. Đặc biệt là homestay chị Thông – chủ nhà xuất hiện trong chương trình phải thông báo ngừng nhận thêm khách vì quá tải lịch đặt phòng.

“Nhà mình có nhau” của vợ chồng Lâm Vỹ Dạ cũng từng đem đến nhiều cảm xúc.

Cũng theo hướng “chữa lành”, chương trình Nhà mình có nhau từng mang lại những câu chuyện cảm động về mối quan hệ gia đình của các nghệ sĩ nổi tiếng. Những ký ức tuổi thơ bên cha mẹ bận rộn của Hứa Minh Đạt, Lâm Vỹ Dạ, nhạc sĩ Nguyễn Hải Phong hay Hoàng Bách được kể lại chân thật, chạm đến những khía cạnh sâu kín của tình cảm gia đình.

Không chỉ là nơi để các nghệ sĩ trải lòng, chương trình còn giúp người xem soi chiếu lại chính mối quan hệ trong gia đình mình, tạo ra sự ấm áp và gần gũi. Trong thời đại mà người lớn ngày càng bận rộn, trẻ em ngày càng cô đơn, Nhà mình có nhau là lời nhắc nhẹ nhàng về sự gắn kết trong gia đình.

Tương tự, Về quê làm giàu – chương trình thực tế khai thác các sản vật vùng miền cũng là một hướng tiếp cận mới mẻ, mang tính giáo dục và xã hội rõ nét. Chương trình không chỉ quảng bá bản sắc văn hóa địa phương mà còn kết hợp công nghệ, ứng dụng AI vào việc xây dựng chuỗi cung ứng, nâng cao thu nhập cho người dân.

Có trở thành xu hướng bền vững?

Dù đang tạo hiệu ứng tích cực, song các chương trình nông thôn vẫn đối mặt với không ít thách thức. Nhiều khán giả nhận định nội dung một số show bị “một màu”, thiếu chiều sâu khi chỉ dừng lại ở hình ảnh đồng quê mà chưa đi sâu vào bản sắc từng vùng miền.

Một số nghệ sĩ tham gia còn thiếu kiến thức văn hóa bản địa, dẫn đến những phản ứng trái chiều từ khán giả. Mặt khác, so với các gameshow giải trí nhanh, gọn, hài hiện nay, các show về nông thôn khó tiếp cận nhiều phân khúc khán giả hơn, và cũng kém cạnh tranh hơn về mặt thị phần truyền thông.

Không ít chương trình từng theo đuổi hướng này nhưng không thể duy trì lâu dài. Năm 2010, chương trình Lữ khách 24h từng gây tiếng vang khi ra mắt trên HTV7. Tuy nhiên đến năm 2024, gameshow này trở lại trên YouTube nhưng chỉ ra mắt 12 tập rồi ngưng.

Đệ nhất mưu sinh phát sóng năm 2023 cũng chung số phận. Hay chương trình Bậc thầy săn thưởng kết thúc mùa 1 vào tháng 3 năm nay, hiện chưa có thông báo sẽ tiếp tục hay không.

Thực tế cho thấy, các chương trình về nông thôn thường khó phát triển dài hơi. Kinh phí sản xuất cao, hiệu ứng truyền thông không lớn, nhà tài trợ không mặn mà và nhà sản xuất dễ lâm vào thế bí ý tưởng sau vài mùa phát sóng.

Nhận thức rõ điều này, ê-kíp Gia đình Haha từng cho biết vẫn đang nỗ lực mở rộng chương trình thành hệ sinh thái. Một trong những hướng đi mới là xây dựng “cuốn từ điển nông thôn” qua các mẹo dân gian, kiến thức bản địa và cộng đồng fan online “Xóm làng Hehe” để tạo sân chơi tương tác lâu dài với khán giả.

“Gia đình Haha” đang mở ra dấu mốc mới cho gameshow chữa lành.

Dù còn nhiều khó khăn, song không thể phủ nhận rằng các gameshow mang màu sắc “chữa lành” đang là điểm nhấn đặc biệt trên sóng truyền hình. Không ồn ào, không scandal, những chương trình như Gia đình Haha, Nhà mình có nhau, Về quê làm giàu mở ra một không gian khác biệt – nơi con người kết nối với nhau bằng sự chân thành, nơi khán giả được sống chậm lại, lắng nghe nhiều hơn và cảm nhận sâu sắc hơn.

Liệu đây chỉ là trào lưu nhất thời hay có thể trở thành xu hướng bền vững? Câu trả lời vẫn còn bỏ ngỏ. Nhưng rõ ràng, trong một thế giới đầy biến động, nhu cầu được “chữa lành” bằng những chương trình nhẹ nhàng, đầy cảm xúc là có thật.

Nếu biết tận dụng hiệu quả thế mạnh nội dung, đa dạng cách tiếp cận và đầu tư dài hạn, các chương trình mang hơi thở nông thôn, gắn với giá trị con người và bản sắc văn hóa Việt hoàn toàn có thể khẳng định vị thế riêng trên bản đồ truyền hình thực tế.