‘Cài Win dạo’ – nghề xưa nhưng chưa cũ

Tan làm, Đỗ Linh (Thanh Xuân, Hà Nội), đi xe máy gần 10 cây số để cài phần mềm máy tính tại nhà cho khách, kiếm thêm 200 nghìn đồng.

“Đơn hàng” hôm đó của Linh là một chiếc máy tính Windows, chạy chậm sau thời gian sử dụng. Khách hàng nữ, không am hiểu kỹ thuật, muốn cài lại máy để làm việc, nhưng không muốn mang ra cửa hàng vì sợ mất thời gian. Cô tìm được liên hệ của Linh trên một nhóm hỗ trợ sự cố máy tính, chấp nhận trả giá cao để cài lại Windows tại nhà. Đây cũng là những khách hàng điển hình cho công việc của Linh – những người dùng không am hiểu nhiều về máy tính, hoặc không có thời gian để tìm hiểu về các sự cố.

Rời cơ quan, cởi áo đồng phục của công ty, chàng kỹ sư công nghệ thông tin tự nhận mình là một người “cài Win dạo”. Công việc tay trái với lượng khách hàng không ổn định cũng giúp anh kiếm thêm một vài triệu mỗi tháng.

Linh là một trong những người hiếm hoi còn theo nghề “cài Win dạo”. Công việc này có từ thuở sơ khai khi máy tính bắt đầu phổ biến tại Việt Nam, trải qua nhiều thăng trầm giờ “nghề” vẫn còn tồn tại và được nhiều người làm về IT coi là công việc làm thêm nhẹ nhàng, đủ kiếm thêm thu nhập mỗi tháng.

Cài Win dạo - nghề xưa nhưng chưa cũ - Hình 1

‘Cài Win dạo’ từng là nghề dễ kiếm tiền vào những năm 2000, thời kỳ máy tính bắt đầu phổ biến tại Việt Nam.

Việc nhẹ, lương ‘bèo’, nhiều rủi ro

Trong ký ức của những kỹ sư công nghệ thông tin thế hệ 8x, cụm từ “cài Win dạo” không rõ ra đời từ khi nào, nhưng khá phổ biến trên vào đầu những năm 2000. Khi đó, hệ điều hành trên máy tính phổ biến là Windows XP, được cài từ những đĩa CD được sao chép “lậu” và bán ở cửa hàng máy tính với giá từ 10 đến 20 nghìn đồng.

“Nghề” này chẳng có trường nào dạy, nhưng “xã hội” đều ngầm hiểu là sinh viên hoặc kỹ sư công nghệ thông tin phải có kỹ năng này.

“Mỗi khi máy tính có vấn đề, người thân lại tìm đến mình nhờ sửa. Sửa vài lần là mình thành thạo và trở thành một người ‘cài Win dạo’ đúng nghĩa. Thậm chí đến bây giờ, mình vẫn còn nhớ 25 ký tự CDKey trên bộ đĩa cài Win bấy giờ”, Trần Kiên, hiện là lãnh đạo trong một công ty công nghệ, nhớ lại ký ức cách đây gần 15 năm.

Theo anh Kiên, việc cài lại hệ điều hành không khó, nhưng cần một số thao tác và kỹ năng mà chỉ người hiểu rõ mới làm được. Mọi việc đều được máy tính làm, người cài chỉ cần bấm “Next” vài lần rồi đợi. “Công việc nhiều khi đơn giản đến mức những người ‘cài Win dạo’ đôi khi phải cố tình biến nó thành phức tạp, hoặc bịa ra vài lỗi để khách trả tiền mà không xót ruột”, anh Kiên kể.

Tuy nhiên, công việc này cũng không dành cho người “non” kinh nghiệm. Mỗi hãng máy tính lại có một phím riêng để mở Menu Boot (bước đầu của việc cài hệ điều hành), người cài Windows phải nắm được. Hay khi cài mà gặp sự cố, người này phải biết tra cứu, đọc tài liệu tiếng Anh để sửa lỗi. Người làm cũng không thể “tay không bắt giặc”, mà cần chuẩn bị cả bộ công cụ, từ đĩa Windows, Office, Hiren boot… cho tới tua-vit, ổ cứng, kìm bấm dây mạng… để phục vụ khách có nhu cầu.

Rủi ro của nghề này phổ biến nhất là làm hỏng ổ cứng hoặc mất dữ liệu của khách. “Trước khi cài tôi đã hỏi khách là lưu dữ liệu quan trọng chưa. Khách bảo rồi, nhưng đến khi cài xong thì không thấy dữ liệu đâu. Hỏi ra mới biết họ lưu ở màn hình Desktop, vốn thuộc ổ C của máy, và khi cài lại Windows thì ổ này bị xóa hết. Cuối cùng lại hì hục khôi phục lại, chẳng được trả thêm tiền mà còn bị chê”, Vũ Anh, một người từng làm nghề “cài Win dạo” chia sẻ. Anh gọi đó là kỷ niệm đáng nhớ nhất trong quãng thời gian làm nghề của mình. Vũ Anh đã “cày nát” chiếc laptop cá nhân để thử các kỹ năng mới trước khi áp dụng cho khách, tuy nhiên, mỗi ca lại là một tình huống không giống nhau.

Gọi là “cài Win dạo”, thực tế phần cài Windows chỉ là phần nhỏ của cả quá trình. “Windows hồi bấy giờ chưa có tính năng tự động tìm driver nên phải làm thủ công. Tốn nhiều thời gian nhất chính là ở khâu này. Chưa kể nhiều người còn nhờ vệ sinh máy tính, bẻ khóa phần mềm… đôi khi mất cả ngày”, anh Trần Kiên kể.

Dù vậy, “tiền công” nhận được chỉ là 50 đến 100 nghìn đồng, đôi khi còn phải làm không công hoặc đổi bằng bữa cơm, nếu cài cho người thân. Tuy nhiên, vị kỹ sư an toàn thông tin này cho rằng đây là những kinh nghiệm quý báu giúp anh hiểu rõ hơn về máy tính và người dùng, đồng thời có thêm các mối quan hệ, thêm thu nhập trong quá trình sinh viên.

Khi đi làm, những người như anh Kiên dần bỏ nghề “cài Win dạo”. Quãng thời gian hàng chục năm sau đó, thế giới công nghệ nhiều biến chuyển, xu hướng người dùng cũng khác xưa. Hệ điều hành của Microsoft giờ đây cũng đã phổ biến và dễ sử dụng hơn xưa rất nhiều. Tuy vậy, nghề “cài Win dạo” vẫn không mất đi mà chỉ thay đổi cho phù hợp với thời cuộc.

“Cài Win dạo” ít dần nhưng chuyên nghiệp

Trước khi đến với con đường “cài Win dạo”, Đỗ Linh làm vị trí “IT Helpdesk” của một công ty công nghệ ở quận Cầu Giấy, Hà Nội. Công việc thường ngày của anh là cài hệ điều hành và khắc phục sự cố máy tính trên hệ thống hàng trăm thiết bị của công ty.

Trước đây, “cài Win dạo” là việc làm thêm cho vui của giới sinh viên và kỹ sư công nghệ thông tin, nhưng theo Linh, quan niệm này giờ đây đã thay đổi. “Sinh viên có nhiều cách kiếm tiền tốt hơn là đi ‘cài Win dạo’, còn người dùng giờ đây chấp nhận bỏ tiền để nhận được dịch vụ tốt, thay vì nhờ vả cài Win như trước đây”, Linh nói. Việc IT Helpdesk của Linh không chỉ giúp anh trong chuyên môn mà còn là “cái mác” để nhiều khách hàng tin tưởng. “Cài Windows 10 giờ đây đơn giản hơn xưa rất nhiều, thậm chí có thể cài từ xa, tuy nhiên, khách hàng sẵn sàng trả hàng trăm nghìn để được hỗ trợ tốt nhất tại nhà”, Linh nói.

Nguyễn Tiến, chuyên gia công nghệ đã theo dõi thị trường IT Việt Nam gần 20 năm, nhận định, nghề “cài Win dạo” những năm gần đây không còn phổ biến như xưa, tuy nhiên, nghề này sẽ không “chết” bởi nhu cầu luôn có.

Ba nguyên nhân khiến nghề này dần ít phổ biến, theo anh Tiến, đến từ việc thiết bị di động, thiết bị chạy hệ điều hành Mac ngày càng phổ biến khiến vai trò của máy tính Windows giảm. Hơn nữa, thói quen dùng phần mềm bản quyền tại Việt Nam đã tăng, người dùng bớt tìm đến các dịch vụ lậu. Ngoài ra, người dùng có xu hướng tìm đến các dịch vụ chuyên nghiệp nhiều hơn. Vì vậy, “cài Win dạo” không còn “hot” như xưa.

Tuy nhiên, cũng chính vì yêu cầu cao hơn về dịch vụ, một bộ phận khách hàng mong muốn được phục vụ tận nơi, chuyên nghiệp, hoặc những người có dữ liệu cá nhân quan trọng không muốn bị lộ, vẫn tìm đến các dịch vụ “cài Win dạo”. Theo anh Tiến, “người Việt còn sử dụng hệ điều hành Windows, nghề ‘cài Win dạo’ còn đất sống”, nhưng mọi thứ sẽ cần chuyên nghiệp và bài bản hơn rất nhiều so với thời kỳ 20 năm trước.

Bạn thấy bài báo này có hữu ích không?
Không

Tin liên quan

Tiêu điểm

Hé lộ khối tài sản thừa kế kếch xù của hai ái nữ tỉ phú gia tộc Samsung
21:37:38 25/10/2020
iPhone 12 mở bán, thị trường Việt Nam vẫn im ắng
06:30:34 24/10/2020
Apple đóng cửa vĩnh viễn một Apple Store tại Mỹ 
15:16:32 25/10/2020
Phải tắt sóng công nghệ cũ để thúc đẩy xã hội số, kinh tế số cho đất nước
07:25:37 24/10/2020
Công nghệ 5G: Tương lai và sức mạnh thần kỳ của ngành viễn thông
07:31:53 24/10/2020
Phó TGĐ Viettel Solutions chia sẻ điều thú vị nhất về ITU 2020 
15:47:35 24/10/2020
Người Trung Quốc xếp hàng dài mua iPhone 12
11:09:01 25/10/2020
Tỷ phú Jack Ma tin “con cưng” sẽ có đợt IPO lớn nhất lịch sử nhân loại
21:40:59 25/10/2020
Facebook cho phép bật Kiểm tra an toàn ở miền Trung
06:32:29 24/10/2020
Định danh điện tử sẽ giúp giảm lừa đảo chuyển tiền
22:18:54 25/10/2020

Thông tin đang nóng

Ngọc Trinh bị chỉ trích kệch cỡm với clip "ăn chuối" Vũ Khắc Tiệp giữa đường
21:21:55 25/10/2020
Trác Thúy Miêu nói rõ clip 'ném thiệp bỏ về' trong show thời trang Đỗ Mạnh Cường
21:53:37 25/10/2020
“Nữ hoàng drama” mới của showbiz Việt: Quỳnh Anh “cà khịa” không sót một ai từ Mâu Thủy đến Hương Ly
23:18:20 25/10/2020
Sau kết hôn với Trường Giang, Nhã Phương ngày càng giản dị
23:08:37 25/10/2020
"Trúc bán sách" Hà Tăng và "Diệp ăn chơi" Vân Anh chính thức làm hòa, hoá giải mối quan hệ sau 10 năm trong sinh nhật ngọc nữ?
22:12:54 25/10/2020
Tới nhà bạn gái chơi, chàng trai thấy đồ "nhạy cảm" liền đùng đùng bỏ về
22:28:29 25/10/2020
Style sân bay của Ngọc Trinh: Đến mặc quần "phụ hồ" cũng đầy cá tính
23:13:48 25/10/2020
Tây Ban Nha ban bố tình trạng khẩn cấp chống Covid-19
23:24:02 25/10/2020
Sau 3 năm yêu đương, Phương Nga - Bình An bất ngờ lộ clip hậu trường chụp ảnh cưới đầy ngọt ngào
21:41:57 25/10/2020
Mỹ nhân Đà Lạt không ngại phẫu thuật đau đớn để nhan sắc như thần tiên
22:06:43 25/10/2020

Tin mới nhất

Nhiều vấn đề của xã hội cần lời giải công nghệ 

21:13:13 25/10/2020
Xác định những bài toán khó của xã hội và tìm lời giải bằng công nghệ là mục đích của cuộc thi Tìm kiếm giải pháp chuyển đổi số quốc gia.

Cách ông Lee Kun Hee khiến giá trị Samsung tăng 350 lần

21:10:41 25/10/2020
Dưới sự dẫn dắt của ông Lee Kun Hee, Samsung từ một tập đoàn vô danh trở thành đế chế công nghệ hàng đầu Hàn Quốc.

Đâu là phần mềm chống vi-rút tốt nhất trên Windows 10?

19:14:42 25/10/2020
Theo AV-TEST, Microsoft Defender không chỉ là phần mềm chống vi rút trên Windows 10 tốt nhất trong hai lần xếp hạng liên tiếp, miễn phí cho người dùng, mà còn được cài đặt sẵn trên thiết bị của bạn.

Thẩm phán Mỹ bác yêu cầu cấm WeChat của chính phủ 

15:14:31 25/10/2020
Một thẩm phán Mỹ tại San Francisco đã từ chối yêu cầu của chính phủ trong việc cấm WeChat, tức cho phép ứng dụng tiếp tục hoạt động trong các cửa hàng ứng dụng tại nước này.

OnePlus gia nhập thị trường Việt Nam, đẩy lùi hàng xách tay 

15:12:21 25/10/2020
Sau mẫu máy OnePlus 8 Pro 5G, thương hiệu smartphone OnePlus đã có những động thái cam kết vào thị trường Việt Nam mạnh mẽ hơn, với mong muốn đẩy lùi hàng xách tay.

Tesla bất ngờ phải thu hồi gần 50.000 xe tại Trung Quốc, hoạt động kinh doanh bị cản trở, cổ phiếu rớt giá 

14:56:38 25/10/2020
Theo CNBC, Tesla hiện đang thu hồi 48.442 mẫu ô tô điện Model S và Model X. Đây là 2 dòng xe được sản xuất tại Mỹ và bán tại thị trường Trung Quốc. Nguyên nhân của việc thu hồi là do hệ thống treo phía trước và sau có khả năng bị lỗi, k...

Nokia: Cái chết vì sự bảo thủ 

14:49:59 25/10/2020
Cái tên Nokia rơi vào quên lãng theo cái cách mà không một ai có thể ngờ tới. Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến thảm cảnh của họ, nhưng lý do lớn nhất chính là sự bảo thủ đến khó tin của ban lãnh đạo công ty đã làm cho cái tên Nokia gần ...

Samsung ra sao sau khi chủ tịch Lee Kun-hee qua đời?

14:44:37 25/10/2020
Chủ tịch vừa qua đời, Phó chủ tịch đang có ngu cơ phải ngồi tù 10 năm, con thuyền Samsung sẽ ra sao?

Trung Quốc gọi Mỹ là 'trùm tin tặc'

11:04:14 25/10/2020
Đáp trả việc Mỹ công bố nhiều lỗ hổng an ninh bị tin tặc Trung Quốc lợi dụng, Bộ ngoại giao Trung Quốc tố cáo chương trình do thám của Mỹ.

Facebook và Apple 'không đội trời chung'

11:03:48 25/10/2020
Facebook liên tục công khai chỉ trích nhiều nhà đầu tư và nhân viên Apple thời gian gần đây.

3 sản phẩm công nghệ xuất sắc nhất được vinh danh tại Viet Solutions 2020 

18:50:36 24/10/2020
Bộ trưởng Bộ Thông tin - Truyền thông (TT-TT) Nguyễn Mạnh Hùng đã dự chung kết và trao giải cuộc thi Tìm kiếm giải pháp chuyển đổi số quốc gia Viet Solutions 2020, diễn ra tối nay, 23.10.

Doanh thu Huawei tăng 3,7% trong quý 3 

18:48:04 24/10/2020
Huawei vừa công bố kết quả kinh doanh quý 3/2020 của mình với mức tăng 3,7% so với cùng kỳ năm ngoái, còn doanh thu ba quý đầu năm 2020 tăng 9,9% so với cùng kỳ giai đoạn năm 2019.

TikTok sẽ cho người dùng biết lý do video bị xóa 

18:46:00 24/10/2020
Thay vì xóa video và chỉ đưa ra lý do không rõ ràng thì từ bây giờ TikTok sẽ đưa ra nguyên nhân cụ thể cho người dùng khi tiến hành xóa video.

Apple cập nhật cho ứng dụng theo dõi Covid-19 

18:43:00 24/10/2020
Apple đã phát hành một ứng dụng vào đầu năm nay tại Mỹ để thông báo cho người dùng iOS về cách giữ an toàn sức khỏe và ngăn chặn sự lây lan của dịch bệnh Covid-19

Cách nhắn tin cho bạn bè trên Facebook từ Instagram 

18:40:28 24/10/2020
Giờ đây người dùng có thể gửi tin nhắn cho bất kỳ ai trên Facebook từ ứng dụng Instagram, thông qua tính năng mới gọi là Cross-App Messaging.

Tổng kết ITU Digital World 2020: Thời điểm bước ngoặt để doanh nghiệp Việt chuyển đổi số 

18:15:30 24/10/2020
 Những thay đổi trong các chính sách, các chiến lược chuyển đổi số quốc gia, Chính phủ sẽ tập trung vào những lĩnh vực công nghiệp nào sau cuộc khủng hoảng y tế toàn cầu, phải làm gì để các công nghệ số dễ tiếp

Huawei đối đầu trực tiếp với Apple trên thị trường smartphone 5G 

18:06:03 24/10/2020
Huawei vừa trình làng Mate 40 - dòng sản phẩm điện thoại thông minh (smartphone) 5G mới nhất của hãng - mở màn cuộc đối đầu trực tiếp với loạt iPhone 5G mà Apple ra mắt cách mới đây.

Uber và Lyft phải công nhận tài xế là nhân viên chứ không phải ‘đối tác độc lập’ 

16:17:23 24/10/2020
Tháng 5 vừa qua, chính quyền bang California đã kiện Uber và Lyft với cáo buộc vi phạm luật lao động bang.

Apple bắt tay với Scartlett Johansson làm bom tấn điện ảnh 

15:58:34 24/10/2020
Sau cơn sốt iPhone 12, Apple sẽ tái đầu tư cho tham vọng lật đổ Netflix của mình.Scarlett Johansson sẽ chịu trách nghiệm sản xuất và đồng thời đóng luôn vai chính trong Bride,

Lưu trữ dữ liệu - điều cần thiết với mọi doanh nghiệp

15:43:04 24/10/2020
Dữ liệu khách hàng và thị trường vừa là két sắt lưu trữ thông tin, vừa là chìa khóa mở ra cơ hội kinh doanh. Bởi vậy, việc lưu trữ bảo vệ nguồn tài nguyên này rất quan trọng.

Có thể bạn quan tâm

31,7 triệu người mắc COVID-19 đã được điều trị khỏi

Thế giới

02:00:35 26/10/2020
Theo trang thống kê worldometers.info, tính đến 21h30 ngày 25/10 (giờ Việt Nam), toàn thế giới đã ghi nhận 43.058.623 ca nhiễm virus SARS-CoV-2 gây bệnh viêm đường hô hấp cấp COVID-19, trong đó có 1.156.243 ca tử vong. Số bệnh nhân được...

Hàng loạt tuyến đường sạt lở do mưa lũ

Đời sống

01:52:50 26/10/2020
Ngành giao thông đang gia cố nhiều đoạn quốc lộ qua miền Trung bị sạt lở, sụt trượt do mưa lũ với chi phí khoảng 350 tỷ đồng.

130 người chết trong mưa lũ ở miền Trung

Sự kiện nóng

23:50:06 25/10/2020
Hơn 3 tuần miền Trung hứng chịu mưa lũ đã gây ra nhiều thiệt hại nặng nề với 130 người chết, 18 người vẫn đang mất tích, tài sản, cơ sở vật chất giao thông bị ảnh hưởng nghiêm trọng.

Triệt phá tổ ong bắp cày sát thủ đầu tiên ở bang Washington

Chuyện lạ

23:45:22 25/10/2020
Sau nhiều nỗ lực truy lùng, các nhà côn trùng học, với đồ bảo hộ đặc biệt, đã tiêu diệt thành công tổ ong bắp cày châu Á khổng lồ ở bang Washington, Mỹ hôm 24/10.

Beryl bùng nổ, Mikyx 'tấu hài', trận đấu DWG - G2 hoàn toàn được định đoạt bởi màn trình diễn trái ngược của 2 Hỗ trợ

Esport

23:31:17 25/10/2020
Trong khi DWG Beryl có một ngày thi đấu thực sự bùng nổ, thì người đồng nghiệp bên phía G2 lại tự biến mình thành câu chuyện cười.

10 điều mọi người chưa biết về Ngọc Trinh qua lời kể của stylist Kye

Sao việt

23:28:07 25/10/2020
Trong mắt những đồng nghiệp thân thiết, chân dài gốc Trà Vinh luôn là một người em, người chị đối đãi rất tốt với mọi người xung quanh. Sự quan tâm, chăm sóc chu đáo của Ngọc Trinh đến giúp việc hay cả ê-kíp làm việc điều nhận được cơn ...

Những lầm tưởng về tình yêu hạnh phúc mà xưa nay ai cũng tin sái cổ

Tình yêu

23:26:21 25/10/2020
Nếu là một fan nhiệt thành của những bộ phim tình cảm lãng mạn, luôn tô vẽ mối quan hệ giữa nam chính và nữ chính quá tuyệt vời thì thực tế có thể làm bạn khá thất vọng.

Trang phục mùa thu đẹp nhất của các nhân vật Hoàng gia

Phong cách sao

23:24:21 25/10/2020
Thời trang mùa thu sành điệu nhưng không kém phần sang trọng của các nhân vật Hoàng gia rất đáng để chị em học hỏi.

Món quà lạ lùng nhất Cbiz: Fan gửi cả xe tải chở trâu đến tận nơi làm việc để cổ vũ Trần Vỹ Đình

Sao châu á

23:23:12 25/10/2020
Cộng đồng mạng xứ Trung cũng không khỏi ngỡ ngàng trước món quà cổ vũ thần tượng của fan Trần Vỹ Đình.

Những cách làm đẹp độc lạ của phụ nữ ở thế kỷ trước

Làm đẹp

23:21:45 25/10/2020
Dùng bàn ủi để... ủi tóc cho thẳng, vẽ màu lên chân để trông giống đang mang vớ... là nhưng kiểu làm đẹp của ngày ấy.

James Rodriguez bất lực trong trận thua của Everton

Bóng đá thế giới

23:21:34 25/10/2020
Tiền vệ người Colombia không thể tạo ra sự khác biệt trong trận thua 0-2 của Everton trước chủ nhà Southampton ở vòng 6 Premier League.

HLV HAGL nói sự thật khi để trụ cột dưỡng sức

Bóng đá việt nam

22:48:26 25/10/2020
Ông Nguyễn Văn Đàn lý giải việc cất Tuấn Anh, Xuân Trường, Văn Thanh, Văn Toàn ở trận thua Quảng Ninh, nhưng lại tung tất cả vào trận gặp ứng viên vô địch đội Sài Gòn chiều 25/10.

Chàng trai nam định bỏ bằng giỏi kỹ sư để làm người mẫu

Thời trang

22:45:39 25/10/2020
Bất chấp việc bị gia đình cấm cản, Thành Đông vẫn quyết tâm theo đuổi đam mê với nghề chỉ đủ trang trải cuộc sống hàng ngày.

Nữ golf thủ ấn tượng bởi vẻ đẹp phi giới tính, đẹp như “mỹ nam“

Người đẹp

22:39:56 25/10/2020
Sở hữu gương mặt hài hòa cùng chiều cao 1,73 m, nữ golf thủ Park Sung-hyun khiến nhiều người lầm tưởng cô là một vận động viên mỹ nam nếu không nhìn kỹ.